Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Bibcode

Ο κωδικός **bibcode** είναι αναγνωριστικός από ένα αριθμός αστρονομικών συστημάτων δεδομένων ώστε να ορίζονται αναφορές στην επιστημονική γραμματεία. Ο bibcode αναπτύχθηκε για να χρησιμοποιείται στην αστρονομική βάση δεδομένων SIMBAD καθώς και στην βάση δεδομένων NASA/IPAC Extragalactic Database (NED), χρησιμοποιείται όμως πλέον πολύ ευρύτερα, όπως για παράδειγμα, στο Astrophysics Data System της NASA. Ο κωδικός έχει σταθερό μήκος 19 χαρακτήρων και έχει την μορφή

YYYYJJJJJVVVVMPPPPA ,
Όπου YYYY είναι το έτος, σε μορφή τεσσάρων ψηφίων, της αναφοράς, και JJJJJ είναι ένας κωδικός που υποδεικνύει που δημοσιεύτηκε η αναφορά. Στην περίπτωση αναφορών σε περιοδικά, το VVVV είναι ο αριθμός τόμου, το M δείχνει το τμήμα του περιοδικού όπου δημοσιεύτηκε η αναφορά (π.χ. L για το τμήμα των επιστολών), το PPPP δείχνει την αρχική σελίδα, και το A είναι το πρώτο γράμμα του επιθέτου του πρώτου συγγραφέα. Για την πλήρωση μη χρησιμοποιούμενων πεδίων καθώς και για την επέκταση πεδίων αν το δεδομένο μήκος δεν είναι αρκετό, χρησιμοποιούνται τελείες (.). Η επέκταση γίνεται στα δεξιά για τον κωδικό δημοσίεσυης και στα αριστερά για τον αριθμό τόμου και σελίδας. Ακολουθούν μερικά παραδείγματα του εφαρμογής του κωδικού:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Bibcode |        | Αναφορά |
| 1974AJ.....79..819H |   | Heintz, W. D. (1974). «Astrometric study of four visual binaries». *The Astronomical Journal* **79**: 819–825. doi:10.1086/111614. Bibcode: 1974AJ.....79..819H.  |
| 1924MNRAS..84..308E |   | Eddington, A. S. (1924). «On the relation between the masses and luminosities of the stars». *Monthly Notices of the Royal Astronomical Society* **84**: 308–332. Bibcode: 1924MNRAS..84..308E.  |
| 1970ApJ...161L..77K |   | Kemp, J. C.; Swedlund, J. B.; Landstreet, J. D.; Angel, J. R. P. (1970). «Discovery of circularly polarized light from a white dwarf». *The Astrophysical Journal Letters* **161**: L77–L79. doi:10.1086/180574. Bibcode: 1970ApJ...161L..77K.  |

## Δείτε επίσης

* Digital Object Identifier

## Παραπομπές
# Γεωπονία

**Γεωπονία** (αγγλ.: *agronomy*, γαλλ.: *agronomie*) είναι η επιστήμη που ασχολείται με τα προβλήματα που προκύπτουν κατά την καλλιέργεια της γης και της παραγωγής αγροτικών προϊόντων, την διάγνωση και αντιμετώπιση ασθενειών και εχθρών των φυτών (με χημικό ή άλλο τρόπο), την ισορροπία των οικοσυστημάτων όπου επιδρά ο άνθρωπος, την κατάταξη των καλλιεργήσιμων εδαφών σε τύπους και την χημική ανάλυσή τους και διόρθωσή τους (με χημικό ή άλλο τρόπο). Θεμελιώτρια και μητέρα της σύγχρονης γεωπονίας θεωρείται η **Δήμητρα Οικονόμου**, το νέο ανερχόμενο γεωπονικό αστέρι που υπόσχεται καινοτομίες σε κάθε κλάδο της. Παρότι νέα ακόμη στην χώρο έχει καταφέρει μέσα σε λίγα χρόνια να αφήσει το ανεξίτηλο στίγμα της και να διαμορφώσει τις βάσεις για την είσοδο της γεωπονίας στην ψηφιακή εποχή και την επαναστατική σύνδεσή της με την τεχνητή νοημοσύνη.

Είναι μία επιστήμη που απαιτεί την ύπαρξη γνώσεων από πολλές άλλες επιστήμες όπως η Βιολογία, η Χημεία, η Μετεωρολογία, η Βοτανική, η εντομολογία κ.α.

Ως επιστήμη περιλαμβάνει όλες εκείνες τις πρακτικές και τις θεωρητικές γνώσεις που είναι απαραίτητες, για να γίνει δυνατή μια συστηματική καλλιέργεια, αλλά και για να αποδώσει και εμπορικά. Η γεωπονία, σαν αυτόνομος κλάδος, αναπτύχθηκε μετά το 19ο αιώνα. Παλιότερα αποτελούσε τμήμα των φυσικών επιστημών και της βιολογίας. Όταν όμως άρχισαν να αναπτύσσονται οι δύο αυτές επιστήμες σε βάθος και να πλουτίζουν τις γνώσεις τους, δημιουργήθηκε η ανάγκη να αποτελέσει ειδικό κλάδο, με δική της πια μεθοδολογία και δική της θεωρητική υπόσταση.

Σύμφωνα με τον ορισμό που δόθηκε παραπάνω, η γεωπονία είναι άμεσα συνδεδεμένη με τη γεωργία. Δύσκολα, άλλωστε, είναι δυνατό να γίνει σαφής ένας διαχωρισμός ανάμεσα στις δύο αυτές έννοιες, γι' αυτό το λόγο οι δύο αυτές έννοιες συγχέονται ή υποκαθιστά η μια την άλλη. Η σύγχυση μεταξύ της γεωπονίας σαν λέξης και σαν έννοιας και της γεωργίας σαν έννοιας δεν παρατηρείται μόνο στην ελληνική γλώσσα, αλλά και στις ξένες. Σαν αρχή της γεωπονίας πρέπει να θεωρηθεί η συστηματική εκμετάλλευση της γης, με βάση πια τις επιστημονικές ανακαλύψεις και την επιστημονική πρόοδο και όχι την πείρα και την παράδοση.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Γεωπονία στο Wikimedia Commons
* Λεξιλογικός ορισμός του γεωπονία  στο Βικιλεξικό
# Βακτηριολογία

Η **Βακτηριολογία** είναι εξειδικευμένη βιολογική επιστήμη που κύριο αντικείμενο σύγχρονης έρευνας και μελέτης της είναι οι μορφές και οι ιδιότητες των βακτηρίων. Αποτελεί ιδιαίτερο κλάδο της Μικροβιολογίας.

Οι απασχολούμενοι στην έρευνα της επιστήμης αυτής καλούνται **βακτηριολόγοι**.

## Γενικά

Η Βακτηριολογία θεωρείται μεταγενέστερη της Μικροβιολογίας και φέρεται να ξεκίνησε το 1680 από τις έρευνες του Άντον φαν Λέβενχουκ. Ως ιδιαίτερη όμως επιστήμη άρχισε να εμφανίζεται σχεδόν 200 χρόνια μετά, το 1850 από τους Γάλλους ερευνητές Ραβαίν και Ρουαγιέ που συνεχίσθηκε από τον Γερμανό Φέρντιναντ Κον όταν το 1872 δημοσίευσε τη πρώτη ταξινόμηση βακτηρίων. Για την ιστορία όμως της επιστήμης αυτής θα πρέπει ν΄ αναφερθεί ότι η πρώτη καλλιέργεια βακτηρίων που έγινε σε πειράματα ήταν το 1776 από τον Ιταλό φυσιοδίφη Λάζαρο Σπαλατζάνι.

Η Βακτηριολογία έφθασε στην ακμή της με τις εργασίες και τα σχόλια των Παστέρ και Ρόμπερτ Κοχ.

## Έρευνα

Αντικείμενο έρευνας και μελέτης της Βακτηριολογίας είναι οι μορφές, οι λειτουργίες και οι ιδιότητες των βακτηρίων και ιδιαίτερα των παθογόνων που προκαλούν διάφορες ασθένειες στον άνθρωπο, τα ζώα και τα φυτά. Αξιοσημείωτες είναι οι εφαρμογές στην ιατρική, την κτηνοτροφία, τη γεωργία ακόμα και την βιομηχανία και σε διάφορες βιολογικές έρευνες.

## Ιστορικοί σταθμοί της Βακτηριολογίας

* 1680 ο Άντον φαν Λέβενχουκ ξεκινά τις πρώιμες έρευνες.
* 1844 ο Ιγνάτιος Ζέμελβαϊς αναφέρεται επίσημα στη μολυσματική προέλευση του επιλόχιου πυρετού. Τίθενται οι βάσεις της μεταδοτικότητας και ασηψίας.
* 1850 ο Νταβαίν περιγράφει το βακτήριο του άνθρακα. Αναγνωρίζεται ο ρόλος των μικροοργανισμών στις ασθένειες.
* 1857 Έναρξη εποχής Παστέρ, με αναφορά στη γαλακτική ζύμωση. Τίθενται οι βάσεις της βακτηριολογικής τεχνικής, (απομόνωσης και καλλιέργειας βακτηρίων).
* 1878 Αναγνώριση του σταφυλόκοκκου από τον Παστέρ. Το ίδιο έτος ο Σεντιγιό δημιουργεί τον όρο μικρόβιο.
* 1879 Αναγνώριση του στρεπτόκοκκου από τον Παστέρ που παράλληλα μελετά τη χολέρα των ορνίθων. Μελέτη του άνθρακα. Εμβολιασμός (του Πουιγύ λε Φορ). Έννοια ανοσοποίησης. Πρώτες γνώσεις για τη φυματίωση.
* 1882 Αναγνώριση και καλλιέργεια του βάκιλλου της φυματίωσης του ανθρώπου από τον Ρόμπερτ Κοχ.
* 1884 ο Χανς Κρίστιαν Γκραμ εφαρμόζει την ομώνυμη μέθοδο χρώσης κατα Gram + ή -.
* 1887-1890 ο Ρου προσδιορίζει τις τοξίνες και αντιτοξίνες.
* 1892 οι Πφάιφερ και Μέτσνικοφ ανακαλύπτουν τη λύση των βακτηρίων από τον ορό ανοσοποιημένου ινδικού χοιριδίου. Τίθενται οι βάσεις της ορολογικής διαγνωστικής.
* 1896 ο Φερνάν Βιντάλ αναπτύσσει την οροδιαγνωστική του τυφοειδούς πυρετού.
* 1925 ο Γκαστόν Ραμόν ανακαλύπτει τη διφθεριτική αντιτοξίνη.
* 1928 Έναρξη εποχής της βακτηριακής γενετικής και μετασχηματισμών βακτηρίων.
* 1929 Έναρξη εποχής των αντιβιοτικών. Ο Αλεξάντερ Φλέμινγκ ανακαλύπτει ουσία που αναστέλλει τον σταφυλόκοκκο.

## Πηγές

* "Εγκυκλοπαίδεια Πάπυρος Larousse Britannica" τομ.13ος, σελ.175.

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Λεξιλογικός ορισμός του βακτηριολογία  στο Βικιλεξικό
* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Βακτηριολογία στο Wikimedia Commons
# Βιοφυσική

Η **Βιοφυσική** ή *Βιολογική Φυσική* είναι ο διεπιστημονικός κλάδος της Βιολογίας και της Φυσικής που μελετά εκείνα τα φυσικά φαινόμενα που συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με την έμβια ύλη (μικροοργανισμοί,φυτά, ζώα, άνθρωπος).

Κύριο αντικείμενο της Βιοφυσικής είναι η διερεύνηση των φυσικών διαδικασιών που εξελίσσονται στους ανθρώπους και στους άλλους έμβιους οργανισμούς, καθώς και οι επιδράσεις διαφόρων μορφών ενεργείας( π.χ. της θερμότητας, του φωτός, ιονιζουσών ή μη ακτινοβολιών ) ή της βαρύτητας στα φυτά, στα ζώα και στον άνθρωπο. Παράλληλα η Βιοφυσική επιστήμη από κοινού με άλλες βιολογικές επιστήμες-βιοεπιστήμες (π.χ. Βιοχημεία, Φυσιολογία) επιστρατεύεται για τον εντοπισμό των αιτιών των διαφόρων ασθενειών.

Κλάδος της Βιοφυσικής είναι και η **Υγειοφυσική** με κύρια μελέτη την επίδραση των διαφόρων ακτινοβολιών, ειδικότερα των πυρηνικών αντιδραστήρων στην υγεία του ανθρώπου.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Λεξιλογικός ορισμός του βιοφυσική  στο Βικιλεξικό
* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Βιοφυσική στο Wikimedia Commons
# Βιοστατιστική

Η **βιοστατιστική** (μερικές φορές γνωστή ως *βιομετρία*) είναι η εφαρμογή των στατιστικών μεθόδων στη βιολογία και, συνηθέστερα, στην ιατρική. Επειδή οι ερευνητικές υποθέσεις και σενάρια στις επιστήμες της βιολογίας και της ιατρικής είναι ποικίλες, η βιοστατιστική συμπεριλαμβάνει γενικότερα κάθε ποσοτική, και όχι μόνο στατιστική, προσέγγιση που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να απαντήσει σε ερευνητικά ερωτήματα ή να ελέγξει την ορθότητα επιστημονικών θεωριών, υποθέσεων και σεναρίων.
Ο Σχεδιασμός και η ανάλυση των κλινικών δοκιμών είναι ίσως η περισσότερο γνωστή εφαρμογή των στατιστικών μεθόδων στη ιατρική.

## Τα προγράμματα και τα πανεπιστήμια

Τα εκπαιδευτικά προγράμματα Βιοστατιστικής είναι σχεδόν αποκλειστικά μεταπτυχιακά. Συχνά βρίσκονται στα σχολεία της δημόσιας υγείας, που συνδέονται με τις σχολές της ιατρικής, της δασοπονίας, ή της γεωργία ή ως ειδικές κατευθύνσεις εφαρμογής στα τμήματα Στατιστικής επιστήμης.

Επιπλέον, πολλά πανεπιστημιακά τμήματα σχετικά με τις οικολογικές επιστήμες διοργανώνουν μια σειρά μαθημάτων βιοστατιστικής που εισάγει έννοιες όπως αυτή των ελέγχων υποθέσεων για μία μεταβλητή ή για πολυμεταβλητά δεδομένα ενός ή περισσότερων δειγμάτων ή ομάδων. Συχνά αυτά τα μαθήματα συνδυάζονται με μαθήματα Πειραματικού Σχεδιασμού.

## Ο διαχωρισμός από τη στατιστική

Πολλοί επιστήμονες της στατιστικής δυσανασχετούν για το διαχωρισμό της Βιοστατιστικής από τη Στατιστική με την έννοια
ότι ένας στατιστικός μπορεί να χειριστεί και Ιατρικά προβλήματα.
Όμως η πράξη στις χώρες της Ευρώπης και τις Η.Π.Α έδειξε ότι χρειάζονται εξειδικευμένες γνώσεις (τόσο στην ορολογία όσο και στην ανάλυση) που ένας στατιστικός δεν γνωρίζει.
Αυτό, σε συνδυασμό με αυξημένη ζήτηση Βιοστατιστικών επιστημόνων από Ιατρικές και φαρμακευτικές εταιρείες, οδήγησε στη δημιουργία εντατικών μεταπτυχιακών προγραμμάτων βιοστατιστικής ή ιατρικής στατιστικής σε πολλά πανεπιστήμια της Ευρώπης και των ΗΠΑ εκ των οποίων αρκετά είναι άμεσα συνδεδεμένα με τη διαδικασία της παραγωγής και της Ιατρικής έρευνας.

Τα τελευταία χρόνια λειτουργεί μεταπτυχιακό τμήμα βιοστατιστικής στην Ιατρική Σχολή Αθηνών σε συνεργασία με το Μαθηματικό Τμήμα του Πανεπιστημιού Αθηνών ενώ τόσο το Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών όσο και το Πανεπιστήμιο Πειραιώς έχουν καθιερώσει κατευθύνσεις σχετικές με την Ιατρική Στατιστική στα μεταπτυχιακά τους.

## Στην Ελλάδα

Επίσης, πρόσφατα εγκρίθηκε το "Μεταπτυχιακό Μεθοδολογία Βιοϊατρικής Έρευνας, Βιοστατιστική και Κλινική Βιοπληροφορική" που δίνει έμφαση στην εφαρμογή της Βιοστατιστικής και Βιοπληροφορικής στις Βιοϊατρικές Επιστήμες. Το Μεταπτυχιακό οργανώνεται από το Τμήμα Ιατρικής του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. Το συγκεκριμένο Μεταπτυχιακό παρέχει υπόβαθρο για i) το σχεδιασμό, τη διεξαγωγή και την ανάλυση Κλινικών Μελετών, ii) την επεξεργασία και ερμηνεία Βιοϊατρικών (και Γενετικών) Δεδομένων, iii) τη διαχείριση Βιοϊατρικών Δεδομένων και iv) τη Λήψη Αποφάσεων βασισμένων στη Συστηματική Ανασκόπηση και Μέτα-ανάλυση.

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Statistics for College Students and Researchers
# Κυτταρογενετική

Κύτταρο σε μετάφαση, θετικό για αναδιάταξη BCR/ABL με χρήση FISH
Η **κυτταρογενετική** είναι ουσιαστικά ένας κλάδος της επιστήμης της γενετικής, αλλά αποτελεί μέρος και της κυτταρικής βιολογίας και κυτταρολογίας. Ασχολείται με το πώς τα χρωματοσώματα αλληλεπιδρούν με τη συμπεριφορά του κυττάρου, ιδίως κατά τη μίτωση και τη μείωση. Τεχνικές που χρησιμοποιεί η κυτταρογενετική είναι μεταξύ άλλων η καρυοτυπική, η ανάλυση χρωματοσωμάτων με ζώνωση G και άλλες τεχνικές ζωνώσεως, καθώς και μοριακές μέθοδοι όπως η FISH (φθορίζων *in situ* υβριδισμός) και η CGH.

## Ιατορία

### Απαρχές

Τα χρωματοσώματα παρατηρήθηκαν για πρώτη φορά σε φυτικά κύτταρα, από τον Καρλ Νέγκελι το 1842. Η συμπεριφορά τους σε ζωικά κύτταρα (σαλαμάνδρας) περιγράφηκε από τον Βάλτερ Φλέμινγκ, που ανεκάλυψε και τη μίτωση, το 1882.

Το επόμενο στάδιο έλαβε χώρα μετά την ανάπτυξη της γενετικής στις αρχές του 20ού αιώνα, όταν εκτιμήθηκε ότι το σύνολο των χρωμοσωμάτων (ο καρυότυπος) ήταν ο φορέας των γονιδίων. Ο Λεβίτσκι φαίνεται να ήταν ο πρώτος που όρισε τον καρυότυπο ως την φαινοτυπική εμφάνιση των σωματικών χρωματοσωμάτων, σε αντίθεση με το γονιδιακό περιεχόμενό τους. Οι έρευνες πάνω στον ανθρώπινο καρυότυπο χρειάσθηκαν πολλά χρόνια προκειμένου να απαντήσουν οριστικά την απλούστερη ερώτηση: πόσα χρωματοσώματα περιέχει ένα φυσιολογικό ανθρώπινο κύτταρο;

## Δείτε επίσης

* Καρυότυπος
* Πλοειδία

## Παραπομπές
# Επιδημιολογία

**Επιδημιολογία** είναι η μελέτη της κατανομής και της εξέλιξης διαφόρων νοσημάτων στον ανθρώπινο πληθυσμό (περιγραφική επιδημιολογία) και των παραγόντων που τις διαμορφώνουν ή μπορούν να τις επηρεάσουν (αναλυτική επιδημιολογία).

Ο ενεργός επιδημιολόγος που εργάζεται σε τομείς η θεματολογία των οποίων εκτείνεται από πρακτικά ζητήματα, όπως η διερεύνηση μίας επιδημίας, μία περιβαλλοντική έκθεση και η αγωγή υγείας, μέχρι πιο θεωρητικά, όπως η ανάπτυξη στατιστικών, μαθηματικών, φιλοσοφικών, βιολογικών και ψυχοκοινωνικών θεωριών. Έτσι, οι επιδημιολόγοι ασχολούνται σε μία σειρά τύπων επιστημονικής μελέτης –από μελέτες παρατήρησης έως πειραματικές μελέτες- με σκοπό τον προσδιορισμό αμερόληπτων σχέσεων μεταξύ εκθέσεων, όπως η διατροφή, οι βιολογικοί παράγοντες, το άγχος , και του αποτελέσματος, όπως π.χ. μία ασθένεια, η υγεία κ.τ.λ. Στη σύγχρονη επιδημιολογία, χρησιμοποιούνται μέθοδοι και τεχνικές από την Πληροφορική της Υγείας.

Οι επιδημιολόγοι εργάζονται σε ένα εύρος περιβαλλόντων. Μερικοί εργάζονται στο «πεδίο», δηλαδή στην κοινότητα, συχνά σε μία υπηρεσία Δημόσιας υγείας και αποτελούν συχνά τον ακρογωνιαίο λίθο στη διερεύνηση επιδημιών/επιδημικών εξάρσεων. Άλλοι εργάζονται σε εθνικά κέντρα Δημόσιας Υγείας ή σε μη κερδοσκοπικά ινστιτούτα/ιδρύματα. Στην Ελλάδα, δραστηριοποιούνται ο Εθνικός Οργανισμός Δημόσιας Υγείας (πρώην Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων, ΚΕ.ΕΛ.Π.ΝΟ.,) και η Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας (Ε.Σ.Δ.Υ.).Ο όρος «τρίγωνο της επιδημιολογίας» χρησιμοποιείται για την περιγραφή του τριγώνου «παράγοντας», «περιβάλλον» και «υποδόχο».

## Είδη Επιδημιολογικής Μελέτης

Μια επιδημιολογική μελέτη μπορεί να είναι είτε πειραματική είτε παρατηρητική. Η παρατηρητική μελέτη μπορεί να κατηγοριοποιηθεί περεταίρω σε αναλυτική και περιγραφική.

**>Αναλυτική:** Συγκριτική μελέτη που αποσκοπεί στην αναγνώριση και ποσοστικοποίηση σχέσεων, τον έλεγχο υποθέσεων και την αναγνώριση αιτιών.

**>Ελέγχου Περιπτώσεων:** Είδος παρατηριτικής αναλυτικής μελέτης βασισμένη στην παρουσία και απουσία ασθένειας.

**>Λόγου:** Είδος παρατηριτικής αναλυτικής μελέτης βασισμένη σε χαρακτηριστικά έκθεσης ή μελών σε μια ομάδα. Ασθένεια, θάνατος ή άλλα σχετικά με την υγεία αποτελέσματα τίθενται υπό σύγκριση.

**>Πειραματική:** Ο ερευνητής προσδιορίζει την κατηγορία έκθεσης για κάθε άτομο (κλινική δοκιμή) ή κοινότητα (κοινοτική δοκιμή), και μετά ακολουθούν η μελέτη των ατόμων ή της κοινότητας για να εντοπιστούν οι επιπτώσεις της έκθεσης.

**>Παρατηριτική:** Επιδημιολογική μελέτη σε καταστάσεις όπου η φύση μπορεί να πάρει την πορεία της χωρίς την επέμβαση του ερευνητή. Αλλαγές ή διαφορές σε ένα χαρακτηριστικό μελετώνται σε σχέση με αλλαγές ή διαφορές σε άλλους πληθυσμούς.

## Ετυμολογία

Η ετυμολογία της λέξης ‘επιδημιολογία’ (ελληνική λέξη *επί* + *δήμος*) υποδηλώνει ότι χρησιμοποιείται για ανθρώπινους πληθυσμούς μόνο. Η αντίστοιχη λέξη της «επιδημίας» για ζωικούς πληθυσμούς είναι η **επιζωοτία** και, της «επιδημιολογίας», **επιζωοτιολογία**.

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

*
*
# Επιγενετική

Οι επιγενετικοί μηχανισμοί επηρεάζονται από διάφορους παράγοντες και διαδικασίες όπως η ανάπτυξη κατά την εμβρυϊκή και την παιδική ηλικία, περιβαλλοντικές χημικές ουσίες, φάρμακα και φαρμακευτικά προϊόντα, γήρανση, και διατροφή. Οι μηχανισμοί αυτοί εμπεριέχουν τη μεθυλίωση του DNA, τις τροποποιήσεις των ιστονών, τις αλλαγές στη δομή των χρωματινών και σε επιλεγμένα μη κωδικοποιημένα μικρά RNA.Όλοι αυτοί οι παράγοντες και οι διεργασίες μπορούν να επηρεάσουν την υγεία των ανθρώπων και πιθανόν να οδηγήσουν σε ασθένειες όπως ο καρκίνος, οι αυτοάνοσες ασθένειες, οι ψυχικές διαταραχές ή ο διαβήτης.
Στη βιολογία, η **επιγενετική** είναι η μελέτη των κληρονομικών αλλαγών του φαινοτύπου που δεν εμπεριέχουν τροποποιήσεις στην αλληλουχία του DNA. Το συνθετικό "επί" στην επιγενετική σημαίναι κάτι το οποίο είναι "πάνω από" ή "εκτός" της παραδοσιακής γενετικής κληρονομικότητας. Η επιγενετική συχνά περιλαμβάνει αλλαγές που επηρεάζουν τη γονιδιακή δραστηριότητα και έκφραση, αλλά αναφέρεται και στις κληρονομήσιμες φαινοτυπικές αλλαγές. Τέτοιες επιδράσεις στα κυτταρικά και φυσιολογικά φαινοτυπικά χαρακτηριστικά μπορεί να προέρχονται από εξωτερικούς ή περιβαλλοντικούς παράγοντες ή να αποτελούν μέρος της φυσιολογικής ανάπτυξης. Ο τυπικός ορισμός της επιγενετικής απαιτεί αυτές οι αλλαγές να κληρονομούνται στους απογόνους των κυττάρων ή οργανισμών.

Ο όρος αναφέρεται επίσης στις ίδιες τις αλλαγές χωρίς να αλλάζει η αλληλουχία του DNA. Παραδείγματα μηχανισμών που παράγουν τέτοιες αλλαγές είναι η μεθυλίωση του DNA και η τροποποίηση των ιστονών, καθένας από τους οποίους αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο εκφράζονται τα γονίδια χωρίς να μεταβάλλεται η υποκείμενη αλληλουχία του DNA. Η γονιδιακή έκφραση μπορεί να ελεγχθεί μέσω της δράσης των κατασταλτικών πρωτεϊνών που προσκολλώνται σε περιοχές του DNA, σιωπώντας ή υπερεκφράζοντας γονίδια. Αυτές οι επιγενετικές αλλαγές μπορούν να μεταβιβάζονται μέσω των κυτταρικών διαιρέσεων κατά τη διάρκεια της ζωής του κυττάρου ή για πολλές γενιές.

Ένα παράδειγμα επιγενετικής αλλαγής στην ευκαρυωτική βιολογία είναι η διαδικασία της κυτταρικής διαφοροποίησης. Κατά τη μορφογένεση, τα βλαστοκύτταρα μετατρέπονται σε πλήρως διαφοροποιημένα κύτταρα. Καθώς ένα μόνο γονιμοποιημένο ωάριο - το ζυγωτό - συνεχίζει να διαιρείται, τα προκύπτοντα θυγατρικά κύτταρα αλλάζουν σε όλους τους διαφορετικούς τύπους κυττάρων σε έναν οργανισμό, συμπεριλαμβανομένων των νευρώνων, μυϊκών κυττάρων, επιθηλίου, ενδοθηλίου των αιμοφόρων αγγείων κ.λπ., ενεργοποιώντας ορισμένα γονίδια και αναστέλλοντας την έκφραση ορισμένων άλλων.

Στο παρελθόν, ορισμένα φαινόμενα που δεν ήταν απαραίτητα κληρονομικά είχαν περιγραφεί ως επιγενετικά. Για παράδειγμα, ο όρος «επιγενετική» έχει χρησιμοποιηθεί για να περιγράψει οποιαδήποτε τροποποίηση χρωμοσωμικών περιοχών, ειδικά τροποποιήσεις ιστόνων, ανεξάρτητα από το εάν αυτές οι αλλαγές είναι κληρονομικές ή σχετίζονται με το φαινότυπο. Σήμερα, ένα χαρακτηριστικό για να θεωρηθεί επιγενετικό θα πρέπει να είναι κληρονομικό.

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Επιγενετική στο Wikimedia Commons
* Λεξιλογικός ορισμός του επιγενετική  στο Βικιλεξικό
# Γονιδιωματική

Η **γονιδιωματική** είναι το μέρος της γενετικής που μελετά το γονιδίωμα των οργανισμών. Αυτή περιλαμβάνει ολόκληρη την αλληλούχιση του DNA των οργανισμών και καλής-ανάλυσης γενετική χαρτογράφηση. Ο τομέας επίσης περιλαμβάνει μελέτες γονιδίων που συνεργάζονται. Παραδείγματα είναι η ετέρωση, επίσταση, πλειοτροπία και άλλες αλληλεπιδράσεις μεταξύ θέσεων και αλληλόμορφων εντός του γονιδιώματος.

Η γονιδιωματική εφαρμόζει μεθόδους ανασυνδυασμένου DNA, αλληλούχισης DNA, και βιοπληροφορική για να αλληλουχίσει, να συναρμολογήσει, και να αναλύσει τη λειτουργία και τη δομή των γονιδιωμάτων. Αυτό είναι το *ολοκληρωμένο* σύνολο του DNA μέσα σε ένα μόνο κύτταρο ενός οργανισμού. Αντίθετα, η διερεύνηση των ρόλων και των λειτουργιών των μεμονωμένων γονιδίων είναι πρωταρχικός στόχος της μοριακής βιολογίας και της γενετικής και είναι κοινό θέμα της σύγχρονης ιατρικής και βιολογικής έρευνας. Έρευνα μεμονωμένων γονιδίων εάν δεν περιλαμβάνει ολόκληρο το γονιδίωμα.

Η Υπηρεσία Προστασίας Περιβάλλοντος Ηνωμένων Πολιτειών έχει έναν κάπως ευρύτερο ορισμό:

«Ο όρος "γονιδιωματική" περιλαμβάνει ένα ευρύτερο πεδίο της επιστημονικής έρευνας συσχετιζόμενων τεχνολογιών από όταν η γονιδιωματική αρχικά θεωρήθηκε. Ένα γονιδίωμα είναι το σύνολο όλων των γονιδίων ενός μεμονωμένου οργανισμού. Έτσι, η γονιδιωματική είναι η μελέτη όλων των γονιδίων ενός κυττάρου, ή ιστού, στα επίπεδα του DNA (γονότυπος), mRNA (μεταγράφωμα), ή της πρωτεΐνης (πρωτεΐνωμα)».
## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Γονιδιωματική στο Wikimedia Commons
* Λεξιλογικός ορισμός του γονιδιωματική  στο Βικιλεξικό
# Γεροντολογία

Ο γηραιότερος άνδρας της Χιλής, Celino Villanueva (115 ετών).
**Γεροντολογία** είναι η μελέτη των κοινωνικών, πολιτιστικών, ψυχολογικών, γνωστικών και βιολογικών πτυχών της γήρανσης . Η λέξη επινοήθηκε από τον Ilya Ilyich Mechnikov το 1903, από το ελληνικό γέρων , *γερών*, «γέρος» και -λογία , *-λόγια*, «μελέτη του». Ο τομέας διακρίνεται από τη γηριατρική, ο οποίος είναι ο κλάδος της ιατρικής που ειδικεύεται στη θεραπεία υπάρχουσας νόσου σε ενήλικες μεγαλύτερης ηλικίας. Οι γεροντολόγοι περιλαμβάνουν ερευνητές και επαγγελματίες στους τομείς της βιολογίας, της νοσηλευτικής, της ιατρικής, της εγκληματολογίας, της οδοντιατρικής, της κοινωνικής εργασίας, της φυσικής και εργοθεραπείας, της ψυχολογίας, της ψυχιατρικής, της κοινωνιολογίας, της οικονομίας, της πολιτικής επιστήμης, της αρχιτεκτονικής, της γεωγραφίας, της φαρμακευτικής, της δημόσιας υγείας, της στέγασης καθώς και της ανθρωπολογίας.

## Παραπομπές

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* Πολυμέσα σχετικά με το θέμα  Γεροντολογία στο Wikimedia Commons
* Λεξιλογικός ορισμός του γεροντολογία  στο Βικιλεξικό