# Κατάλογος αρχηγών κράτους της Γκάνας

Αυτός είναι ένας κατάλογος με τους **αρχηγούς κράτους της Γκάνας**, από την ανεξαρτησία της Γκάνας το 1957 έως σήμερα.

Από το 1957 έως το 1960, αρχηγός του κράτους βάσει του Συντάγματος του 1957 ήταν η Βασίλισσα της Γκάνας, Ελισάβετ Β΄, η οποία ήταν επίσης μονάρχης και άλλων κρατών της Κοινοπολιτείας. Η μονάρχης εκπροσωπούνταν στη Γκάνα από έναν γενικό κυβερνήτη. Η Γκάνα έγινε δημοκρατία εντός της Κοινοπολιτείας βάσει του Συντάγματος του 1960, και η μονάρχης και ο γενικός κυβερνήτης αντικαταστάθηκαν από έναν εκτελεστικό πρόεδρο.

## Μονάρχης (1957–1960)

Η διαδοχή στον θρόνο ήταν ίδια με τη Διαδοχή στον βρετανικό θρόνο.

| No. | Πορτρέτο | Όνομα (Γέννηση–Θάνατος) | Βασιλεία | Βασιλικός οίκος | Πρωθυπουργός |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Από | Έως | Διάρκεια |
| 1 |  | Βασίλισσα Ελισάβετ Β΄ (1926–2022) | 6 Μαρτίου 1957 | 1 Ιουλίου 1960 | 70081047816000000003 έτη, 117 ημέρες | Ουίνδσορ | Νκρούμαχ |

### Γενικός κυβερνήτης

Ο γενικός κυβερνήτης ήταν ο εκπρόσωπος της μονάρχη στη Γκάνα και ασκούσε τις περισσότερες από τις εξουσίες της. Ο γενικός κυβερνήτης διοριζόταν για αόριστη θητεία, υπηρετώντας κατά βούληση της μονάρχη. Εφόσον η Γκάνα έλαβε την ανεξαρτησία της μέσω του Νόμος Ανεξαρτησίας της Γκάνας του 1957 και όχι πρώτα ως ημιαυτόνομη Κυριαρχία που αργότερα θα αποκτούσε ανεξαρτησία βάσει του Καταστατικό του Ουεστμίνστερ του 1931, ο γενικός κυβερνήτης διοριζόταν πάντοτε αποκλειστικά βάσει των εισηγήσεων του Υπουργικού Συμβουλίου της Γκάνας, χωρίς την εμπλοκή της βρετανικής κυβέρνησης, με μοναδική εξαίρεση τον Τσαρλς Άρντεν-Κλαρκ, τον πρώην αποικιακό κυβερνήτη, ο οποίος υπηρέτησε προσωρινά ως γενικός κυβερνήτης μέχρι να αντικατασταθεί από τον Ουίλιαμ Χέαρ. Σε περίπτωση κενού του αξιώματος, ο πρόεδρος του Ανωτάτου Δικαστηρίου υπηρετούσε ως αξιωματούχος που ασκούσε τη διακυβέρνηση.

Καθεστώς
  Υποδηλώνει Ανώτατο δικαστή που υπηρετεί ως Αξιωματούχος που διοικεί την κυβέρνηση

| No. | Πορτρέτο | Όνομα (Γέννηση–Θάνατος) | Διάρκεια θητείας | Μονάρχης | Πρωθυπουργός |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Από | Έως | Θητεία |
| 1 |  | Σερ Τσαρλς Άρντεν-Κλαρκ (1898–1962) | 6 Μαρτίου 1957 | 14 Μαΐου 1957 | 700659616000000000069 ημέρες | Ελισάβετ Β΄ | Νκρούμαχ |
| — |  | Σερ Κομπίνα Αρκού Κορσάχ (1894–1967) | 14 Μαΐου 1957 | 13 Νοεμβρίου 1957 | 7007158112000000000183 ημέρες |
| 2 |  | Ουίλιαμ Χέιρ, 5ος κόμης του Λιστόουελ (1906–1997) | 13 Νοεμβρίου 1957 | 1 Ιουλίου 1960 | 2 χρόνια, 231 ημέρες |

## Δημοκρατία (1960–σήμερα)

Πολιτικά κόμματα
  Κόμμα Σύμβασης του Λαού (CPP)
  Εθνικό Λαϊκό Κόμμα (PNP)
  Εθνικό Δημοκρατικό Κογκρέσο (NDC)
  Νέο Πατριωτικό Κόμμα (NPP)
Λοιπές ομάδες
  Στρατός
  Ανεξάρτητος
Κατάσταση
  Υποδηλώνει υπηρεσιακό πρόεδρο
Σύμβολα
**C**  Συνταγματικό δημοψήφισμα

**†**  Απεβίωσε εν ενεργεία

### Πρώτη Δημοκρατία (1960–1966)

Βάσει του Συντάγματος του 1960, του πρώτου συντάγματος της Δημοκρατίας της Γκάνας, ο πρόεδρος αντικατέστησε τη μονάρχη ως εκτελεστικός αρχηγός του κράτους. Ο πρόεδρος εκλεγόταν από το Κοινοβούλιο της Γκάνας για πενταετή θητεία. Σε περίπτωση κενού του αξιώματος, τρία μέλη του Υπουργικού Συμβουλίου υπηρετούσαν από κοινού ως υπηρεσιακοί πρόεδροι.

| No. | Πορτρέτο | Όνομα (Γέννηση–Θάνατος) | Εκλεγείς | Θητεία | Πολιτικό κόμμα |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Από | Έως | Θητεία |
| 1 |  | Κουάμε Νκρούμαχ (1909–1972) | 1960 1964 | 1 Ιουλίου 1960 | 24 Φεβρουαρίου 1966 (ανατράπηκε σε πραξικόπημα) | 70081783512000000005 έτη, 238 ημέρες | CPP |

### Στρατιωτικό καθεστώς (1966–1969)

Ο αντιστράτηγος Τζόζεφ Άρθουρ Άνκραχ ηγήθηκε ενός πραξικοπήματος που ανέτρεψε τον πρόεδρο Νκρούμαχ και την κυβέρνησή του, ενώ όλα τα πολιτικά κόμματα και το Κοινοβούλιο διαλύθηκαν επίσης.

| No. | Πορτρέτο | Όνομα (Γέννηση–Θάνατος) | Θητεία | Πολιτικό κόμμα |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Από | Έως | Διάρκεια θητείας |
| 2 |  | Αντιστράτηγος Τζόζεφ Άρθουρ Άνκραχ (1915–1992) Πρόεδρος του NLC | 24 Φεβρουαρίου 1966 | 2 Απριλίου 1969 (παραιτήθηκε) | 70079786960000000003 έτη, 37 ημέρες | Στρατός |
| 3 |  | Ταξίαρχος Ακουάσι Αφρίφα (1936–1979) Πρόεδρος του NLC | 2 Απριλίου 1969 | 3 Σεπτεμβρίου 1969 | 7007133056000000000154 ημέρες |

### Δεύτερη Δημοκρατία (1969–1972)

| No. | Πορτρέτο | Όνομα (Γέννηση–Θάνατος) | Εκλογή | Θητεία | Πολιτικό κόμμα | πρωθυπουργός |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Από | Έως | Χρόνος θητείας |
| (3) |  | Ταξίαρχος Ακουάσι Αφρίφα (1936–1979) Πρόεδρος του NLC | — | 3 Σεπτεμβρίου 1969 | 7 Αυγούστου 1970 | 7007292032000000000338 ημέρες | Στρατός | Μπούσια |
| — |  | Νίι Αμάα Ολένου (1906–1986) | — | 7 Αυγούστου 1970 | 31 Αυγούστου 1970 | 700620736000000000024 ημέρες | Ανεξάρτητος |
| 4 |  | Έντουαρντ Ακούφο-Άντο (1906–1979) | — | 31 Αυγούστου 1970 | 13 Ιανουαρίου 1972 (ανατράπηκε σε πραξικόπημα) | 70074322160000000001 έτος, 135 ημέρες | Ανεξάρτητος |

### Στρατιωτικό καθεστώς (1972–1979)

Ο στρατηγός Ιγκνάτιους Κουτού Ατσεαμπονγκ ηγήθηκε ενός πραξικοπήματος που ανέτρεψε τον πρόεδρο Ακούφο-Άντο, τον πρωθυπουργό Αμπρέφα Μπουσία και την κυβέρνησή του· όλα τα πολιτικά κόμματα και το Κοινοβούλιο διαλύθηκαν επίσης.

Ο αντιστράτηγος Φρεντ Ακούφο ηγήθηκε ενός ανακτορικού πραξικοπήματος που ανέτρεψε τον στρατηγό Ατσεαμπόνγκ, και στη συνέχεια ο υποσμηναγός Τζέρι Ρόλινγκς ηγήθηκε ενός πραξικοπήματος που ανέτρεψε το Ανώτατο Στρατιωτικό Συμβούλιο.

| No. | Πορτρέτο | Όνομα (Γέννηση–Θάνατος) | Θητεία | Πολιτικό κόμμα |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Από | Έως | Χρόνος θητείας |
| 5 |  | Στρατηγός Ιγκνάσιους Κούτου Ατσεαμπόνγκ (1931–1979) Πρόεδροςe NRC | 13 Ιανουαρίου 1972 | 5 Ιουλίου 1978 (ανατράπηκε σε πραξικόπημα) | 70082042928000000006 έτη, 173 ημέρες | Στρατός |
| Πρόεδρος του SMC από τις 9 Οκτωβρίου 1975 |
| 6 |  | Αντιστράτηγος Φρεντ Ακούφο (1937–1979) Πρόεδρος του SMC | 5 Ιουλίου 1978 | 4 Ιουνίου 1979 Ανατράπηκε σε πραξικόπημα) | 7007288576000000000334 ημέρες |
| 7 |  | Σμηναγός Τζέρι Ρόουλινγκς (1947–2020) Πρόεδρος του AFRC | 4 Ιουνίου 1979 | 24 Σεπτεμβρίου 1979 | 7006967680000000000112 ημέρες |

### Τρίτη Δημοκρατία (1979–1981)

Βάσει του Συντάγματος του 1979, ο πρόεδρος ήταν αρχηγός τόσο του κράτους όσο και της κυβέρνησης. Ο πρόεδρος εκλέγονταν άμεσα και υπηρετούσε τετραετή θητεία, η οποία έληγε με τις επόμενες γενικές εκλογές· ένας πρόεδρος μπορούσε να υπηρετήσει το πολύ δύο θητείες. Σε περίπτωση κενωθείσας θέσης, ως υπηρεσιακός πρόεδρος υπηρετούσε ο αντιπρόεδρος.

| No. | Πορτρέτο | Όνομα (Γέννηση–Θάνατος) | Εκλογή | Θητεία | Πολιτικό κόμμα |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Από | Έως | Χρόνος θητείας |
| 8 |  | Χίλα Λίμαν (1934–1998) | 1979 | 24 Σεπτεμβρίου 1979 | 31 Δεκεμβρίου 1981 (Ανατράπηκε σε πραξικόπημα) | 70077158240000000002 έτη, 98 ημέρες | PNP |

### Στρατιωτικό καθεστώς (1981–1993)

Ο υποσμηναγός Τζέρι Ρόλινγκς ηγήθηκε ενός πραξικοπήματος που ανέτρεψε τον πρόεδρο Λίμαν και την κυβέρνησή του· όλα τα πολιτικά κόμματα και το Κοινοβούλιο διαλύθηκαν επίσης.

| No. | Πορτρέτο | Όνομα (Γέννηση–Θάνατος) | Θητεία | Πολιτικό κόμμα |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Από | Έως | Χρόνος θητείας |
| 9 |  | Υποσμηναγός Τζέρι Ρόλινγκς (1947–2020) Πρόεδρος του PNDC | 31 Δεκεμβρίου 1981 | 7 Ιανουαρίου 1993 | 700834773840000000011 έτη, 7 ημέρες | Στρατός |

### Τέταρτη Δημοκρατία (1993–σήμερα)

Με βάση το ισχύον σύνταγμα ο πρόεδρος είναι αρχηγός κράτους και κυβέρνησης, the president is head of both state and government. Ο πρόεδρος εκλέγεται άμεσα και υπηρετεί θητεία 4 ετών που λήγει στις επόμενες γενικές εκλογές. Το μέγιστο όριο της προεδρικής θητείας είναι δύο θητείες. Ένας πρόεδρος μπορεί να υπηρετήσει το μέγιστο έως δύο θητείες. Σε περίπτωση κενής θέσης, ο αντιπρόεδρος υπηρετεί το υπόλοιπο της θητείας ως πρόεδρος.

| No. | Πορτρέτο | Όνομα (Γέννηση–Θάνατος) | Εκλογή | Χρόνος θητείας | Πολιτικό κόμμα |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Από | Έως | Χρόνος θητείας |
| (9) |  | Τζέρι Ρόουλινγκς (1947–2020) | 1992 1996 | 7 Ιανουαρίου 1993 | 7 Ιανουαρίου 2001 | 7 έτη | NDC |
| 10 |  | Τζον Κουφούρ (1938-) | 2000 2004 | 7 Ιανουαρίου 2001 | 7 Ιανουαρίου 2009 | 8 έτη | NPP |
| 11 |  | Τζον Άτα Μιλς (1944–2012) | 2008 | 7 Ιανουαρίου 2009 | 24 Ιουλίου 2012 | 70081118664000000003 έτη, 199 ημέρες | NDC |
| 12 |  | Τζον Μαχάμα (1958-) | 2012 | 24 Ιουλίου 2012 | 7 Ιανουαρίου 2017 | 70081406592000000004 έτη, 167 ημέρες | NDC |
| 13 |  | Νάνα Ακούφο-Άντο (1944-) | 2016 2020 | 7 Ιανουαρίου 2017 | 7 Ιανουαρίου 2025 | 8 έτη | NPP |
| 14 |  | Τζον Μαχάμα (1958-) | 2024 | 7 Ιανουαρίου 2025 | *Σημερινός* | 70074762800000000001 έτος, 186 ημέρες | NDC |

## Ιστορική γραμμή από το 1960

## Παραπομπές