Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Route 66 (abestia)

| *Route 66 (abestia)* |
| --- |
| The King Cole Trioren eta Depeche Moderen musika-lana |
| Egilea(k) | The King Cole Trio eta Depeche Mode |
| Argitaratze-data | 1946 |
| Izenburua | *(Get Your Kicks on) Route 66* |
| Ezaugarriak |
| Genero artistikoa | rhythm and bluesa |
| Hizkuntza | ingelesa |
|  |
|  |
|  |
|  |
| Hitzak | Bobby Troup |
| Bestelako lanak |
| Musikagilea | Bobby Troup |
| Argumentu nagusia | Route 66a |
|

---

 |
|   |

**(Get Your Kicks On) Route 66** (euskaraz *(Jarri ditzak hire hankak) 66 autobidea*) edota soilik **Route** Ameriketako Estatu Batuetako kultura edo musika herrikoian bere lekua eta ospea bereganatu duen abestia da. Abesti honek izenburua herrialde honetan oso ospetsua den Route 66 errepide edo autobideari zor dio. Abesti ahu Bobby Troup pianojole, abeslari eta konpositoreak idatzi eta sortu zuen.

## Ikus gainera

* Route 66

## Kanpo estekak

* Bobby Troup musikariaren *Route 66* abestiaren bertsioa entzungai **(Ingelesez) Nat King Cole musikariaren *Route 66* abestiaren bertsioa entzungai **(Ingelesez) Chuck Berry musikariaren *Route 66* abestiaren bertsioa entzungai **(Ingelesez) The Rolling Stones taldearen *Route 66* abestiaren bertsioa entzungai **(Ingelesez) The Manhattan Transfer taldearen *Route 66* abestiaren bertsioa entzungai **(Ingelesez)**
# Jascha Heifetz

| Jascha Heifetz |
| --- |
|   Irudi gehiago |
| Bizitza |
| Jaiotza | Vilnius, 1901eko urtarrilaren 20a (juliotar egutegia) |
| Herrialdea |  Errusiar Inperioa  Ameriketako Estatu Batuak  (1925 - |
| Heriotza | Los Angeles, 1987ko abenduaren 10a (86 urte) |
| Hobiratze lekua | baliorik ez |
| Familia |
| Ezkontidea(k) | Florence Vidor  (1925 -  1947ko urtarrilaren 4a) |
| Haurrideak |
ikusi[erakutsi]
* Pauline Chotzinoff (en)
 |
| Hezkuntza |
| Heziketa | San Petersburgoko Musika Kontserbatorioa |
| Hizkuntzak | errusiera ingelesa |
| Irakaslea(k) | Leopold Auer Elias Malkin (en)  |
| Ikaslea(k) |
ikusi[erakutsi]
* *Pierre Amoyal Ronald Patterson (en)*
 |
| Jarduerak |
| Jarduerak | musika-irakaslea, biolin-jotzailea eta irakaslea |
| Enplegatzailea(k) | Hegoaldeko Kaliforniako Unibertsitatea |
| Jasotako sariak |
ikusi[erakutsi]
* Karrera artistikoari Grammy saria  (1989)  Ohorezko Legioko ofiziala  (1939) Izarra Hollywoodeko Ospearen pasealekuan
 |
| Genero artistikoa | musika klasikoa |
| Musika instrumentua | biolina |
| Diskoetxea | RCA Records Victor Talking Machine Company |
|

---

 |
| jaschaheifetz.com |
|            |
|  |

**Jascha Heifetz** (Vilnius, 1901eko otsailaren 2a - Los Angeles, 1987ko abenduaren 10a) estatubatuar biolin-jotzailea izan zen, lituaniarra jatorriz. Lehen kontzertua eman zuenetik haren jotzeko moldea eredu izan zen gainerako biolin-jotzaileentzat. Biolinerako idatzitako pieza nagusi ia guztiak grabatu zituen, eta arrakasta handiko moldaketak egin zituen. Gaur egungo musikagileen hainbat lan berak jo zituen lehenengoz. Ume-umetatik hasi zen biolina jotzen. Besteak beste, Leopold Auer irakasle ospetsuarekin ikasi zuen, San Petersburgon, Errusian. Hamahiru urte zituela egin zuen debuta, Berlinen, eta haren ospea mundu osora zabaldu zen. Errusiako Iraultzan Estatu Batuetara joan zen, eta hango herritartasuna hartu zuen 1925ean.

## Erreferentziak

* Artikulu honen edukiaren zati bat *Lur hiztegi entziklopediko*tik edo *Lur entziklopedia tematiko*tik txertatu zen 2011/12/27 egunean. Egile-eskubideen jabeak, Eusko Jaurlaritzak, hiztegi horiek CC-BY 3.0 lizentziarekin argitaratu ditu, Open Data Euskadi webgunean.
# Etta James

| Etta James |
| --- |
|  (2006) Irudi gehiago |
| Bizitza |
| Jaiotzako izen-deiturak | Jamesetta Hawkins |
| Jaiotza | Los Angeles, 1938ko urtarrilaren 25a |
| Herrialdea |  Ameriketako Estatu Batuak |
| Talde etnikoa | afro-estatubatuarra |
| Heriotza | Riverside, 2012ko urtarrilaren 20a (73 urte) |
| Hobiratze lekua | Inglewood Park Cemetery (en)  |
| Heriotza modua | berezko heriotza: leuzemia |
| Familia |
| Seme-alabak |
ikusi
* Donto Foster
 |
| Familia |
ikusi
* Sugar Pie DeSanto (en)  (lehengusu)
 |
| Hezkuntza |
| Heziketa | Jefferson High School (Los Angeles) (en)  |
| Hizkuntzak | ingelesa |
| Jarduerak |
| Jarduerak | abeslaria, egile abeslaria, jazz musikaria, estudioko musikaria, musikaria eta jazz singer (en)  |
| Jasotako sariak |
ikusi
* Karrera artistikoari Grammy saria  (2003) Izarra Hollywoodeko Ospearen pasealekuan Rock and Roll Hall of Fame  (1993)
 |
| Izengoitia(k) | Etta James |
| Ezizena(k) | Miss Peaches |
| Genero artistikoa | bluesa soula rhythm and bluesa jazza gospela rock-and-rolla |
| Ahots mota | kontraltoa |
| Musika instrumentua | gitarra ahotsa |
| Diskoetxea | Modern Records Cadet Records (en)  Chess Records Elektra Records Island Records RCA Records |
|

---

 |
|

---

             |
|  |

**Etta James**, jaiotzez izenez **Jamesetta Hawkins** (1938ko urtarrilaren 25a, Los Angeles, Kalifornia – 2012ko urtarrilaren 20a, Riverside, Kalifornia) estatubatuar blues, rhythm and blues, rock and roll, soul, gospel eta jazz abeslari bat izan zen.

*Dance With Me, Henry*, *At Last*, *Tell Mama* eta *I'd Rather Go Blind* abestiak abestuz ospea bereganatu zuen.

## Kanpo estekak

* Etta James abeslariaren biografia irakurgai **(Ingelesez)**

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikulu hau Kaliforniako biografia baten **zirriborroa** da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |
# Chaka Khan

| Chaka Khan |
| --- |
|  (2012) Irudi gehiago |
| Bizitza |
| Jaiotzako izen-deiturak | Yvette Marie Stevens |
| Jaiotza | Chicago, 1953ko martxoaren 23a (73 urte) |
| Herrialdea |  Ameriketako Estatu Batuak |
| Talde etnikoa | afro-estatubatuarra |
| Hezkuntza |
| Heziketa | Berklee College of Music Calumet High School (en)  Kenwood Academy (en)  |
| Hizkuntzak | ingelesa |
| Jarduerak |
| Jarduerak | abeslaria, egile abeslaria, konpositorea, jazz musikaria, estudioko musikaria eta musikaria |
| Jasotako sariak |
ikusi[erakutsi]
* Icon Award  (2015) Izarra Hollywoodeko Ospearen pasealekuan Rock and Roll Hall of Fame  (2023)
 |
| Kidetza | Pantera Beltza Alderdia Rufus |
| Genero artistikoa | pop musika soula rhythm and bluesa jazza |
| Ahots mota | kontraltoa |
| Musika instrumentua | ahotsa |
| Diskoetxea | Warner Bros. Records ABC Records |
| Ideologia eta sinesmenak |
| Alderdi politikoa |  Ameriketako Estatu Batuetako Alderdi Demokrata |
|

---

 |
| chakakhan.com |
|

---

               |

**Yvette Marie Stevens** (Chicago, 1953ko martxoaren 23a), ezagunagoa **Chaka Khan** izen artistikoaz, musikari, abeslari eta konpositore estatubatuarra da. Ia bost hamarkada luzeko ibilbidea du musikan, 1970eko hamarkadan hasiera emanez Rufus funk taldeko abeslari gisa. *Funkaren erregina* izendapenaz ezaguna, Khanek hamar Grammy sari irabazi eta 70 milioi disko inguru saldu ditu mundu osoan.

## Diskografia

### Rufus taldearekin

* *Rags To Rufus* (1974)
* *Rufus Featuring Chaka* (1975)
* *Ask Rufus* (1977)
* *Street Player* (1978)
* *Masterjam* (1979)
* *Stompin' At The Savoy* (1983)

### Bakarkako diskoak

* *Chaka* (1978)
* *Naughty* (1980)
* *What Cha' Gonna Do for Me* (1981)
* *Echoes of an Era* (1982)
* *Chaka Khan* (1982)
* *Destiny* (1986)
* *C.K.* (1988)
* *The Woman I Am* (1992)
* *Come 2 My House* (1998)
* *ClassiKhan* (2004)
* *Funk This* (2007)
* *Hello Happiness* (2019)
# Herri-kultura

Jazza, Ameriketako Estatu Batuetako biztanle afroamerikar xumeenen artean jaioa, musika kultura garaikidean erabat txertatu da.
**Herri-kultura** terminoak herri xeheak (irakaskuntza akademikorik gabeko behe- edo erdi-mailako klasea, edo "plebe" antzinaroan) nagusiki sortu edo kontsumitutako kultura-patroi eta adierazpen artistiko eta literarioei egiten die erreferentzia, tradizioz goragokotzat eta oro har elitistatzat eta baztertzailetzat jo izan diren adierazpen-bitartekoetan zentratutako kultura akademiko, altu edo ofizialarekin kontrajarrita.

## Historia

Historian zehar, eta biziraupen arrazoi nabarmenak eta eskura dauden baliabideak direla medio, kulturaren aurrerapenak eta aldaketak elite ekonomiko eta akademikoetan izan duen abangoardia ikusita, herri-kultura nahiko estatikoa izan da. Horrek, XIX. mendetik aurrera, pentsamendu nazionalistak herri-kultura talde-nortasunaren erreferentzia gisa erabiltzea eragin zuen, zeinu kultural horietan oinarritu baitzuen nazio edo lurralde bateko kide izatearen ideia.

XX. mendean zehar, hala ere, munduaren zati handi batean eskolatzearen hedapenak eta aisialdiko kulturaren agerpenak herri-kulturak nagusiki estatikoa zen izaera bertan behera uztea eragin dute, batzuetan abangoardia akademikoen sormena gainditzen duen elementu dinamizatzaile bilakatuz. Hala, komikiak — margolaritzaren eta literaturaren eremuan — edo jazzak musikaren eremuan, azkenean, bere izaera marjinala gainditu dute eta arte akademiko gisa ezarri dira.

Gazteak lan-merkatuan sartzeko adina atzeratu denez, errazagoa izan da kultura-produktuen sortzaile eta kontsumitzaile izatea, eta, gainera, berezko azpikulturak edo hiri-tribuak sortu dira, arte- eta filosofia-lehentasun espezifikoekin eta "mainstream" edo gehiengoaren pentsamendu-lerrotik urrun.

Herri-kulturaren edukien merkataritza-ustiapena, behin haren elementu urratzailetik aldenduta, elementu garrantzitsua da masa-kulturaren eraketan, eta garrantzi handiko faktore ekonomikoa musikaren, komikiaren edo bideo-jokoaren industrien bidez.

## Agerpenak XX. mendean

Osotasunik gabe eta adibide gisa, honako hauek dira XX. mendeko herri-kulturaren agerpen aipagarrienetako batzuk:

* Musikan: tangoa, jazza, bluesa, reggaea, rapa, heavy metala, rocka, popa.
* Dantzaldian: hip-hopa, street dance eta beste hiri-genero batzuk.
* Arte plastikoetan: grafitia.
* Literaturan: generoko literatura deiturikoak: fantastikoa, nobela beltza, zientzia fikzioa.
* Adierazpen bide berrietan: komikia, animazioa, bideo-jokoak, rol jokoak.

## Erreferentziak
# Culture Club

| Culture Club |
| --- |
|  |
| Datuak |
| Jatorria | Londres |
| Musika mota | pop musika |
| Sortze urtea (eta desegitearena, desegin bada) | 1981 |
| Produkzioa |
| Diskoetxea(k) | Epic Records Virgin Records |
| Boy George   Mikey Craig   Roy Hay (en)    |
| Sariak |
| Jasotako sariak |
ikusi
* [[Grammy Award for Best New Artist (en) ]]  (1984)
 |
| Nominazioak |
ikusi
* [[Grammy Award for Best New Artist (en) ]] (1984)
 |
| Informazio gehigarria |
| culture-club.co.uk |
|                  |

**Culture Club**, Ingalaterrako pop musika bat da, 1980ko hamarkada hasieran New romantics mugimendua sortu zutenen artean nabarmenetakoa.

1981ean Londres hirian sortua izan zen, honako taldekideekin: Boy George (ahotsa), Roy Hay (gitarra eta teklatuak), Mikey Craig (baxua) eta Jon Moss (bateria eta perkusioa).

Beren abesti ezagunenen artean honakoak daude: "Do You Really Want to Hurt Me", "Time (Clock of the Heart)", "I'll Tumble 4 Ya", "Church of the Poison Mind", "Karma Chameleon", "Victims", "Miss Me Blind", "It's a Miracle", "The War Song", "Move Away" eta "I Just Wanna Be Loved".

## Diskografia

* *Kissing to Be Clever* (1982)
* *Colour by Numbers* (1983)
* *Waking Up with the House on Fire* (1984)
* *From Luxury to Heartache* (1986)
* *Don't Mind If I Do* (1999)
* *Life* (2018)

## Kanpo loturak

* Webgunea **(Ingelesez)**
# Harlequinade

Harlequinaderen pertsonaiak azaltzen dituen 1890eko liburu-azala
**Harlequinade** batzuetan Ingalaterran Commedia dell'arteko pertsonaietan oinarrituta zeuden izen bereko Harlequinadetan jotzen zen musikan oinarritutako jatorri ingeleseko dantza bat zen. Batzuetan, bere erritmo azkar eta alaiagatik, Arlekin gogorarazten duena, Alemania, Frantzia eta Ingalaterrako barrokoko suitean sartu zen: Jean-Philippe Rameau eta George Philipp Telemannek beste batzuen artean, suite mugimenduak idatzi zituzten dantza honekin.

## Kanpo estekak

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikulu hau kulturari buruzko **zirriborroa** da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |
# Maryland (1940ko filma)

| *Maryland (1940ko filma)* |
| --- |
|  Irudi gehiago |
| Jatorria |
| Argitaratze-data | 1940 |
| Izenburua | *Maryland* |
| Jatorrizko hizkuntza | ingelesa |
| Jatorrizko herrialdea | Ameriketako Estatu Batuak |
| Ezaugarriak |
| Genero artistikoa | film dramatikoa |
| Iraupena | 92 minutu |
| Kolorea | zuri-beltzekoa |
|  |
|  |
|  |
| Zuzendaritza eta gidoia |
| Zuzendaria(k) | Henry King |
| Antzezlea(k) |
| Walter Brennan Charles Ruggles Clarence Muse Dick Jones Ernest Whitman Erville Alderson Fay Bainter Grace Hayle Hattie McDaniel Paul Harvey Robert Lowery Sidney Blackmer Spencer Charters (en)  Stanley Andrews Bill Davidson (en)  Brenda Joyce John Payne Marjorie Weaver Zack Williams (en)  Edward Fielding             [[Kategoria:Spencer Charters (en)  antzeztutako filmak]]  [[Kategoria:Bill Davidson (en)  antzeztutako filmak]]    [[Kategoria:Zack Williams (en)  antzeztutako filmak]]  |
| Bestelako lanak |
| Musikagilea | David Buttolph |
| Argazki-zuzendaria | George Barnes |
| Fikzioa |
| Kontakizunaren tokia | Maryland |
|

---

 |
|      |

Maryland 1940ko Henry King estatubatuar zinema zuzendariaren filma da.

## Sinopsia

Azeri-ehizaldi batean bere senarrak bizitza galtzen duenean, Charlotte Danfieldek familiaren ukuilua saldu eta Lee semea eskolara Europara bidaltzen du, zaldiz ibiltzea eta zaldi bat edukitzea ere galaraziz.

## Aktoreak

* Walter Brennan: William Stewart
* Fay Bainter: Charlotte Danfield
* Brenda Joyce: Linda
* John Payne: Lee Danfield
* Charles Ruggles: Dick Piper
* Hattie McDaniel: izeko Carrie
* Marjorie Weaver: Georgie Tomlin
* Sidney Blackmer: Spencer Danfield
* Ben Carter: Shadrach
* Ernest Whitman: Dogface
* Paul Harvey: Buckman
* Spencer Charters: epailea

## Erreferentziak

## Kanpo estekak
# Woody Strode

| Woody Strode |
| --- |
|  (1972) Irudi gehiago |
| Bizitza |
| Jaiotza | Los Angeles, 1914ko uztailaren 25a |
| Herrialdea |  Ameriketako Estatu Batuak |
| Lehen hizkuntza | ingelesa |
| Heriotza | Glendora eta Los Angeles, 1994ko abenduaren 31 (80 urte) |
| Hobiratze lekua | Riverside National Cemetery (en)  |
| Heriotza modua | berezko heriotza: birikako minbizia |
| Familia |
| Ezkontidea(k) | Luana Strode (en)  |
| Hezkuntza |
| Heziketa | Kaliforniako Unibertsitatea Los Angelesen Jefferson High School (Los Angeles) (en)  |
| Hizkuntzak | ingelesa |
| Jarduerak |
| Jarduerak | zinema aktorea, atleta, borrokalari profesionala, telebista-aktorea, amerikar futboleko jokalaria, aktorea eta kirolaria |
| Posizio edo espezialitatea | end (en)  |
| Pisua | 205 libra |
| Kidetza | Alpha Phi Alpha (en)  |
| Genero artistikoa | Westerna |
| Zerbitzu militarra |
| Parte hartutako gatazkak | Bigarren Mundu Gerra |
|

---

 |
|

---

   |

**Woody Strode** (1914ko uztailaren 25a, Los Angeles, Kalifornia - 1994ko abenduaren 31a, Glendora, Kalifornia), estatubatuar atleta eta aktore bat izan zen.

Gaztaroan dekatloian eta amerikar futbolean jardun zuen, NFL amerikar futbol ligan jokatu zuen lehen afroamerikar futbolarietako bat izanik.

Aktore gisa honako film nabarmenetan antzeztu zuen: *Sergeant Rutledge* (1960), *Spartacus* (1960), *The Man Who Shot Liberty Valance* (1962), *Genghis Khan* (1965), *The Professionals* (1966), *Once Upon a Time in the West* (1968), *The Italian Connection* (1972), *The Cotton Club* (1984) eta *The Quick and the Dead* (1995).

## Kanpo loturak

* IMDBko fitxa irakurgai **(Ingelesez)**
# Vietnamdartzea

**Vietnamdartzea** da Richard Nixon AEBetako lehendakariak Vietnamgo Gerran Hego Vietnamgo armada handitu, hornitu eta entrenatzeko abiarazi zuen politika, borrokan gero eta parte handiagoa har zezaten eta, hala, AEBko tropak murriztuz joateko.

Vietnamgo gerraren kontrako manifestazioa Washingtonen, 1971ko apirilaren 24an
Estatu Batuetan 1965etik aurrera geroz eta jende gehiagok azaltzen zuen gerraren aurkako iritzia, batez ere ikasleen artean. 1968an, Nixon lehendakari hautatua izan ondoren, Estatu Batuetako agintari berriek vietnamdartzea deitu estrategia berria abiatu zuten: beren tropak gutxitzen hasi ziren arian-arian, eta, aldi berean, Saigongo erregimenari erabateko laguntza ekonomikoa zein militarra ematen zioten. FNL erakunde komunistak (Hego Vietnam Askatzeko Nazio Frontea) 1969ko ekainean Behin-Behineko Iraultza Gobernua sortu zuen.

1969ko abuztuan, Washington eta Hanoi isilpeko negoziaketan hasi ziren Parisen, H. Kissinger eta Le Duc Tho ordezkari nagusiak zirela. Aldi berean, ordea, Estatu Batuek bere aire-indar guztia erabili zuten oinezko tropen murrizketa orekatzearren eta Ho Chi Minh pista deitua (iparraldetik hegoalderako laguntza bideratzen zuena) hondatzearren.

Negoziaketan, Estatu Batuek uko egin zioten Hanoik eta Behin-Behineko Iraultza Gobernuak aurkezturiko bake-planari, komunistek Van Thieu-ren dimisioa eta nazio-akordiorako gobernua eskatzen baitzituzten (1971ko ekaina-uztaila).

## Kanpo estekak
# Gabezia

Ekonomian, **gabezia** edo **eskasia** lurralde bateko pertsonek behar eta nahi dituzten produkturen bat eskuratu ezin dutenean gertatzen da. Eskasia ondasunaren eskaria eskaintza baino handiagoa denean gertatzen da eta arrazoi ekonomikoengatik nahiz ekonomiaz kanpoko faktore batengatik (hala nola hondamena eta gerra) gerta daiteke.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikulu hau ekonomiari buruzko **zirriborroa** da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |

## Ikus, gainera

* Baliabideen eskasia
* Pobrezia

## Kanpo estekak
# George Clinton

| George Clinton |
| --- |
|   Irudi gehiago |
|

|  Ameriketako Estatu Batuetako Presidenteordea |
| --- |

 1805eko martxoaren 4a - 1812ko apirilaren 20a ← Aaron Burr - Elbridge Gerry →

|  New Yorkeko Gobernadorea |
| --- |

 1801eko uztailaren 1a - 1804ko ekainaren 30a ← John Jay - Morgan Lewis (en)  →

|  1. New Yorkeko Gobernadorea |
| --- |

 1777ko uztailaren 30a - 1795eko ekainaren 30a - John Jay →

|  New Yorkeko Estatuko Biltzarkidea |
| --- |

 |
| Bizitza |
| Jaiotza | Little Britain (en) , 1739ko uztailaren 26a |
| Herrialdea |  Ameriketako Estatu Batuak |
| Lehen hizkuntza | ingelesa |
| Heriotza | Washington, 1812ko apirilaren 20a (72 urte) |
| Hobiratze lekua | Old Dutch Churchyard (en)   |
| Heriotza modua | berezko heriotza: miokardio infartu akutua |
| Familia |
| Aita | Charles Clinton |
| Ama | Elizabeth Denniston |
| Ezkontidea(k) | Sarah Cornelia Clinton (en)  |
| Seme-alabak |
ikusi
* Elizabeth Clinton Tallmadge (en)  Cornelia Clinton Genêt (en)  Catherine Clinton
 |
| Haurrideak |
ikusi
* James Clinton (en)
 |
| Hezkuntza |
| Hizkuntzak | ingelesa |
| Jarduerak |
| Jarduerak | ofizierra, politikaria, gobernadorea eta presidenteordea |
| Lantokia(k) | Ameriketako Estatu Batuak |
| Zerbitzu militarra |
| Adar militarra | Armada Kontinentala Britainia Handiko Armada |
| Gradua | Lieutenant (en)  |
| Parte hartutako gatazkak | Ameriketako Estatu Batuen Independentzia Gerra Frantsesen eta Indiarren Gerra |
| Ideologia eta sinesmenak |
| Erlijioa | Presbiterianismoa |
| Alderdi politikoa |  Alderdi Demokrata-Errepublikarra |
|

---

 |
|   |
|  |

**George Clinton** (Little Britain, New York probintzia, 1739ko uztailaren 26a - Washington, 1812ko apirilaren 20a) estatubatuar militar eta politikaria izan zen. Ameriketako Estatu Batuetako 4. presidenteordea izan zen 1805etik hil zen arte.

Frantsesen eta Indiarren Gerran borrokatu ondoren New Yorken abokatu izan zen. 1777tik 1795era New Yorkeko gobernadorea izan zen. Estatu Batuetako Independentziaren kausaren alde egin zuen Ameriketako Estatu Batuen Independentzia Gerran, eta Armada Kontinentalean zerbitzatu zuen.

Ameriketako Estatu Batuetako Konstituzioa berrestearen aurka agertu zen eta anti federalista izan zen. Alderdi Demokrata-Errepublikanoko hautagaia izan zen 1792ko hauteskundeetan eta 1801etik 1804ra New Yorkeko gobernadore gisa errepikatu zuen.

Presidenteorde izan zen 1805etik hil zen arte, Thomas Jefferson eta James Madison presidenteekin.

## Kanpo estekak
# Eskautismo

Eskauten ikurra.
**Eskautak** edo **eskautismoa** (*Scouting* edo *Scout Movement* ingelesez) haur eta gazte mugimendua da, astialdian egiten dena lan hezitzailearen bidez. 155 herrialdetan dago eta 28 milioi kide inguru ditu. Errealitatearen irakurketa fededun batetik abiatuz, kide guztien partaidetzaren bidez, erronka gizarte bidezkoagoa eta elkarlaguntzaileagoa lortzea da. Hirian, herrian, auzoan, eta batez ere naturan, eskaut taldearen egunerokoa jolasa etengabeko aurkikuntza, norbere kudeaketa, taldeko bizitza, ospakizuna eta jaia da. Taldeko bizitzan barneraturik, gurasoek ere parte hartzeko aukera dute haur eta gazteentzako abentura hartan.

Eskautismoa 1907an hasi zen, Robert Baden-Powell britainiar armadako lotinant jeneralak Ingalaterrako Brownsea uhartean lehen kanpalekua egin zuenean.

## Metodologia

Zapia
Alkandora
Astialdiko Eskaut Heziketa metodo zehatza erabiltzeagatik definitzen da: eskaut metodoa. Bide horrek bost elementu hauek ditu:

* Ekintza erakargarri eta pixkanakakoak: ikasturtean zehar garatzen diren taldeko ekintza nagusiak dira. Taldean egiten diren ekintza zehatz guztiak biltzen dute, hau da, kanpaketak, txangoak, batzarrak eta beste taldeko ekintzak. Ekintzak neska-mutilen nahi eta beharretara egokitzen dira, umea heziketa prozesuaren elementu nagusia bihurtuta.
* Sinbologia: Zapiaz aparte, beste sinboloak ere badaude, balioak era erakargarrian baloreak transmititzen laguntzen dutenak.
* Natura: Astialdirako heziketarako esparru pribilegiatua dugu Naturan. Bertan, pertsonak askatasuna, araztasuna, elkartasuna eta munduaren eta bizitzaren hastapena aurkitzen du, ingurumenaz ohartzen da eta maitatzen ikasten du.
* Ekintzen bidez ikasi: Eskaut metodoak umeak berak bizitako esperientzien bidez hezitzean datza. Ume eta gazteak esperientziaz betetako ekintzak garatzen dituzte. Gero, bizi izandakoari buruzko hausnarketa eta barneraketa prozesua egiten dute, eta azkenik, bizitzara itzultzen dira, ekintzak hobetuz.
* Begiralea: Horren eragina haur eta gaztearen adinaren araberakoa da, hots, hasieran eredu da, gero gidari, eta azkenik, laguntzaile.

## Ikus, gainera

* *Euskalerriko Eskautak*

## Kanpo estekak

* **(Gaztelaniaz)** Euskal Eskaut Gia Elkartea
* **(Gaztelaniaz)** Euskalerriko Eskautak webgune ofiziala
* **(Gaztelaniaz)** Espainiako Eskautismo Mugimendu Katolikoa
* **(Frantsesez)** Frantziako Eskaut Federazioa
# Txarteldegi

**Txarteldegia** edo **txartel-leihatila** tiketak eta txartelak eskuratzeko lekua da, maiz eraikin edo gela txiki batean kokatua eta bezeroekin komunikatu eta tiketak eta dirua trukatzeko leihatila bat duena.

## Kanpo estekak

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikulu hau **zirriborroa** da. Wikipedia lagun dezakezu edukia osatuz. |