# Φραντς Βάιντενραϊχ

| Φραντς Βάιντενραϊχ |
| --- |
|  |
| Γενικές πληροφορίες |
| Γέννηση | 7  Ιουνίου 1873 Έντενκομπεν |
| Θάνατος | 11  Ιουλίου 1948 Νέα Υόρκη |
| Χώρα πολιτογράφησης | Γερμανικό Ράιχ |
| Εκπαίδευση και γλώσσες |
| Ομιλούμενες γλώσσες | Γερμανικά |
| Σπουδές | Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου |
| Πληροφορίες ασχολίας |
| Ιδιότητα | ανθρωπολόγος παλαιοντολόγος αρχαιολόγος προϊστορικός παλαιοανθρωπολόγος διδάσκων πανεπιστημίου ανατόμος ιατρός |
| Εργοδότης | Πανεπιστήμιο Γκαίτε της Φραγκφούρτης Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης Πανεπιστήμιο του Σικάγου |
| Συγγενείς | Italo Piccagli (γαμπρός) |
| Αξιώματα και βραβεύσεις |
| Αξίωμα | καθηγητής πανεπιστημίου |
|  Σχετικά πολυμέσα |
|

Ο **Φραντς Βάιντενραϊχ** (γερμ. *Franz Weidenreich*‎‎, 7 Ιουνίου 1873 – 11 Ιουλίου 1948) ήταν Γερμανός ανατόμος και φυσικός ανθρωπολόγος, γνωστός για τις εξελικτικές μελέτες του.

## Βίος και σταδιοδρομία

Ο Βάιντενραϊχ σπούδασε στο Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου, από όπου πήρε πτυχίο ιατρικής το 1899. Από το 1921 έως το 1924 ήταν καθηγητής της ανθρωπολογίας στο Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης. Το 1935 διαδέχθηκε τον Καναδό παλαιοανθρωπολόγο Ντέιβιντσον Μπλακ ως επίτιμος διευθυντής του Εργαστηρίου Καινοζωικών Ερευνών στη Γεωλογική Υπηρεσία της Κίνας. Υπήρξε ένας από τους επιστήμονες που υπεστήριξαν ότι ο λεγόμενος Άνθρωπος του Πίλτνταουν ήταν μια «χίμαιρα», μια σύνθεση τμημάτων από άσχετα μεταξύ τους είδη, πολύ προτού αποδειχθεί με χημικές αναλυσεις ότι το απολίθωμα αυτό ήταν μία απάτη. Επίσης ο Βάιντενραϊχ μετονόμασε τον γιγαντοπίθηκο (*Gigantopithecus blacki*) σε «γιγαάνθρωπο» (*Giganthropus blacki*), βασισμένος σε μια θεωρία ότι οι πρώτες μορφές του ανθρώπου ήσαν πολύ μεγαλύτερες από τις πιο πρόσφατες. Ωστόσο, καθώς η θεωρία αυτή αντιτίθεται στον Κανόνα των Cope-Depéret (που δηλώνει ότι σε ευθείες εξελικτικές γραμμές μη ιπτάμενων ζώων το μέγεθος των ειδών αυξάνεται, δεν μειώνεται), απορρίφθηκε από τον καθηγητή φον Καίνιχσβαλντ.

Ως διευθυντής στο Εργαστήριο Καινοζωικών Ερευνών, ο Βάιντενραϊχ μελέτησε απολιθώματα του ανθρώπου του Πεκίνου, που τότε ήταν γνωστός ως *Sinanthropus pekinensis*. Με βάση αυτή τη μελέτη, διετύπωσε τη «θεωρία Weidenreich για την εξέλιξη του ανθρώπου». Ως ανατόμος, ο Βάιντενραϊχ παρατήρησε ανατομικά χαρακτηριστικά που ήταν κοινά ανάμεσα στον άνθρωπο του Πεκίνου και τους σύγχρονους Κινέζους, γεγονός που τον οδήγησε στο να προτείνει το πρότυπο της «πολυκεντρικής εξελίξεως του ανθρώπου».

Αργότερα ο Βάιντενραϊχ μετανάστευσε στις ΗΠΑ και απεβίωσε στη Νέα Υόρκη σε ηλικία 75 ετών. Ο γερουσιαστής του Όρεγκον Ρον Γουάιντεν είναι μικρανεψιός του.

## Πολυκεντρική εξέλιξη

Ο Φραντς Βάιντενραϊχ ήταν ο δημιουργός της υποθέσεως της πολυκεντρικής εξελίξεως του ανθρώπου, ή «θεωρίας Βάιντενραϊχ για την εξέλιξη του ανθρώπου», σύμφωνα με την οποία οι ανθρώπινοι πληθυσμοί έχουν εξελιχθεί ανεξαρτήτως στον Παλαιό Κόσμο από τον *Homo erectus* στον *Homo sapiens sapiens*, ενώ ταυτοχρόνως υπήρχε γονιδιακή ροή ανάμεσα στους διάφορους πληθυσμούς.

Θερμός υποστηρικτής της θεωρίας του Βάιντενραϊχ ήταν ο Κάρλτον Κούουν. Ωστόσο ο τροποποίησε την αρχική θεωρία, περιορίζοντας πολύ τη σημασία της γονιδιακής ροής..

## Παραπομπές

## Πηγές

* Το λήμμα «Βάιντενραϊχ Φραγκίσκος» στη *Νέα Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια* «Χάρη Πάτση», τόμος 7, σελ. 635

## Εξωτερικοί σύνδεσμοι

* «Ο Φραντς Βάιντενραϊχ και ο γιγαντοπίθηκος»