Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Anarşizm

Sembolê anarşizmi
**Anarşizm** (be Yunanki ἀν (bê-) + ἄρχειν ("hetekerdış", "hetenayış") + ισμός (rıstımê -ιζειν’i ra), "bêmiriye"/"bêbegiye"/"bêserdariye" ra) yew terimo sosyalo ke tewır be tewır felsefanê siyasiyan "u lewiyayışê cematki ifade keno. Anarşiye wazena ke serdariya cematki, hukımkerdene, qeweta dewlete "u rêzê merteba miyanêne ra wedaro. Yanê şeklê de qewmiyo de bêzorê dewlet "u qanuni waştene de her şert de her tewır serdariye red kena.

|  |  |
| --- | --- |
|  |  Eno meqale yew vernuşteyo. Şıma şenê enê nuşteyi **bıvurnên**.  |
# Terorizmo dini

**Terorizmo dini** namê terorizmiyo ke din u baweriye ra veciyeno, yanê oyo ke grubê diniyê ke teror vırazenê, inan rê vaciyeno. Terorizmo dini dınya ser de dıma 1980an zaf aver şiyo. Ewro her grubê dini, dinê xo raşt vınenê u raşt amorenê u na ri ra ke teror vırazenê. Ewro cayê ke peyser mendê, cayê ke merdumê xo nêwendê u nêmusayê inan de terorizm xeylê esto; zey Rocvetışê Miyani u Afrika. Grubê dini, merdumi xapnenê, zur u neq vırazenê ke merdumi bıkewê terori. Dınya ser de 4,200 ra nezdi dini estê u her din vano ke ez raştan u coka ke kaos veciyeno. Tayê dini estê ke cengkerdış wazenê ornagên zey cihadê İslami. Teberê ninan de dinê bini estê ke verba ceng de vındenê.
Ewro, cayê ke aver şiyê zey Ewropa, zımey Amerika, Australya u Japonya cengê dini çıniyo u nêbeno.

Terorizmo dini, merdumê ke nêzanê, nêwanê u nêmusenê; pêro inan vêneno, xapneno u tepışeno. Eke merdum wano u geyreno, şeno raşt bıvino. Merdumi, seba zurê mıleyan u rayê çer u çaput u mitê dini, kewnê terorizmê dini u dıma ganê xo ra benê u mırenê.

## Bıvini

* Terorizmo İslami
* Terorizmê Xıristiyanan
* Terorizm
# 1794

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Seserre: | 13ıne | 14ıne | 15ıne | 16ıne | 17ıne | 18ıne | 19yıne | 20yıne | 21ıne | 22ıne | 23ıne |
| Serri: | 1789 | 1790 | 1791 | 1792 | 1793 | 1794 | 1795 | 1796 | 1797 | 1798 | 1799 |

**1794**  seserra 18ên dı ju serra teqwimi ya. Gorey reqemanê romenan **MDCCXCIV** nuşiyeno.

## Seramey

## Biyayışi

## Merdışi

25 Temuz - André-Marie de Chénier, nuştekaro Fransız biyo.
# 1866

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Seserre: | 14ıne | 15ıne | 16ıne | 17ıne | 18ıne | 19ıne | 20yıne | 21yıne | 22ıne | 23ıne | 24ıne |
| Serri: | 1861 | 1862 | 1863 | 1864 | 1865 | 1866 | 1867 | 1868 | 1869 | 1870 | 1871 |

**1866**, goreyê reqemanê romenan ra nuştışê cı *MDCCCLXVI* aseno.

Teqwimanê binan de 1866
| Gregoryen | 1866  |
| Ab Urbe | 2619 |
| Teqwimê Ermeniyan | 1315 ԹՎ ՌՅԺԵ |
| Asuri | 6616 |
| Teqwimê Bahai | 22–23 |
| Teqwimo Bengalki | 1273 |
| Teqwimê Berberan | 2816 |
| İngılız | 29 Vict. 1 – 30 Vict. 1 |
| Teqwimê Budistan | 2410 |
| Teqwimê Myanmari | 1228 |
| Teqwimê Bizansi | 7374–7375 |
| Teqwimo İbranki | 5626–5627 |
| İran | 1244–1245 |
| Teqwimo Hıcri | 1282–1283 |
| Teqwimê Japonan | Keiō 2 (慶応2年) |
| Teqwimê Korya | 4199 |
| Teqwimê Minguo | 46 before Çin 民前46年 |
| Thai solar | 2409 |
|  |  |

## Seramey

### Qewmıyayışê dınya

## Biyayışi

* Sun Yat-sen vıraştoğe modern çini.

## Merdışi

* Garabet Amira Balyan
* Philippe Buchez
* Bernhard Riemann

* Âşık Seyrani
* Thomas Hodgkin
* William Whewell
* Şef Seattle