# Burbonoj

| **Burbonoj** |
| --- |
| Dinastio |
|  |
| Blazono |
| **dinastio** |
| **Devena nomo** | france *Bourbons*, hispane *Borbones*, itale *Borboni* |
| **Apero** | 1272 vd |
| **Lando** | Reĝlando Francio • Hispanio • Reĝlando Navaro • Reĝlando Sicilio • Reĝlando de Napolo • Duklando de Parmo vd |
| **Religio** | katolikismo |
| Dinastiaj rilatoj |
| **Fondinto** | Robert vd |
| **Branĉo de** | Kapetidoj vd |
| **Branĉoj** | Burbonoj de Hispanio • Princes of Condé • Burbonoj de Parmo • Burbonoj de Du Sicilioj • Dinastio de Orléans • Bourbon-Busset • Burbona dinastio de Francio • House of Bourbon-Vendôme • Princes of Conti • House of Orléans-Braganza • Duke of Galliera vd |
| Regadoj |
| Reĝoj de Francio kaj Navaro  |
| **Dum** | 1589–1792, 1814–15, 1815–30 |
| **Antaŭulo** | Dinastio de Valois |
| **Sekvanto** | Dua Respubliko de Francio |
| Reĝoj de Hispanio  |
| **Burbonoj de Hispanio** |
| **Dum** | 1700–nun, kun interrompoj |
| **Antaŭulo** | Habsburgoj |
| **Sekvanto** | – *(nun reganta)* |
| Reĝoj de la du Sicilioj  |
| **Burbonoj de Du Sicilioj** |
| **Dum** | 1816–1860 |
| **Antaŭulo** | *(Reĝlando de Napolo kaj Reĝlando Sicilio)* |
| **Sekvanto** | *(unuigita Itala reĝlando sub Savoja dinastio)* |
| Dukoj de Parmo  |
| **Burbonoj de Parmo** |
| **Dum** | 1748-1802, 1847-1859 |
| **Antaŭulo** | Habsburgoj |
| **Sekvanto** | *(unuigita Itala reĝlando sub Savoja dinastio)* |
| vd | **Fonto: Vikidatumoj** |
|  |

| **Historio de Francio** |
| --- |
| Libereco gvidanta la popolon, fare de Eugène Delacroix. |
| **Antikva epoko Gaŭlio
* Frankoj

**Mezepoko Merovidoj
* Karolidoj
* Kapetidoj
* Valois (rektaj)

**Moderna epoko Valois-Orléans
* Valois-Angoulême
* Burbonoj

**19-a / 20-a jarcentoj Franca Revolucio
* Unua Respubliko
* Unua Imperio
* Unua Resurtronigo
* Cent-Tagoj
* Dua Resurtronigo
* Julia Monarkio
* Dua Respubliko
* Dua Imperio
* Tria Respubliko
* Reĝimo de Vichy
* Provizora registaro
* Kvara Respubliko
* Kvina Respubliko

**Vidu ankaŭ : Ekonomia historio
* Militista historio
* Aliaj rilatitaj artikoloj
 |
| Kronologio de Francio |

La **Burbonoj** (france *Bourbons*, hispane *Borbones*, itale *Borboni*) estas/-is reĝa dinastio en Francio kaj aliaj eŭropaj landoj, branĉo de la Kapetidoj.

* en Francio: dum 1589–1792, 1814–15, 1815–30.
* en Hispanio: dum 1700–1800, 1814–68, 1874–1931 kaj de 1975. Hispana branĉo devenas de Filipo la 5-a, nepo de Ludoviko la 14-a;
* en la Reĝlando de la du Sicilioj: en 1735–1805, 1814–60. La branĉo originas de Karolo la 4-a, filo de Filipo la 5-a.
* en la duklando de Parmo: en 1748-1802 kaj 1847-1859. La branĉo originas de Filipo.
* en Luksemburgo: la nuna granda duko Henriko ankaŭ estas Burbono laŭ vira linio.

Antaŭ la Kapetidaj Burbonoj (france *Maison capétienne de Bourbon*) jam ekzistis pluraj aliaj, malpli konataj familioj kiuj ankaŭ estis nomataj "dinastio de Burbono" (france *Maison de Bourbon*) pro sia regado en Burbonio.

## Burbona monarkio en Francio

Henriko la 4-a
"Reĝo de Francio kaj Navaro"

* Henriko la 4-a, 1589–1610
* Ludoviko la 13-a, 1610–1643
* Ludoviko la 14-a, 1643–1715
* Filipo de Orléans, (Regento) 1715–\*1723
* Ludoviko la 15-a, 1715–1774
* Ludoviko la 16-a, 1774–1793
* Ludoviko la 17-a, 1793–1795
* Ludoviko la 18-a, 1814–1824
* Karlo la 10-a, 1824–1830

### Vidu ankaŭ por Francio

* Legitimismo (franca historio) aŭ Legitimistoj
* Orleanistoj

## Burbona monarkio en Hispanio

| Antaŭe: | Reĝo de Hispanio | Poste: |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Habsburgoj | 1700–1808 | *Milito de Hispana Sendependiĝo* | 1a-foje |
| *Milito de Hispana Sendependiĝo* | 1814–1868 | Revolucio de 1868 | 2a-foje |
| Revolucio de 1868 | 1874–1931 | Dua Hispana Respubliko | 3a-foje |
| Frankisma reĝimo | 1975–nun | - | 4a-foje |

La emblemo de hispanaj Burbonoj
* 1699–1746 Filipo la 5-a, ankaŭ duko de Luksemburgo 1700-12
* 1746–1759 Ferdinando la 6-a
* 1759–1788 Karlo la 3-a
* 1788–1808 Karlo la 4-a
* 1814–1833 Ferdinando la 7-a
* 1833–1843 Regenteco nome de Izabela (Elizabeta) la 2-a
* 1843–1868 Izabela (Elizabeta) la 2-a
* 1874–1885 Alfonso la 12-a
* 1885–1902 Maria Kristina de Aŭstrio (regentino)
* 1902–1931 Alfonso la 13-a
* 1975–2014 Johano Karlo la 1-a
* 2014–nun Filipo la 6-a

## Burbona monarkio en la Reĝlando de la du Sicilioj

| Antaŭe: | Reĝo de la du Sicilioj | Poste: |  |
| --- | --- | --- | --- |
| *(unuiĝo de Napolo kaj Sicilio)* | 1816–1860 | *(unuiĝo de Italio sub Garibaldi)* |

* 1816–1825 Ferdinando la 1-a (Sicilio), reĝo
* 1825–1830 Francisko la 1-a (Sicilio), filo de la antaŭa, reĝo
* 1830–1859 Ferdinando la 2-a (Sicilio), filo de la antaŭa, reĝo
* 1859–1860 Francisko la 2-a (Sicilio), filo de la antaŭa, reĝo

En 1860 la Reĝlando de la du Sicilioj ĉesis ekzisti, kaj ekregis Giuseppe Garibaldi.

## Burbona monarkio en la Duklando de Parmo

| Antaŭe: | Duko de Parmo | Poste: |  |
| --- | --- | --- | --- |
| Habsburgoj | 1748-1802 | *Napoleona Francio* | 1a-foje |
| Habsburgoj | 1847-1859 | *(unuiĝo de Italio sub Garibaldi)* | 2a-foje |

La branĉo originas de Filipo.

* 1748–1765: Filipo (filo de Filipo la 5-a de Hispanio)
* 1765–1802: Ferdinando

* 1847–1849: Karlo la 2-a Ludoviko
* 1849–1854: Karlo la 3-a
* 1854–1860: Roberto la 1-a, sub regenteco de sia patrino, dukino Luiza Maria (*Louise Marie Thérèse de Bourbon-Artois*). Patro de la imperiestrino Zita de Bourbon-Parma

## Bibliografio

* Bergamini, John D. *The Spanish Bourbons: The History of a Tenacious Dynasty*. Putnam, 1974.
* Petrie, Sir Charles. *The Spanish Royal House*. Geoffrey Bles, 1958.
* Seward, Desmond. *The Bourbon Kings of France*. Barnes & Noble, 1976.
* Van Kerrebrouck, Patrick. *La Maison de Bourbon, 1256-1987*. Villeneuve d'Ascq, Francio: la aŭtoro, 1987–2000.

## Vidu ankaŭ

* Listo de francaj reĝoj
* Listo de regantoj de Hispanio
* Francaj militoj pri religio
* Karlismo
* Karolidoj
* Kapetidoj
* Movado novburbona
* Burbonio, la nomdonanta teritorio en Francio