# Dinastio Jin (265–420)

| **Dinastio Jin** |
| --- |
| Dinastio |
|  |
| **ĉina dinastio • historia Ĉinia ŝtato • erao** |
| **Apero** | 266 vd |
| **Fino** | 420 vd |
| **Religio** | budhismo vd |
| Dinastiaj rilatoj |
| **Branĉo de** | epoko de Ŭej, Ĝjin, kaj Nordaj kaj Sudaj Dinastioj vd |
| **Branĉoj** | Orienta Ĝjin-dinastio • Okcidenta Ĝin-Dinastio vd |
| vd | **Fonto: Vikidatumoj** |
|  |

| History of China **Historio de Ĉinio** |
| --- |
| **ANTIKVA** |
| **3 Suverenoj kaj 5 Imperiestroj** |
| **Dinastio Xia** 2070–1600 a.K. |
| **Dinastio Shang** 1600–1046 a.K. |
| **Dinastio Zhou** 1045–256 a.K. |
|  **Okcidenta Zhou** |
|  **Orienta Zhou** |
|    Periodo de Printempo kaj Aŭtuno |
|    Periodo de Militantaj Regnoj |
| **IMPERIA** |
| **Dinastio Qin** 221 a.K.–206 a.K. |
| **Dinastio Han** 206 a.K.–220 K.E. |
|   **Okcidenta Han** |
|   **Dinastio Xin** |
|   **Orienta Han** |
| **Tri Reĝlandoj** 220–280 |
|   **Wei, Shu Han & Wu** |
| **Dinastio Jin** 265–420 |
|   **Okcidenta Jin** | **Dek ses regnoj** 304–439 |
|   **Orienta Jin** |
| **Sudaj kaj Nordaj Dinastioj** 420–589 |
| **Dinastio Sui** 581–618 |
| **Dinastio Tang** 618–907 |
|   (  **Dua Zhou** 690–705 ) |
| **5 Dinastioj k 10 Regnoj** 907–960 | **Dinastio Liao** 907–1125 |
| **Dinastio Song** 960–1279 |  |
|   **Norda Song** |  | **Okc. Xia** |
|   **Suda Song** | **Jin** |  |
| **Dinastio Yuan** 1271–1368 |
| **Dinastio Ming** 1368–1644 |
| **Dinastio Qing** 1644–1911 |
| **MODERNA** |
| **Respubliko Ĉinio** 1912–1949 |
| **Ĉina Popola Respubliko**  1949–nun | **Respubliko Ĉinio** (Tajvano) 1945–nun |
| **Rilataj artikoloj**

Historio de Ĉinio
Templinio de Ĉinia historio
Ĉinaj dinastioj
 |
| Ĉi tiu kesto: vidi • diskuti • redakti |

La **Dinastio Jin** (en tradicia ĉina: 晉; Wade-Giles: Chin4; pinĝino: Jìn, prononcu *ĝjin*) regadis el la jaro 265 al 420. Tiu dinastio estis fondita de la familio Sima (司馬 Sīmǎ), posteuloj de la generalo kaj politikisto de la ŝtato de Cao Wei, Sima Yi.

Siavice, la Dinastio Jin estas ofte subdividita en du periodoj. El ili la unua, tiu de la **Okcidenta Jin** (西晉) kiu estis fondita de Sima Yan, kiu ekhavis la nomon de imperiestro Wu, daŭris el 265 al 316.

Kvankam ĝi havigis mallongan periodon de unueco post la konkero de la regno Wu en la jaro 280, la Jin ne kapablis haltigi la invadon kaj la insurekcion fare de la nomadaj popoloj post la detruega milito de la ok princoj. La ĉefurbo estis Lŭojango ĝis la jaro 311 kiam la imperiestro Huai estis kaptita de la fortoj de la popolo Yutzu. La posta regado de la imperiestro Min daŭris kvar jarojn en Ĉangano ĝis ties konkero fare de la imperio Yutzu en la jaro 316.

Dume, la restaĵo de la kortego de Jin fuĝis el nordo suden kaj restarigis la registaron en Jiankango kiu troviĝis sudoriente de Lŭojango kaj Ĉangano kaj proksime de la aktuala Nankino, sub la povo de la princo de Longĝao. La elstaraj lokaj familioj de Zhu, Gan, Lu, Gu kaj Zhou apogis la proklamon de la princo de Longĝao kiel imperiestro Ĝuan de la dinastio **Orienta Jin** (東晉 317-420) kiam la novaĵoj de la falo de Ĉangano atingis la sudon.

La militaj aŭtoritatoj kaj la krizoj plagis la kortegon de la registaro de Orienta Jin dum ties 104 jaroj de ekzisto. Ĝi survivis la ribelojn de Wang Dun kaj Su Jun. Huan Wen mortis en 373 antaŭ povi proklamiĝi imperiestro. La batalo de Fei rezultis en venko de la registaro Jin danke al mallonga rilato de kunlaboro inter Huan Ĉong kiu estis frato de Huan Wen, kaj la ĉefministro (de la imperia sekretariaro) Xie An. Huan Xuan, filo de Huan Wen, uzurpis kaj ŝanĝis la nomon de la dinastio al Ĉu. Sed tiu posteno estis elprenita de Liu Ĝu, kiu ordonis pendumi la reinstalitan imperiestron An.

La lasta imperiestro kaj frato de la imperiestro An, Gong, estis nomumita en 419. La abdiko de la imperiestro Gong en 420 favore al Liu Yu, tiam imperiestro Wu, kondukis al la dinastio Song kaj al la Sudaj dinastioj.

Dume, la nordo de Ĉinio estis regata de la reĝimo de la 16 Regnoj, multaj el kiuj estis fonditaj de Wu Hu, etno diferenca de la ĉinoj Han. La konkero de la nordaj Liangoj fare de la norda Dinastio Wei en 439 rezultis en la nordaj dinastioj.

Pri literaturo en Jin Dinastio aperis poeto Tao Yuanming, majstro de idilioj, kaj en prozo gravaj verkoj kiel "Romano pri la Tri Regnoj", "Ĉe akvorando" kaj "Pilgrimo al la okcidento".

## Notoj