# Dwight D. Eisenhower

| **Dwight D. Eisenhower** |
| --- |
|  |
|  |
| Persona informo |
| **Dwight D. Eisenhower**  |
| **Naskonomo** | David Dwight Eisenhower |
| **Naskiĝo** | 14-an de oktobro 1890 (1890-10-14) en Denison |
| **Morto** | 28-an de marto 1969 (1969-03-28) (78-jaraĝa) en Walter Reed Army Medical Center |
| **Mortis pro** | naturaj kialoj  vd |
| **Mortis per** | korinfarkto  vd |
| **Tombo** | Dwight D. Eisenhower Presidential Library, Museum and Boyhood Home (en)    vd |
| **Religio** | menonitismo • Atestantoj de Jehovo • Presbiterianismo vd |
| **Lingvoj** | angla vd |
| **Ŝtataneco** | Usono   vd |
| **Alma mater** | United States Army Command and General Staff College  (1925–1926) West Point  (1911–1915) Usona Armea Milita Kolegio   Abilene High School (en)    vd |
| **Partio** | Respublikana Partio   vd |
|  |
| **Subskribo**  |
|  |
| **Memorigilo**  |
| Familio |
| **Patro** | David Jacob Eisenhower (en)   vd |
| **Patrino** | Ida Stover Eisenhower (en)   vd |
| **Gefratoj** | Milton Stover Eisenhower (en) , Earl D. Eisenhower (en)  kaj Edgar Newton Eisenhower (en)   vd |
| **Edz(in)o** | Mamie Eisenhower (1916–1969)  vd |
| **Infanoj** | Doud Eisenhower (en) , John Eisenhower (mul)   vd |
| Profesio |
| **Okupo** | politikisto  ŝtatreprezentanto  militisto  oficiro  verkisto  armea oficiro   vd |
| **Laborkampo** | politiko de Usono  vd |
| **Aktiva dum** | 1914– vd |
|

|  Postenoj |
| --- |
| Postenoj | Prezidanto de Usono (1953–1961) prezidento-elektinto de Usono (1952–1953) Supreme Allied Commander Europe (en)  (1951–1952) Chief of Staff of the United States Army (en)  (1945–1948) prezidanto   vd |

 |
|

|  Honorigoj |
| --- |
| Honorigoj | * (1967)  Theodore Roosevelt Award (en) ../... 51+

vd |

 |
|

|  Membrecoj |
| --- |
| Membrecoj | Usona Legio  Veterans of Foreign Wars (en)    vd |

 |
| 34-a Prezidento de Usono  |
| **Dum** | 1953-1961 |
| **Antaŭulo** | Harry S. Truman |
| **Sekvanto** | John F. Kennedy |
| vd | **Fonto: Vikidatumoj** |
|  |

**Dwight David EISENHOWER** [dŭajt ájzenhaŭa], la tridek-kvara prezidento de Usono, naskiĝis la 14-an de oktobro 1890, en Denison, Teksaso. Li mortis 78-jaraĝa, la 28-an de marto 1969, en la Hospitalo Walter Reed en Vaŝingtono, pro kongesta kora difektiĝo.

Eisenhower estis 178 cm alta, kaj pezis 82 kg. Li estis amikema kaj optimisma. Lia edzino estis Mary Geneva Doud, kaj la paro havis du filojn. Eisenhower estis presbiteriano.

Li estis usona generalo dum la Dua Mondmilito kaj de la malfruaj monatoj de 1943 ĝis la fino de la milito estris la *Aliancitan Ekspedician Forton de la Supera Ĉefsidejo* (angle mallongigata SHAEF).

Dum lia ŝtatprezidanteco (1953-1961) okazis;

* 1953 – Fino de la Korea milito
* 1954 – La Doktrino de Eisenhower en la Malvarma milito – la usona amasigo de nuklea armilaro
* 1956 – Landa Interŝtata Sistemo de Ekspresaj Ŝoseoj
* 1957 – kaj 1960- La Aktoj de Civilaj Rajtoj – lerneja malsegregacio en Little Rock, Arkansaso
* 1957 – Rusio lanĉis la unuan sateliton "Sputniko"
* 1959 – Alasko kaj Havajo iĝis ŝtatoj
* 1959 – Inaŭguro de la Marvojo Sankt-Laŭrenco
* 1960 – Usono rompis rilatojn kun la Kubo de Fidel Castro
* 1960 – Gary Powers kaj la usona spion-aviadilo U-2 en Rusio
* 1961 - Eisenhower - Farewell address (YouTube)

Eisenhower rakontis, ke lia patrino deziris, ke oni ne mallongigu lian antaŭnomon; tial ŝi nomis lin *Dwight* (tiu nomo ne havas karesformon en la angla lingvo). "Kaj tial ĉiuj homoj nomis min *Ike* [ajk]."

## Referencoj

Malvarma milito

| Ĉefaj eventoj (1945–1961) | Ĉefaj eventoj (1962–1991) | Specifaj artikoloj | Ĉefaj partoprenintoj | Pliaj gravaj personoj |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Ĝenerala kronologio:** Kronologio de eventoj de malvarma milito

*1940-aj jaroj:** Jalta konferenco
* Potsdama konferenco
* Irana krizo
* Afero de Guzenko
* Ĉinia civitana milito
* Unua Hindoĉina Milito
* Doktrino de Truman
* Greka civitana milito
* Plano Marshall
* Berlina blokado

*1950-aj jaroj:** Korea milito
* Ribelo en GDR en 1953
* Hungara revolucio de 1956
* Sueza krizo
* Vjetnama milito
* Sputnik-ŝoko
* Doktrino de Eisenhower

*1960-aj jaroj:** Ĉina-sovetia disiĝo
* Krizo pri U-2 en 1960
* Gvatemala civitana milito
* Doktrino de Kennedy
* Invado de la Porkogolfeto
 | *1960-aj jaroj (daŭrigo):** Kariba krizo
* Berlina muro
* Doktrino de Johnson
* Praga printempo 1968
* Doktrino de Nixon
* SALT I
* Malstreĉiĝo

*1970-aj jaroj:** SALT II
* Vizito de Nixon en Ĉinio en 1972
* Angola civitana milito
* Ogadena milito
* Sovetia-afgana milito

*1980-aj jaroj:** Doktrino de Carter
* Solidareco
* Doktrino de Reagan
* Glasnost
* Nuklea akcidento de Ĉernobilo
* Protestoj sur placo Tian An Men en 1989
* Perestrojko
* Revolucioj en 1989
* Berlina muro
* Kantanta Revolucio (en Baltio)
* Ĉeĥoslovaka revolucio en 1989
* Rumana revolucio en 1989

*1990-aj jaroj:** Disfalo de Sovetunio

*Daŭrantaj konfliktoj:** Araba-israela konflikto
* Nikaragvo
 | * Fera Kurteno
* Movado de Nealiancitaj Landoj
* Politiko de retenado
* Politiko de repuŝado
* Armadkonkuro
* Konkurso en konkerado de la kosmo
* Ruĝul-timigo
* Imperio de malbono
* Makartiismo
* Komplemento de Bricker de la Konstitucio de Usono
* Operaco Kondoro
* Soveta spionado en Usono
* Ostpolitik (la politiko de okcidenta Germanio rilate al ŝtatoj de la Varsovia Kontrakto)
* CIA
* KGB
* Stasi (Ministerium für Staatssicherheit)
 | * NATO
* Varsovia Traktato

*Politikaj ĉefuloj:Usono**
	+ Franklin D. Roosevelt
	+ Harry S. Truman
	+ Dwight D. Eisenhower
	+ John F. Kennedy
	+ Lyndon B. Johnson
	+ Richard Nixon
	+ Gerald Ford
	+ Jimmy Carter
	+ Ronald Reagan
	+ George H. W. Bush
	+ Henry Kissinger
	+ Jeane Kirkpatrick
	+ Zbigniew Brzeziński
* **Sovetunio**
	+ Josif Stalin
	+ Georgij Malenkov
	+ Nikita Ĥruŝĉov
	+ Leonid Breĵnev
	+ Jurij Andropov
	+ Konstantin Ĉernenko
	+ Miĥail Gorbaĉov
	+ Vjaĉeslav Molotov
	+ Eduard Ŝevardnadze
 | *Politikaj ĉefuloj:Eŭropo**
	+ Winston Churchill
	+ Clement Attlee
	+ Margaret Thatcher
	+ Charles de Gaulle
	+ Josip Broz Tito
	+ Konrad Adenauer
	+ Willy Brandt
	+ Helmut Kohl
	+ Walter Ulbricht
	+ Erich Honecker
	+ Todor Ĵivkov
	+ Imre Nagy
	+ Nicolae Ceauşescu
	+ Alexander Dubček
	+ Papo Johano Paŭlo la 2-a
	+ Francisco Franco
	+ Lech Wałęsa
* **Azio**:
	+ Mao Zedong
	+ Zhou Enlai
	+ Ĉiang Kai-ŝek
	+ Kim Il-sung
	+ Ho Chi Minh
	+ Tôn Đức Thắng
	+ Pol Pot
	+ Jawaharlal Nehru
* **Latin-Ameriko**:
	+ Fidel Castro
	+ Che Guevara
	+ Salvador Allende
	+ Augusto Pinochet
	+ Daniel Ortega
 |