Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Demokrata Partio (Usono)

| Demokrata Partio
 |
| --- |
|  |
|  |
| **partio**  |
| Komenco
 | 8-a de januaro 1828 vd |
| Antaŭe
 | Demokrat-Respublikana Partio vd |
| Lando*j* | Usono vd |
| Sidejo
 | Vaŝingtono
 |
| **Ideologio** |
modern liberalism in the United States • socialliberalismo

 |
| **Fondinto*j | Andrew Jackson • Martin Van Buren vd |
| Estro
 | Jaime Harrison (ekde 21-a de januaro 2021)
 |
| Retejo
 | Oficiala retejo
 |
|  |

| **Demokrata Partio** |
| --- |
| *Democratic Party* |
| (*partio*)
 |
|  |
|  |
| **partio** |
| **Lando** |  Usono
 |
|  |
| **Ĉefulo** | Jaime Harrison
 |
|  |
| **Ĝenerala sekretario** | Jason Rae
 |
| **Prezidanto de Usono** | Joe Biden
 |
| **Parolanto de la Domo** | Nancy Pelosi
 |
| **Doma Estro de la Plimulto** | Steny Hoyer
 |
|  |
| **Fondiĝo** | 8-a de januaro 1828
 |
| **Ĉefa sidejo** | 430 South Capitol St. SE,
Washington, D.C., 20003

 |
|  |
| **Koloro(j)** | blua, blanka
 |
| **Ideologio** | liberalismo
 |
|  |
| **Junulara organizaĵo** | Young Democrats of America
 |
| **Studenta organizaĵo** | College Democrats of America, High School Democrats of America
 |
|  |
| **Retejo** | democrats.org
 |
|  |

La **Demokrata Partio** estas unu el la du grandaj usonaj politikaj partioj. La partio havas nuntempe la plejmulton en la Usona Senato.

Oni konsideras la partion iom pli liberala, eble iom pli maldekstreca ol la Respublikanan Partion, sed la diferenco ne estas granda laŭ kriterioj de la ĉefaj tendencoj en aliaj landoj. Ĝenerale la temo de la civitanaj rajtoj pli gravas por la Demokratia Partio.

"Viva virazeno piedbatanta mortan leonon" de Thomas Nast figuras la atakojn de la demokrata gazeto *Copperhead Papers* kontraŭ la mortinta Sekretario de Milito Edwin M. Stanton.
La maskotbesto de la partio estas azeno. Ĝi aperis unuafoje kiel simbolo en la prezidenta kampanjo de Andrew Jackson en 1828. Malamikoj de Jackson nomis lin *jackass*, tio estas virazeno (en alia senco azena homo), sed Jackson returnis la atakon: li metis la tre laborkapablan, fortvolan beston sur la afiŝoj. Tutlande disvastiĝis la simbolo, kiam humuristo Thomas Nast uzis la demokratan azenon en siaj mokdesegnaĵoj.

## Eksteraj ligiloj

* Oficiala retejo (angle, hispane)

## Vidu ankaŭ

* *New York World*
# Metropola statistika regiono

En Usono, **metropola statistika regiono** (angle: *Metropolitan statistical area*, MSA) estas geografia regiono kun relative alta loĝdenso ĉe la kerno kaj intimaj ekonomiaj interrilatoj tra la tuta regiono. Tiaj regionoj estas laŭleĝe nek municipaj korporacioj kiel urboj aŭ urbetoj nek administraj unuoj kiel kantonoj aŭ apartaj distriktoj kiel subŝtatoj de Usono, do la preciza difino de tiaj metropolaj regionoj povas varii laŭ la fonto. Tipa metropola regiono centriĝas sur ununura urbego kiu aplikas grandan influon al la tuta regiono (ekzemple, Novjorko aŭ Filadelfio). Tamen, kelkaj metropolaj regionoj enhavas pli ol unu urbegon, kie neniu ununura municipo altagrade superregas alian (ekzemple, la kunurbaĵoj de Dallas kaj Fort Worth en Teksaso — la tiel-nomita *metroplekso*; de Riverside kaj San Bernardino en Kalifornio; aŭ Mineapolo kaj Saint Paul en Minesoto. La difinon de “metropola statistika regiono” kreis la usona Oficejo pri administrado kaj buĝeto (angle: *Office of Management and Budget*, OMB) kaj uzas, por statistikaj celoj, la Usona Buroo de la Censo (angle: *United States Bureau of the Census*, USCB) kaj aliaj registaraj agentejoj.

## Notoj
# Laŭloka nomo

**Laŭloka nomo** estas la nomo kiun la homo ricevas laŭ sia naskiĝa aŭ loĝa loko. La sufikso kutime uzata en Esperanto estas -ano (ekzemple de Brazilo *brazilano*), dum en kelkaj lingvoj konfuze oni uzas diversajn sufiksojn, ekzemple en la hispana -ano (mexicano), sed ankaŭ -eño (madrileño), -ense (barcelonense), -és (cordobés), -ino (granadino), -í (ceutí) kaj multajn aliajn.

Ĉar la nivelo de la loko povas varii, oni povas paroli pri genta nomo aŭ gentonomo (PIV) (havajano), laŭlanda nomo (nederlandano), laŭregiona nomo kiu taŭgus ankaŭ por subŝtataj nomoj (kaliforniano) ktp.

## Vidu ankaŭ

* Eŭropanoj
# Poŝtkodoj en Usono

ZIP kodo areoj en Usono
**Poŝtkodoj en Usonon** estas konataj sub la nomo **ZIP code**, mallongigo por Z**one **I**mprovement **P**lan*. Poŝtkodoj en Usono konsistas el kvin ciferoj kaj estis enkondukataj en 1963. Tiuj kvin ciferoj ekde 1983 estas sekvataj per kuŝanta streketo kaj kvar ekstraj ciferoj, per kiu oni atingis plian fajnigon de la kodo je la nivelo de domblokoj.

Usonaj adresoj havas la sekvan aranĝon:

```
nomo
domnumero stratnomo
loko ŝtato poŝtkodo
```

do ekzemple:

```
Wikimedia Foundation Inc.
200 2nd Ave. South #358
St. Petersburg, FL 33701-4313
```

La ZIP kodoj estas nacia sistemo. La aldono de la ŝtato en supra ekzemplo estas fakte ne necesa.
# Federal Information Processing Standard

**FIPS** (mallongigo de angla *Federal Information Processing Standards*) estas aro da oficiale starigitaj kodaroj eldonitaj de la usona registaro. Oni celas ke ili estu uzataj de ĉiuj ne-militistaj usonaj instancoj kaj de kontraktantoj kun la usona registaro. Ofte la normoj FIPS-aj estas versioj de normoj uzataj ekster la registara kunteksto, ekzemple ANSI, IEEE, ISO ktp. Kelkaj normoj FIPS-aj tamen originis en la usona registaro; inter tiuj aparte atentindas kelkaj normoj pri ĉifrado.

Ekzemploj de normoj FIPS-aj inkluzivas la jenajn:

* du-literaj landokodoj
* lokokodoj
* triciferaj kodoj pri usonaŝtataj kantonoj
* duciferaj kodoj pri la usonaj ŝtatoj

Ĉi ĉiuj similas aŭ kompareblas al la internaciaj normoj ISO 3166 aŭ la normo NUTS de la Eŭropa Unio.

## Eksteraj ligiloj

(Anglalingvaj)

* Retejo de FIPS
* FIPS-aj eldonaĵoj Arkivigite je 2017-09-09 per la retarkivo Wayback Machine
* Usona Registara Centro pri Komputila Sekureco Arkivigite je 2007-02-16 per la retarkivo Wayback Machine
# Kantona sidejo

Multaj kantonaj sidejoj en Usono havas historian monumentan centron, kiaj tiu de la Kantono Renville, Minesoto, fotita en Majo 2015.
**Kantona sidejo** (angle *county seat*) estas administracia centro, aŭ sidejo de registaro, por kantono aŭ *civil parish*. Tiu termino estas uzata en Usono, Kanado, Tajvano kaj Rumanio. En Granda Britio kaj Irlando, **kantonurbo** havas similan funkcion. Kelkaj usonaj kantonoj havas pli ol unu kantona sidejo.

## Eksteraj ligiloj

* National Association of Counties
# Ohio (rivero)

| Ohio
 |
| --- |
|  |
| **rivero** |
| Bazaj informoj
 |
| **Situo** | Pensilvanio, Ohio, Okcidenta Virginio, Kentukio, Indianao, Ilinojso (Usono)
 |
| **Rivera reto** | Misisipo
 |
| **Longeco** | 1 579 km  (kun Allegheny: 2 102 km)
 |
| **Akvokolekta areo** | 490 574 km² |
| Fluo
 |
| **Kunfluo de** | Allegheny River kaj Monongahela River en Pittsburgh, PA
 |
| **- Alteco super marnivelo** | 222 m |
| **- Koordinatoj**  | 40° 26′ 30″ N, 80° 0′ 58″ U (mapo)40.441667-80.016111 |
| **Enfluejo** | en la Misisipon ĉe Cairo, IL
 |
| **- Alteco** | 88 m |
| **- Koordinatoj**  | 36° 59′ 12″ N, 89° 7′ 52″ U (mapo)36.986667-89.131111 |
| Geografio
 |
| **Trairataj urboj** | Pittsburgh, PA, Cincinnati, OH, Louisville, KY, Evansville, IN
 |
| **Navigebla** | sur la tuta longo
 |
| **Alfluantoj** |
| **- Dekstraj** | Muskingum River, Scioto River, Wabash River
 |
| **- Maldekstraj** | Sandy Creek, Guyandotte River, Kanawha River, Kentucky River, Cumberland River, Tennessee River
 |
| Wikimedia | © OpenStreetMapOhio
 |
|  |

**Ohio-Rivero** estas grava flanka rivero de Misisipo.
Ĝi longas 1.579 km kaj fluas tra aŭ preter ses subŝtatojn de Usono.
Dek-kvar subŝtatojn tuŝas ĝia deflua baseno.

## Geografio

La rivero ne havas unikan fonton, sed ekestas per kunfluo de riveroj *Allegheny* kaj *Monongahela* en la urbo Pittsburgh en Pensilvanio.

Fluinte tra tiu ŝtato ĝi konsistigas la limon inter Ohio kaj Okcidenta Virginio (de tie venas la akvoj de la rivero Kanawha), poste inter Kentukio kaj Ohio, Indianao kaj Ilinojso (Okcidenta Virginio kaj Kentukio situas sude de la rivero, la aliaj norde).

Ĉe Cairo en Ilinojso ĝi enfluas la Misisipon, kiu estas pli larĝa ol la Ohio.

Nur mallonge antaŭe ĝi mem akceptas sian plej grandan flankan riveron, la Tenesion.

## Gravaj urboj ĉe la rivero

Gravaj urboj situas ĉe la rivero:

* Pittsburgh, Pensilvanio
* Cincinatio, Ohio
* Louisville, Kentukio
* Evansville, Indianio
* Newport (Kentukio)

## Vidu ankaŭ

* Alegana Altebenaĵo
* Marĉa taksodio

*
*
*
# Kentukio

| Kentukio |
| --- |
| Ŝtato |
| Flago |
| subŝtato de Usono [+] |
|

---

 |
| Lando | Usono |
|

---

 |
| Supermara alteco | 230 m [+] |
| Ĉefurbo | Frankfort |
|  - koordinatoj | 38° N, 85° U (mapo)37.5-85 [+] |
| Plej alta punkto | Black Mountain [+] |
| Plej malalta punkto | kantono Misisipo [+] |
| Akvokolektejo | 104 659 km² (10 465 900 ha) [+] |
| Areo | 104 659 km² (10 465 900 ha) [+] |
|

---

 |
| Loĝantaro | 4 505 836 [+] (1-a de aprilo 2020) |
| Denseco | 43,05 loĝ./km² [+] [+] |
|

---

 |
| Guberniestro | Andy Beshear (ekde 10-a de decembro 2019) |
|

---

 |
| Horzono | orienta horzono de Nordameriko, Ameriko/Nov-Jorko [+] |
| ISO 3166-2 | US-KN |
|

---

 |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Kentukio (Tero)

|  |
| --- |
|   |

 |

 |
|

---

 |
|

|  |
| --- |
| Kentukio (Usono)DEC |

 |
|

---

 |
| Wikimedia | © OpenStreetMap |
| Kentukio |
|

---

 |
| **Vikimedia Komunejo**:  **Kentucky** [+] |
| **En TTT**: Oficiala retejo [+] |
|  |

**Kentukio** (angle *Kentucky* [kenTAki]) estas la 15-a subŝtato de Usono. Kentukio iam estis parto de Virginio. Dek konstituciaj kongresoj okazis ĉe la kortumejo de Konstitucia Placo en Danville, Kentukio, inter 1784 kaj 1792. En 1790, kentukiaj delegitoj akceptis la preskribojn de Virginio por apartiĝo, kaj la ŝtata konstitucio verkiĝis ĉe la fina kongreso en aprilo 1792. La 1-an de junio, 1792, Kentukio iĝis la 15a ŝtato de la unio kaj Isaac Shelby, heroo de la usona revolucio, elektiĝis kiel la unua ŝtatestro de la Regno de Kentukio.

Ŝtata Birdo: Kardinalbirdo

Ŝtata Floro: Solidago (angle, *Goldenrod*)

Ŝtata Ĉefurbo: Frankfort

Kentukio, ankaŭ konata kiel "La Bluherba Ŝtato", apudas Okcidenta Virginio, Virginio, Tenesio, Misurio, Ilinojo, Indianao, kaj Ohio. Estas kvar ĉefaj regionoj: la Montaro Cumberland kaj Ebenaĵo Cumberland en la sudoriento, la nord-centra Bluherba Regiono, kaj la okcidenta Ebenaĵo Pennroyal.

Kentukio kaj ĝia loĝantaro eble estas plej konataj pro siaj purrasaj ĉevaloj kaj ĉevalvetkuroj, lokaj distilejoj, kaj senbrida fanatikemo por basketbalo de la Universitato de Kentukio. Kentukio estas la hejmo de la fama Kentukia Ĉevalvetkuro.

La plej granda urbo en Kentukio estas Louisville (esperantigita kiel *Luizvilo*) kiu ankaŭ havas la plejgrandan metropolan loĝantaron.

## Rimarkindaj kentukianoj

* Ali, Muhammad, (1942-2016), boksisto
* Clooney, George (1961-), filmaktoro
* Cruise, Tom (1962-), filmaktoro
* Davis, Jefferson (1808-1889), prezidanto de Konfederaciitaj Ŝtatoj de Ameriko
* Depp, Johnny, (1963- ) filmaktoro
* Lincoln, Abraham, (1809-1865) la 16-a prezidanto
* Lynn Loretta, (1932- ) kantisto
* Taylor, Zachary (1784-1850), la 12-a prezidanto
* Warren, Robert Penn, (1905-1989) poeto

## Eksteraj ligiloj

* retejo de Kentukio en la angla
* retejo de la Kentukia Turisma departamento en la angla
# Norda Usono

Norda Usono
**Norda Usono** aŭ en angla origine *Northern United States*, ankaŭ foje Nordio respektive *the North*, povas aludi al:

* Tiu filmeto estis farata de la anaro de ekspedicio 29 pere de la Internacia Spacstacio ISS pasante super Norda Usono nokte.Speciala grupiĝo de ŝtatoj aŭ regionoj de Usono de Nordameriko. La *United States Census Bureau* (Usona Censoficejo) disigas iujn el la plej nordaj ŝtatojn de Usono en la Usona Mez-Okcidento kaj la Nordorienta Usono. La Censoficejo ankaŭ inkludas ŝtatojn najbarajn al la norda limo de Usono kun Kanado ene de Okcidenta Usono.
* Aparte se referite kiel "Nordio", nome "the North", la frazo historie aludas al la ŝtatoj kiuj konsistigis la ne-sklavecan Union, kiu restis lojala al unueca Usono dum la Usona Enlanda Milito, kontrastante al la konfederaciaj ŝtatoj kiu licigis sklavecon, ĉiuj el kiuj estis situantaj en la suda Usono kaj ofte referita kiel "la Sudŝtatoj". Kelkaj el la ŝtatoj menciitaj kiel nordaj en la kunteksto esti parto de la Unio, kiel ekzemple Kalifornio kaj Kansaso, aliflanke, estas ne nepre geografie nordaj.

## Notoj
# Orienta marbordo de Usono

| Orienta marbordo de Usono |
| --- |
| Geografia regiono |
|  |
|

| [Montri]  Estas |
| --- |
| marbordo, regiono de Usono, geografia lokigo [+] |

 |
|

---

 |
| Lando | Usono |
|  - koordinatoj | 37° 1′ 24″ N, 77° 22′ 10″ U (mapo)37.02332-77.36954 |
|

---

 |
|

---

 |
|

|  |
| --- |
| Orienta marbordo de Usono (Usono)DEC |

 |
|

---

 |
| Wikimedia | © OpenStreetMap |
| Orienta marbordo de Usono |
| **Vikimedia Komunejo**:  **East Coast of the United States** [+] |
|  |

Regionaj difinoj varias laŭ la fontoj. La ŝtatoj montritaj tutruĝe estas kutime konsiderataj, dum la striitaj ŝtatoj povas aŭ ne esti konsiderataj kiel parto de la Orienta Marbordo.
La **Orienta marbordo de Usono**, konata ankaŭ kiel "**Orienta marbordo**" aŭ "**Atlantika marbordo**", estas regiono komponita de la plej orientaj marbordaj ŝtatoj de centra kaj norda Usono, kiuj tuŝas la Atlantikan Oceanon kaj atingas ĝis Kanadon. Laŭ geografia senso, la termino *Orienta Marbordo* estas amplekse uzata; en populara uzado la termino estas plej ofte uzata specife por la norda duono de tiu regiono, kiu estas konata ankaŭ kiel Nordorienta Usono. La suda duono de tiu regiono estas konsiderata ofte kiel apartenanta al pli forta koncepto kia estas Suda Usono aŭ Sudorienta Usono. Plej gravaj urboj estas Vaŝingtono, Novjorko, Filadelfio, Picburgo, Bostono, Baltimoro, Atlanta, Jacksonville kaj Miami.

## Vidu ankaŭ

* Okcidenta marbordo de Usono
# Sudaj ŝtatoj de Usono

| Sudaj ŝtatoj de Usono |
| --- |
| Kultura regionego |
|  |
|

|   Estas |
| --- |
| kulturspaco, United States census region, regiono de Usono [+] |

 |
|

---

 |
| Lando | Usono |
|  - koordinatoj | 33° 54′ 0″ N, 89° 30′ 0″ U (mapo)33.9-89.5 |
|

---

 |
|

---

 |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Sudaj ŝtatoj de Usono (Tero)

|  |
| --- |
|   |

 |
| la sudaj ŝtatoj de Usono: malhelruĝe la ŝtatoj, kiuj ĉiurilate konsideratas per la vorto, pli hele tiuj kutime same inkluzivigitaj kaj striite tiuj ŝtatoj kiuj nur malofte estas konsiderataj per la nomo |

 |
|

---

 |
|

|  |
| --- |
| Sudaj ŝtatoj de Usono (Usono)DEC |

 |
|

---

 |
|  |
| Sudaj ŝtatoj de Usono |
| **Vikimedia Komunejo**:  **Southern United States** [+] |
|  |

La **sudaj ŝtatoj de Usono** en vasta senco estas kultura regionego en la sudoriento de Usono. Laŭ la Usona Censa Buroo (angle *United States Census Bureau*) temu pri sume dek ses usonaj ŝtatoj kun areo de 2 384 143 km² kaj entute preskaŭ cent milionoj da loĝantoj. En historia senco temas pri tiuj el la pli orientaj ŝtatoj de Usono, kiuj situas sude de la linio Mason-Dixon, la limo inter Pensilvanio kaj Marilando, kaj en kiuj ĝis la jaro 1865 estis permesata la sklaveco. La plej multajn loĝantojn el inter la sudaj ŝtatoj de Usono havas Teksaso.

En pli malvasta senco la nomo celas tiujn dek unu el la usonaj ŝtatoj meze de la 19-a jarcentoj permesantaj sklavecon, kiuj en 1860/1861 post la elektiĝo de Abraham Lincoln kiel prezidanto de Usono malmembriĝis el la unio de la Unuiĝintaj Ŝtatoj de Ameriko. Kvankam Abraham Lincoln ne postulis la malpermeson de sklaveco, ĉar decidi pri tio estis la tasko de ĉiu usona ŝtato individue, sed lia prezidantiĝo montris ke politikisto povas iĝi prezidanto de Usono ankaŭ sen subteno de la sudaj ŝtatoj. La dek unu ŝtatoj kreis la union Konfederaciitaj ŝtatoj de Ameriko, sed malvenkis en la sekva Usona Enlanda Milito (1861-1865). La reunuigita usona respubliko oficialigis leĝojn favore al pli da rajtoj por afrikdevenaj usonanoj kaj dum iom da tempo centre regis la sudajn ŝtatojn.

Profunda Sudo (aŭ en angla *Deep South*) estas kultura kaj geografia subregiono en Suda Usono. Historie, ĝi estis diferencita kiel tiuj ŝtatoj plej dependaj el plantejoj kaj sklavohavaj socioj dum la epoko antaŭ la Usona Enlanda Milito.

## Vidu ankaŭ

* Golfa Marbordo de Usono
* Profunda Sudo
* Segregacio en rekonstruo
* Sudorienta Usono
* Sudokcidenta Usono
* Sudusona rokmuziko
* *Song of the South*
# Industriiĝo

| Industriiĝo
 |
| --- |
|  |
| **disvolviĝo**  |
| **ekonomia disvolviĝo • teĥnika ŝanĝo • socia ŝanĝo** |
|  |

Estiĝas novaj fabrikoj (desegno el la jaro 1860)
**Industriiĝo** estas en la ekonomio ĝenerale la plimultiĝo kaj pligrandiĝo de industriaj entreprenoj en certa regiono aŭ ekonomia spaco. Specife en historio la **erao de industriiĝo** estas la tempo ekde la 2-a duono de la 18-a jarcento ĝis la komenco de la 20-a jarcento, kiam estis enkondukita la industriaj formoj de produktado kaj distribuado de varoj kaj servoj. En la tiel nomitaj evolulandoj la industriiĝo ankoraŭ ne finiĝis aŭ eĉ ne komenciĝis.

## Historio

La industriiĝo komenciĝis unue en Anglio meze de la 18-a jarcento. Poste ĝi iom post iom disvastiĝis al aliaj landoj en Eŭropo kaj Nordameriko kaj al Japanio kaj Sudafriko. La industriiĝo atingis ekde la mezo de la 20-a ankaŭ la azian kontinenton kaj Latinamerikon. Subindustriigita daŭre restas Afriko, kie en multaj landoj la industriiĝo komenciĝis nur fine de la 20-a jarcento.

## Industria revolucio

La ĉefan fazon de la industria progreso oni nomas la industrian revolucion. Paralele al la industriiĝo ankaŭ evoluis la klasa societo kaj estiĝis la historiaj kondiĉoj, en kiuj estiĝis la ideoj de Karl Marx, kiu volis lukti por pli bonaj vivokondiĉoj por la laboristaro.

## Sekvoj de la industriiĝo

La industriiĝo portis grandan progreson al la homaro, ĉar nur dank al ĝi eblas nutri la ĉiam kreskantan homaron, longigi la vivodaŭron kaj altigi la averaĝan vivonivelon por ĉiuj. Aliflanke industriiĝo ankaŭ havas altan prezon. Ĝi kaŭzis poluadon de la medio kaj kondukis al la tutmonda varmiĝo.

## Vidu ankaŭ

* Fordismo
* Industria revolucio
* *Modern Times*
* Organizaĵo de Unuiĝintaj Nacioj pri Industria Disvolviĝo
# Fortune 500

La listo **Fortune 500** (en esperanto Riĉeco 500) estas listo eldonita ĉiujare de la revuo Fortune, kiu prezentas la 500 plej grandajn usonajn kompaniojn kun malfermita kapitalo al iu ajn investanto (t.e. nur listigitaj kompanioj) laŭ ilia vendo.

Wal-Mart denove okupis la unuan pozicion de ĉi tiu klasifiko en 2008, antaŭ la nafto-kompanio ExxonMobil, kiu okupas la duan lokon. En 2009 Wal-Mart estis preterpasita de ExxonMobil kaj reakiris la pinton en la jaro 2010.

Fortuno 1000 kaj Fortuno 100 estas pli-malpli ampleksaj listoj, kiuj sekvas la saman principon.
# Procter & Gamble

| Procter & Gamble
 |
| --- |
|  |
|  |
| **entrepreno publika kompanio entrepreno fabrikado**  |
| **Dum** | 31-a de oktobro 1837 - nekonata/nuntempe
 |
| **Jura formo** | Corporation (For-Profit)
 |
| **Fondintoj** | William Procter • James Gamble vd |
| **Sidejo** | Cincinnati
 |
| Lando
 | Usono
 |
| **Estr(ar)o** | Jon Moeller
 |
| **Dungitoj** | 105 000 (stato: 2016) |
| **Agokampo** | Always • Ariel • Bounty • Charmin
 |
| **ISIN-kodo** | US7427181091
 |
| **Posedata de** | The Vanguard Group • BlackRock vd |
| **filiaj kompanioj** | Gillette • Ferrara Candy Company • Braun • Wella • Clairol • Procter & Gamble - Rakona • Procter & Gamble (Belgium) • Procter & Gamble Deutschland • Procter & Gamble (France) • Tide Cleaners • OUAI vd |
| **Posedataj kompanioj** | Dreft • Gillette • Head & Shoulders • Braun • Ariel • Folgers • Downy • Febreze • Vicks • Charmin • Olay • Pantene • Fairy • Ivory • Oral-B • Tide • Old Spice • Pampers • Max Factor • Q2523195 • Crest • Mr. Clean • Always • Swiffer • Tampax • Superpila • BeingGirl • Bounty • Dawn • Gain • Luvs • Puffs • SK-II • Safeguard • Secret • Swash • Zzzquil • Pantene India vd |
|

| [Montri]  Premioj |
| --- |
|  | • Nacia Medalo de Teknologio kaj Novigo • Stockholm Industry Water Award • Silver Anvil Award vd |

 |
| **TTT** | Oficiala retejo
 |
|  |

**The Procter & Gamble Company** (**P&G**) estas usona transnacia korporacio kiu produktas kaj komercas tre diversajn konsumaĵojn kun sidejo en Cincinnati, Ohio, fondita en 1837 fare de William Procter kaj James Gamble. Ĝi specializiĝis en ampleksa gamo de produktoj por persona zorgado kaj higieno; tiuj produktoj estas organizataj en kelkaj segmentoj kiel plibeligo, memaranĝado, sanzorgo, hejmaĵoj kaj zorgado de beboj, virinoj kaj familioj. Antaŭ la vendo de fama varmarko Pringles al Kellogg's, ties produktaro inkludis ankaŭ manĝaĵojn, manĝetojn kaj trinkaĵojn. P&G estas aligita en Ohio.

En 2014, P&G registris 83.1 mil milionoj da usonaj dolaroj en vendoj. La 1an de Aŭgusto, 2014, P&G anoncis, ke ĝi estis maldikiginta la kompanion, forvendante ĉirkaŭ 100 markojn el sia produktaro por centriĝi al la restantaj 65 varmarkoj, kiuj produktis 95% el la kompaniaj profitoj. A.G. Lafley — nome kompania proparolanto, kaj CEO ĝis la 31a de Oktobro, 2015 — diris, ke la estonteco de P&G estos "multe pli simpla, multe malpli kompleksa kompanio de gravaj markoj, kio estas pli facile administrebla kaj funkciebla".

## Referencoj

## Literaturo

* Kominicki, John, "James Gamble's Candles and Soap Lit Up Profit: Do It Right: He Helped Put P&G on an Ethical Path to Top", Los Angeles: Investor's Business Daily, March 6, 2015, p. A3.
* McGuigan, Lee, "Procter & Gamble, Mass Media, and the Making of American Life", Media, Culture, and Society 37 (Septembro 2015), pp. 887–903. doi:10.1177/0163443715584100.

## Eksteraj ligiloj

* Oficiala retejo
# Universitato Ksavero

| Universitato Ksavero
 |
| --- |
|  |
| Unu el la studentaj loĝejoj de la universitato
 |
| **privata universitato jezuita universitato privata neprofitcela lernejo**  |
| moto
 | *Vidit Mirabilia Magna Ad Majorem Dei Gloriam*
Li vidis grandajn mirindaĵojn por la pli granda gloro de Dio

 |
| Informoj
 |
| fondodato
 | 17-a de oktobro 1831
 |
| Geografia situo
 | 39° 8′ 59″ N, 84° 28′ 25″ U (mapo)39.149648-84.473702 |
| lando
 | Usono
 |
| urbo
 | Cincinnati
 |
| Adreso
 | 3800 Victory Parkway, Cincinnati, OH, 45207-1092 |
| poŝtkodo
 | 45207-1092
 |
| Nombroj
 |
| nombro de studentoj
 | 7 061 vd (stato: septembro 2020) |
| retejo
 | Oficiala retpaĝaro [+] |
| Listoj
 |
| membro de
 |
| * sporta ligo Big East
* North Central Association of Colleges and Schools (en)
* Asocio de jezuitaj universitatoj kaj fakultatoj

vd |
| filiita al
 |
| * Asocio de jezuitaj universitatoj kaj fakultatoj

vd |
|

| [Montri]  Premioj |
| --- |
|  | * (1982)  Silver Anvil Award (en)

vd |

 |
| jura formo
 | Corporation (Nonprofit) vd |
|

|  |
| --- |
| Universitato Ksavero (Ohio)DEC |

 |
|

|  |
| --- |
| Universitato Ksavero (Cincinnati)DEC |

 |
|
Universitato Ksavero
 |
|  |

Sigelo de la universitato
La **Universitato Ksavero** (angle Xavier University, prononco / ˈ z eɪ v j ər / *ZAY -vyure*) estas privata katolika universitato en Cincinnati en la ŝtato Ohio, Usono .

La universitato estis fondita en 1831 de la jezuita ordeno. Ĝi estas la kvara plej malnova jezuita universitato kaj la sesa plej malnova katolika universitato en Usono. Ĝi estas unu el 28 membroj de la Asocio de Jezuitaj Kolegioj kaj Universitatoj .

Universitato Ksavero estas ĉefe studenta, liberalarta institucio. Ĝi disponigas edukon en la jezuita tradicio, kiu emfazas lernadon per socialservo, interfakaj kursoj kaj la engaĝiĝo de kredo, teologio, filozofio kaj etikstudoj.

En la universitato ekzistis 6,666 studentoj kaj 601 akademia kunlaborantaro en 2006, kun instrukotizoj sumiĝantaj al USUS$ 23,800. Studoj estas ofertitaj ĝis doktora nivelo .

## Referencoj

## Eksteraj ligiloj

* Oficiala retejo
* Ksavero Atletika retejo