# Ernst Haeckel

| Ernst Haeckel |
| --- |
|   Irudi gehiago |
|

|  rector of the University of Jena (en)  |
| --- |

 1884ko urria - 1885eko apirila ← Johann Georg Anton Geuther - Wilhelm Müller (en)  →

|  rector of the University of Jena (en)  |
| --- |

 1876ko apirila - 1876ko urria ← Wilhelm Müller (en)  - Moritz Schmidt → |
| Bizitza |
| Jaiotzako izen-deiturak | Ernst Heinrich Philipp August Haeckel |
| Jaiotza | Potsdam, 1834ko otsailaren 16a |
| Herrialdea |  Alemaniar Inperioa  Weimarko Errepublika  Prusiako Erresuma |
| Heriotza | Jena, 1919ko abuztuaren 9a (85 urte) |
| Familia |
| Aita | Carl Haeckel |
| Ezkontidea(k) | Anna Sethe (en)  Agnes Huschke (en)  |
| Seme-alabak |
ikusi[erakutsi]
* Walter Haeckel Elisabeth Haeckel
 |
| Familia |
ikusi[erakutsi]
* Wilhelm Heinrich Immanuel Bleek (en)  ()
 |
| Hezkuntza |
| Heziketa | Frederiko Gilen Unibertsitatea Berlingo Humboldt Unibertsitatea |
| Hezkuntza-maila | doktoretza |
| Tesi zuzendaria | Johannes Peter Müller |
| Doktorego ikaslea(k) | Hans Driesch Arnold Lang Otto Schmiedeknecht Emil Goeldi (en)  Hans Friedrich Gadow Carl Friedrich Roewer |
| Hizkuntzak | alemana latina |
| Irakaslea(k) | Albert von Kölliker Franz von Leydig Rudolph Carl Virchow |
| Ikaslea(k) |
ikusi[erakutsi]
* *Oscar Hertwig Nicholas Miklouho-Maclay (en)  Heinrich Höhr (en)*
 |
| Jarduerak |
| Jarduerak | biologoa, medikua, zoologoa, filosofoa, naturalista, ekologoa, ornitologoa, unibertsitateko irakaslea, iktiologoa, botanikaria, esploratzailea, argazkilaria, idazlea, landare biltzailea eta marrazkilaria |
| Enplegatzailea(k) | Jenako Unibertsitatea |
| Jasotako sariak |
ikusi[erakutsi]
* Darwin Domina  (1900) Cothenius Domina  (1864) Darwin–Wallace Medal  (1908) Linnean Medal  (1894) Bressa Prize  (1895) Swammerdam Medal  (1890)
 |
| Kidetza | Alemaniako Natur Zientzien Leopoldina Akademia Suediako Zientzien Errege Akademia Londresko Zoologia Elkartea Linzeen Akademia Zientzien Bavariar Akademia Amerikako Sozietate Filosofikoa Accademia delle Scienze di Torino Deutscher Monistenbund (en)  |
|

---

 |
|    |
|  |

**Ernst Heinrich Philipp August Haeckel** (1834ko otsailaren 16a, Potsdam, Brandenburgo – 1919ko abuztuaren 9a, Jena, Turingia) alemaniar biologo, mediku, naturalista eta filoso bat izan zen.

## Biografia

Berlin, Würzburg eta Vienako unibertsitatean medikuntza ikasketak burutu zituen. Alemanian Charles Darwin britainiarraren lanak ezagutzera eman zituen. Filum eta ekologia hitzak ere berak sortu zituen.

Zoologia irakasle izan zen Jenako unibertsitatean (1862). Darwin ezagutu ondoren (1866), XIX. mendeko darwinzalerik gailenetarikoa izan zen. Organismo sinpleen ikerketak egin zituen batez ere: protozooak, belakiak, zelenteratuak eta gisakoak. Halaber, ontogeniaren eta filogeniaren artean dagoen paralelismoa azpimarratu zuen. Haren esanetan, ontogenia filogeniaren laburpen bat da. Proposamen horri oinarrizko biogenetika legea deitu zion, eta geroztik funtsezko lege bilakatu da biogenetikan (1866). Animalia mota oinarrizkoenen azterketatik abiaturik, berez sortuak baitziren haren ustez, animalia moten bilakaeraren aldiak argitzen saiatu zen. Gizakiaren jatorriari dagokionez ere, aldaketaren tesiak baliatu nahirik, tximino antropoideen eta gizakiaren artean zegokeen tarteko forma bat aurkitu zuen eta *Pitecanthropus* izena eman zion hari; hipotesi hura azaldu zuen (gerora E. Dubois-en aurkikuntzak baietsi zuena). Bidaia anitz egin zituen, eta itsas animalia mota asko ezagutu eta sailkatu zituen. Liburu ugari idatzi zituen, besteak beste: *Izadiko legeen arabera eraturiko izakien sorreraren historia* (1868), *Antropogenia* (1874), *Biziaren mirariak* (1904).

## Lan nagusiak

* *Erradiolarioen monografia* (1862)
* *Organismoen monografia orokorra* (1866)
* *Unibertsoaren enigmak* (1899)
* *Naturaren artelanak* (1899-1904)
* *Sorreraren historia naturala* (1868)
* *Haeckelen enbrioiak*

## Iruditegia

* Ernst Haeckel 1860an.
* Ernst Haeckel.
* Ernst Haeckel 1908an.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat *Lur hiztegi entziklopediko*tik edo *Lur entziklopedia tematiko*tik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.

## Kanpo estekak

* Ernst Haeckelen idazlanak irakurgai. Gutenberg proiektua. **(Ingelesez)**