# Respubliko Kongo

|  |
| --- |
| Respubliko Kongo |
| **République du Congo** |
|  |  |
| la flago de Kongo Brazavila. | Detaloj |
| **Nacia himno**: *La Congolaise* |
| **Nacia devizo**: *Unité, Travail, Progrès (Unueco, laboro, progreso)* |
| Esperantlingva skiza mapo de la ŝtata areoEsperantlingva skiza mapo de la ŝtata areo |
| suverena ŝtato  lando   vd |
| Bazaj informoj |
| **Ĉefurbo** | Brazavilo (2 milionoj) |
| **Oficiala(j) lingvo(j)** | franca |
| **Uzata(j) lingvo(j)** | lingala, kituba |
| **Areo** | 342,000 km² |
| - % de akvo | 3,3 % |
| **Loĝantaro** | 6 142 180  (2023) |
| **Loĝdenso** | 18 loĝ./km² |
| **Horzono** | UTC+1 |
| **Interreta domajno** | cg |
| **Landokodo** | CG |
| **Telefona kodo** | +242 |
| **Internacia aŭtokodo** | RCB |
| **Plej alta punkto** | Mont Nabemba |
| **Plej malalta punkto** | Atlantiko |
| Politiko |
| **Politika sistemo** | respubliko |
| **Ŝtatestro** | prezidanto Denis Sassou-Nguesso (ekde 1997) |
| **Ĉefministro** | Anatole Collinet Makosso |
| **Nacia tago** | 15 de aŭgusto |
| **Sendependiĝo** disde Francio
 | 15-a de aŭgusto 1960 |
| Ekonomio |
| **Valuto** | CFA-Franc BEAC (XAF) |
| **MEP** | laŭ 2019
  |
| – suma
  | 32,516 milliardoj da US-$
  |
| – pokapa
  | 7 119 US-$ |
|

| [Montri]  Membro de |
| --- |
|  | OPEL (2018–) Organizaĵo por malpermeso de ĥemiaj armiloj (2005–) Komunumo Ekonomia kaj Mona de Afriko Centra (1999–) Observejo Ekonomika kaj Statistika de Afriko Sub-Sahara (1993–) Multflanka Investo-Garantia Agentejo (1991–) Internacia Organizaĵo de la Franclingvio (1981–) Internacia Financa Korporacio (1980–) Tutmonda Organizaĵo pri Doganoj (1975–) Internacia Centro por Aranĝo de Investaj Disputoj (1966–) Internacia Evoluiga Asocio (1963–) Internacia Banko por Rekonstruo kaj Disvolvigo (1963–) Interpol (1961–) Unesko (1960–) Unuiĝintaj Nacioj (1960–) Universala Poŝta Unio (1886–) Afrika Banko por Disvolviĝo  Traktato pri Atoma Nedisvastigo  Ekonomia Komunumo de la Ŝtatoj de Centra Afriko  Monda Organizaĵo pri Sano  Organizaĵo por Harmoniigo en Afriko pri Komerca Juro  Afrika Unio  Komisio pri la Gvinea Golfo  Monda Organizaĵo pri Komerco  Grupo de Afrikaj, Karibaj, kaj Pacifikaj Ŝtatoj  Grupo pri Teraj Observoj  Banko de Ŝtatoj de Centra Afriko  Afrika Kontinenta Liberkomerca Areo   vd |

 |
|  |
|  |

La **Respubliko Kongo**, aŭ **Kongo Brazavila**, estas ŝtato en Centra Afriko. La landonomo, same kiel tiu de la Demokratia Respubliko Kongo, venas de la Konga Rivero kiu apartigas la du ŝtatojn.

* **E-nomo:** [a] Kongolo, [o] Respubliko Kongo.
* **Loĝantaro:** inter ili 51,7 % kongoj, 17,0 % batekeoj.
* **Eksporto:** nafto, lignaĵo, kafo, kakao.
* **Pokapa MEP:** 7 119 $ (2019).
* **Organizoj:** UN (1960)
* **Historio:** de 1910 parto de Franca Ekvatora Afriko. En 1960 akiris sendependecon. En 1992 okazis la unuaj demokratiaj elektoj.

## Historio

Reĝlando Kongo (en la konga lingvo: *Kongo dya Ntotila* aŭ *Wene wa Kongo*) estis bantua regno en centra Afriko, kiu ekzistis ekde la 14-a ĝis en la 18-a jarcento.

En 1885, Kongo iĝis unu el la kvar ŝtatoj de Franca Ekvatora Afriko, kaj Brazavilo, la ĉefurbo de la FEA. La kolonio de Franca Kongo estis kreita en 1891, la nuna gabona teritorio estante parto de ĝi ĝis 1904. Ĝi sendependiĝis en 1960

Denis Sassou Nguesso (1943) estis Prezidento de Respubliko Kongo ekde 1997; li estis estinta antaŭe Prezidento el 1979 al 1992.

## Administra divido

La 12 departementoj de la Respubliko Kongo estas

* Bouenza,
* la urbo Brazzaville (Brazavilo),
* Cuvette,
* Cuvette-Ouest,
* Kouilou,
* Lékoumou,
* Likouala,
* Niari,
* Plateaux,
* la ekonomia ĉefurbo Pointe-Noire,
* Pool kaj
* Sangha.

## Lingvoj

Dum la franca lingvo estas la nura oficiala lingvo, krome estas multaj aliaj tiele la bantua lingvaro, kituba lingvo, lingala lingvo. konga lingvo sen forgesi la pigmeaj lingvoj.

## Ekstera politiko

 Kongo Brazavila apartenas al la AKP-ŝtatoj, internacia organizaĵo de ĉi-momente 77 landoj el la regionoj Afriko, Karibio kaj la Pacifika Oceano.

## Vidu ankaŭ

* Afrika franko (CFA)
* Etumbio
* Listo de urboj de Kongo Brazavila
* Kongo

## Referencoj