# Papo

Ĉi tiu artikolo temas pri papo ĝenerale. Por informoj pri nuna papo de Rom-katolika eklezio, vidu la artikolon Papo Leono.

| Papo |
| --- |
| Episcopus Romanus, Vicarius Iesu Christi, Successor principis apostolorum, Summus Pontifex Ecclesiae Universalis, Primatus Italiae, Archiepiscopus metropolitanus provinciae Romanae, Superanus sui iuris civitatis Vaticanae, Servus Servorum Dei |
|  |
| **romkatolika episkopa titolo**  |
| **katolika episkopo • monarko • religiestro • katolika metropolita ĉefepiskopo • latina patriarko • dioceza episkopo • ordinario • ŝtatestro • ŝtatestro • pastro • metropolito • Primaso • Roman Catholic primate** |
| Komenco | 33 vd |
| Lando*j* | Vatikano vd |
| **Agareo** |
papeco  • misiisto kiel sekvanto de apostolo Petro |
| Retejo | Oficiala retejo |
|  |

**Papo** (el la greka vorto, *papas* "patro"; ankaŭ **ĉefpontifiko**) estas titolo de la plej alta estro de kelkaj eklezioj, ekzemple la katolika kaj la kopta. Verŝajne la plej fama papo estas tiu de la Katolika Eklezio ĉe la Vatikano.

## Katolika eklezio

La katolika papo estas episkopo de Romo kaj la ĉefo de la Katolika Eklezio. Laŭ katolika kredo, por esti episkopo de la diocezo de Romo (la "Sankta Episkopujo") li heredas la rolon kaj potencon de Sankta Petro, la unua episkopo de Romo, per apostola posteuleco. Li do pretendas esti la paŝtisto de ĉiuj kristanoj kaj reprezentanto de Kristo surtere (laŭ Mateo 16:18-19):

Vi estas Petro, kaj sur ĉi tiu roko mi konstruos mian
eklezion; kaj pordegoj de Hades ne superfortos ĝin. Mi donos al vi la
ŝlosilojn de la regno de la ĉielo; kaj kion ajn vi ligos sur la tero, tio
estos ligita en la ĉielo; kaj kion ajn vi malligos sur la tero, tio estos
malligita en la ĉielo.

Laŭ la katolika interpreto de ĉi tiuj versikloj, la Katolika Eklezio estis fondita de Jesuo Kristo kaj la papo estas la posteulo de Sankta Petro kaj portas lian aŭtoritaton (simbolita per "la ŝlosiloj"). Nekatolikaj kristanoj, kiuj ne aprobas papan aŭtoriton, asertas ke la 'roko' ne estas Petro, sed la konfeso parolita de Petro en Mateo 16:17. Aliaj, ekzemple adventismo, kredas ke la papo estas la Antikristo mem, aŭ la malĉastino de Babilono de Apokalipso.

La papo ankaŭ estas patriarko de preskaŭ ĉiuj kristanoj sub sia papa aŭtoritato. Inter tiuj ĉi estas ne nur la romkatolika eklezio, sed ankaŭ la orientaj katolikaj eklezioj, foje nomataj 'grekkatolikaj'. La lastaj estas en komunio kun la Vatikano, sed adoras Kriston laŭ la liturgio de Sankta Johano Krizostomo.

Papoj elektiĝas de kaj el la kolegio de kardinaloj. Kvankam ĉiu needziĝinta vira katoliko rajtas esti elektita, plej ofte elektiĝas kardinalo. Ĉar la papo regas la sendependan Vatikanon, li ankaŭ estas ŝtatestro.

La eklezio kredas ke Dio ne permesas ke la papo eraru dum formalaj eldiroj pri aferoj de fido aŭ moralo (papa neerareco). Sed tiu doktrino ne estis formale konfirmita ĝis la 19-a jarcento en la unua vatikana koncilio. Pro tio, la doktrina potenco de la papo estas tre konservema: ĝi ne povas kontraŭdiri antaŭajn papajn dirojn pri oficiala dogmo. Nur unu fojon la papo parolis sub la mantelo de neerareco, en 1950 kiam Pio la 12-a instruis ke Sankta Maria estis prenita korpe en ĉielon. Iuj kredas ke la doktrino de neerareco mem anonciĝis kun papa neerareco.

La potenco de la papo, religie kaj politike, kreskis kaj malkreskis tra la jarcentoj. En la tempo de Danto kaj poste, la papo eĉ komandis armeojn kaj batalis kontraŭ la Sankta Romia Imperio. En la 14-a jarcento la papo loĝis en Avinjono, dum kontraŭpapo loĝis en Romo mem. Iuj papoj dum la tempo de la Renesanco estis malvirtaj. Iuj papaj fiaj faroj instigis la Reformacion de Lutero kaj la protestantoj.

## Aliaj eklezioj

Teodoro la 2-a, nuntempa kopta papo
En la orientaj ortodoksaj eklezioj ne ekzistas ekvivalento de la katolika papo kaj anstataŭe la koncilio mem regas. La "ĉefa inter egalaj" episkopoj en ortodoksa kristaneco estas la patriarko de Konstantinopolo.

La kopta eklezio havas papon kiu havas sidejon en Aleksandrio. Ankaŭ grek-ortodoksa eklezio de Aleksandrio havas papon en tiu ĉi urbo.

## Bildaro

* Sankta Petro en la bildo de *La kvar apostoloj* de Albrecht Dürer.
* Tradicia pentraĵo de Pietro Perugino titolata *La dono de la ŝlosiloj al Sankta Petro* (1492).
* Emblemo de la papeco.
* Papo Benedikto la 16-a estis la 265-a papo ĝis sia abdiko je la 28-a de februaro 2013.
* Francisko estis la 266-a papo de 2013 ĝis 2025.

## Vidu ankaŭ

* Unuarangeco de Petro
* Listo de papoj
* Profetaĵo de Malaĥio
* Papa neeraripovo
* Benedikto la 16-a
* Senmakula koncipiĝo
* Ĉieliro de Maria
* Johana (papino)
* Kontraŭpapo
* Cezaropapismo
* Konklavo
* Vatikanurbo
* Kurio, Roma kurio
* Papa tiaro
* Papigebla
* Rezigno pri la ofico de papo de la Katolika Eklezio