# Jōyō kanji

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Orri honetako testu zati batzuk japoniar idazkerarekin idatzita daude.** Euskarri eleaniztun egokirik gabe, galdera ikurrak ikusiko dituzu kanji edo kana karaktereen ordez. |

Jōyō kanji (japonieraz: 常用漢字)
2136 kanjien eta haien irakurketen zerrenda da, Hezkuntza, Kultura, Kirola, Zientzia eta Teknologia Ministerioak (HKKZTM) zehaztuta 2010ean. Zerrenda hori Bigarren Mundu Gerraren amaieran sortutako *tōyō kanji* izeneko zerrenda oinarri hartuz sortu zen. Jōyō kanji zerrenda Derrigorrezko Hezkuntza amaitu dutenentzako alfabetatzearen oinarri gisa hartzen da, baita gobernuaren dokumentu ofizialetan baimendutako karaktereen listatzat ere. Muga hori dela medio, *jōyō kanji* zerrendaren barruan arruntak ez diren hainbat karaktere daude, hala nola Japoniako Konstituzioan agertzen diren zenbait karaktere, 1850 karaktereko *tōyō kanji* zerrendaren baitan idatzi baitzen testu hori.

*Jōyō kanji* zerrenda hurrengo bi azpimultzoz osaturik dago:

* 1026 kanji, Lehen Hezkuntzan ikasten direnak (*kyōiku kanji*).
* 1110 kanji, Bigarren Hezkuntzan ikasten direnak.

## *Tōyō kanji* zerrendarekiko aldaketak

1981ean *jōyō kanji* zerrendak *tōyō kanji* izenekoa ordezkatu zuen, karaktere arruntetarako. Berrikuntzak ekarri zituen aldaketak bi izan ziren: 95 karaktere gehitu ziren eta 燈 kanjiaren sinplifikazioa, 灯 bihurtu baitzen. Hona 95 kanji horiek:

猿 凹 渦 靴 稼 拐 涯 垣 殻 潟 喝 褐 缶 頑 挟 矯 襟 隅 渓 蛍 嫌 洪 溝 昆 崎 皿 桟 傘 肢 遮 蛇 酌 汁 塾 尚 宵 縄 壌 唇 甚 据 杉 斉 逝 仙 栓 挿 曹 槽 藻 駄 濯 棚 挑 眺 釣 塚 漬 亭 偵 泥 搭 棟 洞 凸 屯 把 覇 漠 肌 鉢 披 扉 猫 頻 瓶 雰 塀 泡 俸 褒 朴 僕 堀 磨 抹 岬 妄 厄 癒 悠 羅 竜 戻 枠
## Historia

* 1923an, Hezkuntza ministerioak 1962 kanji eta 154 karaktere sinplifikatu zehaztu zituen.
* 1931n, aurreko zerrenda berrikusi eta 1858 karaktere zehaztu ziren.
* 1942an, 1134 *jōyō kanji* karaktere eta 1320 karaktere azpi-*jōyō kanji* gisa zehaztu ziren.
* 1946an, 1850 karaktereko *tōyō kanji* zerrenda legez zehaztu zen "eguneroko komunikazio eta erabilera arrunterako behar-beharrezko kanji" moduan. Zerrenda horrek 881 kanjiko azpimultzo bat zehazten zuen Lehen Hezkuntzako "oinarrizko eskakizun"ekoak izateko.
* 1981ean, 1945 karakterez osaturiko *jōyō kanji* zerrendak aurrekoa ordezkatu zuen. 2010reko azaroaren 30ean zuzendu zen, 196 karaktere gehiago gehituz eta bost (勺, 銑, 脹, 錘 eta 匁) kenduz; denera 2136 *kanji*. Horrek irakurketan ere aldaketak ekarri zituen: hogeita zortzi *kanji*k berriak hartu zituzten; hiruk, ezohikoak galdu; eta 側 *kanji*aren *kun'yomi*-a *kawa*tik (japonieraz: かわ**?**) *gawa*ra (がわ**?**) aldatu egin zen. 196 berriak hauek dira:

**媛** 怨 鬱 唄 淫 咽 **茨** 彙 椅 萎 畏 嵐 宛 顎 曖 挨 韓 鎌 葛 骸 蓋 崖 諧 潰 瓦 牙 苛 俺 臆 **岡** 旺 艶 稽 憬 詣 **熊** 窟 串 惧 錦 僅 巾 嗅 臼 畿 亀 伎 玩 挫 沙 痕 頃 駒 傲 乞 喉 梗 虎 股 舷 鍵 拳 桁 隙 呪 腫 嫉 𠮟[叱] **鹿** 餌 摯 恣 斬 拶 刹 柵 **埼** 塞 采 戚 脊 醒 凄 裾 須 腎 芯 尻 拭 憧 蹴 羞 袖 汰 遜 捉 踪 痩 曽 爽 遡 狙 膳 箋 詮 腺 煎 羨 鶴 爪 椎 捗 嘲 貼 酎 緻 綻 旦 誰 戴 堆 唾 鍋 謎 **梨奈** 那 丼 貪 頓 **栃** 瞳 藤 賭 妬 塡[填] 溺 諦 **阜** 訃 肘 膝 眉 斑 **阪** 汎 氾 箸 剝[剥] 罵 捻 虹 匂 喩 闇 弥 冶 麺 冥 蜜 枕 昧 勃 頰[頬] 貌 蜂 蔑 璧 餅 蔽 脇 麓 籠 弄 呂 瑠 瞭 侶 慄 璃 藍 辣 拉 沃 瘍 妖 湧 柿 哺 楷 睦 釜 錮 賂 毀 勾

Oharrak:
* **Letralodiz** markaturiko karaktereak prefekturen izenetan erabiltzen dira.
* **Kortxete**en artean agertzen diren alternatibek bertsio ofizialaren eta JIS X 0208 bertsioaren (kortxeteen artean dagoenaren) arteko ezberdintasunak adierazten dute.

Hezkuntza, Kultura, Kirola, Zientzia eta Teknologia Ministerioak irakasleak prestatu zituen kanji berriak 2012tik aurrera irakatsi zezaten. Institutuak eta unibertsitateak 2015etik aurrera hasi ziren karaktere berri horiek sarrera probetan erabiltzen.

## *Jinmeiyō kanji*ak

Zerrenda ofizialak sortzerakoan kontuan hartu behar da herritar askok beren izen-deiturak idazteko era aldatu nahi ez dutela. Horrexegatik sortu zen zerrenda berri bat, *jinmeiyō kanji* deiturikoa. *Jōyō kanji* zerrendaren osagarri zerrenda horretan zehazten dira izen-deiturak idazteko erabil daitezkeen karaktere gehigarriak eta beren irakurketak. *Jinmeiyō kanji*ak Bigarren Hezkuntzatik aurrera ikasten dira Japoniako eskoletan.

## *Nanori*

*Nanori*a (japonieraz, 名乗り) japoniarren izen-deituretan soilik ageri diren *kanji* irakurketak dira. Asko karaktere arruntez eta beren irakurketa estandarrez osaturik daude, baina izenetan soilik erabiltzen diren karaktereak eta irakurketak izan ditzakete japoniar izenek. Adibidez, 希 karakterea, normalean *ki* (japonieraz: き**?**) irakurria, *Nozomi* irakur daiteke izen gisa.

Gainera, irakurketa berezi horiek beste batzuekin batera erabil daitezke. Hala nola, *Iida* (飯田) izenean, 飯 karakterearen *nanori* irakurketa (いい, *ii*) eta 田 karakterearen *kun'yomi* irakurketa estandarra (だ, *da*) erabiltzen dira, biak nahastuz.

## Erreferentziak

## Ikus, gainera

* Japoniera
* *Kanji*
* *Tōyō kanji*
* *Kyōiku kanji*
* *Jimeiyō kanji*

## Kanpo estekak