# Λόφος Φιλοπάππου

Ο λόφος Φιλοπάππου
Φιλοπάππου Η θέση του **Φιλοπάππου** στον χάρτη
Ο **λόφος Φιλοπάππου** ή **λόφος Μουσών** ή *λόφος Σέγγιο* είναι λόφος της Αθήνας που βρίσκεται απέναντι, νοτιοδυτικά, από την Ακρόπολη. Συνδέεται με τους παρακείμενους λόφους του Αστεροσκοπείου (λόφος Νυμφών) και της Πνύκας. Στην κορυφή του υπάρχει το μνημείο Φιλοπάππου που έστησε ο ύπατος Φιλόπαππος κατά την ρωμαϊκή κατοχή και έδωσε το όνομά του στον λόφο. Γύρω από τον λόφο Φιλοπάππου βρίσκεται η ομώνυμη συνοικία καθώς και οι συνοικίες Κουκάκι, Ασύρματος, Πετράλωνα και Ακρόπολη. Στην νότια πλευρά του λόφου υπάρχει επίσης το θέατρο Δόρα Στράτου.

Ο λόφος οφείλει το όνομά του στο μνημείο του Φιλοπάππου, δηλαδή στο μνημείο που ανήγειραν οι Αθηναίοι μεταξύ 114 και 119 μετά Χριστόν προς τιμήν του ευεργέτη τους Αντιόχου Φιλοπάππου. Ο Αντίοχος ἐφερε την προσωνυμία «φιλόπαππος» (προπαροξυτόνως) διότι αγαπούσε ιδιαίτερα τον παππού του.

Η παλαιότερη ονομασία "*λόφος Σέγγιο*" χρονολογείται από την εποχή της Φραγκοκρατίας που διατηρήθηκε μέχρι τις αρχές του προηγούμενου αιώνα. Η ετυμολογία της ονομασίας αυτής προφανώς προέρχεται από την ιταλική λέξη *σένιο*, (segno = σινιάλο, σήμα), ίσως επειδή επί Φραγκοκρατίας υπήρχε στη νότια προβολή της κορυφής του λόφου είδος σηματογραφικού σταθμού που λάμβανε και μετέδιδε σήματα και πληροφορίες με άλλους πύργους παρατηρητήρια, κατά μήκος ακτών και νήσων του Σαρωνικού, που αφορούσαν κυρίως εμφάνιση στόλων ή πειρατικών πλοίων.

Το 2002 στα πλαίσια της Ενοποίησης Αρχαιολογικών Xώρων Αθήνας και αργότερα επί Υπουργίας Πολιτισμού Μιχάλη Λιάπη, ξεκίνησε μια προσπάθεια ο λόφος του Φιλοπάππου να περιφραχθεί, να είναι επισκέψιμος με ωράριο και στα σχέδια ήταν η ένταξη του στο ενιαίο εισιτήριο των χώρων της ενοποίησης. Τον Νοέμβριο του 2002, σχηματίστηκε ένα δραστήριο κίνημα κατοίκων, που απέτρεψε αυτά τα σχέδια και εργάστηκε για την υπεράσπιση της ανοιχτής πρόσβασης στο λόφο, κερδίζοντας τελικώς τη μάχη και νομικά στο ΣΤΕ το 2015.

Την Κυριακή 29 Σεπτεμβρίου 2014 στο πλαίσιο εκδηλώσεων «Ευρωπαϊκές Ημέρες Πολιτιστικής Κληρονομιάς» υπό την αιγίδα του Υπουργείου Πολιτισμού και της Α’ Εφορείας Προϊστορικών και Κλασικών Αρχαιοτήτων, ο συνθέτης Αντώνης Μιτζέλος έδωσε σημαντική συναυλία Κιθαρωδίας με φυσικό ήχο, χωρίς ηχητική ενίσχυση, στον Λόφο των Μουσών (Άνδηρο Πικιώνη). Συναυλία με θέμα τον «Χρόνο», σε έργα διασκευασμένα για κιθάρα των: Πινδάρου, mc Lauglin, Μιτζέλου και F.Hendel.Κατά την απώτατη αρχαιότητα στον συγκεκριμένο χώρο υπήρξε ιερό τέμενος αφιερωμένο στην λατρεία των Μουσών (Μουσείον) όπου καλλιεργούνταν η μουσική, η ποίηση, τα γράμματα, η φιλοσοφία και ο χορός.

## Η ομώνυμη συνοικία

Η συνοικία του **Φιλοπάππου** βρίσκεται ανάμεσα στις συνοικίες Κουκάκι, Πετράλωνα, Μακρυγιάννη και Ακρόπολη. Πήρε το όνομά της από το **Λόφο Φιλοπάππου** γύρω από τον οποίο αναπτύχθηκε. Εξυπηρετείται από τη γραμμή 2 του μετρό (σταθμός Συγγρού-Φιξ) και από γραμμές τρόλεϊ.

* Το μνημείο Φιλοπάππου
* Ο χώρος που πιθανολογείται ότι ήταν το δεσμωτήριο των Αρχαίων Αθηνών (Φυλακές Σωκράτους)
* Θέα από τη κορυφή του λόφου, μαζί με το μονοπάτι προς το νότιο άκρο του λόφου
* Ο λόφος Φιλοπάππου και το Κουκάκι
* Μονοπάτι στον λόφο

## Προσωπικότητες της περιοχής

* Αγγελική Παπούλια, ηθοποιός.
* Γιάννης Μπέζος, ηθοποιός
* Χριστίνα Βράκα, ηθοποιός

## Παραπομπές