Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 1460-aj jaroj

|  |  |
| --- | --- |
| **Jarmiloj:** | 2-a jarmilo
 |
| **Jarcentoj:** | 14-a jarcento - **15-a jarcento** - 16-a jarcento
 |
| **Jardekoj:** | 1430-aj 1440-aj 1450-aj - **1460-aj** - 1470-aj 1480-aj 1490-aj
 |
| **Jaroj:** | 1460 1461 1462 1463 1464 1465 1466 1467 1468 1469
 |

## Eventoj

### Amerikoj

### Azio

La Onin-milito (1467 - 1477) komencigis la Sengoku-epokon en Japanio

### Eŭropo

* Demografio: Stabiliĝo de la Eŭropa loĝantaro, 150 000 loĝantoj en Parizo, 20 000 en liono.
* La mina elfosado de metaloj ampleksiĝis en centra Eŭropo. La elfosado de fero kvarobliĝis, tiuj de arĝento kaj kupro kvinobliĝis.
* Francio havas plej potencan armeon el Eŭropo, armita per modernaj kanonoj.
* Anglio estis en la mezo de la Militoj de rozoj
* Dektrijara Milito (1454 et 1466) inter la germanaj kavaliroj kaj Pollando

## Gravaj personoj

### Reĝoj

#### Ameriko

* Pacha Kutiq de la Inkaa imperio (1438 - 1471)
* Motekuhzoma Ilŭikamina de la Azteka imperio (1440 - 1469)
* Aŝajakatl de la Azteka imperio (1469 – 1481)

#### Azio

* Dua regado de Zhengtong (Dinastio Ming, Ĉinio) sub la nomo de Tianshun (1457 - 1464)
* Chenghua, (Dinastio Ming, ĉinio) filo de Zhengtong (1464 - 1487)
* Go-Hanazono de Japanio (1428 - 1464)
* Go-Cuĉimikado de Japanio (1464 – 1500)

#### Eŭropo

* Karlo la 7-a de Francio (1422 – 1461)
* Ludoviko la 11-a de Francio (1461 - 1483)
* Henriko la 6-a de Anglio (unua regado: 1422 - 1461)
* Eduardo la 4-a de Anglio (unua regado: 1461 - 1470)
* Alfonso la 5-a de Portugalio (1438 - 1481)
* Filipo la 4-a de Hispanio (1621 - 1665)
* Karlo la 2-a de Hispanio (1665 - 1670)
* Frederiko la 3-a de la Sankta Romia Imperio (1452 - 1493)
* Kazimiro la 4-a, grandduko de Litovio (1440 - 14492) kaj reĝo de Pollando (1447 - 1492).
* Georgo de Podebrado reĝo de Bohemio (1458 - 1471)
* Matiaso la 1-a de Hungario (1458 - 1490)

### Aliaj eminentuloj

* Karlo la Brava
* Vlad la 3-a Drakulo
* en Florenco, Leonardo da Vinci faris siajn unuaj pentradojn.

## Naskiĝintoj

* Vasco da Gama ĉirkaŭ 1469
* Makiavelo: 3-a de majo 1469

## Mortintoj

* Donatello: 13-a de decembro 1466
* Gjergj Kastrioti Skanderbeg: 17-a de januaro 1468
* Johannes Gutenberg: 3-a de februaro 1468
* Oni perdis la spuron de François Villon en 1463...

## Malkovroj

## Notoj kaj referencoj
# 1470-aj jaroj

|  |  |
| --- | --- |
| **Jarmiloj:** | 2-a jarmilo
 |
| **Jarcentoj:** | 14-a jarcento - **15-a jarcento** - 16-a jarcento
 |
| **Jardekoj:** | 1440-aj 1450-aj 1460-aj - **1470-aj** - 1480-aj 1490-aj 1500-aj
 |
| **Jaroj:** | 1470 1471 1472 1473 1474 1475 1476 1477 1478 1479
 |

## Eventoj

* Burgundaj Militoj de 1474 ĝis 1477 inter la Svisa Ĵurkomunumo kaj la duklando Burgonjo, kiuj finis per la anekso de granda parto de Burgonjo fare de la Svisa Ĵurkomunumo.

## Gravaj Personoj

* Karlo la Brava, duko de Burgonjo

## Notoj kaj referencoj
# 1480-aj jaroj

|  |  |
| --- | --- |
| **Jarmiloj:** | 2-a jarmilo
 |
| **Jarcentoj:** | 14-a jarcento - **15-a jarcento** - 16-a jarcento
 |
| **Jardekoj:** | 1450-aj 1460-aj 1470-aj - **1480-aj** - 1490-aj 1500-aj 1510-aj
 |
| **Jaroj:** | 1480 1481 1482 1483 1484 1485 1486 1487 1488 1489
 |

## Eventoj

* Centoj da presejoj malfermiĝas en Italio, Francio kaj Hispanio.
* Unua aŭtodafeo en Sevilo (1881)
* La portugala navigisto Diogo Cão suprennavigas riveron Kongon (1882)
* Malfermiĝo de la Siksta Kapelo en Vatikanurbo (aŭgusto 1483)
* En Moskvo, italaj arkitektoj komencas konstrui Kremlon.
* La reĝo Johano la 1-a de Portugalio sendas Bartolomeu Dias esplori Afrikon en 1488

## Gravaj personoj

* Frederiko la 3-a de la Sankta Romia Imperio (1452 - 1493)
* Imperiestro Go-Tsuchimikado de Japanio (1464 - 1500)
* Reĝino Izabela la 1-a de Kastilio (1474–1504)
* Reĝo Ferdinando la 2-a de Aragono (1479–1516)
* Reĝo Ludoviko la 11-a de Francio (1461 - 1483)
* Reĝo Karlo la 8-a de Francio (1483–1498)
* Reĝo Eduardo la 4-a de Anglio (1471 - 1483)
* Reĝo Eduardo la 5-a de Anglio (aprilo - junio 1483)
* Reĝo Rikardo la 3-a de Anglio (1483- 1485)
* Reĝo Henriko la 7-a de Anglio (1485–1509)
* Reĝo Jakobo la 3-a de Skotlando (1460 - 1488)
* Reĝo Jakobo la 4-a de Skotlando (1488 - 1513)
* Imperiestro Ming Chenghua de la Dinastio Ming, Ĉinio (1464 - 1487)
* Imperiestro Ming Hongzhi de la Dinastio Ming, Ĉinio (1487 - 1505)
* Imperiestro Tizok de la Aztekoj (1481 – 1486)
* Imperiestro Ahuitzotl de la Aztekoj (1486 – 1502)

## Notoj kaj referencoj
# 1436

Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro

◄ |
14-a jarcento |
**15-a jarcento**
| 16-a jarcento
| ►

◄ |
1400-aj jaroj |
1410-aj jaroj |
1420-aj jaroj |
**1430-aj jaroj**
| 1440-aj jaroj
| 1450-aj jaroj
| 1460-aj jaroj
| ►

◄◄ |
◄ |
1432 |
1433 |
1434 |
1435 |
**1436**
| 1437
| 1438
| 1439
| 1440
| ►
| ►►

| **1436 en la aliaj kalendaroj** |
| --- |
| Gregoria kalendaro
 | 1436 *MCDXXXVI* |
| Ab urbe condita
 | 2189
 |
| Armena kalendaro
 | 885 ԹՎ ՊՁԵ
 |
| Bahaa kalendaro
 | -408 – -407
 |
| Barataj kalendaroj
 |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1491 – 1492
 |
|  - *Barata nacia kalendaro* (Ŝaka Samvat)
 | 1358 – 1359
 |
|  - *Kalijugo* | 4537 – 4538
 |
| Budhisma kalendaro
 | 1980
 |
| Ĉina kalendaro
 | 4072 / 4132 – 4073 / 4133 乙卯 – 丙辰
 |
| Etiopa kalendaro
 | 1428 – 1429
 |
| Franca respublika kalendaro
 | -356 - -355
 |
| Hebrea kalendaro
 | 5196 – 5197
 |
| Holocena kalendaro
 | 11436
 |
| Irana kalendaro
 | 814 – 815
 |
| Islama kalendaro
 | 839 – 840
 |
|  - *Imperia jaro* | Kōki 2096 (皇紀2096年) |
|  - *Japana nomo de erao* (Jōmon)
 | 11436
 |
| Juliana kalendaro
 | Gregoria minus 10–13 tagoj, depende de tempoperiodo
 |
| Korea kalendaro
 | 3769
 |
| Tajlanda suna kalendaro
 | 1979
 |

En la jaro **1436** post Kristo okazis, interalie:

## Eventoj

* 30-a de aprilo: Post la morto de la lasta vira membro de la familio de la Grafoj de Togenburgo, Grafo Frederiko la 7-a de Togenburgo, eksplodis kvereloj pri la heredaĵo, kiuj kondukis en 1939 al la Malnova Zurika Milito.

## Naskiĝoj

* Regiomontanus, germana matematikisto
* Francisco Jiménez de Cisneros, hispana kardinalo

## Mortoj

* 30-a aprilo: Grafo Frederiko la 7-a de Togenburgo, la lasta Grafo de Togenburgo
# 1441

Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro

◄ |
14-a jarcento |
**15-a jarcento**
| 16-a jarcento
| ►

◄ |
1410-aj jaroj |
1420-aj jaroj |
1430-aj jaroj |
**1440-aj jaroj**
| 1450-aj jaroj
| 1460-aj jaroj
| 1470-aj jaroj
| ►

◄◄ |
◄ |
1437 |
1438 |
1439 |
1440 |
**1441**
| 1442
| 1443
| 1444
| 1445
| ►
| ►►

| **1441 en la aliaj kalendaroj** |
| --- |
| Gregoria kalendaro
 | 1441 *MCDXLI* |
| Ab urbe condita
 | 2194
 |
| Armena kalendaro
 | 890 ԹՎ ՊՂ
 |
| Bahaa kalendaro
 | -403 – -402
 |
| Barataj kalendaroj
 |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1496 – 1497
 |
|  - *Barata nacia kalendaro* (Ŝaka Samvat)
 | 1363 – 1364
 |
|  - *Kalijugo* | 4542 – 4543
 |
| Budhisma kalendaro
 | 1985
 |
| Ĉina kalendaro
 | 4077 / 4137 – 4078 / 4138 庚申 – 辛酉
 |
| Etiopa kalendaro
 | 1433 – 1434
 |
| Franca respublika kalendaro
 | -351 - -350
 |
| Hebrea kalendaro
 | 5201 – 5202
 |
| Holocena kalendaro
 | 11441
 |
| Irana kalendaro
 | 819 – 820
 |
| Islama kalendaro
 | 844 – 845
 |
|  - *Imperia jaro* | Kōki 2101 (皇紀2101年) |
|  - *Japana nomo de erao* (Jōmon)
 | 11441
 |
| Juliana kalendaro
 | Gregoria minus 10–13 tagoj, depende de tempoperiodo
 |
| Korea kalendaro
 | 3774
 |
| Tajlanda suna kalendaro
 | 1984
 |

En la jaro **1441** post Kristo okazis, interalie:

## Eventoj

## Unuaj dokumentaj mencioj

* Băltele (hodiaŭ komunumo en Rumanio).
* Bonţeşti (hodiaŭ komunumo en Rumanio).
* Periş (hodiaŭ vilaĝo en Rumanio).

## Naskiĝoj

## Mortoj
# 1442

Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro

◄ |
14-a jarcento |
**15-a jarcento**
| 16-a jarcento
| ►

◄ |
1410-aj jaroj |
1420-aj jaroj |
1430-aj jaroj |
**1440-aj jaroj**
| 1450-aj jaroj
| 1460-aj jaroj
| 1470-aj jaroj
| ►

◄◄ |
◄ |
1438 |
1439 |
1440 |
1441 |
**1442**
| 1443
| 1444
| 1445
| 1446
| ►
| ►►

| **1442 en la aliaj kalendaroj** |
| --- |
| Gregoria kalendaro
 | 1442 *MCDXLII* |
| Ab urbe condita
 | 2195
 |
| Armena kalendaro
 | 891 ԹՎ ՊՂԱ
 |
| Bahaa kalendaro
 | -402 – -401
 |
| Barataj kalendaroj
 |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1497 – 1498
 |
|  - *Barata nacia kalendaro* (Ŝaka Samvat)
 | 1364 – 1365
 |
|  - *Kalijugo* | 4543 – 4544
 |
| Budhisma kalendaro
 | 1986
 |
| Ĉina kalendaro
 | 4078 / 4138 – 4079 / 4139 辛酉 – 壬戌
 |
| Etiopa kalendaro
 | 1434 – 1435
 |
| Franca respublika kalendaro
 | -350 - -349
 |
| Hebrea kalendaro
 | 5202 – 5203
 |
| Holocena kalendaro
 | 11442
 |
| Irana kalendaro
 | 820 – 821
 |
| Islama kalendaro
 | 845 – 846
 |
|  - *Imperia jaro* | Kōki 2102 (皇紀2102年) |
|  - *Japana nomo de erao* (Jōmon)
 | 11442
 |
| Juliana kalendaro
 | Gregoria minus 10–13 tagoj, depende de tempoperiodo
 |
| Korea kalendaro
 | 3775
 |
| Tajlanda suna kalendaro
 | 1985
 |

En la jaro **1442** post Kristo okazis, interalie:

## Eventoj

* Aperis en Italio la unuaj ludaj kartaroj.
* Ashikaga Yoshikatsu iĝis ŝoguno.

## Naskiĝoj

* Go-Tsuchimikado imperiestro de Japanio
* 28-a de aprilo: Eduardo la 4-a (Anglio) (m. 1483)

## Mortoj
# 1444

Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro

◄ |
14-a jarcento |
**15-a jarcento**
| 16-a jarcento
| ►

◄ |
1410-aj jaroj |
1420-aj jaroj |
1430-aj jaroj |
**1440-aj jaroj**
| 1450-aj jaroj
| 1460-aj jaroj
| 1470-aj jaroj
| ►

◄◄ |
◄ |
1440 |
1441 |
1442 |
1443 |
**1444**
| 1445
| 1446
| 1447
| 1448
| ►
| ►►

| **1444 en la aliaj kalendaroj** |
| --- |
| Gregoria kalendaro
 | 1444 *MCDXLIV* |
| Ab urbe condita
 | 2197
 |
| Armena kalendaro
 | 893 ԹՎ ՊՂԳ
 |
| Bahaa kalendaro
 | -400 – -399
 |
| Barataj kalendaroj
 |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1499 – 1500
 |
|  - *Barata nacia kalendaro* (Ŝaka Samvat)
 | 1366 – 1367
 |
|  - *Kalijugo* | 4545 – 4546
 |
| Budhisma kalendaro
 | 1988
 |
| Ĉina kalendaro
 | 4080 / 4140 – 4081 / 4141 癸亥 – 甲子
 |
| Etiopa kalendaro
 | 1436 – 1437
 |
| Franca respublika kalendaro
 | -348 - -347
 |
| Hebrea kalendaro
 | 5204 – 5205
 |
| Holocena kalendaro
 | 11444
 |
| Irana kalendaro
 | 822 – 823
 |
| Islama kalendaro
 | 847 – 848
 |
|  - *Imperia jaro* | Kōki 2104 (皇紀2104年) |
|  - *Japana nomo de erao* (Jōmon)
 | 11444
 |
| Juliana kalendaro
 | Gregoria minus 10–13 tagoj, depende de tempoperiodo
 |
| Korea kalendaro
 | 3777
 |
| Tajlanda suna kalendaro
 | 1987
 |

En la jaro **1444** post Kristo okazis, interalie:

## Eventoj

* 10-a de novembro, Batalo de Varna;
* Mehmedo la 2-a iĝis sultano;

## Unuaj dokumentaj mencioj

* Bărăștii Hațegului (hodiaŭ vilaĝo en Rumanio).
* Nalațvad (hodiaŭ vilaĝo en Rumanio).

## Naskiĝoj

* Sandro Botticelli (1444/5-1510), itala pentristo *(Naskiĝo de Venuso)* Florenco, Italio
* Heinrich Finck (proksima dato), Heinrich Finck, germana komponisto (m. 1527)
* 24-a de januaro: Galeazzo Maria Sforza, Duko de Milano (m. 1476)
* 17-a de februaro: Rudolf Agricola, humanisto, erudiciulo, poeto, helenisto, latinisto, edukisto, muzikisto kaj organkonstruanto. (m. 1485)

## Mortoj
# 1445

Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro

◄ |
14-a jarcento |
**15-a jarcento**
| 16-a jarcento
| ►

◄ |
1410-aj jaroj |
1420-aj jaroj |
1430-aj jaroj |
**1440-aj jaroj**
| 1450-aj jaroj
| 1460-aj jaroj
| 1470-aj jaroj
| ►

◄◄ |
◄ |
1441 |
1442 |
1443 |
1444 |
**1445**
| 1446
| 1447
| 1448
| 1449
| ►
| ►►

| **1445 en la aliaj kalendaroj** |
| --- |
| Gregoria kalendaro
 | 1445 *MCDXLV* |
| Ab urbe condita
 | 2198
 |
| Armena kalendaro
 | 894 ԹՎ ՊՂԴ
 |
| Bahaa kalendaro
 | -399 – -398
 |
| Barataj kalendaroj
 |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1500 – 1501
 |
|  - *Barata nacia kalendaro* (Ŝaka Samvat)
 | 1367 – 1368
 |
|  - *Kalijugo* | 4546 – 4547
 |
| Budhisma kalendaro
 | 1989
 |
| Ĉina kalendaro
 | 4081 / 4141 – 4082 / 4142 甲子 – 乙丑
 |
| Etiopa kalendaro
 | 1437 – 1438
 |
| Franca respublika kalendaro
 | -347 - -346
 |
| Hebrea kalendaro
 | 5205 – 5206
 |
| Holocena kalendaro
 | 11445
 |
| Irana kalendaro
 | 823 – 824
 |
| Islama kalendaro
 | 848 – 849
 |
|  - *Imperia jaro* | Kōki 2105 (皇紀2105年) |
|  - *Japana nomo de erao* (Jōmon)
 | 11445
 |
| Juliana kalendaro
 | Gregoria minus 10–13 tagoj, depende de tempoperiodo
 |
| Korea kalendaro
 | 3778
 |
| Tajlanda suna kalendaro
 | 1988
 |

En la jaro **1445** post Kristo okazis, interalie:

## Eventoj

## Unuaj dokumentaj mencioj

* Roşia (Bihor) (hodiaŭ komunumo en Rumanio).

## Naskiĝoj

* Sandro Botticelli (1444/5-1510), itala pentristo *(Naskiĝo de Venuso)*, Florenco, Italio
* Hayne van Ghizeghem, franco-flandra komponisto

## Mortoj

* Oswald von Wolkenstein, vaganta kantisto kaj komponisto de la malfrua mezepoko
# 1448

Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro

◄ |
14-a jarcento |
**15-a jarcento**
| 16-a jarcento
| ►

◄ |
1410-aj jaroj |
1420-aj jaroj |
1430-aj jaroj |
**1440-aj jaroj**
| 1450-aj jaroj
| 1460-aj jaroj
| 1470-aj jaroj
| ►

◄◄ |
◄ |
1444 |
1445 |
1446 |
1447 |
**1448**
| 1449
| 1450
| 1451
| 1452
| ►
| ►►

| **1448 en la aliaj kalendaroj** |
| --- |
| Gregoria kalendaro
 | 1448 *MCDXLVIII* |
| Ab urbe condita
 | 2201
 |
| Armena kalendaro
 | 897 ԹՎ ՊՂԷ
 |
| Bahaa kalendaro
 | -396 – -395
 |
| Barataj kalendaroj
 |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1503 – 1504
 |
|  - *Barata nacia kalendaro* (Ŝaka Samvat)
 | 1370 – 1371
 |
|  - *Kalijugo* | 4549 – 4550
 |
| Budhisma kalendaro
 | 1992
 |
| Ĉina kalendaro
 | 4084 / 4144 – 4085 / 4145 丁卯 – 戊辰
 |
| Etiopa kalendaro
 | 1440 – 1441
 |
| Franca respublika kalendaro
 | -344 - -343
 |
| Hebrea kalendaro
 | 5208 – 5209
 |
| Holocena kalendaro
 | 11448
 |
| Irana kalendaro
 | 826 – 827
 |
| Islama kalendaro
 | 851 – 852
 |
|  - *Imperia jaro* | Kōki 2108 (皇紀2108年) |
|  - *Japana nomo de erao* (Jōmon)
 | 11448
 |
| Juliana kalendaro
 | Gregoria minus 10–13 tagoj, depende de tempoperiodo
 |
| Korea kalendaro
 | 3781
 |
| Tajlanda suna kalendaro
 | 1991
 |

En la jaro **1448** post Kristo okazis, interalie:

## Eventoj

* Kristiano iĝis reĝo de Danio, Norvegio kaj Svedio.
* Niŝo estis konkerita de la Otomana Imperio.

## Unuaj dokumentaj mencioj

* Etzgen kiel *Eczken* (hodiaŭ vilaĝo de la komunumo Mettauertal en Kantono Argovio en Svislando).
* Someşu Cald (hodiaŭ vilaĝo en Rumanio).
* Homoródjánosfalva (hodiaŭ komunumo en Rumanio).

## Naskiĝoj

## Mortoj

* Johano la 8-a Paleologo iĝis orient-romia imperiestro
# 1447

Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro

◄ |
14-a jarcento |
**15-a jarcento**
| 16-a jarcento
| ►

◄ |
1410-aj jaroj |
1420-aj jaroj |
1430-aj jaroj |
**1440-aj jaroj**
| 1450-aj jaroj
| 1460-aj jaroj
| 1470-aj jaroj
| ►

◄◄ |
◄ |
1443 |
1444 |
1445 |
1446 |
**1447**
| 1448
| 1449
| 1450
| 1451
| ►
| ►►

| **1447 en la aliaj kalendaroj** |
| --- |
| Gregoria kalendaro
 | 1447 *MCDXLVII* |
| Ab urbe condita
 | 2200
 |
| Armena kalendaro
 | 896 ԹՎ ՊՂԶ
 |
| Bahaa kalendaro
 | -397 – -396
 |
| Barataj kalendaroj
 |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1502 – 1503
 |
|  - *Barata nacia kalendaro* (Ŝaka Samvat)
 | 1369 – 1370
 |
|  - *Kalijugo* | 4548 – 4549
 |
| Budhisma kalendaro
 | 1991
 |
| Ĉina kalendaro
 | 4083 / 4143 – 4084 / 4144 丙寅 – 丁卯
 |
| Etiopa kalendaro
 | 1439 – 1440
 |
| Franca respublika kalendaro
 | -345 - -344
 |
| Hebrea kalendaro
 | 5207 – 5208
 |
| Holocena kalendaro
 | 11447
 |
| Irana kalendaro
 | 825 – 826
 |
| Islama kalendaro
 | 850 – 851
 |
|  - *Imperia jaro* | Kōki 2107 (皇紀2107年) |
|  - *Japana nomo de erao* (Jōmon)
 | 11447
 |
| Juliana kalendaro
 | Gregoria minus 10–13 tagoj, depende de tempoperiodo
 |
| Korea kalendaro
 | 3780
 |
| Tajlanda suna kalendaro
 | 1990
 |

En la jaro **1447** post Kristo okazis, interalie:

## Eventoj

* 6-a de marto: Nikolao la 5-a iĝis papo.
* Kazimiro la 4-a (Pollando) surtroniĝis.

## Unuaj dokumentaj mencioj

* Petea (hodiaŭ vilaĝo en Rumanio).
* Schmitten kiel *Schmiten* (hodiaŭ komunumo en Kantono Grizono en Svislando).

## Naskiĝoj

* Giorgio Valla, itala humanisto, filologo, kuracisto, latinisto, matematikisto kaj tradukisto. (m. 1500)

## Mortoj

* 23-a de februaro: Papo Eŭgeno la 4-a
# 1449

Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro

◄ |
14-a jarcento |
**15-a jarcento**
| 16-a jarcento
| ►

◄ |
1410-aj jaroj |
1420-aj jaroj |
1430-aj jaroj |
**1440-aj jaroj**
| 1450-aj jaroj
| 1460-aj jaroj
| 1470-aj jaroj
| ►

◄◄ |
◄ |
1445 |
1446 |
1447 |
1448 |
**1449**
| 1450
| 1451
| 1452
| 1453
| ►
| ►►

| **1449 en la aliaj kalendaroj** |
| --- |
| Gregoria kalendaro
 | 1449 *MCDXLIX* |
| Ab urbe condita
 | 2202
 |
| Armena kalendaro
 | 898 ԹՎ ՊՂԸ
 |
| Bahaa kalendaro
 | -395 – -394
 |
| Barataj kalendaroj
 |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1504 – 1505
 |
|  - *Barata nacia kalendaro* (Ŝaka Samvat)
 | 1371 – 1372
 |
|  - *Kalijugo* | 4550 – 4551
 |
| Budhisma kalendaro
 | 1993
 |
| Ĉina kalendaro
 | 4085 / 4145 – 4086 / 4146 戊辰 – 己巳
 |
| Etiopa kalendaro
 | 1441 – 1442
 |
| Franca respublika kalendaro
 | -343 - -342
 |
| Hebrea kalendaro
 | 5209 – 5210
 |
| Holocena kalendaro
 | 11449
 |
| Irana kalendaro
 | 827 – 828
 |
| Islama kalendaro
 | 852 – 853
 |
|  - *Imperia jaro* | Kōki 2109 (皇紀2109年) |
|  - *Japana nomo de erao* (Jōmon)
 | 11449
 |
| Juliana kalendaro
 | Gregoria minus 10–13 tagoj, depende de tempoperiodo
 |
| Korea kalendaro
 | 3782
 |
| Tajlanda suna kalendaro
 | 1992
 |

En la jaro **1449** post Kristo okazis, interalie:

## Eventoj

* Konstantino la 11-a iĝis la lasta orient-romia imperiestro;
* Ashikaga Yoshimasa iĝis ŝoguno;
* Unua mencio pri Ocolişel;

## Naskiĝoj

* Aldo Manuzio, itala eldonisto (m. 1515)
* 1-a de januaro: Lorenzo de Mediĉo
* 21-a de oktobro: Georgo Plantaĝeneto (duko de Clarence), frato de Eduardo la 4-a (Anglio) kaj Rikardo la 3-a (Anglio) (m. 1478)
* 22-a de decembro: Filippo Maria Sforza, Grafo de Korsiko kaj Pavio, filo de Francesco Sforza (m. 1492)

## Mortoj

* Felikso la 5-a, kontraŭpapo
* 24-a de decembro: Walter Bower, skota kronikisto (n. ĉirkaŭ 1385)
# 1450

Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro

◄ |
14-a jarcento |
**15-a jarcento**
| 16-a jarcento
| ►

◄ |
1420-aj jaroj |
1430-aj jaroj |
1440-aj jaroj |
**1450-aj jaroj**
| 1460-aj jaroj
| 1470-aj jaroj
| 1480-aj jaroj
| ►

◄◄ |
◄ |
1446 |
1447 |
1448 |
1449 |
**1450**
| 1451
| 1452
| 1453
| 1454
| ►
| ►►

| **1450 en la aliaj kalendaroj** |
| --- |
| Gregoria kalendaro
 | 1450 *MCDL* |
| Ab urbe condita
 | 2203
 |
| Armena kalendaro
 | 899 ԹՎ ՊՂԹ
 |
| Bahaa kalendaro
 | -394 – -393
 |
| Barataj kalendaroj
 |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1505 – 1506
 |
|  - *Barata nacia kalendaro* (Ŝaka Samvat)
 | 1372 – 1373
 |
|  - *Kalijugo* | 4551 – 4552
 |
| Budhisma kalendaro
 | 1994
 |
| Ĉina kalendaro
 | 4086 / 4146 – 4087 / 4147 己巳 – 庚午
 |
| Etiopa kalendaro
 | 1442 – 1443
 |
| Franca respublika kalendaro
 | -342 - -341
 |
| Hebrea kalendaro
 | 5210 – 5211
 |
| Holocena kalendaro
 | 11450
 |
| Irana kalendaro
 | 828 – 829
 |
| Islama kalendaro
 | 853 – 854
 |
|  - *Imperia jaro* | Kōki 2110 (皇紀2110年) |
|  - *Japana nomo de erao* (Jōmon)
 | 11450
 |
| Juliana kalendaro
 | Gregoria minus 10–13 tagoj, depende de tempoperiodo
 |
| Korea kalendaro
 | 3783
 |
| Tajlanda suna kalendaro
 | 1993
 |

En la jaro **1450** post Kristo okazis, interalie:

## Eventoj

## Unuaj dokumentaj mencioj

* Feldru (hodiaŭ komunumo en Rumanio).

## Naskiĝoj

* 27-a de julio: Jakob Wimpfeling, franca humanisto, teologo, pedagogo, filologo kaj historiisto (m. 1528)
* Hieronymus Bosch, nederlanda pentristo (proksima dato) (m. 1516)
* Jurij Drohobiĉ, ukraina kuracisto kaj astronomo (m. 1494)
* Heinrich Isaac, flandra komponisto (proksima dato) (m. 1517)
* Luca Signorelli, renesanca itala pentristo (m. 1523)

## Mortoj

* 18-a de majo: Grandreĝo Seĝong, reĝo de Koreio kaj proklaminto de la korea alfabeto Hangul (n. 1397)
# 1456

Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro

◄ |
14-a jarcento |
**15-a jarcento**
| 16-a jarcento
| ►

◄ |
1420-aj jaroj |
1430-aj jaroj |
1440-aj jaroj |
**1450-aj jaroj**
| 1460-aj jaroj
| 1470-aj jaroj
| 1480-aj jaroj
| ►

◄◄ |
◄ |
1452 |
1453 |
1454 |
1455 |
**1456**
| 1457
| 1458
| 1459
| 1460
| ►
| ►►

| **1456 en la aliaj kalendaroj** |
| --- |
| Gregoria kalendaro
 | 1456 *MCDLVI* |
| Ab urbe condita
 | 2209
 |
| Armena kalendaro
 | 905 ԹՎ ՋԵ
 |
| Bahaa kalendaro
 | -388 – -387
 |
| Barataj kalendaroj
 |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1511 – 1512
 |
|  - *Barata nacia kalendaro* (Ŝaka Samvat)
 | 1378 – 1379
 |
|  - *Kalijugo* | 4557 – 4558
 |
| Budhisma kalendaro
 | 2000
 |
| Ĉina kalendaro
 | 4092 / 4152 – 4093 / 4153 乙亥 – 丙子
 |
| Etiopa kalendaro
 | 1448 – 1449
 |
| Franca respublika kalendaro
 | -336 - -335
 |
| Hebrea kalendaro
 | 5216 – 5217
 |
| Holocena kalendaro
 | 11456
 |
| Irana kalendaro
 | 834 – 835
 |
| Islama kalendaro
 | 860 – 861
 |
|  - *Imperia jaro* | Kōki 2116 (皇紀2116年) |
|  - *Japana nomo de erao* (Jōmon)
 | 11456
 |
| Juliana kalendaro
 | Gregoria minus 10–13 tagoj, depende de tempoperiodo
 |
| Korea kalendaro
 | 3789
 |
| Tajlanda suna kalendaro
 | 1999
 |

En la jaro **1456** post Kristo okazis, interalie:

## Eventoj

* La militestro HUNYADI János sukcese defendis la fortikaĵon Beograd (tiutempe: Nándorfehérvár) kontraŭ la turkoj. La tagmeza sonorigado de sonoriloj memorigas pri tiu ĉi evento ankaŭ nuntempe.
* Fondita Universitato Ernst Moritz Arndt.
* Komercistoj el Venecio kontaktigis Djolojn.

## Naskiĝoj

* 1-an de marto: Vladislao la 2-a Jagello, reĝo de Bohemio (m. 1516)
* 11-a de junio: Anne Neville, edzino de Rikardo la 3-a (Anglio) (m. 1485)

## Mortoj

* 12-a de julio: Titusz Dugovics, hungara milita heroo (n. nekonata)
* 11-a de aŭgusto: János Hunyadi, gubernatoro de Hungario (naskiĝis ĉirkaŭ 1405)
* 17-a de oktobro: Nicholas Grenon, francoflandra komponisto
# 1451

Aktualaĵoj | Eventoj laŭ tago de jaro

◄ |
14-a jarcento |
**15-a jarcento**
| 16-a jarcento
| ►

◄ |
1420-aj jaroj |
1430-aj jaroj |
1440-aj jaroj |
**1450-aj jaroj**
| 1460-aj jaroj
| 1470-aj jaroj
| 1480-aj jaroj
| ►

◄◄ |
◄ |
1447 |
1448 |
1449 |
1450 |
**1451**
| 1452
| 1453
| 1454
| 1455
| ►
| ►►

| **1451 en la aliaj kalendaroj** |
| --- |
| Gregoria kalendaro
 | 1451 *MCDLI* |
| Ab urbe condita
 | 2204
 |
| Armena kalendaro
 | 900 ԹՎ Ջ
 |
| Bahaa kalendaro
 | -393 – -392
 |
| Barataj kalendaroj
 |  |
|  - *Vikram Samvat* | 1506 – 1507
 |
|  - *Barata nacia kalendaro* (Ŝaka Samvat)
 | 1373 – 1374
 |
|  - *Kalijugo* | 4552 – 4553
 |
| Budhisma kalendaro
 | 1995
 |
| Ĉina kalendaro
 | 4087 / 4147 – 4088 / 4148 庚午 – 辛未
 |
| Etiopa kalendaro
 | 1443 – 1444
 |
| Franca respublika kalendaro
 | -341 - -340
 |
| Hebrea kalendaro
 | 5211 – 5212
 |
| Holocena kalendaro
 | 11451
 |
| Irana kalendaro
 | 829 – 830
 |
| Islama kalendaro
 | 854 – 855
 |
|  - *Imperia jaro* | Kōki 2111 (皇紀2111年) |
|  - *Japana nomo de erao* (Jōmon)
 | 11451
 |
| Juliana kalendaro
 | Gregoria minus 10–13 tagoj, depende de tempoperiodo
 |
| Korea kalendaro
 | 3784
 |
| Tajlanda suna kalendaro
 | 1994
 |

En la jaro **1451** post Kristo okazis, interalie:

## Eventoj

* Mehmed la 2-a refariĝis sultano kaj iĝis estro de Osmanida imperio;
* Neustadt en Saksio fine aĉetita de germanoj;

## Unuaj dokumentaj mencioj

* Flüh kiel *Jn flühen* (hodiaŭ parto de la komunumo Hofstetten-Flüh en Kantono Soloturno en Svislando).
* Sankt Antönien kiel *Sant Anthonyen* (hodiaŭ komunumo en Kantono Grizono en Svislando).

## Naskiĝoj

* Izabela la 1-a, reĝino de Kastilio (m. 1504)

## Mortoj
# Iratoșu

| **Iratoșu** |
| --- |
| Komunuma sidejo
 |
| **komunumo en Rumanio** |
| Lando
 |  Rumanio
 |
| Distrikto
 |  distrikto Arad
 |
| Alinome
 | Nagyiratos hungare |
| Iama hungara departemento
 | Arad
 |
| Situo
 | 46° 19′ N, 21° 12′ O (mapo)46.31722222222221.206388888889 |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Iratoșu (Rumanio)DMS

|  |
| --- |
|   |

 |

 |
|  |
| Alto super maro
 | 100 m |
| Poŝtkodo
 | 317200
 |
| Loĝantaro
 | 1885 (2002; 2361 en la komunumo)
 |
|  |

**Iratoșu** [iratoŝu] (hungare **Nagyiratos**) estas komunumo en Rumanio nordokcidente de Arad. En 1910 ĝi havis 1 611 loĝantojn (hungaroj), en 1992 2 053 (rumanoj, 51 % da hungaroj). Ĝia unua mencio estas el 1446. En mezepoko ĝi pereis. En 1810 ĝi estis reloĝata. Ĝi apartenis ĝis 1919 al Hungario (Csanád, poste Arad vármegye). Administre apartenas al ĝi Variașu Mare kaj Variașu Mic.

## Fonto

* Magyar nagylexikon, 1-18., 1993-2004, Budapest.
* Loknomvortaro de Transilvanio kaj de Moldavio (Rumanio)

## Eksteraj ligiloj

* Mapo de la distrikto Arkivigite je 2005-12-08 per la retarkivo Wayback Machine
* Popolnombrado 2002 Arkivigite je 2011-07-20 per la retarkivo Wayback Machine