# Ώρα

Η **ώρα** είναι μονάδα μέτρησης του χρόνου που ορίζεται ως ίση με 3.600 δευτερόλεπτα (SI). Υπάρχουν 60 λεπτά σε μια ώρα και 24 ώρες στην ημέρα. Η ώρα δεν ανήκει στο Διεθνές σύστημα μονάδων, αλλά η χρήση της εντός αυτού είναι ευρέως αποδεκτή.

Ιστορικά η ώρα υπολογίζώταν ως περίπου 1⁄24 της ημέρας και το λεπτό και το δευτερόλεπτο μέσω αυτής. Έπειτα ορίστηκε ως 1⁄24 του μέσου ηλιακού χρόνου. Επειδή αυτή η μονάδα δεν ήταν σταθερή, λόγω μακροπρόθεσμων διακυμάνσεων στην περιστροφή της Γης, η ώρα τελικά διαχωρίστηκε από την περιστροφή της Γης και ορίστηκε ως πολλαπλάσιο του ατομικού δευτερολέπτου.

## Ιστορικά

### Αρχαιότητα

#### Αρχαία Αίγυπτος

Στην αρχαία Αίγυπτο η πλημμύρα του Νείλου ήταν ένα σημαντικό ετήσιο γεγονός, κρίσιμο για τη γεωργία. Συνοδεύταν από την άνοδο του Σείριου πριν από την ανατολή και την εμφάνιση 12 αστερισμών στον νυχτερινό ουρανό. Επηρεασμένοι από αυτό, οι Αιγύπτιοι χώρισαν τη νύχτα σε 12 ίσα διαστήματα. Αυτές ήταν εποχιακές ώρες, μικρότερες το καλοκαίρι παρά το χειμώνα. Στη συνέχεια, η μέρα χωρίστηκε και αυτή σε διαστήματα, τα οποία σταδιακά έγιναν πιο σημαντικά από τα νυχτερινά διαστήματα. Αυτές οι υποδιαιρέσεις μιας ημέρας εξαπλώθηκαν στην Ελλάδα, και αργότερα στη Ρώμη.

#### Αρχαία Ελλάδα

Οι αρχαίοι Έλληνες χώριζαν τον χρόνο από την ανατολή έως τη δύση του ηλίου σε 12 εποχιακές ώρες και τον χρόνο από τη δύση του ηλίου μέχρι την επόμενη ανατολή σε τρεις ή τέσσερις νυχτερινές περιόδους. Κατά την ελληνιστική περίοδο η νύχτα χωρίστηκε επίσης σε 12 ώρες.

Η μέρα-νύχτα (νυχθήμερον) πιθανώς αρχικά χωρίστηκε σε 24 ίσες ώρες από τον Ίππαρχο τον Ρόδιο. Ο αστρονόμος Ανδρόνικος ο Κυρρήστης επέβλεψε την κατασκευή του ωρολογίου Αέρηδες στην Αθήνα κατά τον πρώτο αιώνα π.Χ. Αυτή η δομή μετρούσε την 24ωρη ημέρα χρησιμοποιώντας ηλιακά ρολόγια και μηχανικούς δείκτες ώρας.

#### Αρχαία Ρώμη

Με την άνοδο της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας διαδόθηκε και η 24ωρη μέρα στην Ευρώπη. Κατά τη διάρκεια της ημέρας χτυπούσαν τρίωρες καμπάνες των ρωμαϊκών αγορών. Με την ανατολή, στις 9 π.μ, το μεσημέρι, στις 3 μ.μ και στις 6 μ.μ. ή στο ηλιοβασίλεμα.

### Μεσαίωνας

Μεσαιωνικοί αστρονόμοι όπως ο Αλ-Μπιρούνι και ο Sacrobosco, χώρισαν την ώρα σε 60 λεπτά, το καθένα των 60 δευτερολέπτων.

Στη μεσαιωνική Ευρώπη, οι ρωμαϊκές ώρες συνέχισαν να σημειώνονται στα ηλιακά ρολόγια. Τις καμπάνες των ρωμαϊκών αγορών διαδέχθηκαν οι καμπάνες των τοπικών εκκλησιών.

Όταν τα μηχανικά ρολόγια άρχισαν να χρησιμοποιούνται για να δείχνουν ώρες της ημέρας ή της νύχτας, η περίοδός τους έπρεπε να αλλάζει κάθε πρωί και βράδυ (για παράδειγμα, αλλάζοντας το μήκος του εκκρεμούς τους). Η χρήση 24 ωρών για ολόκληρη την ημέρα σήμαινε ότι οι ώρες διέφεραν πολύ λιγότερο και τα ρολόγια έπρεπε να ρυθμίζονται μόνο μερικές φορές το μήνα.

## Αναγραφή της ώρας

Στο σύγχρονο 12ωρο ρολόι, η μέτρηση των ωρών ξεκινάει τα μεσάνυχτα και ξαναρχίζει το μεσημέρι. Οι ώρες αριθμούνται 12, 1, 2, …, 11. Το ηλιακό μεσημέρι είναι πάντα κοντά στις 12 το μεσημέρι διαφέροντας έως και δεκαπέντε λεπτά. Στο σύγχρονο 24ωρο ρολόι, η μέτρηση των ωρών ξεκινά τα μεσάνυχτα και οι ώρες αριθμούνται από το 0 έως το 23.

Η αναγραφή της ώρας μπορεί να γίνει είτε με βάση το 24 (π.χ. 07:00, 15:00) είτε με βάση το 12 (αντίστοιχα στο προηγούμενο παράδειγμα: 07:00 π.μ., 03:00 μ.μ.) όπου **π.μ.** σημαίνει "**π**ρο **μ**εσημβρίας" και **μ.μ.** σημαίνει "**μ**ετά **μ**εσημβρίαν".