# Αρουραίος

| Αρουραίος |
| --- |
|  ο κοινός καφέ αρουραίος (Rattus norvegicus - Αρουραίος ο νορβηγικός) |
| Συστηματική ταξινόμηση |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Βασίλειο: | Ζώα (Animalia)  |
| Συνομοταξία: | Χορδωτά (Chordata)  |
| Ομοταξία: | Θηλαστικά (Mammalia)  |
| Τάξη: | Τρωκτικά (Rodentia) |
| Οικογένεια: | Μυίδαι (Muridae)  |
| Γένος: | Αρουραίος* *(Rattus) Fischer de Waldheim |

 |
| Είδη  |
|  |
|
64 είδη |
| Συνώνυμα |
| Στενόμυς* *(Stenomys) Thomas |

Αρουραίος
Ο **αρουραίος** πήρε το όνομα του από την αρχαία ελληνική λέξη, «άρουρα», πού δήλωνε την καλλιεργήσιμη γη ή τον αγρό. Είναι θηλαστικό ζώο που ανήκει στην τάξη των τρωκτικών. Μοιάζει εξωτερικά με τον ποντικό, από τον οποίο ξεχωρίζει όμως ευκολα λόγω του μεγαλύτερου μεγέθους του. Έχει σώμα κυλινδρικό, ρύγχος κοντό και χοντρό, αυτιά μικρά, ουρά μακριά, σκεπασμένη με μικρές και αραιές τρίχες. Οι αρουραίοι γεννούν 6 έως 8 φορές το χρόνο από 4 έως 6 μικρά. Τα είδη του γένους *Αρουραίος* είναι περίπου 400, διασκορπισμένα στην Ευρώπη, στην Ασία και στο βόρειο τμήμα της αμερικανικής ηπείρου.

## Αγροτικός αρουραίος

Ο αγροτικός αρουραίος ζει στην Μακεδονία και την Ήπειρο. Τρέφεται κυρίως με φυτά και προκαλεί μεγάλες ζημιές στις καλλιέργειες, γι' αυτό ο άνθρωπος τον καταπολεμά με διάφορα μέσα, όπως παγίδες, δηλητηριασμένα δολώματα, ψεκασμούς με τοξικές ουσίες κλπ.

## Χερσόβιος αρουραίος

Ο χερσόβιος αρουραίος είναι γνωστός και σαν *αρουραίος ο αμφίβιος*, και αυτό γιατί του αρέσει να ζει κοντά σε τέλματα. Ζει στη Μακεδονία και στη Θράκη. Τρέφεται με μικρά ζώα και ρίζες. Άλλα είδη, που υπάρχουν στην Ελλάδα, είναι ο *Αρουραίος ο υπόξανθος* που ζει στη Θεσσαλία, Μακεδονία, Ήπειρο και Θράκη, ο *Αρουραίος ο χιονόβιος* που ζει στην κεντρική και βόρειο Ελλάδα, ο *Αρουραίος ο μεσογειακός*, που συναντάται σ' όλη την ηπειρωτική Ελλάδα και ο *Αρουραίος ο υπόγειος* που βρίσκεται στη Μακεδονία, Θράκη, Θεσσαλία.

## Κατοικίδιος αρουραίος

Από τα τέλη του 19ου αιώνα, ο κοινός καστανός αρουραίος (Rattus norvegicus - Αρουραίος ο νορβηγικός) άρχισε να εκτρέφεται ως ζώο συντροφιάς. Έκτοτε, πέρα από το φυσικό καστανό χρώμα, έχουν δημιουργηθεί δεκάδες χρωματικές παραλλαγές και ποικιλίες, μέχρι και εντελώς άτριχοι ή χωρίς ουρά αρουραίοι. Η συμπεριφορά του κατοικίδιου αρουραίου διαφέρει σε αρκετά σημεία από τον άγριο Rattus norvegicus. Οι πρώτοι αντιδρούν σε μικρότερο βαθμό στους θορύβους και το φως, είναι λιγότερο διστακτικοί στην επιλογή της τροφής τους και έχουν μεγαλύτερη διάρκεια ζωής (συνήθως 2 με 2, 5 χρόνια). Αυτό οφείλεται στις καλύτερες συνθήκες διαβίωσης, την έλλειψη θηρευτών, και τη διαθεσιμότητα τροφής και νερού. Επίσης, μια άλλη αξιοσημείωτη διαφορά μεταξύ των εξημερωμένων και άγριων αρουραίων είναι η στάση τους προς τον άνθρωπο. Παρ'ότι είναι στη φύση του αρουραίου να αποφεύγει τον άνθρωπο, όπως και οποιοδήποτε άλλο μεγαλύτερο ζώο, ο ήμερος αρουραίος είναι ικανός να αναπτύξει σχέσεις μαζί του. Συνήθως περιγράφεται ως ζώο φιλικό, με έμφυτη περιέργεια, υψηλή νοημοσύνη, και «δέσιμο» με τα άτομα που το φροντίζουν.
Μια κοινή προκατάληψη σχετικά με τους κατοικίδιους αρουραίους (*fancy rats*) είναι πως μεταφέρουν ασθένειες στον άνθρωπο. Παρ'ότι σχετίζονται με την εξάπλωση της πανώλης, λόγω των παράσιτων που μετέφεραν, είναι γνωστό πως ο οικόσιτος αρουραίος δε μεταφέρει καμία μεταδοτική ασθένεια στον άνθρωπο, εκτός και αν έρθει σε επαφή λ.χ. με έναν μολυσμένο άγριο αρουραίο. Στην πραγματικότητα, είναι τόσο ασφαλής όσο και τα υπόλοιπα κατοικίδια ζώα, όπως ο σκύλος και η γάτα.
Όσον αφορά την υγεία, είναι σύνηθες σε προχωρημένη ηλικία να εμφανίζουν αναπνευστικά προβλήματα και, ιδιαίτερα στα θηλυκά, όγκο των μαστών. Έχει αποδειχθεί πως η έγκαιρη στείρωση των θηλυκών μειώνει σε μεγάλο βαθμό την ενδεχόμενη ανάπτυξη όγκων.

## Νοημοσύνη

Οι αρουραίοι θεωρούνται ευφυή όντα, και για τον λόγο αυτό έχουν κατά καιρούς χρησιμοποιηθεί σε επιστημονικά πειράματα σχετικά με την ψυχολογία, τις επιδράσεις ναρκωτικών ουσιών κ.ά.. Εξαιτίας της φύσης τους ως θηρευτών αλλά και θηραμάτων, είναι ζώα ευπροσάρμοστα, με καλή μνήμη και εκμάθηση. Οι οικόσιτοι αρουραίοι μπορούν μάλιστα να εκπαιδευτούν να αντιδρούν σε συγκεκριμένους ήχους, και να εκτελούν απλές εντολές, με κίνητρο την επιβράβευση με φαγητό. Οι αρουραίοι είναι κοινωνικά ζώα, που ζουν σε ομάδες όπου διαρκώς επιβάλλουν και ταξινομούν την κοινωνική τους θέση. Παρουσιάζουν, επίσης, την ιδιότητα να μαθαίνουν, αλλά και να μιμούνται τις συμπεριφορές των άλλων μελών της ομάδας τους.