Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Carl Gustav Hempel

| Carl Gustav Hempel |
| --- |
| Bizitza |
| Jaiotza | Oranienburg, 1905eko urtarrilaren 8a |
| Herrialdea |  Alemania  Ameriketako Estatu Batuak |
| Bizilekua | Ameriketako Estatu Batuak |
| Heriotza | Princeton Township (en) , 1997ko azaroaren 9a (92 urte) |
| Heriotza modua | berezko heriotza: pneumonia |
| Hezkuntza |
| Heziketa | Göttingengo Unibertsitatea Heidelbergeko Unibertsitatea Berlingo Humboldt Unibertsitatea |
| Tesi zuzendaria | Wolfgang Köhler Hans Reichenbach |
| Doktorego ikaslea(k) | John Alan Robinson Gerald J. Massey (en)  Adolf Grünbaum John Earman (en)  Lawrence Sklar (en)  Richard Jeffrey (en)  |
| Hizkuntzak | alemana |
| Jarduerak |
| Jarduerak | matematikaria, informatikaria, filosofoa, saiakeragilea, unibertsitateko irakaslea eta epistemologoa |
| Enplegatzailea(k) | Princetongo Unibertsitatea Berlingo Humboldt Unibertsitatea Chicagoko Unibertsitatea Pittsburgheko Unibertsitatea Yale Unibertsitatea Queens College (en)  |
| Lan nabarmenak |
ikusi
* *Philosophy of Natural Science (en)*
 |
| Jasotako sariak |
ikusi
* John Simon Guggenheim Memorial Foundation beka  (1947) Honorary doctor of the Free University of Berlin Carus Lectures  (1970)
 |
| Kidetza | Arteen eta Zientzien Ameriketako Estatu Batuetako Akademia Amerikako Sozietate Filosofikoa Linzeen Akademia |

**Carl Gustav Hempel** (Oranienburg, Alemania, 1905eko urtarrilaren 8a - Princeton, New Jersey, AEB, 1997ko azaroaren 9a) zientziaren filosofo estatubatuarra, jatorri alemaniarrekoa, izan zen.

## Biografia

Nazismoaren garaian Estatu Batuetara joan behar izan zuen. Reichenbachen ikasle izan zen, eta Berlingo zirkuluko kide; harreman estuak izan zituen Vienako zirkuluarekin ere. Enpirismo logikoaren ikertzaile gisa (bi zirkulu horien aztergai nagusia hori baitzen), garrantzi handiko ekarpenak egin zizkion kritika operazionalistari, baieztapenaren teoria kualitatiboaren azterketari, azalpen zientifikoaren teoriari, kontzeptu eta teorien sorreraren azterketa sistematikoari zientzia enpirikoan, eta ezagutzaren esanahiari buruzko irizpide enpirikoaren azterketari. Enpirismo logikoaren esparruan, zalantzan jarri zuen hain garbia ote den zientziaren eta metafisikaren arteko banaketa.

Lan nagusiak: "Kontzeptuaren sorrera" (1961); "Zientzia enpirikoaren oinarriak" (1961); "Azalpen zientifikoaren eta zientziaren filosofiaren alderdiak" (1965); "Zientzia naturalaren filosofia" (1966).

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat *Lur hiztegi entziklopediko*tik edo *Lur entziklopedia tematiko*tik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
# Ezra

| Ezra |
| --- |
|   Irudi gehiago |
|

|  kohen (en)  |
| --- |

 |
| Bizitza |
| Jaiotza | Babilonia,  |
| Herrialdea |  Akemenestar Inperioa |
| Talde etnikoa | judua |
| Heriotza | Judea,  |
| Familia |
| Aita | Seraiah |
| Familia |
ikusi
* Eleazar ben Azariah (en)  (arbaso) Joshua (en)  (descendant (en) ) Seraiah (en)  (descendant (en) )
 |
| Hezkuntza |
| Hizkuntzak | aramera Bibliako hebreera |
| Irakaslea(k) | Baruch ben Neriah (en)  |
| Ikaslea(k) |
ikusi
* *Simeon the Just (en)*
 |
| Jarduerak |
| Jarduerak | apaiza eta eskriba |
| Santutegia |
| Uztailaren 13a |
| Ideologia eta sinesmenak |
| Erlijioa | judaismoa |
|

---

 |
|   |

**Ezra** edo **Esdras** (hebreeraz: עֶזְרָא‎, *ʿEzrāʾ*; fl. k.a. 480 – k.a. 440) **Ezra Eskriba** (hebreeraz: עֶזְרָא הַסּוֹפֵר‎‎, *ʿEzrāʾ hasSōfēr*) edo **Ezra Apaiza** bezala ezaguna zen eskriba (*sofer*) eta apaiz (*kohen*) judua zen, Esdrasen liburuan aipatua. Tradizio greko-latindarrean **Esdras** (antzinako grezieraz: Ἔσδρας) bezala ezagutu zen. Hebrear Bibliaren arabera, Ezra Sraya apaiz nagusiaren ondorengoa zen, Salomonen Tenpluko azken apaiz nagusia izan zen, eta Joshuaren ahaidea, Bigarren Tenpluko lehen apaiz nagusia. Babiloniako erbesteratzetik bueltatu zen eta Tora Jerusalemera itzuli zuen. *1 Esdras* grezierazko itzulpenaren arabera, Ekialdeko erlijio Ortodoxoan erabilia, Ezra apaiz nagusia zen. Ordea, Judaismo Errabinikoaren arabera, Ezra apaizgoaren partaide ohikoa zen.

## Erreferentziak

## Kanpo estekak
# Kirol babesle

Txirrindulariek beraien arropetan eta bizikletetan, kirol babesleen logoak eraman ohi dituzte. Zaletu batzuek ere bai. (Argazkian Miguel Indurain eta jarraitzaile batzuk, *Tour de France* 1994).
**Kirol babesle** esaten zaio kirol talde bati diruz laguntzen duen pertsona edo enpresari. Gehienetan enpresak izaten dira eta normalean diru laguntzak publizitatearen truke eskaintzen dira. Enpresa babesleek, ikusgarritasuna lortzeko, beren markak ezagutarazteko-eta, kirol babesle bezala agertzen dira. Babesle horiek kirolari amateur edo profesionalak diruz laguntzen dute. Enpresek bere marka eta bere izena ezagunago izatea dute helburu nagusi eta batzuetan zerga kenketak ere lortu egiten dituzte.

Batzuetan kirol babesle bezala administrazio publikoak ere aritzen dira. Kirola hezkuntzaren parte bat dela argudiatuz, kirola herria edo ingurua kanpoan ezagunago izateko baliagarria dela aldarrikatuz, batzuetan kirol-talde batzuek diru-laguntza publikoa lortzen dute.

## Kanpo estekak

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikulu hau **zirriborroa** da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |
# Amateur

Amateur modu profesionalean egiten ez den orori ematen zaio, norbere zaletasuna dela-eta. Honela, adibidez, kirolari *amateur* bat, profesional batekin alderatuz gero, kirol bat afizioagatik praktikatzen duena da, hau da, horrekin dirurik irabazteko asmorik gabe.

Oinarrian, zerbait, bokazioz egiten duen pertsona bat da.

Hitzaren beste esanahia, beharbada zertxobait ahaztua dagoena, frantsesetik dator, hau, aldi berean, latinezko hitzaren errotik datorrelarik eta "zeozer maitatu" edo "zeozeren maitale izan" esan nahi du. Zentzu honetan, amateur bat, profesional bat bezain trebea izan daiteke, baina, egiten duena egiterako orduan, bere motibazioa, egiten duenagatik duen maitasuna da, eta ez horrekin dirua irabaztea.

## Ikus, gainera

* Zale
* Denborapasa

## Kanpo estekak
# Elikagai-kooperatiba

Elikagai-kooperatiba eta korporazio bateko janari-denda baten fluxu ekonomikoen eta jabetza-egituraren konparaketa
**Elikagai-kooperatiba** bat kooperatiba gisa antolatutako elikagai banaketa-gune bat da, enpresa pribatu edo publiko bat izan beharrean. Elikagai-kooperatibak normalean kontsumo-kooperatibak dira, non elikagaien ekoizpenari eta banaketari buruzko erabakiak kideek aukeratzen dituzten. Kooperatiba guztiak bezala, elikagai kooperatibak askotan Rochdaleko 7 printzipioetan oinarritzen dira, eta normalean elikagai naturalak eskaintzen dituzte. Kooperatiba bat nola kudeatu erabakitzeko erabakiak ez dituzte kanpoko akziodunek hartzen, beraz, kooperatibek askotan erantzukizun sozial handiagoa erakusten dute beren antzeko korporazioek baino.

Ameriketako Estatu Batuetan, National Cooperative Grocers (NCG) 146 elikagai-kooperatibek osatzen duten kooperatiben federazio bat da.

## Historia

Kooperatibismoa XIX. mendean hasi zen, eta lehenengo elikagai kooperatiba aipagarria Rochdale-n (Ingalaterra) sortu zuen Rochdale Pioneers izeneko ehule industrialek. Kooperatiba mugimendu modernoaren jatorria 1960ko hamarkadan hasi zen, "bigarren olatu"ko kooperatiba asko sortu zirenean. Kooperatiba hauen helburuak kate-supermekatuei alternatiba organiko eta korporatibo bat eskaintzea ziren. Elikagai-kooperatibak hiri nagusietan eta unibertsitate-hirietan sortzen hasi ziren, janariaz kezkatuta zeuden pertsonei zuzenduta. Kooperatibako bazkideek erabakitzen zuten zer janari erosi eta nola erosi eta banatu.

1969 eta 1979 artean, ia 10.000 elikagai-kooperatiba sortu ziren.

## Erreferentziak

## Kanpo estekak
# Beila

**Beila** edo **gaubeila** (gauez egiten baldin bada) norbait hil berria denean burutu ohi den ekintza da. Hil berria eta familiaren adiskiden min eta hurbileko lagunak familia eta senitartekoei sentimenduan laguntzera hurbildu ohi den ekitaldi pribatu bat da. Heriotza jazo ondoren eta hileta, lurperaketa edo errausketa gauzatu aurretik egin ohi da.

Gorpua bertan dela burutu ohi da, hots, hil berria gela berdinean dagoela edota bertaratuak dauden aldameneko gelan dagoela. Ohitura legez hil berriaren etxebizitzan bertan edota beilatoki edo ehorztetxean egin ohi da. Estatu hileta edota pertsona ezagun edo ospetsu baten beila baldin bada, sarritan ekitaldi publikoa izan ohi da.

## Kanpo estekak
# Giza sakrifizio

Polixenaren sakrifizioa, Troiako Gerra, K.a. 570-550
**Giza sakrifizioa**, jainko-jainkosa bati omenaldi, damu edo barkamen eske edo mesede baten truk gizaki bat eskeintzean datza. Zentzu zabalago batean, pertsona edo erakunde batek beste pertsona edo pertsona bat erritualki hiltzean datza.

Antzinaroan kultura eta herri askok giza sakrifizioak burutzen zituzten. Jainkoak baretu asmoz biktimak erritualki sakrifikatzen ziren.

Brontze Aroan zelta erlijioek giza sakrifizioak burutzen zituzten, eta Eskandinavian jainkoen gurtze erritualetan ere jasotzen ziren.

Antzinako Kartagon nahiz bere etsai porrokatua zen Erroman ere jaioberriak sakrifikatzea jainkoak baretzeko modu bat zen, izan ere, Antzinako Erroman goza sakrifizioak K.a. 140. urterarte burutu ziren.

Biblian bertan Jainkoak Abrahami bere seme Isaak sakrifika dezan eskatzen dion pasartea badago, azken unean Abrahamek Isaak sakrifikatzera doala eta fede proba bete duela ikusirik, Jainkoak Abraham geldiaraziko du.

Igor Stravinski konposatzailearen *Udaberriaren sagaratzea* musikalanean ere antzinako Errusian andereen sakrifizioak gertatzen zirenaren aipamena egiten da.

## Kanpo estekak
# Zaharren zaintza

Norvegiako egoitza batean dagoen adineko pertsona.
**Zaharrak**, **adinekoak** edo **adinduak zaintzea** hirugarren adinekoentzat bakarrik diren behar eta baldintza bereziak asetzea da. Termino zabal horrek hainbat zerbitzu hartzen ditu bere baitan, hala nola, bizitza lagundua, helduen zaintza, iraupen luzeko zainketak, zaharren egoitzak, hospizioetako zaintza eta etxeko arreta. Mundu osoan zaharrak zaintzeko dagoen aukera zabala dela eta, eta adineko herritarren gaineko ikuspegi kulturalak ere desberdinak direla kontuan hartuta, ezin da praktika bakar batera mugatu. Adibidez, Asiako herrialde askok oso gutxitan erabiltzen dute gobernuak ezarritako zaharren zaintza, eta nahiago dituzte metodo tradizionalak, familiako belaunaldi gazteagoek artatuak izateko.

Zaharren zaintzak eguneroko jarduerekin eta osasunaren zaintzarekin laguntza pixka bat behar duten baina duintasunez zahartu nahi duten adinekoen behar sozial eta pertsonalak nabarmentzen ditu. Bereizketa garrantzitsua da; izan ere, etxebizitzaren diseinuak, zerbitzuek, jarduerek, langileen trebakuntzak eta, beraz, bezeroak izan behar dute ardatz. Azpimarratzekoa da, halaber, nagusien mundu mailako arreta asko sartzen dela ordaindu gabeko merkatuaren sektorean.

## Erreferentziak

## Bibliografia

* Eliminating Barriers to Mental Health Treatment: A Guide for Massachusetts Elders, Families and Caregivers", Massachusetts Association of Older Americans, 3rd Edition, 2008.
* Vieillissement et enjeux d'aménagement: regards à différentes échelles (arg. by Paula Negron-Poblete and Anne-Marie Séguin), Presses de l'Université du Quebec, 2012. ISBN ｟<x\_9/>｠2-7605-3428-5
* Campbell Collaboration. (2018). Estatu Batuetan eta Erresuma Batuan adineko helduei egindako etxez etxeko bisiten eraginaren azterketa. Oslo: Campbell Collaboration.

## Kanpo estekak
# Villa

Fiesoleko Villa Medici, Leon Battista Albertik koadroetan azaltzen duen terrazako hegalen paisaia tradizionalarekin
**Villa** landa-etxe mota bat da. Antzinako Erromako goi-klaseetako ohituretan du jatorria. Villa erromatarren jatorrizko eraketatik, haien kontzeptua eta funtzioa nabarmen aldatu dira denboran zehar.

Erromatar Errepublika erori ondoren, villak nekazaritzako gune txiki bihurtu ziren, eta gero eta gehiago gotortu ziren antzinate berantiarrean.

Batzuetan, Elizara pasatu ziren monasterio gisa berrerabiltzeko.

Gero, Erdi Aroan pixkanaka eboluzionatu zuten, Errenazimentuan goi-mailako landa-etxe dotore bihurtu arte.

Hizkera modernoan, "villa" terminoa zenbait etxebizitza motari buruzkoa izan daiteke, eskuarki bakartuak eta lursail propio batez inguratuak, oporraldian nagusiki erabiltzen diren aisialdi-finketatik landa-inguruneetako edo hiri-erdietako egoitza iraunkorretara. Euskaraz etxe eta txaleta ere erabili daitezke egungo eraikinetarako.

## Erreferentziak

## Kanpo estekak
# Erresuma Batuko Gobernua

| Erresuma Batuko Gobernua |
| --- |
|

|  |
| --- |
|  |

 |
|  |
| Datuak |
| Izen ofiziala | ZabalduHis Majesty's Government eta Her Majesty's Government |
| Mota | gobernua |
| Herrialdea | Erresuma Batua |
| Jarduera |
| Kidetza | World Wide Web Consortium |
| Honen parte | botere betearazle |
| Eskumendekoak | ZabalduDepartment for Education eta Foreign, Commonwealth and Development Office (en)  |
| Agintea |
|  |
|  |
| Egoitza nagusi

 | * 10 Downing Street
 |
|  |
| Kideak | Erresuma Batuko gabinetea  |
| Zeren jabe | ZabalduBritish Waterways (en) , Chequers (en) , Chevening (en) , The London Gazette, Lancaster House, Network Rail, Post Office Limited (en) , British Gazette (en) , Sellafield Ltd (en) , data.gov.uk, Directgov (en) , National Highways (en) , NRAM plc (en) , Smedley Hydro (en) , UK Asset Resolution (en) , GOV.UK, Post Office Money (en) , Ministry of Defence Main Building (en) , 10 Downing Street, Thames House (en) , SIS Building (en) , High Speed 1 (en) , Discovery Committee (en) , British Rail eta Admiralty House (en)  |
| webgune ofiziala   |

**Erresuma Batuko Gobernua** edo **Bere Maiestatearen Gobernua** (ingelesez: *Her Majesty's Government*) Britainia Handiko eta Ipar Irlandako gobernu zentrala da. Herrialdeko arazoez arduratzen diren ministerioek osatzen dute. Gobernua lehen ministroak zuzentzen du, Gobernuko beste kideak hautatzen dituena. Lehen ministroa eta ministro garrantzitsuenek *Kabinetea* osatzen duten, non erabaki nagusienak hartzen diren.

Halaber, Erresuma Batuko Konstituzioaren arabera, botere betearazlea monarkaren ardura da. Monarkak botere hori bakarrik erabiltzen du Lehen Ministroak edo Kabineteak aholkatzen dionean.

Egungo lehen ministroa Boris Johnson kontserbadorea da 2019ko uztailaren 24tik.

## Antolaketa

Sakontzeko, irakurri: «Erresuma Batuko Gobernuko departamenduak»
* Ministerio mailako **24** departamendu.
* Ministerioak ez diren **26** departamendu.

## Kokapena

Lehen ministroaren egoitza 10 Downing Streeten dago, Westminsterren. Gobernuko departamendu gehienen egoitzak Whitehall inguruetan kokatzen dira.

## Autogobernua

1998tik gobernu zentralaren hainbat konpetentzia Eskozia, Gales eta Ipar Irlandako lurralde-gobernuei itzuli zaizkie. Bestalde, Ingalaterrari ez zaio inoiz konpetentziari itzuli; ez baitu lurralde-gobernurik.

## Erreferentziak

## Ikus, gainera

* Eskoziako Gobernua
* Galesko Biltzarreko Gobernua
* Ipar Irlandako Gobernua

## Kanpo estekak

* Webgune ofiziala - 10 Downing Street
* Directgov, Gobernuko herri zerbitzuen webgunea
	+ DirectGov - Gobernuaren Gida
# Charles Fourier

| Charles Fourier |
| --- |
|   Irudi gehiago |
| Bizitza |
| Jaiotzako izen-deiturak | François Marie Charles Fourier |
| Jaiotza | Besançon, 1772ko apirilaren 7a |
| Herrialdea |  Frantzia |
| Heriotza | Paris, 1837ko urriaren 10a (65 urte) |
| Hobiratze lekua | Montmartreko hilerria  |
| Familia |
| Ezkontidea(k) | ezkongabea |
| Hezkuntza |
| Hizkuntzak | frantsesa |
| Jarduerak |
| Jarduerak | ekonomialaria, soziologoa, filosofoa, idazlea eta sozialista |
| Lan nabarmenak |
ikusi
* *Falansterio*
 |
| Influentziak | Nicolas Edme Restif de La Bretonne |
| Mugimendua | Sozialismo utopikoa |
|

---

 |
|   |
|  |

**Charles Fourier** (Besançon, 1772ko apirilaren 7a - Paris, 1837ko urriaren 10a) frantses filosofoa izan zen, Robert Owen eta Saint Simonekin batera sozialista utopiko nabarmenetako bat. Berak asmatutako *grinen erakarpenen teoria* irudimentsuan oinarrituta, gizartea errotik aldatu eta era harmoniatsuan antolatzeko proposamenak egin zituen, giza harremanak, hezkuntza eta ekonomia (bereziki nekazaritzan eta artisautzan oinarrituta). Horretarako, falansterio izeneko komunitateak asmatu eta zehatz-mehatz deskribatu zituen. Falansterioetan lana aldakorra eta erakargarria izango zen eta giza harremanak libreagoak. Bere ideien inguruan, jarraitzaile multzo handia osatu zen eta Frantzian, Britainia Handian eta Estatu Batuetan abian jarri ziren komunitate batzuk, Fourierek berak begi onez ikusi ez zituenak, baina azkenean denak etorri ziren behera. Beste sozialista utopikoei ere kritikak egin zizkien.

## Kanpo estekak
# 1936ko Espainiako Iraultza Soziala

| 1936ko Espainiako Iraultza Soziala |
| --- |
|  |
|  |
|  |
| Mota | social revolution (en)  iraultza |
| Honen parte da | Espainiako Gerra Zibila |
| Data | 1936 |
| Herrialdea | Spanish Republic at War (en)  |
|  |
|  |
|  |

**1936ko Espainiako Iraultza Soziala** edo **Espainiako Iraultza**, gaztelaniaz: *Revolución social española de 1936* edo *Revolución española*, Espainiako Gerra Zibilari hasiera eman zion 1936ko uztaileko Espainiako estatu-kolpearen ondoren jazotako iraultza bat izan zen.

## Ezaugarriak

Prozesu iraultzaile honetako oinarri nagusietako batzuk CNT sindikatuaren anarkosindikalismoa eta komunismo libertarioa izan ziren, eta bestea, garaiko PSOEren alde "caballeristaren" eta POUM, nahiz PCE hasieran batean, ezkerreko alderdien marxismoa.

Bere alde anarkistari dagokionez, erlijioan antiklerikalismoa, kantonalismoa, eta arlo administratiboan horizontalismoarengatik nabarmendu zen, bai eta hezkuntza arrazionalismoa eta ekonomian kolektibismoa eta autokudeaketa ezartzeagatik ere. Haren joera marxistan bere eredua sobietar komunismoa izan zen.

CNTren propaganda posterra iraultzara dei eginez (1930).
Emakume miliziarra erriflearekin kanoi batera igota, Bartzelona, 1936.
Iraultza Jose Giralen gobernuak uztailaren 19an (igandea) Marokoko Protektoratu Espainiarrean uztailaren 17an (ostirala) hasitako altxamendu militarrari aurre egiteko «herria armatzeko» erabakia hartu zuenean hasi zen. Altxamendu hori penintsulara zabaldu zen hurrengo bi egunetan. Gabriele Ranzatoren ustez, «herria armatzea iraultza armatzea izan zen». «Gobernu Giralak berehala galdu zuen egoeraren kontrola, eta lehen hilabeteetan milizia armatuek gerra egitea baino gehiago lan iraultzaile kaotiko eta odoltsu bat egin zuten, suntsitzailea baino gehiago eraikitzailea, lokalista eta utopikoa, sindikatuek — anarkista eta sozialista — egina, alderdi politikoek baino gehiago». Julián Casanova bat dator balorazio horrekin. Historialari horren arabera, Jose Giralen gobernu berriaren erabakiaren ondorioz, Estatu errepublikarrak armen monopolioa galdu zuen, eta, beraz, ezin izan zuen eragotzi iraultza soziala hastea, langileen erakundeak ez baitziren kalera atera «Errepublika defendatzeko, aukera pasatu baitzitzaion, iraultza egiteko baizik». [...] Iraultzaren aurkako estatu kolpe batek, iraultza geldiarazi nahian, azkenean eragin zuen» [4] Luis Romerok jada paradoxa bat nabarmendu zuen: iraultzaren «abiatzea» altxamendu militar eta eskuindarraren ondorio zuzena izango zen. Izan ere, gertaera hori gertatu zen, eta, Gobernuari laguntzeko aitzakiarekin, bere autoritateak gainezka egin zuen, eta kargutik kendu gabe, ordezkatu egin zen, eta, neurri handi batean, bere funtzioak usurpatu egin ziren». [5]
# Azido sulfhidriko

| Azido sulfhidriko |
| --- |
|  |
| Formula kimikoa | H2S |
| SMILES kanonikoa | 2D eredua |
| MolView | 3D eredua |
| Konposizioa | hidrogeno eta sufre |
| Base konjokatua | hydrosulfide (en)  |
| Mota | dihydrogen chalcogenide (en)  |
| Ezaugarriak |
| Soinuaren abiadura | 289 m/s (0 ℃, gas) |
| Azidotasuna (pKa) | 7,04 |
| Disolbagarritasuna | 0,4 g/100 g (ur, 20 ℃) |
| Momentu dipolarra | 0,97 D |
| Fusio-puntua | −86 ℃ −85,5 ℃ |
| Irakite-puntua | −61 ℃ (760 Torr) −59,55 ℃ (101,325 kPa) |
| Entropia molar estandarra | 205,8 J/(mol K) |
| Fusio-entalpia | 0,97 D |
| Lurrun-presioa | 17,6 atm (20 ℃) |
| Masa molekularra | 33,987721 Da |
| Erabilera |
| Rola | air pollutant (en) , gaseous signaling molecule (en)  eta primary metabolite (en)  |
| Arriskuak |
| NFPA 704 |
4
4
0 |
| Lehergarritasunaren beheko muga | 4 % (V/V) |
| Lehergarritasunaren goiko muga | 44 % (V/V) |
| Esposizioaren goiko muga | 15 mg/m³ (baliorik ez) 70 mg/m³ (Ameriketako Estatu Batuak) 28 mg/m³ (Ameriketako Estatu Batuak) |
| IDLH | 140 mg/m³ |
| Eragin dezake | hydrogen sulfide exposure (en)  |
| Identifikatzaileak |
| InChlKey | RWSOTUBLDIXVET-UHFFFAOYSA-N |
| CAS zenbakia | 7783-06-4 |
| ChemSpider | 391 |
| PubChem | 402 eta 18779926 |
| Reaxys | 3535004 |
| Gmelin | 16136 |
| ChEBI | 303 |
| ChEMBL | CHEMBL1200739 |
| NBE zenbakia | 1053 |
| RTECS zenbakia | MX1225000 |
| ZVG | 1130 |
| DSSTox zenbakia | MX1225000 |
| EC zenbakia | 231-977-3 |
| ECHA | 100.029.070 |
| MeSH | D006862 |
| Human Metabolome Database | HMDB0003276 |
| KNApSAcK | C00007266 |
| UNII | YY9FVM7NSN |
| KEGG | C00283 |
| PDB Ligand | H2S |

**Hidrogeno sulfuroa** edo **azido sulfhidrikoa** ur disoluzioan (H2Saq). H2S formula duen hidrazido bat da. Airea baino astunagoa den gas hau kolorgea, toxikoa eta usainduna da. Haren usaina degradatzen ari den materia organikoarena da, usteldutako arrautzarena bezalakoa. Horrez gain, organismoan nahitaezko funtzioak betetzen ditu.

Nomenklatura kimikoan -"uro" atzizkia haluroei dagokiena da, hots, oxigenorik ez duten gatzena. Kontuan hartuz "Gatza, H+ ez den beste katioi batek eta OH- edo O2- ez den beste anioi batek osatutako konposatua dela: azidoa + basea --> gatza + ura" , hortaz, «hidrogeno sulfuro» esapidea arraroa egiten da, izan ere, hidrogenoak bere burua ordezkatzen duela inplikatzen du.

Haren izendapenean inkongruentziarik egon ez dadin, H2S- ur-disoluzioan bezala hartu daiteke ("aq" formulan), hau da, azido sulfidrikoa.

Base sendoekin gatzak sortzen ditu: sulfuroak. Bere irakite-puntua 212,86 K da.

## Erreferentziak

## Kanpo estekak

* ATSDR en Español - Resumen de Salud Pública: Ácido sulfhídrico.
* - Sensores H2S.
* ATSDR en Español - ToxFAQs™: Ácido sulfhídrico.
* ATSDR en Español - Resumen de Salud Pública: Ácido sulfhídrico.
* Instituto Nacional de Seguridad e Higiene en el Trabajo de España - Ficha internacional de seguridad química del sulfuro de hidrógeno