# Indiako zenbaki-sistema

**Indiako zenbaki-sistema** Indian, Pakistanen, Bangladeshen, Nepalen, Myanmarren, Bhutanen, Maldivetan eta Sri Lankan erabiltzen da zenbaki handiak adierazteko. Bi posizio dezimal taldekatzean oinarritzen da, ohiko hiruren ordez, lehenengo hiru posizio dezimalak elkartu ondoren.

Lakh edo 1.00.000 (ehun mila, 100.000 bezala idatzia euskaraz) eta crore edo 1.00.00.000 (hamar milioi, 10.000.000 bezala idatzia euskaraz) terminoak dira indiar ingelesean gehien erabiltzen diren terminoak sisteman zenbaki handiak adierazteko.

## Zenbakiak

| Balioa | 0 | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 100 | 1000 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Tamilera | ௦ | ௧ | ௨ | ௩ | ௪ | ௫ | ௬ | ௭ | ௮ | ௯ | ௰ | ௱ | ௲ |
| Gujaratera | ૦ | ૧ | ૨ | ૩ | ૪ | ૫ | ૬ | ૭ | ૮ | ૯ |
| Gurmukhia | ੦ | ੧ | ੨ | ੩ | ੪ | ੫ | ੬ | ੭ | ੮ | ੯ |
| Devanagaria | ० | १ | २ | ३ | ४ | ५ | ६ | ७ | ८ | ९ |
| Odia | ୦ | ୧ | ୨ | ୩ | ୪ | ୫ | ୬ | ୭ | ୮ | ୯ |
| Kannada | ೦ | ೧ | ೨ | ೩ | ೪ | ೫ | ೬ | ೭ | ೮ | ೯ |
| Bengalera | ০ | ১ | ২ | ৩ | ৪ | ৫ | ৬ | ৭ | ৮ | ৯ |
| Malabarera | ൦ | ൧ | ൨ | ൩ | ൪ | ൫ | ൬ | ൭ | ൮ | ൯ |
| Limbua | ᥆ | ᥇ | ᥈ | ᥉ | ᥊ | ᥋ | ᥌ | ᥍ | ᥎ | ᥏ |
| Telugua | ౦ | ౧ | ౨ | ౩ | ౪ | ౫ | ౬ | ౭ | ౮ | ౯ |
| Tibetarra | ༠ | ༡ | ༢ | ༣ | ༤ | ༥ | ༦ | ༧ | ༨ | ༩ |

| Balioa | 0/2 | 1/2 | 2/2 | 3/2 | 4/2 | 5/2 | 6/2 | 7/2 | 8/2 | 9/2 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Tibetarra | ༳ | ༪ | ༫ | ༬ | ༭ | ༮ | ༯ | ༰ | ༱ | ༲ |

## Notazio-sistema

| Izena (hindi transliterazioa) | Zenbakia | Notazio esponentziala | baliokidetasuna |
| --- | --- | --- | --- |
| एक (Ek) | 1 | 100 | 1 (Bat) |
| दस (Das) | 10 | 101 | 10 (Hamar) |
| सौ (Sau) | 100 | 102 | 100 (Ehun) |
| सहस्त्र (Sahastr) / हजार (Hazaar) | 1,000 | 103 | 1.000 (Mila) |
| लाख (Lakhh) | 1,00,000 | 105 | 100.000 (Ehun mila) |
| करोड़ (Crore) | 1,00,00,000 | 107 | 10.000.000 (Hamar milioi) |
| अरब (Arab) | 1,00,00,00,000 | 109 | 1.000.000.000 (Mila milioi) |
| खरब (Kharab) | 1,00,00,00,00,000 | 1011 | 100.000.000.000 (Ehun mila milioi) |
| नील (Neel) | 1,00,00,00,00,00,000 | 1013 | 10.000.000.000.000 (Hamar bilioi) |
| पद्म (Padm) | 1,00,00,00,00,00,00,000 | 1015 | 1.000.000.000.000.000 (Mila bilioi) |
| शंख (Shankh) | 1,00,00,00,00,00,00,00,000 | 1017 | 100.000.000.000.000.000 (Ehun mila bilioi) |
| महाशंख (Mahashankh) | 1,00,00,00,00,00,00,00,00,000 | 1019 | 10.000.000.000.000.000.000 (Hamar trilioi) |

Zerrendako zenbaki altuena, *arawb*, ez da maiz erabiltzen, padma eta *kharawb*, aldiz, batzuetan hindiz erabiltzen dira. *Neel*, *Padma*, *Shankh* Indiako antzinako matematikarien idazkietan egon ohi dira. Zenbaki handien izenak erabili beharrean, ohikoa da lakh eta crore multiploak erabiltzea, baita modu konbinatuan ere. Adibidez: «L*akh* crore bat» 1012-rako (bilioi bat gure sisteman)

Mumbaiko argotean *khokha* erabiltzen da crorerako eta *peti* lakherako.

### Beste baliokidetza batzuk

*Crore* terminoa (کرور (Korur) persieraz) Iranen erabili izan da azken hamarkadetara arte, nahiz eta 500.000 esanahiarekin erabili.

Sinhalaz crore bat *kōţiya* (sanskritoa: कोटि / Koti) eta lakh *lakshaya* (sanskritoa: लक्ष / Laksha) deitzen da.

Lakh terminoa *«laki»* bihurtu da Swahiliz eta erabilera arruntekoa da.

## Erreferentziak