# Plantagacoj

| Kiel legi la taksonomion**Plantagacoj** |
| --- |
|  |
|  granda plantago (*Plantago major*) |
| **Biologia klasado** |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Regno: | plantoj *Plantae*  |
| Subregno: | trakeofitoj *Tracheophyta*  |
| Superdivizio: | spermatofitoj *Spermatophyta*  |
| Divizio: | angiospermoj *Angiospermae*  |
| Klaso: | dukotiledonoj *Magnoliopsida*  |
| Subklaso: | asteredoj *Asteridae*
lamiedoj *Lamiidae*  |
| Ordo: | lamialoj *Lamiales*  |
| Familio: | **plantagacojPlantaginaceae Juss.  |

 |
| Tipa genro |
| plantago *Plantago* L. |
| Aliaj Vikimediaj projektoj |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | Sistematiko en Vikispecioj |

 |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | Komunejo pri Plantagacoj  |

 |
|  |

Plantago media Sturm60
La **plantagacoj** (latine *Plantaginaceae*) estas planta familio el la dukotiledonaj angiospermoj. Tiu familio apartenas al la ordo lamialoj (*Lamiales*). Ĝi enhavas ĉirkaŭ 120 genrojn kaj pli ol 1600 speciojn. Ĝia tipa genro estas plantago.

## Taksonomio

La plantagacoj estas tradicie priskribataj kun nur tri genroj: Bougueria, Littorella, kaj Plantago. Novaj filogenaj esploroj montris ke la plantagacoj en strikta senco estas interplektitaj kune kun pluraj genroj antaŭe listigitaj en la familio de skrofulariacoj (sed ne la tipogenro skrofuliaro). Kvankam la nomo *Veronicaceae* (1782) estas la plej malnova familionomo por ĉi tiu grupo, *Plantaginaceae* (1789) estas protektita laŭ la Internacia Kodo de Botanika Nomenklaturo (IKBN) kaj havas sekve prioritaton super ĉiu pli frua familinomo priskribanta grupo en kiu estas plantagacoj. Krome la IKBN ne konsideras familinomojn uzitaj antaŭ 1789 protekteblaj, kio plue elŝlosas uzadon de la nomo *Veronicaceae*. Oni proponis ke la nomo *Antirrhinaceae* havu konservan prioritaton super *Plantaginaceae*, sed intertempe la Angiosperm Phylogeny Group akceptis la nomon *Plantaginaceae*. Olmstead (2003) tamen elektis uzi la nomon *Veronicaceae*.

### Laŭ WFO kaj TPL

Laŭ World Flora Online kaj The Plant List (26 jun. 2020), jen ĉi-sube la listo de la akceptitaj taksonoj, kaj ties Esperantaj nomoj:

* *Angiospermae* - angiospermoj
	+ *Lamiales* Bromhead - lamialoj
		- *Plantaginaceae* Juss. - plantagacoj
			* *Acanthorrhinum* Rothm. - akantorino
			* *Achetaria* Cham. & Schltdl. - aketario
			* *Adenosma* R. Br. - adenosmo
			* *Albraunia* Speta - albraŭnio
			* *Anarrhinum* Desf. - anarino
			* *Angelonia* Bonpl. - angelonio
			* *Antirrhinum* L. - antirino
			* *Aragoa* Kunth - aragoo
			* *Asarina* Mill. - azarino
			* *Bacopa* Aubl. - bakopo
			* *Basistemon* Turcz. - bazistemono
			* *Benjaminia* Mart. ex Benj. - benjaminio
			* *Besseya* Rydb. - besejo\*\*
			* *Bougueria* Decne. - bugerio
			* *Brookea* Benth. - brukeo
			* *Bryodes* Benth. - briodo\*
			* *Bythophyton* Hook. f. - bitofito
			* *Callitriche* L. - kalitriko
			* *Campylanthus* Roth - kampilanto
			* *Chaenorhinum* (DC.) Rchb. - kenorino
			* *Chelone* L. - kelono
			* *Chionophila* Benth. - kionofilo
			* *Collinsia* Nutt. - kolinsio
			* *Conobea* Aubl. - konobeo
			* *Cymbalaria* Hill - cimbalario
			* *Darcya* B.L. Turner & C.C. Cowan - darcio
			* *Deinostema* T. Yamaz. - deinostemo
			* *Digitalis* L. - digitalo
			* *Dintera* Stapf - dintero
			* *Dizygostemon* (Benth.) Radlk. ex Wettst. - dizigostemono
			* *Dopatrium* Buch.-Ham. ex Benth. - dopatrio
			* *Ellisiophyllum* Maxim. - elisiofilo
			* *Encopella* Pennell - enkopelo
			* *Epixiphium* (Engelm. ex A. Gray) Munz - epiksifio
			* *Erinus* L. - erinuso
			* *Galvezia* Dombey ex Juss. - galvezio
			* *Gambelia* Nutt. - gambelio
			* *Geochorda* Cham. & Schltdl. - geokordo
			* *Globularia* L. - globulario
			* *Gratiola* L. - gratiolo
			* *Hebe* Comm. ex Juss. - hebeo
			* *Heliohebe* Garn.-Jones - heliohebeo
			* *Hemianthus* - hemianto
			* *Hemiphragma* Wall. - hemifragmo
			* *Herpestis* C.F. Gaertn. - herpestiso\*
			* *Hippuris* L. - hipurido
			* *Holmgrenanthe* Elisens - holmgrenanto
			* *Holzneria* Speta - holznerio
			* *Hueblia* Speta - hublio
			* *Hydrotriche* Zucc. - hidrotriko
			* *Hydrotrida* - hidrotrido
			* *Ildefonsia* Gardner - ildefonsio
			* *Isoplexis* (Lindl.) Benth. - izoplekso
			* *Kashmiria* D.Y. Hong - kaŝmirio
			* *Keckiella* Straw - kekielo
			* *Kickxia* Dumort. - kiksio
			* *Lafuentea* Lag. - lafuenteo
			* *Lagotis* Gaertn. - lagoto
			* *Leiostemon* Raf. - leiostemono
			* *Lendneria* Minod - lendnerio
			* *Leptandra* Nutt. - leptandro\*
			* *Leucospora* Nutt. - leŭkosporo
			* *Limnophila* R. Br. - limnofilo
			* *Linaria* Mill. - linario
			* *Lindenbergia* - lindenbergio
			* *Littorella* P.J. Bergius - litorelo
			* *Lophospermum* D. Don - lofospermo
			* *Mabrya* Elisens - mabrio
			* *Macuillamia* Raf. - makuilamio
			* *Maurandella* (A. Gray) Rothm. - maŭrandelo\*\*
			* *Maurandya* Ortega - maŭrandio
			* *Mecardonia* Ruiz & Pav. - mekardonio
			* *Melosperma* Benth. - melospermo
			* *Micranthemum* - mikrantemo
			* *Microcarpaea* R. Br. - mikrokarpeo
			* *Misopates* Raf. - mizopato
			* *Mohavea* A. Gray - mohaveo
			* *Monopera* Barringer - monopero
			* *Monttea* Gay - monteo
			* *Nanorrhinum* Betsche - nanorino
			* *Neogaerrhinum* Rothm. - neogerino
			* *Neopicrorhiza* D.Y. Hong - neopikrorizo
			* *Nothochelone* (A. Gray) Straw - notokelono
			* *Nuttallanthus* D.A. Sutton - nutalanto
			* *Odicardis* Raf. - odikardo
			* *Ourisia* Comm. ex Juss. - urizio
			* *Paederotella* (E. Wulff) Kem.-Nath. - pederotelo
			* *Pagesia* Raf. - pagezio
			* *Parahebe* W.R.B. Oliv. - parahebeo
			* *Pennellianthus* F. S. Crosswhite in F. S. Crosswhite & S. Kawano - penelianto
			* *Penstemon* Schmidel - penstemono
			* *Pentstemonopsis* Rydb. - pentstemonopso
			* *Plantago* L. - plantago
			* *Pogonorrhinum* Betsche - pogonorino
			* *Psammetes* Hepper - psameto\*
			* *Pseudolysimachion* (W.D.J. Koch) Opiz - pseŭdolizimakio
			* *Pseudorontium* (A. Gray) Rothm. - pseŭdorontio
			* *Rehmannia* - remanio
			* *Rhodochiton* Zucc. ex Otto & A. Dietr. - rodokitono
			* *Russelia* Jacq. - ruselio
			* *Sairocarpus* D.A. Sutton - sairokarpo
			* *Schistophragma* Benth. ex Endl. - skistofragmo
			* *Schweinfurthia* A. Braun - ŝvejnfurtio
			* *Scoparia* L. - skopario
			* *Scrofella* Maxim. - skrofelo
			* *Sibthorpia* L. - sibtorpio
			* *Silvinula* Pennell ex Britton - silvinulo
			* *Sophronanthe* Benth. - sofronanto
			* *Spirostegia* - spirostegio
			* *Stemodia* L. - stemodio
			* *Synthyris* Benth. - sintirido\*
			* *Tetranema* Benth. - tetranemo
			* *Tetraulacium* Turcz. - tetraulacio
			* *Tonella* Nutt. ex A. Gray - tonelao
			* *Triaenophora* - trienoforo
			* *Trimerocalyx* (Murb.) Murb. - trimerokaliko
			* *Trungboa* - trungboo
			* *Uroskinnera* Lindl. - uroskinero
			* *Veronica* L. - veroniko
			* *Veronicastrum* Heist. ex Fabr. - veronikastro
			* *Wulfenia* Jacq. - vulfenio
			* *Wulfeniopsis* D.Y. Hong - vulfeniopso

\*genro akceptita en TPL sed ne en WFO, kiu tamen akceptas ĝiajn speciojn.

\*\*genro akceptita en WFO sed ne en TPL. Tamen laŭ WFO, estas neniu akceptita specio en ĝi.
## Referencoj