Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Charles Fourier

Ĉi tiu artikolo temas pri *Charles Fourier*. Por aliaj signifoj vidu la artikolon Fourier.

| **Charles Fourier** |
| --- |
|  |
|  |
| Persona informo |
| **Charles Fourier**  |
| **Naskonomo** | François Marie Charles Fourier |
| **Naskiĝo** | 7-an de aprilo 1772 (1772-04-07) en Besançon |
| **Morto** | 10-an de oktobro 1837 (1837-10-10) (65-jaraĝa) en Parizo |
| **Tombo** | Tombejo de Montmartre   vd |
| **Lingvoj** | franca vd |
| **Ŝtataneco** | Francio   vd |
|  |
| **Subskribo**  |
|  |
| **Memorigilo**  |
| Familio |
| **Edz(in)o** | – |
| Profesio |
| **Okupo** | ekonomikisto  verkisto  filozofo  sociologo  socialisto   vd |
| **Laborkampo** | furierismo  vd |
| Verkado |
| **Verkoj** | Falanstero vd |
|

| [Montri]  Influita de |
| --- |
|  | Nicolas Edme Restif de la Bretonne vd |

 |
| **Filozofo**  |
| vd | **Fonto: Vikidatumoj** |
|  |

**François Marie Charles FOURIER**, esperantigita **Furiero** (naskiĝis la 7-an de aprilo 1772 - mortis la 10-an de oktobro 1837) estis franca socialisto, unu el la ĉefaj teoriistoj de utopia socialismo. Fourier kreis en 1837 la vorton feminismo (origine franclingve *féminisme*); li argumentis, ke la rajtampleksigo al inoj estis la ĝenerala principo de ĉia socia progreso. Fourier inspiris la fondon de la socialisma komunumo (*Phalanstère*, t.e. falanstero aŭ *falangejo*, kunigo de la du nomoj *Phalange* kiu signifas falango, kaj *stère* kiu signifas solida) nomata La Réunion proksime al la nuntempa Dallas, kaj same la fondon de aliaj komunumoj en Usono.

## Verkoj

* Charles Fourier  (1830). Le Nouveau monde industriel, ou invention du procédé d'industrie attrayante et combinée, distribuée en séries passionnées. Livret d'annonces (La nova industria mondo, aŭ eltrovo de la procezo pri alloga kaj kombina industrio: anoncaro) (franca) (Editoro: Bossange Père - Parizo).
# Anarkiismo kaj aferoj rilataj al amo kaj sekso

Kvankam anarkiismo estas tendenco kiu ĉefe rilatas al sociaj, ekonomiaj kaj politikaj aferoj, ĉar ankaŭ temas pri filozofio kiu koncernas al la persona vivo de homoj, ĝi ankaŭ montras interesojn kaj proponojn pri la ĉiutaga vivo de personoj inklude sekso, amo, personaj rilatoj ktp.

Ĉefaj masklaj anarkiismaj pensuloj, kun la escepto de Pierre-Joseph Proudhon, forte subtenis virinan egalecon. Miĥail Bakunin, por ekzemplo, kontraŭis patriarkecon kaj la vojon laŭ kiu la juro "submetas [virinojn] al la absoluta dominado de viroj." Li argumentis ke "egalaj rajtoj devas aparteni kaj al viroj kaj al virinoj" tiele ke virinoj povas "sendependiĝis kaj liberiĝi por forĝi sian propran vivmanieron." Bakunin antaŭvidis "la plenan seksan liberon de virinoj" kaj la finon de "la aŭtoritateca jura familio". [Bakunin on Anarchism, p. 396 and p. 397]. Proudhon, aliflanke, vidis la familion kiel la plej baza unuo de socio kaj de ties moralo kaj pensis ke virinoj havas la respondecon plenumi tradician rolon ene de la familio.

## Vidu ankaŭ

* Anarki-feminismo
* Libera amo
* Alex Comfort
* Emile Armand
* Emma Goldman
* Mujeres Libres

## Referencoj

## Bibliografio

* Greenway, Judy (1997). "Twenty-first Century Sex." Twenty-first Century Anarchism: Unorthodox Ideas for a New Millennium. Ed. J. Purkis and J. Bowen. London: Cassell. 170-180. Online version.
* Heckert, J. kaj Cleminson, R. (eld.) (2011) Anarchism & Sexuality: Ethics, Relationships and Power. New York/London: Routledge.
* Kissack, Terence. (2008). Free Comrades: Anarchism and Homosexuality in the United States. Edinburgh/Oakland, Ca: AK Press.
# Anarki-feminismo

|  |  |
| --- | --- |
|  | Ne konfuzu ĉi tiun artikolon kun radikala feminismo. |

| Anarki-feminismo |
| --- |
|  |
|  |
| **anarkiisma pensoskolo**  |
| **anarĥiismo • feminismo** |
|  |

Oni ofte uzas purpur-nigran flagon por reprezenti anarki-feminismon.
**Anarki-feminismo** kombinas anarkiismon kaj feminismon. Ĝi ĝenerale vidas patriarkecon kiel manifestaĵo de nevolonta hierarĥio. Anarki-feministoj kredas, ke la lukto kontraŭ patriarkeco estas esenca parto de la klasbatalo, kaj de la anarkiisma lukto kontraŭ la ŝtato. Esence, la filozofio vidas anarkiisman luktadon kiel necesa ero de feminisma luktado, kaj renverse. Laŭ Susan Brown, "anarkiismo estas politika filozofio, kiu kontraŭas ĉiujn rilatojn de potenco, kaj estas defundamente feminisma". Anarki-feminismo aperas en individuisma kaj sociala formoj, kun pli da individuistoj en Usono, kaj pli da socialaj anarkiistoj en Eŭropo.

## Historio

Emma Goldman, ofte konsiderita la fondinto de la anarki-feminismo.
Anarki-feminismon inspiris aŭtoro kaj teoriantoj de la malfrua 19-a kaj frua 20-a jarcentoj, kiel la anarki-feministinoj Emma Goldman, Voltairine de Cleyre kaj Lucy Parsons. Dum la Hispana Enlanda Milito anarki-feminista grupo *Mujeres Libres* (*Liberaj Virinoj*) organiziĝis por defendi kaj anarkiismajn, kaj feminismajn ideojn.

Anarki-feministoj kritikas la vidojn de iuj el la tradiciaj anarkiistaj teoriantoj kiel Pierre-Joseph Proudhon aŭ Miĥail Bakunin, ĉar tiuj ĉi vidis patriarkecon kiel malgrava problemo integra nur al kapitalismo, kiu malaperus kun ĝi. Kelkaj eĉ subtenis patriarkecon. Proudhon, ekzemple, vidis la familion kiel la plej baza unuo de socio kaj sia moraleco, kaj pensis ke virinoj havis respondecon plenigi tradician rolon en ĝi.

## Temoj

Grava parto de anarki-feminismo estas ĝia kontraŭo al tradiciaj konceptoj de la familio, edukado, kaj sociaj seksroloj. La institucio de geedzeco estas unu el tiuj plej ofte atakitaj. De Cleyre argumentis, ke geedzeco malrapidigis individuan kreskadon, kaj Goldman argumentis ke ĝi "estas precipe ekonomika aranĝo... [virino] pagas por ĝi per sia nomo, sia privateco, sia sinrespekto, sia vivo mem". Anarki-feministoj ankaŭ porpledis nehierarĥian familion kaj edukajn strukturojn, kaj ĝi grave rolis en la kreo de la Moderna Lernejo en Novjorko, bazita sur la ideoj de Francesc Ferrer i Guàrdia.

## Vidu ankaŭ

* Anarkiismo kaj aferoj rilataj al amo kaj sekso
* La Voĉo de la Virino
* Marksisma feminismo
# Hidrogena sulfido

|  |
| --- |
| Hidrogena sulfido |
|  |
| **Plata kemia strukturo de la Hidrogena sulfido** |
|  |
| **Tridimensia kemia strukturo de la Hidrogena sulfido** |
| Alternativa(j) nomo(j) |
| * Sulfida acido
 |
| Kemia formulo | **H2S** |
| CAS-numero-kodo | 7783-06-4 |
| ChemSpider kodo | 391 |
| PubChem-kodo | 402 |
| Merck Index | 15,4837 |
| **Fizikaj proprecoj** |
| Aspekto | senkolora gaso kun malbona odoro, alte toksa |
| Molmaso | 34,076g mol−1 |
| Denseco | 1,363g/cm−3 |
| Fandpunkto | −82 °C |
| Bolpunkto | −60 °C |
| Refrakta indico |  WIKINIUM\_MATH\_PH\_0  1,307 |
| Acideco (pKa) | 7 |
| Ekflama temperaturo | −82,4 °C |
| Solvebleco | Akvo:solvebla |
| Mortiga dozo (LD50) | 20 mg/kg (buŝe) |
| **GHS etikedigo de kemiaĵoj** |
| GHS Damaĝo-piktogramo |

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |

|  |
| --- |
|  |

 |
| GHS Signalvorto | Damaĝa substanco |
| GHS Deklaroj pri damaĝoj | H220, H280, H330, H400 |
| GHS Deklaroj pri antaŭgardoj | P210, P260, P271, P273, P284, P304+340, P310, P320, P377, P381, P391, P403, P403+233, P405, P501 |
| Escepte kiam indikitaj, datumoj estas prezentataj laŭ iliaj normaj kondiĉoj pri temperaturo kaj premo (25 °C kaj 100 kPa) |

**Hidrogena sulfido** aŭ **Sulfida acido** - kiu havas la kemian simbolon H2S - estas senkolora, venena kaj gasforma kemia kombinaĵo. Ĝi kaŭzas la karakterizan fiodoron de la putriĝanta ovo. Ĝi solviĝas en akvo, la akva solvaĵo estas acideta, dum longa senmoviĝo de la solvaĵo, la sulfuro precipitiĝas.

Ĝi estas forte venena, ĉar malhelpas la oksigen-liveron de la eritrocitoj. Ĝi facile ekbrulas kaj forbrulas dum ĉeesto de oksigeno al akvo kaj sulfuro. El saloj de pezaj metaloj formas nesolveblajn metal-sulfidojn. Tion oni uzas en kemia analizo de solvaĵoj.

La hidrogena sulfido ofte aperas en vulkanaj gasoj, sulfuraj kuracbanejoj kaj kiel malkombinaĵoj de proteinoj. Ĝi ankaŭ estiĝas per gasigo de bruna karbo, el tio oni produktas elementan sulfuron.

## Vidu ankaŭ

* Kombinaĵoj de hidrogeno
* ĉio pri hidrogena sulfido en la germana
# Sinusito

| Sinusito |
| --- |
| malsano • simptomo aŭ signo • inflama malsano |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | Portalo pri Medicino |

 |
|  |

Bildo priskribanta sinusiton.
**Sinusito**, konata ankaŭ kiel **sinusinfekto** aŭ **nazosinusito**, estas malsano konsistanta en inflamo de sinusoj rezulte en simptomoj. Oftaj signoj kaj simptomoj estas dikigo de naza mukozo, ŝtopita nazo, kaj doloro ĉe la vizaĝo. Aliaj signoj kaj simptomoj povas esti febro, kapdoloro, malgrandigo de flarsento, gorĝodoloro, kaj tuso. La tuŝo ofte malboniĝas nokte. Seriozaj komplikoj estas raraj. Ĝi difiniĝas kiel akra rinosinusito aŭ nazosinusito (ARS) se ĝi daŭras malpli ol 4 semajnoj, kaj kiel kronika rinosinusito (KRS) se ĝi daŭras pli ol 12 semajnoj.

## Specoj

* *Sinusitis ethmoidalis*
* *Sinusitis frontalis*
* *Sinusitis maxillaris*
* *Sinusitis sphenoidalis*
* *Pansinusitis*

## Vidu ankaŭ

* Osteomo

## Referencoj

## Eksteraj ligiloj

* Sinusito ĉe la Projekto por Malferma Katalogo
# Pulma embolio

| Pulma embolio |
| --- |
| malsano |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  | Portalo pri Medicino |

 |
|  |

**Pulma embolio** aŭ pulma embolozo estas embolio (baraĵo) de pulma arterio (latine:*arteria pulmonalis*), pro kio la de ĝi prizorgata pulmhisto ne aŭ nur parte estas provizata per sango. Tio havas negativajn sekvojn por la oksigenliverado al la pulmo, por la trafita parto de la pulmo mem, kaj -okaze de tre grandaj baraĵoj- por la koro. La baraĵo preskaŭ ĉiam konsistas el embolo, kvankam sub tre specialaj kondiĉoj aliaj embolioj povas okazi (ekz. per aero)

## Kaŭzoj

La kaŭzo de pulma embolio plej ofte estas trombozo kiu ekestas en la arterioj de la femuro aŭ en la subventro. Tiuj sangokoagulaĵoj povas malfiksiĝi kaj poste atingi la pulmojn tra la koro. Trombozo kaj pulma embolio oni konsideras kiel malsano.
Ĉe kelkaj malsanoj, kiel kancera tumoro kaj post gravaj operacioj, speciale en la ventro, pli facile ekestas trombozo pro kio tiuj pacientoj havas pli grandan eblon por evoluigi pulman embolion.
Gravaj aŭ ripetaj pulmaj embolioj povas esti fatalaj: precipe la tiel nomata 'rajdista embolo', ĉe kiu granda sangokoagulaĵo baras samtempe ambaŭ pulmarteriojn, kondukas al kompleta kaj tuja ĉeso de la pumpado de la koro kun subita morto kiel ebla sekvo. Alie ol oni ofte pensas embolioj preskaŭ neniam venas el arterioj sub la nivelo de la genuo, la loko kie oni tamen plejofte perceptas la simptomojn de trombozo.

## Simptomoj

Tre ofte malmultaj simptomoj, precipe ĉe etaj embolioj. Pulma embolio estas sendube unu el la plej mistrafitaj diagnozoj.

* Angoro (dispneo)
* Doloro, rilate al la spirado
* subite ekestanta tusostimulo
* Eta leviĝo de la korpa temperaturo (malforta febro)

## Diagnozo

La elektrokardiogramo ofte donas, precipe ĉe grandaj embolioj, nerektajn indikojn pro troŝarĝo de la dekstra duono de la koro, en la sangogasoj ofte okulfrapas malalta pCO2 ĉe preskaŭ normala pO2 . (La paciento ekhiperventoladas por niveligi sian O2 )

Por la radiologie konstato antaŭ oni uzis angiografion, tiu apliko grandparte estas forlasita. Nuntempe la ora normo estas komputila skano de la torako, dum ankaŭ ventoladoperfuza skano estas konsiderinda diagnozilo. La mezurado de D-dimero en la sango ofte ankaŭ estas farita, tamen tio estas akutfaza proteino kaj pro tio nespecifa, ĉar ankaŭ ĉe pulmitoj ĝi estas altigita.

## Flegado

Pulma embolio estas flegata de pneŭmologo aŭ specialisto pri internaj malsanoj en hospitalo per kontraŭ-koaguliĝiloj (kumarinaj derivaĵoj aŭ bas-molekula heparino). La flegado estas celata al prevento de novaj embolioj; al la jam estiĝintaj plejofte nemulte fareblas. Oni esploras la eventualajn kaŭzojn kaj la paciento devas uzi dum kelkaj monatoj kontraŭ-koagulaĵon post tia epizodo; ĉe ripetaj pulmaj embolioj eĉ dumviva uzo plejofte necesas.
# Persona protekt-ekipaĵo

Germana fajrobrigadisto kun protekt-ekipaĵo
La **persona protekt-ekipaĵo** evitu lezojn kaj sanecajn ŝarĝojn ĉe la laboro aŭ aliaj faradoj, se alia aranĝo ne eblas. Krom la teknikaj antaŭzorgoj kontraŭ endanĝerigojn (ekz. aerumado) kaj organizaj aranĝoj (ekz. maniero de la laborado, labortempo) la persona protekt-ekipaĵo estas baza parto de la tiel nomita "klasika laborprotekto". Ili devas konformi al naciaj normoj kaj leĝoj.

## Ekzemploj

* Protekt-ekipaĵo de abelbredisto
* Okulŝirmilo
* Protektkasko
* Protektganto

## Vidu ankaŭ

* CE-signado

## Eksteraj ligiloj

* EUR-Lex, leĝ-datumaro de la EU
* Persona Protekta Ekipaĵo (PPE) prezenta animacio
# Satellite Catalog Number

**Numero laŭ sputnika katalogo** (angle Satellite Catalog Number, mallonge **SCN**, antaŭe ankaŭ numero laŭ NORAD aŭ numero de objekto laŭ USSPACECOM) estas unika kvinsigna identiga numero de artefaritaj satelitoj de la Tero.

Komence la katalogo estis kompilata fare de la Nord-Amerika Aerkosma Defensiva Komandantaro *(angle: North American Aerospace Defense Command)*, NORAD. Poste estis kompletigata fare de USSPACECOM *(angle: United States Space Command)*. En la katalogon estas enigataj parametroj de orbitoj de la objektoj en formo de duliniaj elementoj, TLE *(angle: Two-line element set)*. En la katalogo forestas informoj pri sekretaj armeaj sputnikoj de Usono.

En 2008 en la katalogo estis enskribitaj ĝis 900 aktivaj sputnikoj, ĉirkaŭ 400 el kiuj situis en geostacionaraj orbitoj.

Nefermita parto de la katalogo enhavas informojn pri preskaŭ 12800 objektoj en tera orbito, kies ampleksoj superas 10 cm. Inter ili estas ĉirkaŭ 8130 partoj de detruitaj sputnikoj, finuzitaj raketaj eroj kaj objektoj perditaj dum laboroj en la malferma kosmo (laŭ la stato je marto 2009). Kvanto de objektoj super unu centimetro estas taksata je sescent miloj.

Alternativa sistemo por numerado de sputnikoj estas NSSDC ID.

## Eksteraj ligiloj

* CelesTrak: Current NORAD Two-Line Element Sets (angle)
# Space Launch System

La *Space Launch System* sur lanĉbazo 39B ĉe Kosmocentro Kennedy.
La Space Launch System (**SLS**, angla por "spac-lanĉa sistemo") estas usona pezega lanĉ-veturilo kreita de NASA. Ĝi povas porti la plej grandan pezon el ĉiuj nun uzataj raketoj. La SLS estas la ĉefa raketo de la Programo Artemis, kiu celas denovan surluniĝon. Ĝi do portos skipon, la spacveturilon Orion, kaj ĝian skipon al la Luno. La unua lanĉo de la SLS okazis la 16-an de novembro 2022, por la senhoma misio *Artemis I*.

La SLS evoluos al plej potencaj aranĝaĵoj. La unuaj tri lanĉoj uzos aranĝaĵon *Block 1*, kiu povas porti 27 tonelojn (t) al la Luno. Ekde la kvara lanĉo uzos aranĝaĵon *Block 1B*, kiu povas levi 38 t, kaj poste *Block 2,* kiu povas porti 46 t.. Ĉiuj SLS-Blokoj konsistas en sama fasonado de la baza etaĝo,
dum ili malsamas en siaj supraj etaĝoj kaj siaj akceliloj (ekz. Bloko 1, Bloko 1B, Bloko 2 ktp).

La usona Kongreso postulis la SLS projekton je 2010, celante ke uzado komencus je 2016. Tamen, prokrastoj okazis multfoje, kaj la raketo ne estis preta ĝis 2022.

## Fontoj
# Orbita suncentralo

Imagita orbita suncentralo kiu sendas la energion sen-kable per mikroondoj.La **Orbita suncentralo** (angle **Space-based solar power** mallonge **SBSP** aŭ **SSP**) estas proponita sunenergia centralo, ekipita sur satelito en la kosmo al la terfiksa orbito. Tiu suncentralo laŭ planoj uzos mikroondojn aŭ laseran faskon por sendi la energion je surfaco de la Tero, kie kaptas la radiado per laŭa ricevilo (ekzemple larĝa mikroonda anteno havante areon ĉirkaŭ kvadrata kilometra nivelo).

Pro la altaj transportaj kostoj en la kosmon kaj la nekonvena energiosenda metodo, tiu metodo de la energioproduktado nune ne estas konkurebla kun la surteraj centraloj.

## Historio

La ideo de simila konstruaĵo unuafoje priskribita fare de Isaac Asimov en lia sciencfikcia rakonto "Rezono" (originale angla "Reason"), sed unua inĝeniera koncepto de la orbita suncentralo estis skizita en la novembro de 1968 en fakgazeto Science. La metodo estis patentigita fare de Peter Glaser en 1973.

La reinteresiĝo pri la projekto okazis en la 2007, kiam la naftoprezoj atingis preskaŭ la 100-dolaran prezon po barelo, tamen la nehavado de bezonataj teknologioj kaj kostoj daŭras ĝistage forlasi ĉi tiajn projektojn.

## Referencoj
# West Point

| West Point |
| --- |
|
 |
|  |
| **militista lernejo publika eduka institucio en Usono milita muzeo Direct Reporting Unit (en)**  |
| moto | Duty • Honor • Country (Devo, honoro, lando) |
| Informoj |
| fondodato | 16-a de marto 1802 |
| fondinto(j) | Thomas Jefferson vd |
| speco | Ŝtata |
| Situo |
| Geografia situo | 41° 23′ 33″ N, 73° 57′ 27″ U (mapo)41.3925-73.9575
 |
| lando | Usono |
| Nombroj |
| nombro de studentoj | 4 487 vd |
| retejo | Oficiala retpaĝaro [+] |
| Listoj |
| membro de |
| * Centro por Esploradaj Bibliotekoj

vd |
|

|  Partoj |
| --- |
| Partoj | Jefferson Hall (en)  kaj West Point Cadet Chapel (en)   vd |

 |
|

|  |
| --- |
| West Point (New York)DEC |

 |
|
West Point |
|  |

**West Point** estas militistara fortikaĵo ĉe la flanko de la rivero Hudsono en la ŝtato Novjorkio. La loko por konstruo de la fortikaĵo estis elektita de George Washington, kaj la fortikaĵoj estis projektitaj de la pola militisto Tadeusz Kościuszko en 1778. Generalo Washington opiniis, ke West Point estis la plej grava defenda pozicio sur la tuta nordamerika kontinento. Altaj montetoj super meandroj de la rivero permesis al la Usona Terarmeo la tutan kontrolon de la trafiko sur la rivero dum la Usona Milito de Sendependeco.

Krome oni metis grandan ĉenon por bloki la britajn militŝipojn, supozante ke la ŝipoj devus halti, kaj kanonoj, situantaj ĉe montoj, forpafus ilin. La britoj neniam provis trapasi tie, tamen spertuloj kredas nun ke la ĉeno ne estus sukcesinta favore al la revolucianoj.

En 1802, la Usona registaro starigis la lernejon *United States Military Academy* (Usona Militista Altlernejo) ĉe West Point, por ke la lecionoj de militoj transirus de generacio al generacio. Tio naskis favorajn rezultojn por Meksika-Usona Milito de 1848, la Hispana-Usona Milito de 1898, la Unua mondmilito kaj la Dua mondmilito. Dum la Usona Interna Milito, generaloj kaj oficiroj de West Point regis ambaŭ flankojn kaj la gvidantoj de la uniistoj kaj la konfederacianoj estis egalaj; aliaj faktoroj venkigis la union super la ribelo. Multaj el la plej famaj generaloj kaj eĉ prezidantoj de Usono studis ĉe West Point: William Tecumseh Sherman, Douglas McArthur, kaj Norman Schwarzkopf. Verkisto kaj poeto Edgar Allan Poe forlasis la altlernejon antaŭ fino de la studjaro (estus fininta en 1834).

## Diplomitoj

(kun forlasjaro de la altlernejo)

* generalo Robert E. Lee (1829)
* generalo Ulysses S. Grant (1843)
* generalo Thomas Jonathan Jackson (1846)
* generalo John Pershing (1886)
* generalo George S. Patton (1909)
* generalo Dwight Eisenhower (1915)
* kolonelo Buzz Aldrin astronauta (1951)
* generalo Wesley Clark (1966)
* generalo David Petraeus (1974)

## Konindaj naskiĝintoj en la urbo

* Howlin' Wolf

## Referencoj

## Eksteraj ligiloj
# Stars and Stripes

|  |
| --- |
| Stars and Stripes |
|  |
| **taggazeto • retgazeto • military newspaper** |
|

---

 |
| Posedata de | Usona ministerio pri defendo vd |
|

---

 |
| Retejo |  |
|  |

Stars and Stripes (trad. Steloj kaj strioj, alude al la usona flago) estas usona gazeto kiu informas pri temoj tuŝantaj al la membroj de la Usona armeo. Ĝi funkcias el la interno de la Usona ministerio pri defendo, sed ĝi estas eldone separata el ĝi, kaj la protekto de la Unua Amendo estas garantiita de la Usona Kongreso, al kiu sendependa defendanto, kiu servas al la interesoj de la legantoj, regule informas. Krom retejo, *Stars and Stripes* publikigas kvar ĉiutagajn preseledonojn por la militservaj membroj servantaj transmare; tiuj eldonoj en Eŭropo, Mezoriento, Japanio, kaj Sudkoreio estas ankaŭ disponeblaj senpage en elektronika formato, kaj estas ankaŭ sep ciferecaj eldonoj. La gazeto havas siajn sidejojn en Vaŝingtono

## Referencoj

## Eksteraj ligiloj

* Oficiala retejo (angle)
	+ *Stars and Stripes* digital editions
* *Stars and Stripes* multimedia gallery Arkivigite je 2010-03-24 per la retarkivo Wayback Machine
* Stars and Stripes Museum/Library Association, Inc. Arkivigite je 2008-12-07 per la retarkivo Wayback Machine
* *Stars and Stripes* World War I archives Arkivigite je 2012-09-08 per la retarkivo Wayback Machine
# Usona ministerio pri veteranaj aferoj

| Usona ministerio pri veteranaj aferoj |
| --- |
| United States Department of Veterans Affairs |
|  |
|  |
|  |
| **federacia ministerio de Usono ministry of veteran affairs (en)**  |
| Komenco | 15-a de marto 1989 vd |
| Antaŭe | United States Veterans Administration vd |
| Geografia situo | 38° 54′ 4″ N, 77° 2′ 6″ U (mapo)38.901111-77.035
 |
| Lando*j* | Usono vd |
| Sidejo | Vaŝingtono |
| **Poŝtkodo** | 20420 |
|

|  |
| --- |
| Usona ministerio pri veteranaj aferoj (Vaŝingtono)DEC |

 |
| Wikimedia | © OpenStreetMapUsona ministerio pri veteranaj aferoj |
| **Agareo** |
eksmilitisto |
| Estro | Robert A. McDonald (ekde 30-a de julio 2014) |
| **Filioj** | Biomedical Laboratory Research and Development, VA Office of Research and Development (en)  VA Butler Healthcare (en)  Veterans Benefits Administration (en)  United States Department of Veterans Affairs Police (en)  Office of Inspector General, Department of Veterans Affairs (en)  Veterans Health Administration (en)  Office of Diversity and Inclusion (en)  Nacia Tombeja Administrejo  vd |
| Retejo | Oficiala retejo |
|  |

La **Usona Departmento de Veteranaj Aferoj** (angle United States Department of Veterans Affairs, mallonge **VA** aŭ **DVA**) estas registara sistemo de servoj por veteranoj de la usonaj militservoj.

Kun buĝeto de ĉ. 152,7 miliardoj da dolaroj (en 2014) VA dungas preskaŭ 345 000 homojn ĉe centoj da departmentaj medicinaj centroj, klinikoj, kaj oficejoj, kaj havas respondecon pri la administrado de programoj por helpi veteranojn, iliajn familiojn, kaj iliajn postvivantojn.

La administranta estro de la Departmento estas la Usona ministro pri veteranaj aferoj.

## Vidu ankaŭ

* Usona ministro pri veteranaj aferoj

Sidejo de la Departmento en Vaŝingtono
# Unia armeo (Usona Enlanda Milito)

| Unia armeo |
| --- |
|  |
| **terarmeo**  |
| Komenco | 28-a de februaro 1861 vd |
| Fino | 26-a de majo 1865 vd |
| Lando*j* | Usono vd |
| Sidejo | Vaŝingtono |
| **Fondinto*j | Abraham Lincoln vd |
| **Filioj** | Army of the Tennessee (en)  30th Michigan Volunteer Infantry Regiment (en)  Army of the Gulf (en)  Army of Georgia (en)  Army of the Shenandoah (en)  Army of the Mississippi (en)  Army of the Potomac (en)  Army of the James (en)  Army of Virginia (en)  Army of the Ohio (en)  Army of the Cumberland (en)  Department of the Susquehanna (en)   vd |
|  |

La 21-a Miĉigano-Infanterio, kompanio da veteranoj de la generalo William Tecumseh Sherman.
La **Unia Armeo** (angle *Union Army*) estis la armeo, kiu batalis por la Norda Unio dum la Usona Enlanda Milito. Ĝi estis alikonita kiel la **federacia armeo**, la **norda armeo** aŭ la **nacia armeo**. Ĝi konsistis el la malgranda armeo de Usono, pliigita de amasaj nombroj da soldatoj proviziitaj de la nordaj ŝtatoj. Inter ili estis volontuloj samkiel rekrutoj. La unia armeo batalis kontraŭ kaj venkis la konfederacian armeon inter 1861 kaj 1865. El la 2,5 milionoj da homoj, kiuj servis en la unia armeo dum la milito, proksimume 360 000 mortis pro bataloj, batalvundoj, malsanoj aŭ aliaj kaŭzoj. 280 000 estis vunditaj.

## Vidu ankaŭ

* Konfederacia Armeo
* Usona Enlanda Milito