# Stasi

| Stasi
 |
| --- |
| Ministerium für Staatssicherheit |
|  |
|  |
|  |
| **ministerio de GDR sekreta polico registara spionada organizaĵo**  |
| Komenco
 | 8-a de februaro 1950 vd |
| Fino
 | 1990 vd |
| Poste
 | Federacia Oficejo pri Protekto de Konstitucio vd |
| Geografia situo
 | 52° 30′ 52″ N, 13° 29′ 15″ O (mapo)52.514413.4875 |
| Lando*j* | Germana Demokratia Respubliko vd |
| Sidejo
 | Orienta Berlino
 |
|

|  |
| --- |
| Stasi (Berlino)DEC |

 |
| Wikimedia | © OpenStreetMapStasi
 |
| Estro
 | Wilhelm Zaisser
 |
| **Filioj** | Main Directorate for Reconnaissance (en)  Felix Dzerzhinsky Guards Regiment (en)   vd |
|

| [Montri]  Partoj |
| --- |
|  | vd |

 |
|  |

Iama ĉefa sidejo de la ministerio.
La **Ministerio pri Ŝtata Sekureco** (germane *Ministerium für Staatssicherheit* (mallonge MfS), ofte konata kiel neoficiala mallongigo de **Stasi**, prononco [ŜTA:zi:]) estis la sekreta polico de la Germana Demokratia Respubliko.

## Historio

La Stasio fondiĝis en 1950 kaj regis teruron en la lando, malliberigis, torturis, kaj mortigis civitanojn sen proceso, kaj starigis reĝimon de informantoj, uzante centojn da miloj da agentoj kaj helpantoj kiuj spionis senkulpaj civitanoj kaj kolektis kulpigantan materialon kontraŭ ili.

En 1989 ĝia nomo estis ŝanĝita al "Amt für nationale Sicherheit" (*Oficejo por nacia sekureco*) kaj en januaro 1990 ĝi estis malfondita.

Post la Falo de Berlina Muro, La sidejo de Stasi en Berlino estis okupita de orientgermanaj civitanoj. En 1990 por rekordi kaj konservi rekordojn de Stasi kontraŭ siaj civitanoj, Federacia Registaro de Germanio kreis Federacian Komisionon por rekordoj de MŜS GDR, ofte konata kiel **BStU**. La 11-a Germana Prezidanto Joachim Gauck estis unua ĉefo de BStU inter 1990 ĝis 2000.

## Ministroj

* Wilhelm Zaisser: Ministro por ŝtata sekureco de Februaro 1950 ĝis Julio 1953
* Ernst Wollweber: Ministro por ŝtata sekureco de Julio 1953 ĝis Oktobro 1957
* Erich Mielke: Ministro por ŝtata sekureco de Novembro 1957 ĝis Novembro 1989

## Vidu ankaŭ

* Amasa gvatado
* Germana Demokratia Respubliko
* Cenzuro en Orienta Germanio
* La vivo de aliuloj
* KGB

## Eksteraj ligiloj

* Oficiala retejo de BStU germane
* Muzeo de la spionorganizo germane

Malvarma milito[Montri]

| Ĉefaj eventoj (1945–1961)
 | Ĉefaj eventoj (1962–1991)
 | Specifaj artikoloj
 | Ĉefaj partoprenintoj
 | Pliaj gravaj personoj
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| *Ĝenerala kronologio:** Kronologio de eventoj de malvarma milito

*1940-aj jaroj:** Jalta konferenco
* Potsdama konferenco
* Irana krizo
* Afero de Guzenko
* Ĉinia civitana milito
* Unua Hindoĉina Milito
* Doktrino de Truman
* Greka civitana milito
* Plano Marshall
* Berlina blokado

*1950-aj jaroj:** Korea milito
* Ribelo en GDR en 1953
* Hungara revolucio de 1956
* Sueza krizo
* Vjetnama milito
* Sputnik-ŝoko
* Doktrino de Eisenhower

*1960-aj jaroj:** Ĉina-sovetia disiĝo
* Krizo pri U-2 en 1960
* Gvatemala civitana milito
* Doktrino de Kennedy
* Invado de la Porkogolfeto
 | *1960-aj jaroj (daŭrigo):** Kariba krizo
* Berlina muro
* Doktrino de Johnson
* Praga printempo 1968
* Doktrino de Nixon
* SALT I
* Malstreĉiĝo

*1970-aj jaroj:** SALT II
* Vizito de Nixon en Ĉinio en 1972
* Angola civitana milito
* Ogadena milito
* Sovetia-afgana milito

*1980-aj jaroj:** Doktrino de Carter
* Solidareco
* Doktrino de Reagan
* Glasnost
* Nuklea akcidento de Ĉernobilo
* Protestoj sur placo Tian An Men en 1989
* Perestrojko
* Revolucioj en 1989
* Berlina muro
* Kantanta Revolucio (en Baltio)
* Ĉeĥoslovaka revolucio en 1989
* Rumana revolucio en 1989

*1990-aj jaroj:** Disfalo de Sovetunio

*Daŭrantaj konfliktoj:** Araba-israela konflikto
* Nikaragvo
 | * Fera Kurteno
* Movado de Nealiancitaj Landoj
* Politiko de retenado
* Politiko de repuŝado
* Armadkonkuro
* Konkurso en konkerado de la kosmo
* Ruĝul-timigo
* Imperio de malbono
* Makartiismo
* Komplemento de Bricker de la Konstitucio de Usono
* Operaco Kondoro
* Soveta spionado en Usono
* Ostpolitik (la politiko de okcidenta Germanio rilate al ŝtatoj de la Varsovia Kontrakto)
* CIA
* KGB
* Stasi (Ministerium für Staatssicherheit)
 | * NATO
* Varsovia Traktato

*Politikaj ĉefuloj:Usono**
	+ Franklin D. Roosevelt
	+ Harry S. Truman
	+ Dwight D. Eisenhower
	+ John F. Kennedy
	+ Lyndon B. Johnson
	+ Richard Nixon
	+ Gerald Ford
	+ Jimmy Carter
	+ Ronald Reagan
	+ George H. W. Bush
	+ Henry Kissinger
	+ Jeane Kirkpatrick
	+ Zbigniew Brzeziński
* **Sovetunio**
	+ Josif Stalin
	+ Georgij Malenkov
	+ Nikita Ĥruŝĉov
	+ Leonid Breĵnev
	+ Jurij Andropov
	+ Konstantin Ĉernenko
	+ Miĥail Gorbaĉov
	+ Vjaĉeslav Molotov
	+ Eduard Ŝevardnadze
 | *Politikaj ĉefuloj:Eŭropo**
	+ Winston Churchill
	+ Clement Attlee
	+ Margaret Thatcher
	+ Charles de Gaulle
	+ Josip Broz Tito
	+ Konrad Adenauer
	+ Willy Brandt
	+ Helmut Kohl
	+ Walter Ulbricht
	+ Erich Honecker
	+ Todor Ĵivkov
	+ Imre Nagy
	+ Nicolae Ceauşescu
	+ Alexander Dubček
	+ Papo Johano Paŭlo la 2-a
	+ Francisco Franco
	+ Lech Wałęsa
* **Azio**:
	+ Mao Zedong
	+ Zhou Enlai
	+ Ĉiang Kai-ŝek
	+ Kim Il-sung
	+ Ho Chi Minh
	+ Tôn Đức Thắng
	+ Pol Pot
	+ Jawaharlal Nehru
* **Latin-Ameriko**:
	+ Fidel Castro
	+ Che Guevara
	+ Salvador Allende
	+ Augusto Pinochet
	+ Daniel Ortega
 |