Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# فیفت ترد بنک

فیفت ترد بنک|  |
| نوع | شرکت سهامی عام |
| ISIN | US3167731005  |
| صنعت | خدمات مالی |
| بنا نهاده | ۱۸۵۸ |
| دفتر مرکزی |  سینسینتی، اوهایو، ایالات متحده آمریکا |
| محدودهٔ فعالیت | جهانی |
| مدیر عامل اجرایی | کوین کابات |
| رئیس هیئت مدیره | جیمز هکت |
| محصولات | بانکداری خرد بانکداری شرکتی بانکداری سرمایه‌گذاری |
| درآمد |  ۷٫۲ $ میلیارد دلار (۲۰۱۲) |
| سود خالص |  ۷۵۳ $ میلیون دلار (۲۰۱۲) |
| مجموع دارایی |  ۱۱۱٫۷ $ میلیارد دلار (۲۰۱۲) |
| تعداد کارکنان | ۲۱٫۶۱۳ نفر (۲۰۱۲) |
| وبگاه | www.53.com |

ساختمان شعبه مرکزی فیفت ترد بنک
**فیفت ترد بنک** (انگلیسی: Fifth Third Bank) شرکت خدمات مالی و بانکداری آمریکایی است، که در زمینه ارائه خدمات بانکداری خرد، بانکداری شرکتی، بانکداری سرمایه‌گذاری، مدیریت سرمایه‌گذاری و خدمات بیمه فعالیت می‌نماید.

فیفت ترد بنک در سال ۱۸۵۸ راه‌اندازی شد و در حال حاضر مالک شبکه‌ای از ۱٫۳۱۲ شعبه در ایالات متحده می‌باشد.

شعبه مرکزی این بانک در شهر سینسینتی، اوهایو، ایالات متحده آمریکا قرار دارد و بخشی از سهام آن در بازار بورس نزدک معامله می‌شود.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Fifth Third Bank». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۷ اکتبر ۲۰۱۵.

## پیوند به بیرون
# سینسیناتی فایننشل

سینسیناتی فایننشل|  |
| نوع | شرکت سهامی عام |
| نماد سهام شرکت | نزدک: CINF شاخص S&P ۵۰۰ |
| ISIN | US1720621010  |
| صنعت | بیمه |
| بنا نهاده | سینسیناتی، اوهایو، ایالات متحده آمریکا (۱۹۵۰) |
| بنیانگذاران | John J. Schiff Sr. Robert C. Schiff Sr. |
| دفتر مرکزی | فایرفیلد، اوهایو، ایالات متحده آمریکا |
| تعداد کارکنان | ۴٬۹۲۵ نفر (۲۰۱۷) |
| وبگاه | www.cinfin.com |

**سینسیناتی فایننشل** (انگلیسی: Cincinnati Financial) شرکت خدمات مالی آمریکایی است، که در سال ۱۹۵۰ تأسیس شد.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Cincinnati Financial». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۸ آوریل ۲۰۲۱.
# گروه مالی آمریکایی

گروه مالی آمریکایی|  |
| ساختمان مرکزی در سینسیناتی، اوهایو |
| نوع | شرکت سهامی عام |
| نماد سهام شرکت | NYSE: AFG اس‌اندپی ۴۰۰ |
| ISIN | US0259321042  |
| صنعت | خدمات مالی |
| بنا نهاده | ۱۸۷۲ |
| دفتر مرکزی | سینسیناتی، اوهایو، اوهایو |
| محصولات | بیمه |
| تعداد کارکنان | ۷٬۶۰۰ نفر (۲۰۱۷) |
| وبگاه |  |

**گروه مالی آمریکایی** (انگلیسی: American Financial Group) شرکت خدمات مالی آمریکایی است، که در سال ۱۸۷۲ تأسیس شد.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «American Financial Group». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۴ آوریل ۲۰۲۱.

## پیوند به بیرون
# سینتاس

سینتاس|  |
| نوع | شرکت سهامی عام |
| نماد سهام شرکت | * نزدک: CTAS
* نزدک-۱۰۰
* شاخص S&P 500
 |
| ISIN | US1729081059  |
| صنعت | خدمات کسب‌وکار |
| بنا نهاده | ۱۹۲۹ (۱۹۲۹-**خطا: زمان نامعتبر**}}) |
| دفتر مرکزی | سینسیناتی، اوهایو |
| تعداد کارکنان | ۴۵٬۰۰۰ نفر (۲۰۱۷) |
| وبگاه | www.cintas.com |
| **منابع / پانوشت‌ها** |

**سینتاس** (انگلیسی: Cintas) یا **سینتاز** شرکت خدمات کسب‌وکار آمریکایی است، که در سال ۱۹۲۹ تأسیس شد.

سینتاس یک شرکت آمریکایی است که دفتر مرکزی آن در میسون، اوهایو واقع شده است و طیف وسیعی از محصولات و خدمات را به مشاغل ارائه می‌دهد، از جمله لباس فرم، زیرانداز، تی، لوازم نظافت و سرویس بهداشتی، محصولات کمک‌های اولیه و ایمنی، کپسول‌های آتش‌نشانی و آزمایش و دوره‌های ایمنی. سینتاس یک شرکت سهامی عام است که در بازار بورس نزدک گلوبال سلکت با نماد CTAS معامله می‌شود و جزئی از شاخص اس‌اندپی ۵۰۰ است.

این شرکت با ۴۴۵۰۰ کارمند در سال ۲۰۲۳ یکی از بزرگ‌ترین‌ها در این صنعت است. در سال ۲۰۲۰، این شرکت ۷٫۰۹ میلیارد دلار درآمد کل را گزارش کرد.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Cintas». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۸ آوریل ۲۰۲۱.

## پیوند به بیرون
# سینسیناتی بنگالز

| سینسینتی بنگالز |
| --- |
|  *Current season* |
| **تاسیس: ۲۳ مه ۱۹۶۷ (۱۹۶۷-23}})بازی** در and headquartered in Paul Brown Stadium سینسینتی، اوهایو |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
| سینسینتی بنگالز logo | سینسینتی بنگالز wordmark |
| **لوگو** | **Wordmark** |

 |
| League/conference affiliations |
|
American Football League (1968–1969)
* AFL West (1968–1969)

**لیگ ملی فوتبال (آمریکا) (1970–present)American Football Conference (1970–present)**
	+ AFC Central (1970–2001)
	+ **AFC North (2002–present)**
 |
| **Current uniform** |
|  |
| رنگ‌های تیم | Black, orange, white
      |
| Mascot | Who Dey |
| فردی |
| مالک(ان) | Mike Brown |
| سرمربی | Zac Taylor |
| تاریخچه تیم |
| * **سینسینتی بنگالز (1968–تاکنون)**
 |
| قهرمانی‌ها |
| **League championships (0)** |
| **Conference championships (3)AFC:** 1981، 1988, 2021
 |
| **Division championships (10)AFC Central:** 1970، 1973، 1981، 1988، 1990
* **AFC North:** 2005، 2009، 2013، 2015, 2021
 |
| Playoff appearances (15) |
| * **NFL:** 1970، 1973، 1975، 1981، 1982، 1988، 1990، 2005، 2009، 2011، 2012، 2013، 2014، 2015, 2021
 |
| زمین‌های خانگی |
| * Nippert Stadium (1968–1969)
* Riverfront Stadium (1970–1999)
* **Paul Brown Stadium (2000–present)**
 |

تیم فوتبال آمریکایی **سینسینتی بنگالز** (به انگلیسی: Cincinnati Bengals) از شهر سینسینتی در ایالت اوهایو می‌باشد.

این تیم عضو لیگ ملی فوتبال آمریکا است.

ورزشگاه خانه این تیم ورزشگاه پل براون (به انگلیسی: Paul Brown Stadium) نام دارد.

از میان ایرانیان آمریکا در این تیم می‌توان به تورج هوشمندزاده اشاره کرد.

## منابع

## جستارهای وابسته

* لیگ ملی فوتبال آمریکا

## وب‌گاه رسمی

* وبگاه رسمی تیم
# ان‌اف‌ال

لیگ ملی فوتبال|  |
| نام پیشین | کنفرانس فوتبال حرفه‌ای آمریکا (۱۹۲۰) اتحادیه فوتبال حرفه‌ای آمریکا (۱۹۲۰–۱۹۲۱) |
| ورزش | فوتبال آمریکایی |
| بنیان‌گذاری | ۱۷ سپتامبر ۱۹۲۰ (۱۹۲۰-17}}) |
| نخستین فصل | ۱۹۲۰ |
| کمیسیونر | راجر گودل |
| شمار تیم‌ها | ۳۲ |
| کشور | ایالات متحده |
| ستاد | ساختمان پارک خیابان ۳۴۵، نیویورک |
| بیشترین قهرمانی | گرین بی پکرز (۱۳ عنوان) |
| وبگاه رسمی | www.nfl.com |

**لیگ ملی فوتبال** (به انگلیسی: National Football League) یا به اختصار: **ان‌اف‌ال** (NFL) یک لیگ حرفه‌ای فوتبال آمریکایی در ایالات متحده است که از ۳۲ تیم تشکیل شده و به دو کنفرانس AFC و NFC تقسیم می‌شود. ان‌اف‌ال یکی از لیگ‌های اصلی ورزشی حرفه‌ای در ایالات متحده و کانادا و بالاترین سطح حرفه‌ای فوتبال آمریکایی در جهان است. هر فصل ان‌اف‌ال شامل پیش‌فصل سه‌هفته‌ای در ماه اوت، فصل عادی ۱۸ هفته‌ای از سپتامبر تا ژانویه، و سپس مرحله حذفی است که با بازی سوپر بول در فوریه پایان می‌یابد. این لیگ در سال ۱۹۲۰ با نام APFA تأسیس شد و در سال ۱۹۲۲ به نام کنونی تغییر یافت. ان‌اف‌ال ثروتمندترین لیگ ورزشی جهان از نظر درآمد، پرتماشاگرترین لیگ ورزشی حرفه‌ای، و محبوب‌ترین لیگ ورزشی در آمریکا است، و سوپر بول یکی از پربیننده‌ترین رویدادهای ورزشی دنیاست. تیم گرین بی پکرز با ۱۳ قهرمانی، پرافتخارترین تیم تاریخ ان‌اف‌ال است و تیم‌های نیو انگلند پتریوتس و پیتسبرگ استیلرز با شش عنوان، بیشترین پیروزی در سوپر بول را دارند.

## ایرانیان در ان‌اف‌ال

از میان ایرانیان آمریکا که در لیگ ان اف ال می‌توان به این افراد اشاره کرد:

* شهریار پوردانش، بازیکن سابق تیم واشینگتن ردسکینز
* تورج هوشمندزاده، بازیکن سابق تیم سینسینتی بنگالز
* اریک بختیاری، بازیکن سابق تیم سانفرانسیسکو ۴۹رز
* سارا شاهی، از هلهله‌چیان تیم دالاس کاوبویز بوده است.
* مارتین خدابخشیان، فرزند مانوک خدابخشیان، گزارشگر و مفسر فوتبال آمریکایی شبکهٔ ESPN است.

## منابع

## پیوند به بیرون

* وبگاه رسمی ان‌اف‌ال
# لیگ برتر بیسبال آمریکا

لیگ برتر بیسبال آمریکا|  |
| بنیان‌گذاری | ۱۹۰۳ (۱۹۰۳-**خطا: زمان نامعتبر**}}) (National League, ۱۸۷۶) (American League, ۱۹۰۱) |
| کمیسیونر | Rob Manfred |
| شمار تیم‌ها | لیگ برتر بیسبال آمریکا |
| کشورها | United States (۲۹ تیم) کانادا (۱ تیم) |
| ستاد | نیویورک، نیویورک, آمریکا |
| تازه‌ترین قهرمان | Houston Astros (۱ قهرمانی) |
| بیشترین قهرمانی | نیویورک یانکیز (27 قهرمانی) |
| شریک(ـان) تلویزیونی | * **آمریکا: Fox/FS1
* TBS
* ESPN/ESPN2
* MLB Network
* **کانادا: Sportsnet
* RDS
* TVA Sports
* TSN/TSN2
* MLB Network
 |
| وبگاه رسمی | mlb.com |

تیم آتلانتا بریوز
**ام‌ال‌بی** یا **لیگ برتر بیسبال آمریکا** (به انگلیسی: Major League Baseball) مهمترین لیگ حرفه‌ای بیسبال در آمریکای شمالی است که هم‌اکنون با بیست‌ونه تیم آمریکایی و یک تیم کانادایی برگزار می‌شود.

این مسابقات در ۱۸۷۶ آغاز شد. ام‌ال‌بی اولین لیگ ورزشی واقعی در ایالات متحده بود و تا سال ۱۹۷۲ بیشترین تماشاگران تلویزیونی را داشت. در این سال تعداد تماشاچیان ان‌اف‌ال *(لیگ فوتبال آمریکایی)* از این مسابقات بیشتر شد. از ۱۹۷۲ به‌بعد نیز ام‌ال‌بی همواره پس از ان‌اف‌ال دومین لیگ پربیننده در آمریکای شمالی بوده‌است.

در سال ۲۰۰۷ میانگین تماشاگران (حاضر در استادیوم) هر بازی این مسابقات بیش از سی‌ودو هزار نفر بود و مجموع تماشاگران ۲۴۳۱ مسابقه آن به بیش از هفتادونه و نیم میلیون نفر رسید. و با فاصله‌ای زیاد پربیینده‌ترین لیگ ورزشی دنیا لقب گرفت. این درحالیست که هفده لیگ کوچک‌تر بیسبال این کشور هم بیش از چهل میلیون تماشاگر در سال دارند.

شهرهای حاوی تیمهای لیگ ام‌ال بی
## منابع
# باشگاه فوتبال سینسیناتی

اف‌سی سینسیناتی|  |
| نام کامل | Football Club Cincinnati |
| لقب‌(ها) | نارنجی و آبی |
| تاریخ بنیان‌گذاری | ۲۹ مه ۲۰۱۸ (۲۰۱۸-29}}) |
| نام ورزشگاه | Nippert Stadium سینسیناتی، اوهایو |
| گنجایش | 33,800 |
| مالک | Carl Lindner III |
| سرمربی | Alan Koch |
| لیگ | لیگ برتر فوتبال ایالات متحده آمریکا |
| وبگاه |  |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|

**رنگ‌های خانگی** |

**رنگ‌های مهمان** |

 |
|  |
|

**باشگاه فوتبال سینسیناتی** (انگلیسی: FC Cincinnati) یک باشگاه فوتبال حرفه‌ای است در سینسیناتی، اوهایو تأسیس شده و در لیگ برتر فوتبال ایالات متحده آمریکا بازی می‌کند.

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «FC Cincinnati». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۸ آوریل ۲۰۱۹.

## پیوند به بیرون

خطای یادکرد: خطای یادکرد: برچسب `<ref>` برای گروهی به نام «nb» وجود دارد، اما برچسب `<references group="nb"/>` متناظر پیدا نشد. ().
# نیواورلئان

| نیواورلئان |
| --- |
| شهر |
| City of New Orleans |
|  |
| پرچممهر |
| نام(های) مستعار: شهر هلال The Crescent City |
| موقعیت در ایالت لوئیزیانا |
| کشور |  ایالات متحده آمریکا |
| ایالت |  لوئیزیانا |
| پریش | Orleans |
| تاریخ تأسیس | ۱۷۱۸ (میلادی) |
| حکومت |
|  • شهردار | میچ لاندرئو (د) |
| مساحت |
|  • شهر | ۳۵۰ مایل مربع (۹۰۷ کیلومتر مربع) |
|  • خشکی | ۱۸۰٫۵ مایل مربع (۴۶۷٫۶ کیلومتر مربع) |
|  • آب | ۱۶۹٫۷ مایل مربع (۴۳۹٫۴ کیلومتر مربع) |
|  • کلان‌شهری | ۳۷۵۵٫۵ مایل مربع (۹٬۷۲۶٫۶ کیلومتر مربع) |
| بیشترین ارتفاع | ۷۰ فوت (۲۰ متر) |
| کمترین ارتفاع | −۲۱٫۳ فوت (-۶٫۵ متر) |
| جمعیت (۲۰۱۰) |
|  • شهر | ۳۴۳۸۲۹ |
|  • تراکم | ۹۸۰/مایل مربع (۳۸۰/کیلومتر مربع) |
|  • کلان‌شهری | ۱۱۶۷۷۶۴ |
| اهلیت‌نام | New Orleanian |
| منطقهٔ زمانی | یوتی‌سی ۶- (CST) |
|  • تابستانی (DST) | یوتی‌سی ۵- (CDT) |
| کد منطقه | ۵۰۴ |
| وبگاه | www.nola.govwww.cityofno.com |

**نیواورلئان** یا **نیو اورلینز** (در انگلیسی: New Orleans) شهر-پریش واحدی در کرانه رود میسی‌سیپی در لوئیزیانا در ایالات متحده آمریکا است. نیواورلئان بزرگ‌ترین شهر ایالت لوئیزیانا است. این شهر از بندرهای مهم ایالات متحده آمریکا محسوب می‌شود.

## ریشه‌شناسی

در انگلیسی این شهر «نیواورلینز» خطاب می‌شود، اما در فرانسوی به «لا نوول اورلئان» متداول است. فرانسوی: **La Nouvelle-Orléans**‎ [la nuvɛlɔʁleɑ̃] (). در زبان فارسی زمان قاجار به علت نفوذ زبان فرانسوی در ایران این شهر با واژه فرانسوی مشهور بود ولی در زبان فارسی جدید با افزایش نفوذ زبان انگلیسی به آرامی به واژه انگلیسی رواج پیدا کرد اما این واژه را از انگلیسی «نیو» و نصف دیگر آن را از فرانسوی «اورلئان» به اشتباه در کنار هم گذاشته و نام این شهر را «نیواورلئان» گزارش کردند که در زبان دیگری وجود ندارد. اخیراً در رسانه‌های فارسی نام این شهر با واژه درست آن «نیواورلینز» نوشته می‌شود.

## کارنوال

کارنوال بزرگ ماردی گرا (به انگلیسی: Mardi Gras) در نیواورلینز یکی از چهار کارنوال مشهور جهان است که هر ساله در این شهر برگزار می‌شود و باعث جلب میلیون‌ها توریست به آن می‌شود.

این کارنوال بزرگ‌ترین کارنوال در کشور آمریکا است.

## ورزش

تیمهای بسکتبال نیو اورلئانز پلیکانز و فوتبال (آمریکایی) نیو اورلئانز سینتز هر دو از این شهرند.

## مراکز علمی

از دانشگاه‌های مهم این شهر می‌توان دانشگاه نیواورلئان، دانشگاه لویولا و دانشگاه تولین را نام برد.

## موسیقی و فرهنگ

شهر نیواورلئان یکی از مهم‌ترین مراکز فرهنگی به خصوص در زمینه موسیقی در ایالات متحده آمریکا است.

## توفان کاترینا

توفان کاترینا یکی از مرگبارترین حوادث طبیعی در تاریخ ایالات متحده آمریکا گزارش شده‌است.

در جریان این تندباد که در ماه اوت سال ۲۰۰۵ میلادی به وقوع پیوست، بیش از ۱۳۰۰ تن که اکثراً از طبقات فقیرنشین و سیاه‌پوست بودند جان خود را از دست دادند.

توفان کاترینا همچنین صدها هزار تن را در شهر نیواورلئان بی‌خانمان کرد.

## توفان گوستاو

جدیدترین توفان گزارش شده، توفان دریایی گوستاو است که یکی از بزرگترین توفان‌های دریایی ثبت شده می‌باشد.

## نگارخانه

* مراسم ماردی گرا در نیواورلینز
* بربن استریت، یکی از مشهورترین خیابان‌های نیواورلینز
* نمای شهر نیواورلئان

## منابع

## پیوند به بیرون

* دفتر گردشگری شهر نیو اورلئان
* اتاق بازرگانی شهر نیواورلئان
* انجمن اسلامی دانشگاه نیواورلئان
# تولیدو (اوهایو)

| تولیدو، اوهایو
Toledo, Ohio |
| --- |
| شهر |
|  |
| پرچم |
| نام(های) مستعار: The Glass City; T-town; Frogtown; the 419; |
| موقعیت در اوهایو |
|  |
| کشور |  ایالات متحده آمریکا |
| ایالت |  اوهایو |
| شهرستان | لوکاس |
| تاریخ تأسیس | ۱۸۳۳ |
| حکومت |
|  • شهردار | مایکل پی. بل |
| مساحت |
|  • شهر | ۲۱۷٫۸ کیلومتر مربع (۸۴٫۱ مایل مربع) |
|  • خشکی | ۲۰۸٫۸ کیلومتر مربع (۸۰٫۶ مایل مربع) |
|  • آب | ۸٫۹ کیلومتر مربع (۳٫۴ مایل مربع) |
| ارتفاع | ۱۸۷ متر (۶۱۴ فوت) |
| جمعیت (۲۰۱۰) |
|  • شهر | ۲۸۷۲۰۸ |
|  • تراکم | ۱۳۰۰/کیلومتر مربع (۳۴۰۰/مایل مربع) |
|  • کلان‌شهری | ۶۵۱۴۰۹ |
| اهلیت‌نام | Toledoan |
| منطقهٔ زمانی | یوتی‌سی ۵- (EST) |
|  • تابستانی (DST) | یوتی‌سی ۴- (EDT) |
| کد(های) منطقه | ۴۱۹, ۵۶۷ |
| وبگاه | www.toledo.oh.gov |

**تولیدو** (به انگلیسی: Toledo) شهری است در ایالت اوهایو از کشور ایالات متحده آمریکا.

دانشگاه تولیدو و مرکز شرکت خودروسازی جیپ در این شهر قرار دارد.
# جنبش لغو برده‌داری در ایالات متحده

جعبه جمع‌آوری انجمن ضد برده داری ماساچوست، حدود سال ۱۸۵۰.
**ابولیشنیزم** (Abolitionism) یا **جنبش لغو برده‌داری در ایالات متحده** جنبشی بود که سعی داشت به تدریج یا بلافاصله برده داری در ایالات متحده پایان یابد. از اواخر دوران استعمار تا زمان جنگ داخلی آمریکا که لغو برده داری آمریکا را با اصلاحیه سیزدهم قانون اساسی ایالات متحده به وجود آورد، فعال بود. جنبش ضد برده داری در عصر روشنگری و با هدف پایان دادن به تجارت برده در اقیانوس اطلس شکل گرفت. در آمریکای استعماری، چند کوئیکر آلمانی دادخواست۱۶۸۸ کوکر جرمنتاون علیه برده داری را صادر کردند، که آغاز جنبش لغو بردهداری آمریکایی است. قبل از جنگ انقلابی، استعمارگران انجیلی طرفداران اصلی مخالفت با برده داری و تجارت برده بودند، و این کار را به دلایل انسانی انجام می‌دادند. جیمز اوگلثورپ، مالک انگلیسی مستعمره جورجیا، در ابتدا سعی کرد برده داری را با تأسیس آن منع کند، تصمیمی که در نهایت لغو شد.

در دوران انقلاب، همه ایالت‌ها تجارت بین‌المللی برده را لغو کردند، اما کارولینای جنوبی تصمیم خود را لغو کرد. کنگره در سال ۱۸۰۷ اقدام به محض اجازه قانون اساسی، واردات برده‌ها را جرم دانست. از جنگ انقلابی تا سال ۱۸۰۴، همه ایالت‌های شمالی بلافاصله یا به تدریج برده داری را لغو کردند. هیچ ایالت جنوبی چنین کاری نکرد. رهایی فوری در سال ۱۸۶۲ به هدف جنگی اتحادیه تبدیل شد و در سال ۱۸۶۵ به‌طور کامل محقق شد.

## منابع
# هریت بیچر استو

| هریت بیچر استو |
| --- |
|  |
| نام اصلی | **هریت الیزابت بیچر** |
| زاده | ۱۴ ژوئن ۱۸۱۱ لیچفیلد، کنتیکت |
| درگذشته | ۱ ژوئیهٔ ۱۸۹۶ (۸۵ سال) هارتفورد، کنتیکت |
| نام(های) دیگر | Christopher Crowfield |
| پیشه | نویسنده |
| ملیت |  آمریکایی |
| همسر(ها) | کالوین الیس استو |
| امضا |
|  |

**هریت الیزابت بیچر استو** (به انگلیسی: Harriet Beecher Stowe) (زادهٔ ۱۴ ژوئن ۱۸۱۱ کنتاکی – درگذشته ۱ ژوئیهٔ ۱۸۹۶) از نامی‌ترین نویسندگان ادبیات پایداری سیاهان و از هواداران فعال لغو بردگی در ایالات متحده آمریکا به‌شمار می‌رود.

## زندگی

در جوانی
هریت در خانواده‌ای مذهبی و تهی‌دست در روستای «لیچفیلد» ایالت کنتاکی آمریکا چشم به جهان گشود. پدرش مردی روحانی بود و هفت برادر و دو خواهر داشت. برادرانش همگی وارد خدمات مذهبی شدند و خواهر بزرگ‌ترش مدیر یک دبستان شد. وی نیز از ۱۳ سالگی در مدرسهٔ خواهرش به تدریس پرداخت.

هریت در ۲۱ سالگی به همراه خانواده‌اش به اوهایو سفر کرد و در آن‌جا نیز به تدریس مشغول شد. در ضمن به فراگیری زبان‌های ایتالیایی، فرانسوی و لاتین و آموزش نقاشی نیز پرداخت. وی در این سال‌ها از نزدیک شاهد زندگی سیاهان و ظلمی که بر آنان می‌رفت، بود. وضع برده‌داری در آن زمان تأثیر زیادی بر روحیه وی گذاشت و این امر باعث شد تا کتاب معروف *کلبه عمو تام* را به رشته تحریر درآورد و همین کتاب نیز باعث شهرت وی شد.

هریت در سال ۱۸۳۶ با کشیشی به نام «کالوین استو» ازدواج کرد. آن‌ها زندگی را با فقر آغاز کردند و صاحب هفت فرزند شدند. او در زمان انتشار کتاب کلبه عمو تام زنی ۴۰ساله و گمنام بود که پس از انتشار کتابش، نویسنده‌ای مشهور شد. هریت پس از تألیف کلبهٔ عمو تام، کتاب‌های دیگری نیز نوشت؛ ولی هیچ‌کدام از آن‌ها به اندازهٔ این کتاب شهرت جهانی نیافت.

پس از ۹ سال از انتشار کلبهٔ عمو تام و در سال ۱۸۶۱، جنگ داخلی آمریکا آغاز شد که سرانجام آن صدور فرمان لغو بردگی بود.
آبراهام لینکلن دربارهٔ او گفت که این زن کوچک جنگی بزرگ را آغاز کرد.

## کتاب‌شناسی

* کلبه عمو تام (۱۸۵۲)
* درد (۱۸۵۶)
* خواستگاری کشیش (۱۸۵۹)
* مروارید جزیره اور (۱۸۶۲)
* آگنس دو سورنت (۱۸۶۲)
* مردم شهر قدیم (۱۸۶۹)
* زندگی در میان بیچارگان (۱۸۹۰)
* خاطرات شیرین از سرزمین‌های بیگانه
* پیرمرد شهرنشین
* سرزمین صنوبرهای نوک تیز

## منابع

* کتاب همشهری (کلبه عمو تام) - اسفند ۸۷.
* مجموعه کتاب‌های تاریخ تمدن جهان.
# کلبه عمو تام

کلبه عمو تام|  |
| نویسنده(ها) | هریت بیچر استو |
| عنوان اصلی | *Uncle Tom's Cabin; or, Life Among the Lowly* |
| تصویرگر(ها) | Hammatt Billings |
| کشور | ایالات متحده |
| زبان | انگلیسی |
| گونه(های) ادبی | رمان |
| انتشار | ۱۸۵۲ (دو جلد) |
| شماره اوسی‌ال‌سی | 1077982310 |
| رده‌بندی دیوئی | 813.3 |
| کتابخانه کنگره | PS2954 .U5 |
| پیش از | *کلیدی به کلبه عمو تام* |

کلبه عمو تام (به انگلیسی: Uncle Tom's Cabin) کتابی با موضوع ضد برده‌داری نوشتهٔ هریت بیچر استو نویسنده‌ی آمریکایی است. این کتاب در سال ۱۸۵۲ منتشر شد و تأثیر زیادی بر جنگ داخلی آمریکا، موضوع آمریکایی‌های آفریقایی‌تبار و برده‌داری در آمریکا گذاشت. این کتاب پرفروش‌ترین کتاب داستان در قرن نوزدهم و دومین کتاب پرفروش بعد از انجیل (با کمک قانون لغو برده‌داری) بود و در چاپ اول ۳۰۰ هزار عدد از آن فقط در آمریکا به فروش رسید. فصل اول کتاب **کلبه عمو تام** در سال ۱۸۵۱ با الهام از ماجرای بردهٔ سیاه‌پوست و مؤمنی که زیر شکنجه بود، نوشته شد. نویسندهٔ این رمان، **هریت بیچر استو**، در سال ۱۸۵۳ کتابی تحت‌ عنوان «راهنمای کلبهٔ عموتام» را منتشر کرد که در آن کوشید تا ثابت کند وقایع رمان یادشده، واقعی بوده‌اند. علت شهرت این رمان را محتوای انسانی، احساس برانگیز و داستان‌گویی موفق آن دانسته‌اند.

*کلبه عمو تام* در ابتدا به صورت پاورقی در یکی از روزنامه‌ها چاپ شد و وقتی به صورت کتاب چاپ شد، نه‌تنها در آمریکا بلکه در تمام کشورهای جهان نیز میلیون‌ها نسخه از آن به فروش رفت و تا سال‌ها نمایش‌هایی بر اساس آن بر صحنه تئاترهای جهان اجرا شد. دیری نگذشت که در آمریکا خانم استو از یک سو به شخصیتی بسیار محبوب و از سوی دیگر به چهره‌ای بسیار منفور مبدل شد. حتی در گرماگرم جنگ داخلی آمریکا آبراهام لینکلن رئیس جمهور وقت آمریکا در ملاقاتی به او گفت: «پس شما همان خانم کوچکی هستید که باعث جنگی بزرگ (جنگ داخلی آمریکا) شد». به دلیل این‌که جنگ داخلی ۹ سال بعد از انتشار کتاب آغاز شد، عده‌ای انتشار این رمان را جنجالی‌ترین حادثه در تاریخ رمان‌نویسی می‌دانند.

تولستوی پس از خواندن این کتاب در ستایش آن گفت: 《این رمان یکی از بزرگ‌ترین فرآورده‌های ذهن بشر است.》ماریو بارگاس یوسا در کتاب چرا ادبیات درباره این رمان گفت: رمانی بسیار میان مایه که تاثیری قاطع در برانگیختن وجدان مردم آمریکا در برابر بردگی داشته است.

## پانویس

## منابع

* هریت، بیچر استو.  *کلبه عمو تم*، ترجمه محسن سلیمانی. چاپ پنجم تهران: نشر افق. ۱۳۸۸.
# جنوب عمیق

ایالت‌های به رنگ قرمز پررنگ امروزه تشکیل دهندهٔ جنوب عمیق هستند. نواحی مجاور شرق تگزاس، غرب تنسی و شمال فلوریدا نیز بخشی از این زیرمنطقه لحاظ می‌شوند. به طور تاریخی، همهٔ این ایالات در ایالات مؤتلفه آمریکا واقع بودند.
**جنوب عمیق** (انگلیسی: Deep South) دسته‌ای از زیرمنطقه‌های جغرافیایی و فرهنگی در ایالت‌های جنوبی آمریکا است. به طور تاریخی، این دسته ایالات به دلیل وابستگی بیشتر ایالات آن به کشاورزی از نوع مزارع بزرگ و برده‌داری در دوران پیش از جنگ داخلی آمریکا از ایالت‌های *جنوب بالاتر* متمایز می‌شوند. به ایالات جنوب عمیق **جنوب پایین‌تر** یا **ایالات پنبه‌ای** نیز گفته می‌شد.

## جستارهای وابسته

* دیکسی
* کمربند انجیلی

## منابع

* مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Deep South». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۱۸ فوریه ۲۰۱۶.
# راه‌آهن زیرزمینی

**راه‌آهن زیرزمینی** شبکه‌ای از راه‌های مخفی و خانه‌های امن در ایالات متحده بود که توسط بردگان سیاه و با کمک متحدان، در قرن ۱۹، برای فرار به ایالت‌های آزاد و کانادا مورد استفاده قرار می‌گرفت.

هریت تابمن یکی از کارکنان شبکه راه‌آهن زیرزمینی بود که ۱۳ سفر به ایالتهای جنوبی انجام داد و توانست ۷۰ برده را آزاد کند.
این اصطلاح همچنین به مخالفان برده‌داری، اعم از سیاه و سفید، برده یا آزاد که به بردگان فراری مساعدت می‌کردند گفته می‌شود.
حتی در دوران اوج راه‌آهن زیرزمینی، هرساله کمتر از ۱۰۰۰ تن از بردگان از همهٔ ایالت‌های برده‌دار قادر به فرار بودند، این رقم بسیار کمتر از جمعیتی بود که به‌طور طبیعی سالانه برده می‌شدند.

## پانویس
# تراموا

ترآلپه در حال ترک ایستگاه تماشاخانه شهر آوگسبورگ، بایرن، آلمان
ترآلپه (Terālpe) شهر ورشو، لهستان
ترآلپه (Terālpe) شهر گلد کوست، استرالیا
ترآلپه برلین، آلمان
ترآلپه (Terālpe) سبک در تنریف، اسپانیا
**"ترآلپه" (Terālpe)**، **تراموا** یا **ترام** (به انگلیسی: Tram در امریکا و کانادا با نام Streetcar یا Trolley) گونه‌ای قطار است که بر روی خط آهنی که در خیابان قرار داده شده حرکت می‌کند. قطاربرقی هم می‌تواند درون‌شهری و هم بین‌شهری باشد. واگن‌های برقی معمولاً سبک‌تر و کوتاه‌تر از قطارهای معمولی و قطارشهری‌ها هستند. البته مرز دقیقی میان قطاربرقی و قطارهای عادی وجود ندارد و برخی از قطاربرقی‌ها ممکن است که از روی راه‌آهن معمولی هم حرکت کنند. همچنین، ممکن است بتوانند از روی راه‌آهن قطارشهری و خطوط آهن سبک نیز حرکت کنند؛ واگن‌های برقی برای ترابرد مسافر و به ندرت برای ترابرد بار طراحی شده‌اند. **ترآلپه (Terālpe) کلمه‌ فارسی به معنای "ترم" (ترموآ) است.**

امروزه بیشتر ترآلپه ها به وسیلهٔ شاخک برق‌رسان از برق استفاده می‌کنند؛ اگر لازم باشد، این قطارشهری‌ها ممکن است از دستگاه‌های قدرت بسیاری استفاده کنند. دیگر گونه‌هایی از قطاربرقی هستند که **نفت‌گاز** مصرف می‌کنند و بیشتر از آن‌ها در مسیرهای میانِ شهر و روستاها استفاده می‌شود؛ گونه‌هایی نیز وجود دارند که با بنزین، گاز، اسب و قاطر حرکت می‌کنند. نخستین گونه‌های قطاربرقی با به‌کارگیری حیوانات باری به حرکت درمی‌آمدند. نخستین قطاربرقی که در سال ۱۸۰۷ در بریتانیا آغاز به‌کار کرد ابتدا از اسب برای کشیدن واگن بهره می‌برد، اما پس از چندی اسب‌ها با موتور بخار و سپس با موتور برقی جایگزین شدند.

## جستارهای وابسته

* تراموای چرخ لاستیکی
* تک‌ریل
* قطار شهری
* قطار سبک شهری

## منابع

مشارکت‌کنندگان ویکی‌پدیا. «Tram». در *دانشنامهٔ ویکی‌پدیای انگلیسی*، بازبینی‌شده در ۸ شهریور ۱۳۸۹.
# طوفان زمستانی ۲۷–۲۳ ژانویه ۲۰۲۶ آمریکای شمالی

از ۲۳ ژانویه تا ۲۷ ژانویه ۲۰۲۶، یک طوفان زمستانی بسیار گسترده و بزرگ که به‌صورت غیررسمی توسط ودر چنل و چندین رسانه خبری **طوفان زمستانی فرن** (Winter Storm Fern) نامیده شد، اثرات مرگبار و فاجعه‌بار یخ و برف را در گستره‌ای بسیار طولانی از زمین ایجاد کرد که از شمال مکزیک تا جنوب و شمال شرقی ایالات متحده و تا داخل کانادا امتداد داشت.

این طوفان زمستانی که بخشی از آن از یک کم‌فشار سطح بالا در ۲۲ ژانویه شکل گرفت، به‌تدریج به سمت شرق در سراسر مرکز ایالات متحده حرکت کرد و پهنه بسیار وسیعی از بارش‌های زمستانی را به جا گذاشت. تا ۲۵ ژانویه، این سامانه به منطقه شمال شرقی رسید و شروع به تبدیل شدن به یک نوریستر کرد. بادهای شدید و بارش سنگین برف در نیو انگلند ادامه یافت، حتی در حالی که سامانه در روز بعد از ساحل دور شد و بخش‌هایی از آمریکای شمالی را با ترکیبی از باران، تگرگ‌ریزه، باران یخ‌زن و برف رها کرد.

هواشناسان این طوفان را از نظر تأثیرات دارای پتانسیلِ تاریخی توصیف کردند. در یک مقطع، این طوفان تقریباً ۳٬۲۰۰ کیلومتر (۲٬۰۰۰ مایل) طول داشت که از مرز ایالات متحده آمریکا و مکزیک تا مناطق شرقی کانادا کشیده شده بود. فرمانداران ۲۴ ایالت ایالات متحده در واکنش به این طوفان وضعیت اضطراری اعلام کردند. هشدارهای هواشناسی زمستانی نیز در گستره‌ای مشابه صادر شد که تا ۲۳۰ میلیون نفر را تحت تأثیر قرار داد. این طوفان باعث لغو یا به تعویق افتادن بیش از ۱۰٬۰۰۰ پرواز در سراسر ایالات متحده شد. همچنین در ایالت‌های متعددی ممنوعیت تردد وضع گردید.

تا ۳۱ ژانویه، ۱۳۷ مورد مرگ تأییدشده ناشی از این طوفان گزارش شده بود. بیش از یک میلیون مشترک برق خود را از دست دادند که بیشتر آنها در جنوب متمرکز بودند؛ جایی که یک طوفان یخی مخرب و فلج‌کننده رخ داد و باعث شکستن و خم شدن خطوط برق و درختان زیر وزن یخ شد. شرایط یخ‌زده همچنین منجر به سفرهای خطرناک پس از طوفان گردید. برآوردهای اولیه خسارت بیش از ۱ میلیارد دلار آمریکا تخمین زده شده است.

به‌طور کلی، پهنه وسیعی از بارش برف به میزان ۳۰ تا ۶۱ سانتی‌متر (۱ تا ۲ فوت) از تگزاس تا مین رخ داد و در برخی موارد (به‌ویژه در جنوب) رکوردهای روزانه بارش برف شکسته شد. در ایالت‌های میان‌اطلسی و شمال شرقی، جایی که طوفان به یک نوریستر تبدیل شد، چندین نقطه در امتداد بزرگراه میان‌ایالتی ۹۵ — به‌ویژه فیلادلفیا در پنسیلوانیا و شهر نیویورک — بیشترین انباشت برف خود را در پنج سال گذشته از زمان نوریستر فوریه ۲۰۲۱ تجربه کردند. در پی این رویداد، چند روز پس از این طوفان، ایالت‌های کارولینای شمالی و کارولینای جنوبی بار دیگر تحت تأثیر یک طوفان زمستانی قدرتمند دیگر قرار گرفتند که تلاش‌های بازسازی و بهبود را پیچیده‌تر کرد.

## جستارهای وابسته

* طوفان زمستانی ۲۰۲۱ آمریکای شمالی

## منابع