# ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ།

སྤྱིར་བཏང་ལུ་ ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་ཟེར་སླབ་མི་ ཀོ་རི་ཡ་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཟེར་ཡང་སླབ་དོ་ཡོད་མི་འདི་ ཤར་ཨེ་ཤི་ཡ་གི་ ཀོ་རི་ཡ་ཕྱོགས་གསུམ་ཆུ་གླིང་གི་ལྷོ་ཕྱོགས་ཕྱེད་ཀ་ནང་ ཆགས་ཡོད་པའི་ འཕྲུལ་རིག་གོང་འཕེལ་ཅན་གྱི་ རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཨིན། ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་འདི་ བྱང་ཕྱོགས་ལུ་ བྱང་ཀོ་རི་ཡ་གི་ས་མཚམས་དང་ ནུབ་ཕྱོགས་ལུ་ ཡེ་ལོ་མཚོ་(མཚོ་སེརཔོ་)དང་ ཤར་ཕྱོགས་ལུ་ ཇ་པཱན་མཚོ་ (ཤར་མཚོ་) གིས་བསྐོར་ཏེ་ཡོདཔ་ལས་ ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་འདི་ ལམ་སྲོལ་དང་ གསར་བཏོད་ཚུ་ མཐུན་སྒྲིག་སྦེ་ མཉམ་གནས་འབད་སའི་ རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཨིན།

**ས་ཆ་དང་རྒྱ་ཚད།**

ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་གི་རྒྱ་ཁྱོན་འདི་ ཧ་ལམ་ཀི་ལོ་མི་ཊར་གྲུ་བཞི་༡༠༠,༢༡༠ དེ་ཅིག་ཡོདཔ་ལས་ པཱོར་ཅུ་གཱལ་རྒྱལ་ཁབ་ལས་ དུམ་གྲ་ཅིག་སྦོམ་ཡོདཔ་མ་ཚད་ ཡུ་ཨེས་ཀྱི་མངའ་སྡེ་ཨིན་ཌི་ཡ་ན་གི་སྦོམ་ཆུང་ཡང་ དེ་ཅིག་ཡོདཔ་ཨིན། སྤྱིར་བཏང་་ཆུང་ཀུ་འབད་རུང་ མི་རློབས་མཐུག་དྲགས་དང་ ཁྲོམ་ཚོགས་ནང་ལུ་སྡོད་མི་ དེ་ལས་ སྐྱེལ་འདྲེན་དང་གཞི་རྟེན་མཐུན་རྐྱེན་ཚུ་ ལེགས་ཤོམ་སྦེ་གོང་འཕེལ་འགྱོ་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན།

**རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ།**

ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་གི་རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ་དང་ ཁྲོམ་ཚོགས་སྦོམ་ཤོས་ སི་འོལ་འདི་ སྔོན་མའི་ལམ་སྲོལ་ཚུ་ འཕྲུལ་རིག་གསརཔ་དང་གཅིག་ཁར་ མཉམ་སྡེབ་འབད་སའི་ ཁྲོམ་ཆེན་ཅིག་ཨིན། རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ་ སི་འོལ་ལུ་འདི་ དེང་སང་གི་ ཁྱིམ་ཐོག་བརྩེག་རིངམོ། འཕྲུལ་རིག་ཅན་གྱི་ས་འོག་ལམ། པོཔ་ལམ་སྲོལ་ཚུ་ རང་ལུགས་ཀྱི་ནང་པའི་ལྷ་ཁང་། ཕོ་བྲང་། ཁྲོམ། རང་ལུགས་ཀྱི་ཁྱིམ་ཚུ་དང་གཅིག་ཁར་ སླ་བསྲེ་རྐྱབ་སྟེ་ཁྱབ་ཆེ་བའི་ ཁྲོམ་ཆེན་ཅིག་ཨིན།

ཁྲོམ་ཚོགས་ནང་ལུ་ མི་རློབས་ས་ཡ་༩ ལྷགཔ་ཅིག་དང་ ཁྲོམ་ཆེན་ནང་ལུ་ མི་རློབས་ས་ཡ་༢༥ ལྷགཔ་ཅིག་ཡོདཔ་ལས་ སི་འོལ་འདི་ འཛམ་གླིང་ནང་ མི་རློབས་མཐུག་ཤོས་དང་ སྒྱུར་ཤུགས་ཅན་གྱི་ཁྲོམ་ཚོགས་ཅིག་ཨིན།

ཧཱན་གཙང་ཆུ་བདའ་སྟེ་ཆགས་ཡོད་པའི་ སི་འོལ་འདི་ དུས་རབས་༡༤ པའི་ནང་ ཇོ་སོན་རྒྱལ་རྒྱུད་ཀྱི་སྐབས་ལས་ ཀོ་རི་ཡ་གི་རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ་སྦེ་སྡོད་ནུག། ད་རེས་ནངས་པ་ འཕྲུལ་རིག། དངུལ་འབྲེལ། ལམ་སྲོལ། སྤྲོ་བའི་དོན་ལུ་ འཛམ་གླིང་གི་ལྟེ་བ་ཅིག་སྦེ་ ལུས་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཁྲོམ་འདི་ནང་ སེམ་སུང་། ཨེལ་ཇི། ཧུན་ཌའི་བཟུམ་གྱི་ ལས་འཛིན་སྦོམ་ཚུ་གི་ ཡིག་ཚང་ཡོད་ས་ཅིག་ཨིནམ་མ་ཚད་ འཛམ་གླིང་ནང་གི་ ཀེ་པོབ་དང་ ཀོ་རི་ཡ་གི་འཁྲབ་སྟོན་ ཧ་ལིའུ་ཟེར་མི་གི་ལྟེ་བ་ཡང་ཨིན་པས།

སི་འོལ་གིས་བྱུང་རབས་འདི་ གསར་རྙིང་སླ་བསྲེ་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན། ཇི་འོང་བོཀ་ཇུང་ཕོ་བྲང་། ཅང་དེའུཀ་ཇུང་ཕོ་བྲང་། བུཀ་ཅཱོན་ ཧ་ནོཀ་གཡུས་ཚན་ཚུ་གིས་ ཁྲོམ་གྱི་སྲོལ་རྒྱུན་རྙིང་ཤོས་ཚུ་སྟོནམ་ཨིནམ་དང་ གང་ནམ། མིའོང་དོང་། ཧོང་དེ་བཟུམ་གྱི་རྫོང་ཁག་ཚུ་ནང་ དེང་སང་གི་ལས་སྲོལ། གྱོན་ཆས། ནུབ་སྤྲོའི་ལས་རིམ། ན་གཞོན་གྱི་ལམ་སྲོལ་ཚུ་ཡོདཔ་ཨིན།

ཁྲོམ་འདི་ཡང་ ཐོགས་ཆགས་མེད་པའི་ མི་མང་སྐྱེལ་འདྲེན་གྱི་ལམ་ལུགས། གོང་འཕེལ་ཅན་གྱི་ འཕྲུལ་རིག་གཞི་རྟེན། རང་བཞིན་དང་མཐུན་པའི་ ཁྲོམ་སྡེ་གོང་འཕེལ་ཚུ་ཡོདཔ་ཨིན། དཔེར་ན་ མཛེས་ཏོག་ཏོ་དང་རང་བཞིན་དང་ལྡན་པའི་ ཅོང་གེ་ཅོན་རོང་ཆུ་འདི་ ཡོངས་གྲགས་ཅན་ཅིག་ཨིན།

རང་བཞིན་གནས་སྟངས་ལུ་དགའ་མི་ཚུ་གིས་ ཁྲོམ་གྱི་འུར་འབྱེལ་ལས་ ཐར་ཐབས་ལུ་ ནམ་སཱན་གངས་རི་གུ་འཛེགས་ནི་དང་ ཡང་ན་ མཛེས་ཏོག་ཏོ་ཡོད་པའི་ ཧཱན་གཙང་ཆུ་གི་གླིང་ག་ཚུ་ནང་ ལྟ་སྐོར་འབད་ཚུགས། དེ་སྐབས་ བཞེས་སྒོ་ལུ་སྤྲོ་བ་ཡོད་མི་ཚུ་གིས་ ཀོ་རི་ཡ་གི་རང་ལུགས་ཀྱི་ བཞེས་སྒོ་ ཀིམ་ཅི་དང་ བུལ་གོ་གི་ལས་ དེང་སང་གི་ བཞེས་སྒོ་གི་རིགས་ག་ར་ བྲོཝ་མྱོང་ཚུགས།

སི་འོལ་འདི་ རྒྱལ་ས་ལྟེ་བ་རྐྱངམ་ཅིག་མེན་པར་ ཀོ་རི་ཡའི་ ཕུགས་ཐུབ། གསར་གཏོད། མ་འོངས་པའི་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་རྟགས་མཚན་ཅིག་ཨིན། སི་འོལ་ནང་ སྔོན་མའི་ལྷ་ཁང་ཚུ་མཇལ་ནི་དང་ ནིའོན་འོད་ཀྱི་གང་བའི་རྫོང་ཁག་ཚུ་ནང་ ཉོ་ཚོང་འཐབ་སྟེ་འབད་རུང་ སྤྲོ་བ་དང་སེམས་ལས་བརྗེད་མ་ཚུགས་པའི་ ཉམས་མྱོང་ཚུ་འཐོབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན།

**ཁྲོམ་ཚོགས་གཞན།**

ཁྲོམ་ཚོགས་སྦོམ་གཞན་ཚུ་ཡང་ བུ་སན།(གྲུ་ཆགས་ས་ཁྲོམ་) ཨིན་ཅོན། ཌེ་གུ། ཌེ་ཇོན། དེ་ལས་ གྭང་ཇུ་ཚུ་ཨིན་པས།

**གནམ་གཤིས།**

ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་ལུ་ གནམ་གཤིས་ཚ་དྲོད་ཅན་ཡོདཔ་ལས་ དུས་ཚོད་མ་འདྲཝ་བཞི་ཡོདཔ་ཨིན། གནམ་དགུན་འདི་ སྤྱི་ཟླ་༡༢ པ་ལས་ སྤྱི་ཟླ་༢ པ་ཚུན་ཨིནམ་དང་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ བྱང་ཕྱོགས་ས་གོ་ཚུ་ནང་ བསིལ་དྲགས་སྦེ་ཡོདཔ་ད་ གནམ་བྱཱར་འདི་ སྤྱི་ཟླ་༦ པ་ལས་ སྤྱི་ཟླ་༨ པ་ཚུན་ཨིནམ་དང་ ཚ་དྲོད་དང་ རློན་གཤེར་ཅན་སྦེ་ ཆརཔ་ཡང་ཤུགས་སྦེ་ རྐྱབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། སོ་ཁ་དང་སེར་ཁ་འདི་ གནམ་གཤིས་རན་ཏོག་ཏོ་སྦེ་ དགའ་ཏོག་ཏོ་ཡོདཔ་ཨིནམ་ལས་ ལྟ་སྐོར་འབད་ནི་གི་དུས་ཚོད་ ལེགས་ཤོམ་ཅིག་སྦེ་ བརྩི་དོ་ཡོདཔ་ཨིན།

**བྱུང་རབས།**

ལྷོ་ཀོ་རི་ཡའི་ལོ་རྒྱུས་སླབ་པ་ཅིན་ ས་གླིང་འདི་ནང་ མི་ཚུ་ལོ་ངོ་སྟོང་ཕྲག་ལས་བཅད་དེ་སྡོད་ཡོདཔ་ལས་ དེ་དང་བསྟུན་པའི་བྱུང་རབས་ཚུ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ཧེ་མ་འབདན་ རྒྱལ་རྒྱུད་ཀྱི་རྒྱལ་ཁབ་ གོ་གུར་ཡེའུ། བེཀ་ཇེ། སི་ལ་ཚུ་ཡོདཔ་དང་ ཤུལ་ལས་ གོ་གུར་ཡེའུ་དང་ ཇོ་སེའུན་རྒྱལ་རྒྱུད་ཚུ་བྱུང་ནུག། དུས་རབས་༢༠ པ་འགོ་བཙུགས་ཁམས་ཅིག་ཁར་ ཀོ་རི་ཡ་འདི་ ཇ་པཱན་གྱིས་ དབང་དུ་བསྡུ་ནུག(༡༩༡༠ ལས་ ༡༩༤༥ ཚུན་) འཛམ་གླིང་དམག་ཆེན་གཉིས་པའི་ཤུལ་ལས་ ས་གླིང་འདི་ཁག་གཉིས་སྦེ་དབྱེ་སྟེ་འགྱོ་ཡོདཔ་དང་ ཀོ་རི་ཡའི་དམག་འཁྲུག་ (༡༩༥༠-༡༩༥༣) འགོ་བཙུགས་ནུག། དམག་འཁྲུག་འདི་ ཞི་བདེ་གི་ཆིངས་ཡིག་མེན་པར་ དམག་མཚམས་འཇོག་ཐོག་ལས་ མཇུག་བསྡུ་ཡོདཔ་ལས་ གཅིག་ལས་འབདན་ ད་ལྟོ་ཡང་ དམག་ལུ་ཨིནམ་སྦེ་ཧ་གོ་དགོཔ་ཡོད། དེ་ལས་ཚུར་ ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་འདི་ དམངས་གཙོའི་ལམ་ལུགས་གཞི་བཙུགས་འབད་དེ་ དཔལ་འབྱོར་ནང་སྟོབས་ཤུགས་ཅན་ཅིག་ལུ་འགྱུར་ཡོདཔ་ཨིན།

**མི་རློབས་དང་མི་རིགས།**

སྤྱི་ལོ་༢༠༢༥ ལུ་ ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་ལུ་ མི་རློབས་ས་ཡ་༥༡ དེ་ཅིག་ཡོདཔ་ད་ མི་རློབས་མང་ཤོས་རང་ ཁྲོམ་ཚོགས་ནང་ སྡོད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། མི་རིགས་གཅིག་པའི་མི་སྡེ་ཅིག་ཨིནམ་ལས་ མི་རློབས་བརྒྱ་ཆ་༩༥ ལྷགཔ་ཅིག་ ཀོ་རི་ཡ་གི་མི་རིགས་ཨིན་མས། ཨིན་རུང་ འདས་པའི་ལོ་ཚུ་ནང་ ཕྱི་མི་ལས་བྱེདཔ་དང་ སློབ་ཕྲུག་ དེ་ལས་ ཕྱི་ཁའི་མི་སྡོད་མི་ཚུ་རྩིས་ཏེ་ ཕྱི་མི་ཚུ་གི་གྱངས་ཁ་ རིམ་གྱི་སྦེ་ ཡར་སེང་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**ཁ་སྐད།**

གཞུང་སྐད་འདི་ཀོ་རི་ཡའི་སྐད་ཡིག་(ཧང་གཱུལ་) འདི་རང་ཡིན། ཀོ་རི་ཡའི་ཡི་གུ་ཧང་གཱུལ་འདི་ དུས་རབས་༡༥ པའི་ནང་ གསར་བཏོད་འབད་ཡོདཔ་ད་ བཟོ་བཀོད་དང་ ལྷབ་སྦྱང་འབད་ནི་ལུ་ འཇམ་ཏོང་ཏོ་ཡོདཔ་ལས་ བསྟོད་པ་རྐྱབ་སྟེ་ཡོདཔ་ཨིན། ཨིང་སྐད་དེ་ སློབ་གྲྭ་ཚུ་ནང་ སློབ་སྟོན་འབདཝ་མ་ཚད་ ཚོང་འབྲེལ་དང་ ལྟ་བཤལ་ཚུ་ནང་ ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**ཆོས་ལུགས།**

ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་འདི་ཆོས་ལུགས་སྣ་ཚོགས་ཡོད། ཆོས་ལུགས་གཙོ་བོ་ཚུ་ཡང་ ནང་པའི་ཆོས་ལུགས། ཡེ་ཤུའི་ཆོས་ལུགས་ ༼པྲོ་ཊེསི་ཊེནཊ་དང་ ཀེ་ཐོ་ལིག་གཉིས་ཆ་ར་༽ དེ་ལས་ རང་ལུགས་ཀོ་རི་ཡ་གི་ཤ་མ་ནི་ཟམ་ཚུ་ཡོདཔ་ཨིན། མི་རློབས་བརྒྱ་ཆ་༥༦ དེ་ཅིག་གིས་ ཆོས་ལུགས་མེན་པའི་མི་ཨིནམ་སྦེ་ངོས་འཛིན་འབདཝ་ཨིན།

**གྱོན་ཆས།**

ཀོ་རི་ཡའི་ལམ་སྲོལ་འདི་ སྲོལ་རྒྱུན་དང་ལམ་སྲོལ་ཚུ་གིས་ ཕྱུགཔོ་ཡོདཔ་ལས་ མང་ཤོས་ཅིག་རང་ དེང་སང་གི་འགྱུུར་བའི་གནས་སྟངས་མགྱོགས་དྲགས་དང་གཅིག་ཁར་ ཉམས་སྲུང་འབད་དེ་ཡོདཔ་ཨིན། ཧན་བོག་ཟེར་སླབ་མི་ རང་ལུགས་ཀྱི་གྱོན་ཆས་འདི་ དུས་སྟོན་དང་ དམིགས་བསལ་གྱི་དུས་སྟོན་ཚུ་ནང་ གྱོནམ་ཨིན་མས། གྱོན་ཆས་འདི་ མཛེས་ཏོག་ཏོ་ཡོདཔ་དང་ ཚོས་གཞི་བཀྱག་མདངས་ཅན་སྦེ་ ཡོངས་གྲགས་ཡོདཔ་ཨིན། ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་ལུ་ དེང་སང་གི་གྱོན་ཆས་འདི་ཡང་ འཛམ་གླིང་ནང་ལུ་ དམིགས་བསལ་གྱིས་ ཀེ་པོཔ་དང་ ཀེ་ཌ་ར་མ་ལམ་སྲོལ་ཚུ་གི་ཐོག་ལས་ ཤན་ཞུགས་སྦོམ་སྦེ་རང་ཡོདཔ་ཨིན།

**རྩེད་རིགས།**

ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་འདི་རྩེད་རིགས་ལུ་དགའ་མི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཨིན། ཀོ་རི་ཡའི་དམག་རྩལ་ ཊའི་ཀོན་ཌོ་འདི་ ཡོངས་གྲགས་ཅན་གྱི་རྩེད་རིགས་ཅིག་ཨིནམ་མ་ཚད་ རྒྱལ་ཡོངས་ཀྱི་དཔའ་ཉམས་ཀྱི་རྟགས་མཚན་ཡང་ཨིན། རྒྱལ་ཁབ་འདི་ནང་ མདའ་རྩེད། ཐག་ཐུང་བཤུད་ལྷམ་མགྱོགས་རྩེད། གློག་རིག་རྩེད་རིགས་ཚུ་ནང་ཡང་ མིང་གཏམ་ཐོན་ཏེ་ཡོདཔ་ཨིན། ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་གིས་ སྤྱི་ལོ་༢༠༠༢ ལོའི་ ཕི་ཕ་འཛམ་གླིང་རྐང་རྩེད་འགྲན་བསྡུར་འདི་ མཉམ་འབྲེལ་ཐོག་ལས་ འགོ་འདྲེན་འཐབ་ཡོདཔ་མ་ཚད་ སྤྱི་ལོ་༢༠༡༨ ལོའི་ དགུན་དུས་ཨོ་ལིམ་པིག་རྩེད་འགྲན་འདི་ པིའོང་ཅང་ལུ་སྦེ་ འགོ་འདྲེན་འཐབ་ཡོདཔ་ཨིན།

**གཞུང་སྐྱོང་དང་སྲིད་ཀྱི་ལམ་ལུགས།**

ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་ནང་ སྲིད་འཛིན་ལམ་ལུགས་ཡོད་པའི་ དམངས་གཙོའི་སྤྱི་མཐུན་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན། སྲིད་འཛིན་འདི་ རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་འགོ་ཁྲིདཔ་དང་ གཞུང་གི་དབུ་ཁྲིདཔ་གཉིས་ཆ་ར་ཨིནམ་དང་ ལོ་ལྔ་གི་དོན་ལུ་ བཙག་འཐུ་འབདཝ་ཨིན། སྲིད་འཛིན་འདི་ ལོ་ལྔ་ཚར་གཅིག་མ་གཏོགས་ལོག་སྟེ་ཕྱག་ཞུ་ནི་གི་གོ་སྐབས་མེདཔ་ཨིན་པས། རྒྱལ་ཡོངས་ཚོགས་འདུ་གིས་ ཁྲིམས་བཟོའི་གཙུག་སྡེ་སྦེ་ ཕྱག་ཞུ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་ལུ་ སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཚུ་ ཕྱོགས་གཉིས་སྦེ་འགྱོ་བའི་གདོང་ལེན་དང་ ལུང་ཕྱོགས་ཀྱི་དོ་འགྲན་བཟུམ་གྱི་ གདོང་ལེན་ཚུ་བྱུང་སྟེ་ཡོད་རུང་ མི་སྡེ་ལས་ཚོགས་ ཤུགས་ཅན་དང་ དམངས་གཙོའི་ལམ་ལུགས་ཚུ་ལུ་ དང་འདོད་སྦོམ་སྦེ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**དཔལ་འབྱོར།**

འཛམ་གླིང་ནང་ དཔལ་འབྱོར་གྱི་ མཐར་འཁྱོལ་ཅན་གྱི་ ལོ་རྒྱུས་ཅིག་ཨིན་མི་ ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་འདི་ སྤྱི་ལོ་༡༩༥༠ ལོ་གྲངས་ནང་ དམག་འཁྲུག་གིས་ གནོད་སྐྱོན་རྐྱབ་མི་ རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ལས་ འཛམ་གླིང་ནང་ དཔལ་འབྱོར་གྱི་ གྲུབ་འབྲས་སྦོམ་ཤོས་༡༠ པ་ལུ་ འགྱུར་ཡོདཔ་ཨིན་པས། འཕྲུལ་རིག་དང་བཟོ་སྐྲུན་ དེ་ལས་ གསར་གཏོད་ཚུ་ནང་ འཛམ་གླིང་ནང་ འགོ་ཁྲིདཔ་ཅིག་ཨིན། བཟོ་གྲྭ་གཙོ་བོ་ཚུ་ཡང་ གློག་འཕྲུལ་(སེམ་སུང་། ཨེལ་ཇི།)། སྣུམ་འཁོར་(ཧུན་ཌའི། ཀི་ཡ།)། གྲུ་བཟོ་ནི། དེ་ལས་ གློག་རྒྱུན་འཕྲུལ་ཆས་ཚུ་ཨིན། དེ་མ་ཚད་ ཐུགས་སྤྲོའི་ལས་སྡེ་ཡང་ སྒྲིང་སྒྲིང་ཡོདཔ་ལས་ ཀེ་-ཝེབ་(ཧལ་ཡུ་) བརྒྱུད་དེ་ ལམ་སྲོལ་གྱི་ཐོན་སྐྱེད་ཚུ་ ཕྱིར་ཚོང་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**ཕྱི་འབྲེལ་མཐུན་ལམ།**

ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་གིས་ དམག་མི་དང་དཔལ་འབྱོར་གྱི་ མཉམ་འབྲེལ་པ་གཙོ་བོ་འདི་ ཡུ་ཨེས་དང་གཅིག་ཁར་ མཐུན་འབྲེལ་སྒྲིང་སྒྲིང་སྦེ་ བཞག་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། འཛམ་གླིང་སྤྱི་ཚོགས་དང་ དཔལ་འབྱོར་མཉམ་འབྲེལ་དང་གོང་འཕེལ་ཚོགས་པ།(OECD) དེ་ལས་ འཛམ་གླིང་ཚོང་འབྲེལ་ཚོགས་པ་(WTO) བཟུམ་གྱི་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚོགས་པ་ཚུ་གི་འཐུས་མི་ཅིག་ཨིན། བྱང་ཀོ་རི་ཡ་དང་གཅིག་ཁར་ མཐུན་ལམ་འདི་ མཐུན་ལམ་གྱི་གྲོས་བསྟུན་གྱི་ དུས་ཚོད་ཚུ་ འཕྲལ་འཕྲལ་སྦེ་ར་ འབྱུང་དོ་ཡོད་རུང་ མཐུན་ལམ་འདི་ ཚ་གྱང་ཅན་ཅིག་སྦེ་རང་ཡོདཔ་ཨིན། ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་ལུ་ ཡུ་རོ་པིན་མཉམ་འབྲེལ་ཚོགས་པ་དང་ ཨ་སི་ཡཱན་(ASEAN) དེ་ལས་ རྒྱ་གར་ཚུ་དང་གཅིག་ཁར་ མཐུན་ལམ་ཡར་སེང་འགྱོ་དོ་ཡོདཔ་མ་ཚད་ རྒྱ་ནག་དང་ཇ་པཱན་དང་གཅིག་ཁར་ མཐུན་ལམ་མགུ་རྙོག་དྲགས་དང་ འཕྲལ་འཕྲལ་སྐབས་ མཐུན་ལམ་ཡང་སྐྱོ་དྲགས་ཐལ་སྦེ་སྡོད་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས།

**ལྟ་བཤལ།**

ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་ལུ་ ལོ་བསྟར་བཞིན་དུ་ ལྟ་བཤལཔ་ས་ཡ་ལས་བཅད་དེ་ འོང་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ལྟ་བཤལ་པ་ཚུ་ལུ་ སི་འོལ་གྱི་ འུར་ཟིང་ཆེ་བའི་ཁྲོམ་ལས་ གེ་ཡོང་ཇུ་གི་ཕོ་བྲང་རྙིངམ་ཚུན་དང་ ཇེ་ཇུ་གླིང་ཕྲན་མཛེས་ཏོག་ཏོ་ཚུ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ལྟ་བཤལ་པའི་སྤྲོ་བ་ཆེ་ཤོས་ར་ ལམ་སྲོལ་གྱི་མཐོང་སྣང་། ཟ་འཐུང་། དུས་སྟོན། དེ་ལས་ ཀེ་པོབ་ཚུ་ཨིན་པས། ཡོངས་གྲགས་ཅན་གྱི་ས་ཁོངས་ཚུ་ཡང་ གེ་ཡུང་བོཀ་གུང་ཕོ་བྲང་། བུཀ་ཅཱོན་ ཧ་ནོག་གཡུས་ཚན། ཨེན་སི་འོལ་ཀ་ཁྱིམ། བུ་སཱན་མཚོ་འགྲམ། དེ་ལས་ ཌི་ཨེམ་ཛེཌ་(Demilitarized Zone) ཚུ་ཨིན།

**མཇུག་དོན།**

ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་འདི་ སྔོན་མ་དང་ དེང་སང་གི་ལམ་ལུགས་མཐུད་འབྲེལ་འབད་ཚུགས་པའི་ རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཨིན། ནང་པའི་ཆོས་ལུགས་ལུ་དད་པ་དང་ ཀེ་པོབ་གླུ་གཞས་ཀྱི་སྤྲོ་བ་ དེ་ལས་ འཕྲུལ་རིག་བཟོ་གྲྭ་གོང་འཕེལ་ཚུ་ལས་བརྟེན་ ལྷོ་ཀོ་རི་ཡ་གིས་ འཛམ་གླིང་ནང་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་ སེམས་ཤུགས་བསྐྱེད་བཅུག་དོ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། དེ་གི་ཐུབ་ནུས་དང་ གསར་བཏོད་ དེ་ལས་ ལམ་སྲོལ་ལུ་སྤྲོ་བ་ཚུ་ལས་བརྟེན་ ཨེ་ཤི་ཡ་གི་ ཧ་ལས་སི་སི་དང་ སྒྱུར་བའི་ནུས་པ་ཡོད་པའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་སྦེ་ ཆ་བཞགཔ་ཨིན།

**རྒྱབ་རྟེན།**

 Korea