# Ekainaren 10

**Ekainaren 10**a gregoriotar egutegiaren urteko ehun eta hirurogeita batgarren eguna da, 162garrena bisurteetan. 204 egun falta dira urtea amaitzeko.

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

|  |
| --- |
|  **Jaiotzak** |
|

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Euskal Herrian**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Jose Antonio ArdanzaJaiotza:** Elorrio, 1941
 **Heriotza:** Gautegiz Arteaga, 2024ko apirilaren 8a
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Jonás RamalhoJaiotza:** Barakaldo, 1993

 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Gregorio BlascoJaiotza:** Mundaka, 1909
 **Heriotza:** Mexiko Hiria, 1983ko urtarrilaren 31
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Alain EizmendiJaiotza:** Beasain, 1990

 |

Eskuz gaurkotu
**+** Jaiotza gehiago...
 | **Munduan**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Gustave CourbetJaiotza:** Ornans, 1819
 **Heriotza:** La Tour-de-Peilz, 1877ko abenduaren 31
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Judy GarlandJaiotza:** Grand Rapids, 1922
 **Heriotza:** Chelsea, 1969ko ekainaren 22a
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **André DerainJaiotza:** Chatou, 1880 eta 1880
 **Heriotza:** Garches, 1954ko irailaren 8a
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Philip EdinburgokoaJaiotza:** Korfu, 1921
 **Heriotza:** Windsorreko gaztelua, 2021eko apirilaren 9a
 |

Eskuz gaurkotu
**+** Jaiotza gehiago...
 |

**Artikulurik ez duten Ekainaren 10ko jaiotzak**
Gayle •
Tikhon Khrennikov •
Edwin Arnold •
Armen Takhtajan •

Eskuz gaurkotu |
|  **Heriotzak** |
|

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Euskal Herrian**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Henri BourtayreJaiotza:** Biarritz, 1915eko urriaren 21a
 **Heriotza:** Méré, 2009
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Erramun AstibiaJaiotza:** Errenteria, 1881eko azaroaren 17a
 **Heriotza:** Tutera, 1916
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Gregorio Urkaregi MadariagaJaiotza:** Begoña, 1909ko abenduaren 24a
 **Heriotza:** Bilbo, 1987
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Jesús ErizeJaiotza:** Muskitz, 1911ko apirilaren 17a
 **Heriotza:** Colón City (en) , 1990
 |

Eskuz gaurkotu
**+** Heriotza gehiago...
 | **Munduan**

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Alexander PopeJaiotza:** Londres, 1688ko maiatzaren 21a (juliotar egutegia) eta 1688ko maiatzaren 21a
 **Heriotza:** Twickenham, 1744 (juliotar egutegia) |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Antoni GaudíJaiotza:** Reus, 1852ko ekainaren 25a
 **Heriotza:** Bartzelona, 1926
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **Ray CharlesJaiotza:** Albany, 1930eko irailaren 23a
 **Heriotza:** Beverly Hills, 2004
 |

|  |  |
| --- | --- |
|  | **André-Marie AmpèreJaiotza:** Lyon, 1775eko urtarrilaren 20a
 **Heriotza:** Marseilla, 1836
 |

Eskuz gaurkotu
**+** Heriotza gehiago...
 |

**Artikulurik ez duten Ekainaren 10ko heriotzak**
Ephrem the Syrian •
Robert Brown •
Romeyn de Hooghe •

Eskuz gaurkotu |

 |  |

|  |
| --- |
|  **Gertaerak** |
| Spencer Tracy* 1967 - Sei Eguneko Gerra amaitu zen, Israel garaile herri arabiarren gainean
* 1990 - Alberto Fujimorik Peruko hauteskundeak irabazi zituen.
* 1999 - Kosovoko gerra amaitu zen.
* 2006 - Biarritz Olympique errugbi taldea Frantziako txapeldun izan zen, finala 40-13 irabazita Stade Toulousain taldeari.

**+** Gertaera gehiago...
 |
|  **Egutegia** |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  <<  | **Ekaina** |  >>  |
| Al | As | Az | Og | Or | Lr | Ig |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |  |  |  |  |  |
| 2026 |

 |
| **Aurreko eta hurrengo urteetan 2023: Larunbata
* 2024: Astelehena
* 2025: Asteartea
* 2027: Osteguna
* 2028: Larunbata
* 2029: Igandea
 |
|  **Izendegia** |
| **Santutegia:**
Asterio Petrakoa, Oliva Palermokoa, Maximo Aveiakoa

**Seaska egutegia:**
Iban/Ibane eta Laino.

 |

 |

*Daturen bat falta bada, urtearen lotura jarraitu han sartzeko.*

---

## Gertaerak

### Euskal Herria

* 1979 – Errenterian kalez jantzitako polizia batek Vicente Vadillo Santamaría "Francis" hil zuen. Euskaldun bat hil nahi zuela oihukatuz sartu zen agentea dantzaleku batean. Hilketa homofoboa izan zen.
* 1987ko Nafarroako Parlamenturako hauteskundeak.
* 2018 – Donostia, Bilbo eta Gasteiz 201,9 kilometroz lotu zituen Erabakitzeko Eskubidearen Aldeko Giza Katea egin zen, 175.000 parte-hartzailerekin.

### Mundua

* 1944 – Waffen-SS konpainia batek 642 zibil sarraskitu zituen Oradour-sur-Glanen.
* 1967 – Israel eta herri arabiarren arteko Sei Eguneko Gerra amaitu zen.
* 1982 – Rainer Werner Fassbinder zinegilea desagertu zen.
* 1990 – Alberto Fujimorik Peruko hauteskundeak irabazi zituen.
* 1999 – Kosovoko gerratea amaitu zen.
* 2006 –
	+ Israelgo Armadak zazpi pertsona hil zituen Gazako hondartza baten.
	+ Terrorismoaren Biktimen Elkarteak manifestaldia egin zuen Madrilen, Espainiako Gobernuak ETArekin hitz egitearen aurka.
* 2007 – Hauteskunde Orokorrak Belgikan.
* 2010 – Bi pertsona hil ziren Asturiasen ordu gutxitan jausitako euriteek eragindako uholdeengatik.

## Arte eta kultura

### Euskal Herria

* 1984 – Arabako Bertsolari Txapelketaren lehen ekitaldiaren finala jokatu zen Gasteizen. Juan Isasi "Txinotxu" izan zen txapelduna.

### Mundua

* 1975 – *Love and Death* ("Maitasuna eta Heriotza") filma estreinatu zen, Woody Allenek zuzendu eta berak eta Diane Keaton aktoreek antzeztu zuten.
* 1985 – *Flesh and Blood* ("Odol eta Haragi") filma estreinatu zen, Paul Verhoevenek zuzendu eta Rutger Hauer, Jennifer Jason Leigh, Tom Burlinson, Ronald Lacey, Susan Tyrrell eta Jack Thompson aktoreek antzeztu zutelarik.
* 1987 – *The Believers* ("Sinestunak") filma estreinatu zen, John Schlesingerek zuzendu eta Martin Sheen, Helen Shaver, Harley Cross, Robert Loggia, Jimmy Smits, Malick Bowens, Harris Yulin, Lee Richardson eta Gary Farmer aktoreek antzeztu zuten.
* 1994 – *Speed* ("Abiadura") filma estreinatu zen, Jan de Bontek zuzendu eta Keanu Reeves, Dennis Hopper eta Sandra Bullock aktoreek antzeztu zutelarik.
* 2008 – *The Happening* ("Gertaera") filma estreinatu zen, M. Night Shyamalanek zuzendu eta Mark Wahlberg, Zooey Deschanel, John Leguizamo eta Betty Buckley aktoreak antzeztu zuten.

## Zientzia eta teknologia

## Kirolak

### Euskal Herria

* 2006 – Biarritz Olympique errugbi taldea Frantziako txapeldun izan zen, finala 40-13 irabazita Stade Toulousain taldeari.
* 2014ko Durango-Durango Emakumeen Saria: Marianne Vos irabazle.

## Jaiotzak

### Euskal Herria

* 1722 – Sebastian Albero, nafar klabezin-jotzailea eta musikagilea (h. 1756).
* 1841 – Manuel Diaz de Arkaia, arabar idazlea (h. 1916).
* 1843 –
	+ Antonio Arostegi, nafar ongile eta enpresaburua (h. 1920).
	+ Laureano Jado, bizkaia meategi ingeniaria eta filantropoa (h. 1926).
* 1865 – Pedro Chalbaud, bizkaitar ingeniaria, enpresaburua eta politikari jeltzalea (h. 1943).
* 1877 – Leandro Nagore, Unión Patrióticako nafar politikaria eta Iruñeko alkatea (h. 1945).
* 1883 – Felix Urabaien, nafar idazle eta kazetaria (h. 1943).
* 1909 – Gregorio Blasco, euskal herritar futbolaria (h. 1983).
* 1910 – Carlos Iturraspe, gipuzkoar futbolaria (h. 1981).
* 1915 – Higinio Ortuzar, bizkaitar futbolari eta entrenatzailea, Txilen (h. 1982).
* 1919 – Antonio Gezuraga Besangitz, bizkaitar-estatubatuar ingeniaria, AEBtako Itsas Armadan eta NASAn aritutakoa (h. 1992).
* 1924 – Carlos Basabe, bizkaitar futbolaria (h. 1994).
* 1938 –
	+ Joxemari Iriondo, gipuzkoar kazetaria.
	+ Ricardo Requejo, musika klasikoaren nazioarteko piano-jotzaile eta musika irakasle bizkaitarra (h. 2018).
* 1940 – Rafael Gurrea, UPNko nafar politikaria (h. 2021).
* 1941 – Jose Antonio Ardanza, Eusko Jaurlaritzako 4. lehendakaria (h. 2024).
* 1947 – Juan Jose Zearreta, euskaltzain urgazlea eta Euskaltzaindiaren kudeatzailea (h. 2009).
* 1948 – Félix Cariñanos San Millán, nafar idazle, historialari, hizlari, argazkilari eta antropologoa.
* 1953 – Fernando Domínguez, nafar mediku eta politikaria, Nafarroako Gobernuko Osasun sailburua, Gallurren.
* 1959 – Joseba Alvarez, Batasunako gipuzkoar politikaria.
* 1960 – Txetxu Ugalde, bilbotar kazetaria, telebista aurkezlea eta irrati esataria (h. 2017).
* 1961 – Joxe Mari Arbelaitz, gipuzkoar sukaldaria.
* 1970 – Imanol Mugarza, bizkaitar txirrindulari ohia.
* 1974 – Ibon Urrengoetxea, bizkaitar futbolaria (h. 2017).
* 1976 – Naia Alzola Amezua, bizkaitar triatleta.
* 1980 – Xan Bidegain, lapurtar baxu-jotzailea, *Willis Drummond* taldeko kidea.
* 1987 –
	+ Oihana Etxebarrieta, gipuzkoar kazetari eta EH Bilduko politikari, legebiltzarkide eta ekintzaile feminista.
	+ Iñigo Sarasola, gipuzkoar futbolaria.
* 1988 – Iván Fernández Anaya, arabar atleta, mendi-krosean aditua.
* 1990 –
	+ Alain Eizmendi , gipuzkoar futbolaria.
	+ Eneko Eizmendi, gipuzkoar futbolaria.
	+ Markel Ganboa, bizkaitar ikus-entzunezko produktorea.
* 1993 –
	+ Germain Garcia, lapurtar errugbilari ohia.
	+ Jonás Ramalho, bizkaitar futbolaria.
* 1995 – Nerea Gastón, bizkaitar arte historialaria.
* 1997 –
	+ Aitana Etxeberria, gipuzkoar abeslari, aktore eta antzezlea eta *Twin Melody* taldeko kidea.
	+ Paula Etxeberria, gipuzkoar abeslari, aktore eta antzezlea eta *Twin Melody* taldeko kidea.
* 1998 – Leire Fernandez Abete, gipuzkoar mendi-lasterkaria eta eta mushing (txakurkros) lasterkaria.
* 2003 - Aitor Larrañaga, gipuzkoar futbolaria.
* 2004 – Nahia Zudaire, gipuzkoar igerilari paralinpikoa.
* 2005 – Jon Garro, gipuzkoar futbolaria.

### Mundua

* 1688 – James Francis Edward Stuart, Ingalaterrako, Eskoziako eta Irlandako tronuen erregenahia (h. 1766).
* 1713 – Karolina Britainia Handikoa, Britainia Handiko printzesa (h. 1757).
* 1746 – Antoine Quentin Fouquier-Tinville, frantziar legegizona eta politikaria (h. 1795).
* 1754 – María Francisca de Sales Portocarrero, Montijoko VI. kondesa (h. 1808).
* 1819 – Gustave Courbet, frantziar margolaria (h. 1877).
* 1821 – Marcial Valladares Nuñez, galiziar idazlea (h. 1903).
* 1832 – Nikolaus Otto, alemaniar ingeniaria, barne-errekuntzako motorraren sortzaileetako bat (h. 1891).
* 1835 – Fernando IV.a Toskanakoa, azken Toskanako duke handia (h. 1908).
* 1839 –
	+ Anna Bachofner, suitzar idazlea (h. 1909).
	+ Ludvig Holstein-Ledreborg, Danimarkako lehen ministroa (h. 1912).
* 1845 – Jean-Joseph Benjamin-Constant, frantziar margolari eta grabatzailea (j. 1845).
* 1855 – Hilma Angered-Strandberg, suediar idazlea (j. 1927).
* 1860 – Hariclea Darclée, errumaniar sopranoa (h. 1939).
* 1861 – Pierre Duhem, frantziar fisikaria eta filosofoa (h. 1916).
* 1863 –
	+ Louis Couperus, herbeheretar idazlea (h. 1923).
	+ Madeleine Zillhardt, frantziar margolaria, dekoratzailea eta idazlea (h. 1950).
* 1879 – Rafael Erich, Finlandiako lehen ministroa (h. 1946).
* 1880 – André Derain, frantziar margolaria (h. 1954).
* 1895 – Hattie McDaniel, estatubatuar aktorea, Oscar saria irabazi zuen arraza beltzeko lehena (h. 1952).
* 1897 – Tatiana Nikolaevna Errusiakoa, Errusiako Dukesa Handia (h. 1918).
* 1899 – Raoul Salan, frantziar jenerala (h. 1984).
* 1901 – Frederick Loewe, austriar-estatubatuar musikagile eta abeslaria (h. 1988).
* 1906 –
	+ Jorge Icaza, ekuadortar eleberrigilea (h. 1978).
	+ Tekla Juniewicz, poloniar ehun urteduna (h. 2022)
* 1909 – Hideo Sakai, japoniar futbolaria (h. 1996).
* 1911 – Terence Rattigan, ingeles idazlea (h. 1977).
* 1913 – Edward Abraham, britainiar biokimikaria (h. 1999).
* 1915 – Saul Bellow, estatubatuar eleberrigilea, 1977ko Literaturako Nobel Saria (h. 2005).
* 1917 – Youssef El-Sebai, egiptoar idazlea (h. 1978).
* 1921 –
	+ Filipe Edinburghekoa, Elisabet II.a Britainia Handiko erreginaren ezkontidea (h. 2021).
	+ Oskar Groening, alemaniar nazia, SSko boluntarioa eta Auschwitz sarraski-esparruko atezaina (h. 2018).
	+ Jean Robic, frantziar txirrindularia (h. 1980).
* 1922 –
	+ Judy Garland, estatubatuar aktore eta abeslaria (h. 1969).
	+ Luís Romano, caboverdetar poeta, eleberrigile eta folklore biltzailea, portugesez eta Cabo Verdeko kreoleraz idatzi zuena (h. 2010).
* 1923 – Robert Maxwell, txekiar-britainiar argitaratzaile, politikari eta hedabideen alorreko negozio-gizona (h. 1991).
* 1925 – James Salter, estatubatuar militar eta idazlea (h. 2015).
* 1927 –
	+ László Kubala, hungariar futbolaria (h. 2002).
	+ Eugene Parker, estatubatuar zientzialaria, eguzkiaren inguruko gertaeretan aditua (h. 2022).
* 1928 – Maurice Sendak, estatubatuar idazle eta marrazkilaria (h. 2012).
* 1929 –
	+ James McDivitt, estatubatuar astronauta (h. 2022).
	+ Edward Osborne Wilson, biologo, entomologo eta mundu mailako ospeko mirmekologoa (h. 2021).
* 1930 – Ilya Glazunov, errusiar margolaria (h. 2017).
* 1931 – João Gilberto, brasildar musikagilea (h. 2019).
* 1932 –
	+ Marc Fumaroli, frantziar literatura-kritikari eta saiakeragilea (h. 2020).
	+ Branko Lustig, judu jatorriko kroaziar zinema ekoizlea (h. 2019).
* 1934 – Frederick Delius, ingeles musikagilea (j. 1862).
* 1936 – Viatxeslav Kebitx, Bielorrusiako lehen ministroa (h. 2020).
* 1940 – Margarita Pildayn, paraguaitar abeslaria (h. 2012).
* 1941 – Jürgen Prochnow, alemaniar aktorea.
* 1942 – Graciela Borges, argentinar aktorea.
* 1944 – Nelson Martínez Rust, venezuelar apezpiku katolikoa (h. 2026).
* 1949 – Ben Ysursa, euskal jatorrizko estatubatuar politikaria, Idahoko Estatu-Idazkaria.
* 1951 –
	+ Alicia Gimenez Bartlett, espainiar filologoa eta idazlea.
	+ Jos Schipper, herbeheretar txirrindulari ohia.
* 1953 –
	+ César Mallorquí, kataluniar kazetari, irratiko gidoilari, publizitateko sortzaile eta idazlea.
	+ Andrés Trapiello, espainiar eleberrigile, poeta, saiakera-idazle eta argitaratzailea.
* 1954 – Ziad Fazah, libanoar poliglota, 58 hizkuntza hitz egiten dituela dioena.
* 1956 –
	+ Rolandas Paksas, Lituaniako presidentea.
	+ Edson Tavares, brasildar futbolari ohia eta entrenatzailea.
* 1957 – Gediminas Vagnorius, Lituaniako lehen ministro ohia.
* 1961 –
	+ Kim Deal, estatubatuar musikari eta abeslaria.
	+ Juan Fernando López Aguilar, PSOE espainiar politikaria.
* 1962 – Gina Gershon, estatubatuar aktorea.
* 1963 –
	+ Petra De Sutter, belgikar ginekologia-irakaslea eta politikaria.
	+ Jeanne Tripplehorn, estatubatuar aktorea.
* 1964 – Vincent Pérez, suitzar aktorea.
* 1965 –
	+ Veronica Ferres, alemaniar aktorea eta ekoizlea.
	+ Elizabeth Hurley, ingeles modelo eta aktorea.
* 1967 – Pavel Badea, errumaniar futbolari ohia.
* 1970 –
	+ Chris Coleman, galestar futbolari ohia eta entrenatzailea.
	+ Miguel Ángel Rodríguez, *El Sevilla*, *Mojinos Escozíos* taldeko abeslari eta burua.
* 1971 –
	+ Tadashi Nakamura, japoniar futbolari ohia.
	+ Soraya Sáenz de Santamaría, PPko espainiar politikaria.
* 1973 –
	+ Silvia Buabent, espainiar politikari sozialista eta aktibista feminista.
	+ Natalia Vía-Dufresne, kataluniar estropadalaria, belako kirolari olinpiarra.
* 1974 –
	+ David Navas, espainiar txirrindulari ohia.
	+ Satoru Asari, japoniar futbolari ohia.
* 1975 – Susana Malón, espainiar fisikari, astronomo eta dibulgatzaile zientifikoa, argi kutsaduran aditua.
* 1976 – Jurgi Frederiko Prusiakoa, Prusiako Errege Printzea, Alemaniako Printze Inperiala eta Hohenzollern dinastiaren nagusia.
* 1979 – Svetlana Zakharova, errusiar ballet-dantzaria.
* 1980 –
	+ Nino, espainiar futbolaria.
	+ Bambang Pamungkas, indonesiar futbolaria.
* 1982 –
	+ Tara Lipinski, estatubatuar izotz-gaineko patinatzaile artistiko ohia, aktorea eta kirol esataria.
	+ Madeleine Suediakoa, Suediako printzesa.
* 1984 – Shiva Nazar Ahari, irandar kazetaria eta giza eskubideen defendatzailea.
* 1985 –
	+ Kaia Kanepi, estoniar tenislaria.
	+ Andy Schleck, luxenburgotar txirrindularia.
* 1986 – Camille Lellouche, frantziar antzezle, umoregile eta kantaria.
* 1987 – Sunyi Dean, estatubatuar-hongkongdar-ingeles fantasiazko idazlea.
* 1988 – Rocío Muñoz Morales, espainiar-italiar aktorea, aurkezlea eta modeloa.
* 1989 – Alexandra Stan, errumaniar abeslaria.
* 1990 – Tristin Mays, estatubatuar aktorea.
* 1991 – Pol Espargaró, kataluniar motoziklismoko pilotua.
* 1992 – Kate Upton, estatubatuar top-modela.
* 1993 – Lola Gallardo, espainiar futbolaria.
* 1997 – Maria de Nati, espainiar aktorea.
* 1999 –
	+ Ona Batlle, kataluniar futbolaria.
	+ Minerva Hase, izotz gaineko patinatzaile alemaniarra.
* 2001 – Julien Alfred, santaluziar atleta, abiadura-lasterketetan aditua.
* 2007 – Melani García, espainiar abeslaria
* 2008 - .Helena Zengel, alemaniar aktorea.

## Heriotzak

### Euskal Herria

* 1247 – Rodrigo Semenez Arradakoa, *El Toledano*, nafar elizgizon eta historialaria eta Toledoko artzapezpikua.
* 1906 – Anselmo Ginea, bizkaitar margolaria (j. 1854).
* 1916 – Jose Ramon Astibia, euskal idazlea (j. 1881).
* 1923 – Pierre Loti, Euskal Herrian bizi izandako frantziar marinel eta idazlea (j. 1850).
* 1968 – Pedro Sarriegi, euskal idazle eta antzerkigilea (j. 1906).
* 1979 – Vicente Vadillo Santamaría, *Francis*, gipuzkoar trabesti ezaguna, Espainiako Polizia Nazional batek tiroz hila (j. 1946/1947).
* 1982 – Carmen Cascante, nafar maistra, Madrilen (j. 1885).
* 1987 – Gregorio Urkaregi, berrogeita sei urtez Begoñako etxeko-medikua (j. 1909).
* 1990 – Jesús Erize, nafar fraide misiolaria, Panaman (j. 1911).
* 1992 – Josean Alkorta, gipuzkoar kirol kazetari eta irrati esataria (j. 1947).
* 1993 – Pilar Kareaga, Espainiako lehendabiziko emakume ingeniari titulatua eta Bilboko alkatea, Madrilen (j. 1908).
* 2009 – Henri Bourtayre, mila kantu baino gehiagoren musikaren lapurtar egilea, Yvelinesen (j. 1915).
* 2025 – Patxi Apalategi, euskal itzultzailea (j. 1945).

### Mundua

* K. a. 323 – Alexandro Handia, mazedoniar erregea (j. K. a. 356).
* 1155 – Sigurd II.a Norvegiakoa, Norvegiako erregea (j. 1133).
* 1190 – Frederiko I.a, Germaniako Erromatar Inperio Santuko enperadorea (j. 1122).
* 1261 – Matilda Brandenburgokoa, Brunswick-Lüneburgeko lehen dukesa ezkontidea (j. c. 1210).
* 1525 – Tosa Mitsunobu, japoniar margolaria (j. 1434).
* 1580 – Luís de Camões, portugaldar olerkaria (j. c. 1524)..
* 1584 – Frantzisko Frantziakoa, Alençon, Château-Thierry, Anjou, Berry eta Touraineko dukea (j. 1555).
* 1654 – Alessandro Algardi, italiar eskultore barrokoa (j. 1598).
* 1692 – Bridget Bishop, Salem-eko sorginkeria prozesuen ondorioz exekutatutako lehen pertsona.
* 1698 – Gerrit Berckheyde, herbeheretar margolaria (j. 1638).
* 1790 – José Ignacio Bartolache, mexikar mediku eta matematikaria (j. 1739).
* 1826 – Marianna Dionigi Candidi, italiar margolari eta idazlea (j. 1756).
* 1836 – André-Marie Ampère, frantziar fisikari eta matematikaria (j. 1775).
* 1851 – Louis Daguerre, frantziar fisikari, kimikari, margolari eta antzoki-dekoratzailea, dagerrotipoaren asmatzailea (j. 1787).
* 1858 – Robert Brown, eskoziar botanikaria (j. 1773).
* 1867 – Ilia Fibiger, danimarkar erizain, filantropo eta idazlea (j. 1817).
* 1882 – Vasili Perov, errusiar margolaria (j. 1834).
* 1899 – Ernest Chausson, frantziar musikagile erromantikoa (j. 1855).
* 1902 – Jacint Verdaguer, kataluniar idazlea (j. 1845).
* 1906 – Richard Seddon, Zeelanda Berriko lehen ministroa (j. 1845).
* 1910 – Josefa Fernanda Borboikoa, espainiar infanta (j. 1827).
* 1912 – Anton Aškerc, Esloveniako apaiz katolikoa eta poeta (j. 1856).
* 1914 – Jessie Alice Goonetileke, srilankar ipuingilea (j. 1864).
* 1915 – Luis Coloma, *Aita Coloma*, espainiar idazlea eta kazetaria (j. 1851).
* 1924 – Giacomo Matteotti, italiar politikaria (j. 1885).
* 1926 – Antoni Gaudi, kataluniar arkitektoa (j. 1852).
* 1930 – Adolf von Harnack, alemaniar teologo luterano eta kristautasunaren historialaria (j. 1851).
* 1934 – Frederick Delius, ingeles musikagilea (j. 1862).
* 1940 – Marcus Garvey, jamaikar politikari eta kazetaria, panafrikanismoaren buruzagietako bat (j. 1887).
* 1944 – Frank Ryan, irlandar ezkertiar ekintzaile errepublikarra (j. 1902).
* 1949 –
	+ Sigrid Undset, norvegiar idazlea, 1928ko Literaturako Nobel Saria (j. 1882).
	+ Carl Vaugoin, Austriako kantzilerra (j. 1873).
* 1967 – Spencer Tracy, estatubatuar aktorea (j. 1900).
* 1968 – Antonio Pesenti, *Il gatto di Zogno*, italiar txirrindularia (j. 1908).
* 1973 – Erich von Manstein, alemaniar mariskala (j. 1887).
* 1974 – Henrike, Gloucesterko dukea, britainiar printzea, Australiako gobernadore orokorra (j. 1900).
* 1976 –
	+ Marguerite Laugier, frantziar astronomoa (j. 1896).
	+ Adolph Zukor, Estatu Batuetako zinema-produktorea (j. 1873).
* 1978 – María de Baratta, salvadortar konpositorea, piano-jotzailea, musikologoa eta folklorista (j. 1890).
* 1982 – Rainer Werner Fassbinder, alemaniar idazlea eta antzerki- eta zinema-zuzendaria (j. 1945).
* 1988 –
	+ Louis L'Amour, estatubatuar idazlea (j. 1908).
	+ Josep Tarradellas, Kataluniako Generalitateko 125. Presidentea (j. 1899).
* 1991 – Jean Bruller, frantziar idazle eta irudigilea (j. 1902).
* 1992 – Morris Kline, estatubatuar matematika irakaslea eta historiari eta psikologiari buruzko idazlea (j. 1908).
* 1993 –
	+ Arleen Augér, estatubatuar sopranoa (j. 1939).
	+ Francis Ebejer, maltar eleberrigilea, poeta eta antzerkigilea, malteraz eta ingelesez idatzi zuena (j. 1925).
* 1994 –
	+ Nils Holmer, suediar hizkuntzalaria (j. 1904).
	+ Edward Kienholz, estatubatuar eskultorea (j. 1927).
* 1996 – Jo Van Fleet, estatubatuar aktorea (j. 1915).
* 2000 – Hafez al-Assad, Siriako presidentea (j. 1930).
* 2002 – John Gotti, estatubatuar gangsterra, New Yorkeko Gambino familiaren buruzagia (j. 1940).
* 2004 –
	+ Ray Charles, soul, rhythm and blues eta jazzeko estatubatuar kantari, saxo-jole eta piano-jolea (j. 1930).
	+ Xenofon Zolotas, Greziako lehen ministroa (j. 1904).
* 2008 –
	+ Txingiz Aitmatov, errusierazko eta kirgizerazko sobietar idazlea (j. 1928).
	+ Mariemma, valladolidtar dantzari, koreografo eta irakaslea (j. 1917).
* 2009 – Michel Nguyễn Khắc Ngữ, vietnamdar apezpiku katolikoa (j. 1909).
* 2010 – Sigmar Polke, alemaniar margolaria (j. 1941).
* 2011 – Patrick Leigh Fermor, ingeles militar eta idazlea (j. 1915).
* 2012 – Georges Mathieu, frantziar margolaria (j. 1921).
* 2016 –
	+ Christina Grimmie, estatubatuar youtuber, abeslari, konpositore eta aktorea, eraila (j. 1994).
	+ Gordie Howe, kanadar izotz hockey jokalari ohia, garai guztietako jokalari onenetakotzat hartua (j. 1928).
* 2023 –
	+ Theodore Kaczynski, *Unabomber*, estatubatuar filosofo eta matematikaria, bonba gutunak bidaltzeagatik ezaguna (j. 1942).
	+ Nuccio Ordine, italiar filosofo, saiakeragile eta literatura kritikaria (j. 1958).
* 2024 –
	+ Saulos Chilima, Malawiko presidenteordea (j. 1973).
	+ Patricia Shanil Muluzi, malawiar politikari eta lehen dama (j. 1964).
	+ Trinitat Neras i Plaja, kataluniar enpresaburu eta politikaria (j. 1941).
	+ Anetta Sidorova, errusiar-sobietar kazetari eta politikaria (j. 1939).
	+ Maria Josep Udina i Abelló, kataluniar pedagogo, politikari, idazle eta esperantista (j. 1940).
* 2025 –
	+ Suchinda Kraprayoon, Thailandiako lehen ministroa (j. 1933).
	+ Harris Yulin, estatubatuar aktorea (j. 1937).
* 2026 – Jean Ziegler, suitzar politikaria, altermundialista eta soziologoa (j. 1934).

## Jaiak eta urteurrenak

* Seaska egutegiko izendegia: Iban/Ibane eta Laino.

Jaieguna ospatzen da ondoko herrian:

* Lapurdin: Arrangoitze

## Kanpo estekak

Ekainaren 9 | Urteko egutegi | Ekainaren 11