# Τυπικό είδος

Το είδος *Περιστερά η οινάς* (*Columba oenas*), ή φασσοπερίστερο, αποτελεί το τυπικό είδος του γένους *Περιστερά* (*Columba*).
Στη ζωολογική ονοματοδοσία, το **τυπικό είδος** είναι το είδος, που η ονομασία του θεωρείται ότι είναι μόνιμα ταξινομικά συνδεδεμένη με τη ονομασία ενός γένους ή υπογένους. Με άλλα λόγια, είναι το είδος που περιέχει το βιολογικό τυπικό δείγμα ή δείγματα του γένους ή υπογένους. Μια παρόμοια έννοια χρησιμοποιείται για ομαδοποιήσεις ανώτερες του γένους και είναι το **τυπικό γένος**.

Στη βοτανολογική ονοματολογία, αυτοί οι όροι δεν έχουν επίσημο ορισμό μέσα στον κώδικα ονοματοδοσίας, αλλά καμιά φορά δανείζονται από τη ζωολογική ονοματοδοσία. Στη βοτανική, το όνομα του γένους συνδέεται με ένα δείγμα (ή πιο σπάνια μια απεικόνιση) το οποίο επίσης αποτελεί τον τύπο για την ονομασία ενός είδους. Η ονομασία του είδους με αυτόν τον τύπο, μπορεί επίσης αποτελέσει και τον τύπο για την ονομασία του γένους. Οι ονομασίες των ταξινομικών βαθμίδων του γένους και της οικογένειας, οι διάφορες υποκατηγορίες αυτών των βαθμίδων, και μερικές ονομασίες ανώτερων βαθμίδων, οι οποίες βασίζονται σε ονομασίες γένους διαθέτουν τέτοιους τύπους.

Στην βακτηριολογία, ένα τυπικό είδος έχει ανατεθεί για κάθε γένος. Είτε αναγνωρίζεται ως έγκυρο ή όχι, κάθε ονομαζόμενο γένος ή υπογένος στη ζωολογία θεωρητικά συνδέεται με ένα τυπικό είδος. Στην πράξη, ωστόσο, υπάρχει μία ομάδα ονομάτων σε παλαιότερες δημοσιεύσεις χωρίς τυπικό είδος , από τον καιρό που δεν χρειαζόταν να διευκρινιστεί ένα τυπικό είδος.

## Χρήση στη ζωολογία

Η έννοια του τυπικού είδους αποτελεί ένα πρακτικό σύστημα, που χρησιμοποιείται για την ταξινόμηση και την ονοματοδοσία των ζώων. Το "τυπικό είδος" εκπροσωπεί το είδος αναφοράς και με αυτόν τον τρόπο "ορίζει" ένα συγκεκριμένο όνομα γένους. Αν κάποια ταξινομική βαθμίδα θα πρέπει να χωριστεί σε περισσότερα από ένα γένη, το τυπικό είδος αυτομάτως μεταφέρει το όνομα της αρχικής ταξινομικής βαθμίδας σε μία από τις προκύπτουσες νέες βαθμίδες, ειδικότερα σε αυτή που θα περιέχει τελικά το τυπικό είδος.

Ο όρος "τυπικό είδος" ρυθμίζεται στη ζωολογική ονοματοδοσία από το άρθρο 42.3 του Διεθνούς Κώδικα Ζωολογικής Ονοματοδοσίας, ο οποίος ορίζει ένα τυπικό είδος ως το είδος που δίνει το όνομα σε ένα γένος ή υπογένος. Στο Γλωσσάριο του Κώδικα, το τυπικό είδος ορίζεται ως

> Το ονομαστικό είδος το οποίο ονοματίζει ένα γένος ή υπογένος. .
>
> — International Commission on Zoological Nomenclature, ICZN Code Glossary

Το τυπικό είδος συνδέει με μόνιμο τρόπο ένα επίσημο όνομα σε ένα γένος, προσφέροντας ένα και μοναδικό είδος μέσα στο γένος, με το οποίο συνδέεται αυτό το γένος (δηλαδή το γένος θα πρέπει να περιλαμβάνει αυτό το είδος για να μπορεί να φέρει το όνομα). Το όνομα του είδους με τη σειρά του συνδέεται θεωρητικά με ένα τυπικό δείγμα.

Για παράδειγμα, το τυπικό είδος για το γένος σαλιγκαριών *Monacha* είναι το *Helix cartusiana*, το όνομα με το οποίο περιεγράφηκε για πρώτη φορά το είδος, το οποίο άλλαξε σε *Monacha cartusiana* όταν τοποθετήθηκε στο γένος *Monacha*. Το γένος αυτό τοποθετείται σήμερα στην οικογένεια *Hygromiidae*. Το τυπικό γένος για την οικογένεια αυτή είναι το είδος *Hygromia*.

Η έννοια του τυπικού είδους στη ζωολογία εισήχθη για πρώτη φορά από τον Πιερ-Αντρέ Λατρέιγ.

## Παραπομπές