# Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν

| Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν Recep Tayyip Erdoğan |
| --- |
| Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν το 2024 |
| Πρόεδρος της Τουρκίας |
| **Εν ενεργείαΑνέλαβε καθήκοντα** 28 Αυγούστου 2014 |
| Προκάτοχος | Αμπντουλάχ Γκιουλ |
| Πρωθυπουργός της Τουρκίας |
| **Περίοδος** 14 Μαρτίου 2003 – 28 Αυγούστου 2014 |
| Πρόεδρος | Αχμέτ Νετζντέτ Σεζέρ Αμπντουλάχ Γκιούλ |
| Προκάτοχος | Αμπντουλάχ Γκιούλ |
| Διάδοχος | Αχμέτ Νταβούτογλου |
| Αρχηγός του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης |
| **Περίοδος** 14 Αυγούστου 2001 – 27 Αυγούστου 2014 |
| Προκάτοχος | Η θέση δημιουργήθηκε |
| Διάδοχος | Αχμέτ Νταβούτογλου |
| Δήμαρχος της Κωνσταντινούπολης |
| **Περίοδος** 27 Μαρτίου 1994 – 06 Νοεμβρίου 1998 |
| Προκάτοχος | Νουρεττίν Σοζέν |
| Διάδοχος | Αλί Μιουφίτ Γκιούρτουνα |
| Προσωπικά στοιχεία |
| Γέννηση | 26 Φεβρουαρίου 1954 (1954-02-26), Κωνσταντινούπολη, Τουρκία |
| Εθνότητα | Τούρκος |
| Υπηκοότητα | Τουρκική |
| Πολιτικό κόμμα | Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (2001-2014) (2017 - σήμερα) Κόμμα Αρετής (1998-2001) Κόμμα Ευημερίας (1983-1998) Κόμμα Εθνικής Σωτηρίας (πριν το 1981) |
| Σύζυγος | Εμινέ Γκιουλμπαράν (1978-σήμερα) |
| Παιδιά | 4 |
| Σπουδές | Πανεπιστήμιο του Μαρμαρά |
| Βραβεύσεις | Τάγμα του Χρυσόμαλλου Δέρατος (17  Μαΐου 2010) Τάγμα του Πακιστάν (26  Οκτωβρίου 2009) Τάγμα του Χρυσού Αετού παράσημο «Ντανακέρ» (2  Φεβρουαρίου 2011) Παράσημο Χεϊντάρ Αλίγιεφ βραβείο Καντάφι βραβείο Στάιγκερ King Faisal International Prize in Service to Islam (2010) Βραβείο χρυσής πλάκας από την Ακαδημία Επιτευγμάτων (13  Ιουνίου 2004) Εθνικό Τάγμα της Αξίας Εθνικό Τάγμα της Μαδαγασκάρης (2017) Τάγμα του Μουμπάρακ του Μέγα Medal "In Commemoration of the 1000th Anniversary of Kazan" Order of the Somali Star Τάγμα της Δημοκρατίας (2018) honorary doctor of the Shanghai International Studies University (2012) επίτιμος διδάκτωρ του Ινστιτούτου Διεθνών Σχέσεων Μόσχας Τάγμα της Δημοκρατίας Μεγαλόσταυρος του Εθνικού Τάγματος του Μάλι Μεγαλόσταυρος του Τάγματος του Λεοπόλδου (5  Οκτωβρίου 2015) Εθνικό Τάγμα του Νίγηρα Εθνικό Τάγμα του Λέοντος (Σενεγάλη) Εθνικό Τάγμα Αξίας της Παραγουάης Τάγμα του Ελευθερωτή honorary doctor of Marmara University Τάγμα του Πρίγκηπα Γιάροσλαβ του Σοφού, 1η τάξη βραβείο Ιγκ Νόμπελ (Σεπτέμβριος 2020) Τάγμα της Φιλίας τάξης Α Τάγμα του Σεΐχη ουλ-Ισλάμ Τάγμα του Ζαγιέντ Τάγμα του Στέμματος του Βασιλείου Order "For contribution to the development of cooperation" Τάγμα Εθνικής Σημαίας Κολάρο της Τιμής National Order of the Ivory Coast Amir Amanullah Khan Award Εθνικό Τάγμα του Μάλι Order of Manas, 1st class Τάγμα της Φιλίας Τάγμα του Μανάς Order of Al Said Ανώτατο Τάγμα του Τουρκικού Κόσμου (11  Νοεμβρίου 2022) Khoja Ahmed Yasawi Order Εθνικό Τάγμα της Τιμής Τάγμα του Αλ Χουσεΐν μπιν Άλι |
| Θρήσκευμα | Σουννίτες |
| Υπογραφή |  |
| Ιστοσελίδα | Επίσημη ιστοσελίδα Πρόεδρος της Τουρκίας |
|  Σχετικά πολυμέσα |
|

Ο **Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν** (τουρκικά: *Recep Tayyip Erdoğan*‎‎, προφέρεται: [ɾeˈdʒep tajˈjip ˈæɾdoan] ( ακούστε), Κωνσταντινούπολη, 26 Φεβρουαρίου 1954 - ) είναι Τούρκος πολιτικός, πρόεδρος της Τουρκίας από τον Αύγουστο του 2014. Διετέλεσε επίσης πρωθυπουργός της χώρας από το 2003 έως το 2014, για τρεις συνεχόμενες θητείες, ενώ υπηρέτησε και ως δήμαρχος Κωνσταντινούπολης (1994 - 1998). Υπήρξε ο Ιδρυτής και πρώτος αρχηγός του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης. Με τη νίκη του στις προεδρικές εκλογές τον Αύγουστο του 2014 ο Έρντογαν έγινε ο πρώτος Τούρκος πρόεδρος που εκλέχθηκε από το λαό, μετά τον Γκιούλ. Προερχόμενος από ισλαμιστικό υπόβαθρο και προωθώντας κοινωνικά συντηρητικές πολιτικές, η Τουρκία έχει βιώσει αυξανόμενο αυταρχισμό, δημοκρατική οπισθοδρόμηση και καταστολή της διαφωνίας υπό την κυβέρνηση του Ερντογάν.

Επί των ημερών του η Τουρκία ξεκίνησε τις διαπραγματεύσεις για την ένταξη της στην Ευρωπαϊκή Ένωση, 45 χρόνια μετά το πρώτο αίτημα της για αυτό. Επίσης η οικονομία ανέκαμψε από την κρίση του 2001 και έγιναν επενδύσεις σε υποδομές, οδικό δίκτυο, αεροδρόμια και σιδηροδρόμους. Επίσης κέρδισε δύο δημοψηφίσματα. Ο Ερντογάν μείωσε την επιρροή του στρατού στη πολιτική, ενώ παρέμεινε αμφιλεγόμενος για τις σχέσεις του με το κίνημα Γκιουλέν.

Μετά το 2014 όμως η διακυβέρνηση του έχει σημαδευτεί από ένα πιο αυταρχικό τρόπο διακυβέρνησης και η κυβέρνηση του έχει κατηγορηθεί για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καταστολή των αντιφρονούντων και καταστολή της ελευθερίας του λόγου. Έχει επικριθεί για τον χειρισμό εκ μέρους του των διαδηλώσεων στο πάρκο Γκεζί το 2013, την απόπειρα πραξικοπήματος το 2016, τις οικονομικές του πολιτικές και την εμπλοκή του στον εμφύλιο πόλεμο στην Συρία. Έχει επίσης αμφισβητηθεί και ο χειρισμός άλλων ζητημάτων εκ μέρους του. Το 2019 το κόμμα του έχασε για πρώτη φορά τον έλεγχο μεγάλων πόλεων υπέρ της αντιπολίτευσης.

## Βιογραφικά στοιχεία

Γεννήθηκε στις 26 Φεβρουαρίου 1954, στην εργατική συνοικία της Κωνσταντινούπολης, Κασίμπασα.

Η καταγωγή της οικογένειας του ήταν από την περιοχή της Ατζαρίας, στη Γεωργία και το παλιό ελληνικό χωριό Ποταμιά στον Πόντο, σύμφωνα με Τούκους ερευνητές. Το επίθετο του προπάππου του Ερντογάν (επικεφαλής αντάρτικης ομάδας Ελλήνων του Πόντου εναντίον των Τούρκων) ήταν το εξισλαμισμένο *Μπακάτογλου Μέμις* από το χωριό Ποταμιά της Ριζούντας του Πόντου. Η οικογένεια του όμως άλλαξε επίθετο το 1934, καθώς με τη λέξη «Μπακάτ» αποκαλούνταν οι Έλληνες αντάρτες.

Τα παιδικά του χρόνια τα πέρασε στην Ρίζε στον Εύξεινο Πόντο, όπου ο πατέρας του υπηρετούσε στην τουρκική Ακτοφυλακή. Στην αρχή της εφηβείας του, η οικογένεια Ερντογάν εγκαταστάθηκε και πάλι στην Κωνσταντινούπολη. Φοίτησε σε δευτεροβάθμια θρησκευτική σχολή, ενώ παράλληλα αναγκαζόταν να δουλεύει στον δρόμο για να εξασφαλίσει περισσότερα χρήματα.

Παράλληλα υπήρξε και ερασιτέχνης ποδοσφαιριστής, στην τοπική ομάδας της περιοχής του. Προς τιμή του το στάδιο της γειτονιάς του Κασίμπασα, έδρα της τοπικής ομάδας Κασίμπασα Σπορ Κουλουμπού, έχει πάρει το όνομα του.

Σύμφωνα με το επίσημο βιογραφικό του, σπούδασε Διοίκηση Επιχειρήσεων στη Σχολή Οικονομικών και Εμπορικών Επιστημών της Ανωτάτης Εμπορικής Σχολής του Ακσαράι, σχολή ενταγμένη πλέον ως «Σχολή Οικονομικών και Διοικητικών Επιστημών» του Πανεπιστημίου του Μαρμαρά. Ωστόσο υπάρχουν αρκετοί που αμφισβητούν είτε ότι φοίτησε είτε ότι αποφοίτησε , καθώς δεν έχει επιδειχθεί - αν και έχει ζητηθεί - το πτυχίο από το Πανεπιστήμιο.

Είναι παντρεμένος με την Εμινέ Γκιουλμπαράν από τις 4 Ιουλίου 1978 και έχει 2 γιους και 2 κόρες.

## Πρώιμη πολιτική σταδιοδρομία

Ο Ταγίπ Ερντογάν ως πρωθυπουργός στο Τσανάκκαλε, 2008
Την περίοδο των σπουδών του, το 1976 έγινε μέλος Εθνικής Τουρκικής Φοιτητικής Ένωσης ενώ λίγο αργότερα έγινε μέλος του Κόμματος Εθνικής Σωτηρίας. Μετά το πραξικόπημα του 1980 ακολούθησε μαζί με τους υποστηρικτές του Ερμπακάν το Ισλαμιστικό Κόμμα της Ευημερίας, με το οποίο συμμετείχε στο τοπικό συμβούλιο του διαμερίσματος Μπέγιογλου της Κωνσταντινούπολης.

Ο Ερντογάν εισήλθε στις ενδιάμεσες κοινοβουλευτικές εκλογές του 1986 ως υποψήφιος στην 6η περιφέρεια της Κωνσταντινούπολης, αλλά δεν κατάφερε να κερδίσει έδρα καθώς το κόμμα του βρέθηκε στην πέμπτη θέση στις ενδιάμεσες εκλογές. Τρία χρόνια αργότερα, ο Ερντογάν έθεσε υποψηφιότητα για δήμαρχος του διαμερίσματος Μπέγιογλου. Τερμάτισε δεύτερος στις εκλογές με 22,8% των ψήφων. Ο Ερντογάν εξελέγη στο κοινοβούλιο το 1991, αλλά του απαγορεύτηκε να πάρει την έδρα του λόγω προνομιακής ψήφου.

### Δήμαρχος Κωνσταντινούπολης (1994–1998)

Στις δημοτικές εκλογές του 1994, ο Ερντογάν έθεσε υποψηφιότητα για δήμαρχος της Κωνσταντινούπολης. Κέρδισε τις εκλογές με 25,19% της λαϊκής ψήφου, καθιστώντας την πρώτη φορά που εκλέγεται δήμαρχος της Κωνσταντινούπολης από το πολιτικό του κόμμα.

Υπήρξε ρεαλιστής στην θητεία του, αντιμετωπίζοντας πολλά χρόνια προβλήματα στην Κωνσταντινούπολη, όπως η έλλειψη νερού, η ρύπανση και η κυκλοφοριακή συμφόρηση. Το πρόβλημα της λειψυδρίας λύθηκε με την τοποθέτηση νέων αγωγών εκατοντάδων χιλιομέτρων. Το πρόβλημα των απορριμμάτων λύθηκε με τη δημιουργία υπερσύγχρονων εγκαταστάσεων ανακύκλωσης. Ενώ ο Ερντογάν ήταν στην εξουσία, η ατμοσφαιρική ρύπανση μειώθηκε μέσω ενός σχεδίου που αναπτύχθηκε για τη μετάβαση στο φυσικό αέριο. Άλλαξε τα δημόσια λεωφορεία σε φιλικά προς το περιβάλλον. Το κυκλοφοριακό πρόβλημα της πόλης μειώθηκε κατασκευάζοντας περισσότερες από πενήντα γέφυρες, οδογέφυρες και αυτοκινητόδρομους. Για την πρόληψη της διαφθοράς, χρησιμοποίησε μέτρα για να διασφαλίσει ότι τα δημοτικά κονδύλια χρησιμοποιούνταν με σύνεση. Ξεπλήρωσε ένα μεγάλο μέρος του χρέος της Κωνσταντινούπολης ύψους δύο δισεκατομμυρίων δολαρίων του Μητροπολιτικού Δήμου και επένδυσε τέσσερα δισεκατομμύρια δολάρια στην πόλη. Άνοιξε επίσης το Δημαρχείο στους ανθρώπους και δημιούργησε δημοτικές τηλεφωνικές γραμμές.

Ο Ερντογάν ξεκίνησε το πρώτο φόρουμ των δημάρχων κατά τη διάρκεια της διάσκεψης της Κωνσταντινούπολης, το οποίο οδήγησε σε ένα παγκόσμιο, οργανωμένο κίνημα δημάρχων. Μια επταμελής διεθνής κριτική επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών απένειμε ομόφωνα στον Ερντογάν το βραβείο UN-Habitat.

### Φυλάκιση

Κατά τη διάρκεια της θητείας του ως δήμαρχος Κωνσταντινούπολης το Κόμμα της Ευημερίας κρίθηκε παράνομο από το Τουρκικό Συνταγματικό Δικαστήριο. Στις διαδηλώσεις που ακολούθησαν ο Ερντογάν έγινε ένας από τους κύριους ομιλητές. Τον Δεκέμβριο του 1997, σε διαδήλωση στην περιοχή του Σιίρτ, ο Ερντογάν απήγγειλε ένα ποίημα του Τούρκου εθνικιστή ποιητή των αρχών του 20ού αιώνα Ζιγιά Γκιοκάλπ. Η δημόσια ανάγνωση του συγκεκριμένου ποιήματος θεωρήθηκε από το δικαστήριο ως προτροπή για τέλεση αδικήματος και υποκίνηση σε θρησκευτικό ή φυλετικό μίσος (άρθρο 312/2 του Τουρκικού Ποινικού Κώδικα). Ο Ερντογάν ωθήθηκε σε παραίτηση από την θέση του δημάρχου το 1998 και τελικά καταδικάστηκε το 1999 σε δεκάμηνη φυλάκιση, που συνοδεύτηκε από αφαίρεση των πολιτικών του δικαιωμάτων για το συγκεκριμένο διάστημα. Η ποινή του ολοκληρώθηκε στις 24 Ιουλίου 1999. Το ποίημα έλεγε: "Οι μιναρέδες είναι οι ξιφολόγχες μας, οι θόλοι είναι τα κράνη μας και οι πιστοί οι στρατιώτες μας. Αυτόν τον στρατό περιμένει η θρησκεία μου."

### Συνιδρυτής του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης

Ο Ερντογάν ήταν μέλος πολιτικών κομμάτων που απαγορευόταν συνεχώς από τον στρατό ή τους δικαστές. Την περίοδο που ήταν μέλος στο κόμμα της Αρετής (1997–2001) υπήρχε έντονος προβληματισμός ως προς την επίτευξη ισορροπίας ανάμεσα στις παραδοσιακές πολιτικές και τις μεταρρυθμιστικές. Ο Ερντογάν ήθελε ένα κόμμα που θα μπορούσε να λειτουργεί εντός των ορίων του συστήματος, και επομένως να μην απαγορευθεί όπως οι προκάτοχοί του, το Κόμμα Εθνικής Τάξης, Κόμμα Εθνικής Σωτηρίας και Κόμμα Ευημερίας. Ήθελε να δώσει στο κόμμα τον χαρακτήρα ενός συνηθισμένου συντηρητικού κόμματος με τα μέλη του να είναι Μουσουλμάνοι Δημοκράτες ακολουθώντας το παράδειγμα των Χριστιανοδημοκράτες της Ευρώπης.

Όταν το Κόμμα της Αρετής απαγορεύτηκε και αυτό με τη σειρά του, το 2001, έλαβε χώρα μια οριστική διάσπαση: οι οπαδοί του Νετσμετίν Ερμπακάν ίδρυσαν το Κόμμα Ευτυχίας (SP) και οι μεταρρυθμιστές ίδρυσαν το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP) υπό την ηγεσία του Αμπντουλάχ Γκιουλ και του Ταγίπ Ερντογάν.

Οι φιλο-μεταρρυθμιστικοί πολιτικοί συνειδητοποίησαν ότι ένα ισλαμικό κόμμα δεν θα γινόταν ποτέ αποδεκτό ως κυβερνών κόμμα από τον κρατικό μηχανισμό έχοντας ταυτόγχρονα και περιορισμένη επιρροή στο εκλογικό σώμα. Το κόμμα AK τοποθετήθηκε εμφατικά ως ένα ευρύ δημοκρατικό συντηρητικό κόμμα με νέους πολιτικούς από το κέντρο (όπως ο Αλί Μπαμπατζάν και ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου), ενώ σέβεται τους ισλαμικούς κανόνες και αξίες, αλλά χωρίς ρητό θρησκευτικό πρόγραμμα.

## Πρωθυπουργός της Τουρκίας

Το νέο κόμμα του Ερντογάν κέρδισε το 34% των ψήφων στις γενικές εκλογές του 2002. Το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης κέρδισε στις εκλογές του 2002, αλλά ο ίδιος δεν μπόρεσε να γίνει άμεσα Πρωθυπουργός, λόγω κωλύματος εκλογιμότητας. Πρωθυπουργός ορίστηκε αρχικά ο στενός του συνεργάτης Αμπντουλάχ Γκιουλ. Ο Ερντογάν έγινε ο 57ος πρωθυπουργός της Τουρκίας στις 14 Μαρτίου 2003. Τον Μάιο του 2004, έγινε ο πρώτος Τούρκος Πρωθυπουργός που επισκέφθηκε επίσημα την Ελλάδα από το 1988 και ο πρώτος που είδε τους μουσουλμάνους της Θράκης από το 1952.

Στις 14 Απριλίου 2007, περίπου 300.000 άνθρωποι πραγματοποίησαν πορεία στην Άγκυρα για να διαμαρτυρηθούν για την πιθανή υποψηφιότητα του Ερντογάν στις προεδρικές εκλογές του 2007, φοβούμενοι ότι εάν εκλεγόταν πρόεδρος, θα άλλαζε τον κοσμικό χαρακτήρα του τουρκικού κράτους. Ο Ερντογάν ανακοίνωσε στις 24 Απριλίου 2007 ότι το κόμμα είχε προτείνει τον Αμπντουλάχ Γκιουλ ως υποψήφιο του Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης στις προεδρικές εκλογές. Οι διαδηλώσεις συνεχίστηκαν τις επόμενες αρκετές εβδομάδες, με πάνω από ένα εκατομμύριο κόσμο να αναφέρουν ότι συμμετείχαν σε συγκέντρωση της 29ης Απριλίου στην Κωνσταντινούπολη, δεκάδες χιλιάδες σε ξεχωριστές διαδηλώσεις στις 4 Μαΐου στη Μανίσα και το Τσανάκκαλε, και ένα εκατομμύριο στη Σμύρνη στις 13 Μαΐου.

Το Κόμμα Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης πέτυχε μεγάλη νίκη στις βουλευτικές εκλογές που έγιναν πρόωρα στις 22 Ιουλίου 2007, αποσπώντας ποσοστό 46,54% και καταλαμβάνοντας 340 έδρες. Το κεμαλικό Ρεμπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα έλαβε το 20,79% των ψήφων και 112 έδρες, ενώ 14,25% και 71 έδρες πήραν οι Γκρίζοι Λύκοι του ακροδεξιού Κόμματος Εθνικιστικής Δράσης. Κατόπιν της νίκης αυτής, ο Ερντογάν ορκίστηκε ξανά πρωθυπουργός.

Ο Ερντογάν με τον Γιώργο Παπανδρέου σε συνάντηση στην Αθήνα τον Μάϊο του 2010
Το κόμμα του Ερντογάν ήρθε πρώτο στις δημοτικές εκλογές, που διενεργήθηκαν στις 29 Μαρτίου του 2009, αλλά με μειωμένη τη δύναμή του σε σχέση με τις βουλευτικές του 2007. Οι εκλογές αμαυρώθηκαν από επεισόδια βίας στις κουρδικές επαρχίες, με απολογισμό έξι νεκρούς και πολλούς τραυματίες.

Στις εκλογές του Ιουνίου 2011, το κυβερνών κόμμα του Ερντογάν κέρδισε 327 έδρες (49,83% των ψήφων) καθιστώντας τον Ερντογάν τον μοναδικό πρωθυπουργό στην ιστορία της Τουρκίας που κέρδισε τρεις συνεχόμενες γενικές εκλογές, λαμβάνοντας κάθε φορά περισσότερες ψήφους από τις προηγούμενες εκλογές. Το δεύτερο κόμμα, το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα, έλαβε 135 έδρες (25,94%), το εθνικιστικό Κόμμα Εθνικιστικής Δράσης έλαβε 53 έδρες (13,01%) και οι Ανεξάρτητοι έλαβαν 35 έδρες (6,58%).

### Επίσημες επισκέψεις στην Ελλάδα

Στις 14 Μαΐου 2010 ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, συνοδευόμενος από τον υπουργό εξωτερικών της Τουρκίας Αχμέτ Νταβούτογλου και από 320 Τούρκους επιχειρηματίες, ξεκίνησε επίσημη διήμερη επίσκεψη στην Ελλάδα, χαρακτηριζόμενη ιστορική. Στο διεθνές αεροδρόμιο Αθηνών, κατά την εθιμοτυπία τον υποδέχθηκε ο Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης της Ελλάδας Θ. Πάγκαλος και στη συνέχεια επισκέφθηκε τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, τον Πρωθυπουργό στο Μέγαρο Μαξίμου και στη συνέχεια τον Πρόεδρο της Βουλής. Κατά την παραμονή του συνομολογήθηκαν 21 συμφωνίες-μνημόνια συνεργασίας των δύο χωρών σε διάφορα θέματα. Επίσης πραγματοποιήθηκε η ιδρυτική συνεδρίαση του «Ανωτάτου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδος Τουρκίας».

## Πρόεδρος της Τουρκίας

Ο Ερντογάν ορκίστηκε στις 28 Αυγούστου 2014 και έγινε ο 12ος πρόεδρος της Τουρκίας. Όρκισε ως νέο πρωθυπουργό τον Αχμέτ Νταβούτογλου στις 29 Αυγούστου. Όταν ρωτήθηκε για το χαμηλότερο από το αναμενόμενο ποσοστό ψήφων του 51,79%, φέρεται να απάντησε, "υπήρχαν ακόμη και εκείνοι που δεν συμπαθούσαν τον Προφήτη. Εγώ, ωστόσο, κέρδισα το 52%". Αναλαμβάνοντας την Προεδρία, ο Ερντογάν επικρίθηκε επειδή δήλωσε ανοιχτά ότι δεν θα διατηρήσει την παράδοση της προεδρικής ουδετερότητας. Ο Ερντογάν έχει επίσης δηλώσει την πρόθεσή του να επιδιώξει έναν πιο ενεργό ρόλο ως πρόεδρος, όπως η πρόσκληση του υπουργικού συμβουλίου. Η αντιπολίτευση υποστήριξε ότι ο Ερντογάν θα συνεχίσει να επιδιώκει τη δική του πολιτική ατζέντα, ελέγχοντας την κυβέρνηση, ενώ ο νέος πρωθυπουργός του Αχμέτ Νταβούτογλου θα ήταν πειθήνιος και υποχωρητικός. Επιπλέον, η κυριαρχία των πιστών υποστηρικτών του Ερντογάν στο υπουργικό συμβούλιο του Νταβούτογλου πυροδότησε εικασίες ότι ο Ερντογάν σκόπευε να ασκήσει ουσιαστικό έλεγχο στην κυβέρνηση.

### Προεδρικές εκλογές του 2014

Την 1η Ιουλίου 2014, ο Ερντογάν ανακοίνωσε την υποψηφιότητά του ως πρόεδρος του AKP στις προεδρικές εκλογές της Τουρκίας. Την υποψηφιότητά του ανακοίνωσε ο αντιπρόεδρος του AKP, Μεχμέτ Αλί Σαχίν.

Ο Ερντογάν εξελέγη για πρώτη φορά Πρόεδρος της Τουρκίας στον πρώτο γύρο των εκλογών με 51,79% των ψήφων. Ο κοινός υποψήφιος των CHP, MHP και 13 άλλων κομμάτων της αντιπολίτευσης και πρώην γενικός γραμματέας του Οργανισμού Ισλαμικής Συνεργασίας Εχμελεντίν Ιχσανόγλου κέρδισε το 38,44% των ψήφων. Ο υποψήφιος του HDP Σελαχετίν Ντεμιρτάς κέρδισε 9,76%.

### Προεδρικές εκλογές του 2018

Οι τουρκικές προεδρικές εκλογές του 2018 πραγματοποιήθηκαν ως μέρος των γενικών εκλογών του 2018, παράλληλα με τις βουλευτικές εκλογές την ίδια ημέρα. Μετά την έγκριση των συνταγματικών αλλαγών από το δημοψήφισμα που διεξήχθη το 2017, ο εκλεγμένος Πρόεδρος θα είναι ταυτόχρονα αρχηγός του κράτους και αρχηγός της κυβέρνησης της Τουρκίας, καταργώντας το αξίωμα του πρωθυπουργού.

Ο Ερντογάν δήλωσε την υποψηφιότητά του με τη Λαϊκή Συμμαχία στις 27 Απριλίου 2018. Η κύρια αντιπολίτευση του Ερντογάν, το Ρεπουμπλικανικό Λαϊκό Κόμμα, όρισε τον Μουχαρέν Ιντζέ, μέλος της κοινοβουλευτικής αντιπολίτευσης γνωστός για τις έντονες ομιλίες κατά του Ερντογάν. Άλλοι υποψήφιοι ήταν: η Μεράλ Ακσενέρ, η ιδρύτρια και ηγέτιδα του Καλού Κόμματος,, ο Τεμέλ Καραμολάογλου και ο Ντογκού Περιντσέκ, ο ηγέτης του Πατριωτικού Κόμματος, οι οποίοι συγκέντρωσαν τις 100.000 υπογραφές που απαιτούνταν για την υποψηφιότητα. Η Λαϊκή Συμμαχία με την οποία ήταν υποψήφιος ο Ερντογάν κέρδισε το 52,59% των ψήφων.

### Προεδρικές εκλογές του 2023

Για τις προεδρικές εκλογές του 2023 η υποψηφιότητά του Ερντογάν αμφισβητήθηκε καθώς ξεκίνησε την εκστρατεία του τον Ιούνιο του 2022, αλλά η αντιπολίτευση υποστηρίζει ότι μια τρίτη προεδρική θητεία θα παραβίαζε το σύνταγμα.

## Αποτυχημένο πραξικόπημα

Στις 15 Ιουλίου 2016, μέρος του τουρκικού στρατού οργάνωσε πραξικόπημα για την ανατροπή της κυβέρνησης. Οι πραξικοπηματίες προσπάθησαν να συλλάβουν τον Ερντογάν, ο οποίος εκείνη την ημέρα ήταν σε ξενοδοχείο στη Μαρμαρίδα, αλλά δεν τα κατάφεραν. Μέσω τηλεφώνου κάλεσε το λαό να μην υπακούσει τους πραξικοπηματίες, την ώρα που στρατιωτικές δυνάμεις πιστές στην κυβέρνηση αναλάμβαναν σταδιακά τον έλεγχο. Για το πραξικόπημα ο Ερντογάν, όπως και άλλοι κρατικοί αξιωματούχοι, κατηγόρησε ως υπαίτιο τον Φετουλάχ Γκιουλέν.

## Κριτική

### Προεδρικό Μέγαρο

Ο Ερντογάν δέχθηκε επίσης έντονη κριτική για την κατασκευή μιας νέας επίσημης κατοικίας που ονομάζεται Προεδρικό Συγκρότημα, η οποία καταλαμβάνει περίπου 50 στρέμματα δασικής φάρμας στην Άγκυρα. Δεδομένου ότι η περιοχή είναι προστατευόμενη εκδόθηκαν αρκετές δικαστικές εντολές για να σταματήσει η κατασκευή του νέου παλατιού, αν και οι οικοδομικές εργασίες συνεχίστηκαν. Η αντιπολίτευση περιέγραψε την κίνηση ως σαφή περιφρόνηση του κράτους δικαίου. Το έργο δέχτηκε έντονη κριτική και διατυπώθηκαν ισχυρισμοί για διαφθορά κατά τη διαδικασία κατασκευής, της καταστροφής της άγριας ζωής και της πλήρους εξάλειψης του ζωολογικού κήπου προκειμένου να ανοίξει ο δρόμος για το νέο συγκρότημα.

Το Λευκό Παλάτι σχεδιάστηκε αρχικά ως νέο γραφείο για τον Πρωθυπουργό. Ωστόσο, με την ανάληψη της προεδρίας, ο Ερντογάν ανακοίνωσε ότι το παλάτι θα γίνει το νέο Προεδρικό Μέγαρο, ενώ το Μέγαρο Τσανκάγια θα χρησιμοποιηθεί από τον Πρωθυπουργό. Η κίνηση θεωρήθηκε ως μια ιστορική αλλαγή αφού το Μέγαρο Τσανκάγια χρησιμοποιήθηκε ως το εμβληματικό γραφείο της προεδρίας από την έναρξή του. Το Προεδρικό Συγκρότημα έχει σχεδόν 1.000 δωμάτια και κόστισε 270 εκατομμύρια ευρώ, οδηγώντας σε έντονες κριτικές σε μια εποχή που τα ατυχήματα στα ορυχεία και τα δικαιώματα των εργαζομένων κυριαρχούσαν στην ατζέντα.

Στις 29 Οκτωβρίου 2014, ο Ερντογάν επρόκειτο να πραγματοποιήσει δεξίωση για την Ημέρα της Δημοκρατίας στο νέο παλάτι για να τιμήσει την 91η επέτειο της Δημοκρατίας της Τουρκίας και να εγκαινιάσει επίσημα το Προεδρικό Μέγαρο . Ωστόσο, αφού οι περισσότεροι προσκεκλημένοι ανακοίνωσαν ότι θα μποϊκοτάρουν την εκδήλωση καθώς συνέβη ένα ατύχημα στο ορυχείο στην περιοχή Ερμενέκ στο Καραμάν, η δεξίωση τελικά ακυρώθηκε.

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στο Wikimedia Commons
* (Τουρκικά) Επίσημος ιστότοπος