# Ffrangeg

Ffrangeg|  |
| Enghraifft o: | iaith fyw, iaith naturiol, iaith  |
| Math | Langue d'oïl, Ieithoedd De Ewrop  |
| Rhan o | Langue d'oïl  |
| Rhagflaenwyd gan | Classical French  |
|  |
| Enw brodorol | français  |
| Nifer y siaradwyr |  - 77,200,000 (2019),
 - 208,157,220 (2016),
 - 76,795,640 (2016),
 - 75,917,870 (2012),
 - 153,299,770 (2012)
 |
| cod ISO 639-1 | fr  |
| cod ISO 639-2 | fra, fre  |
| cod ISO 639-3 | fra  |
| Gwladwriaeth | Ffrainc, Y Swistir, Canada, Benin, Bwrcina Ffaso, Gweriniaeth y Congo, Gweriniaeth Ddemocrataidd y Congo, Y Traeth Ifori, Gabon, Gini, Mali, Monaco, Niger, Senegal, Togo, Bwrwndi, Camerŵn, Gweriniaeth Canolbarth Affrica, Y Comoros, Jibwti, Gini Gyhydeddol, Haiti, Lwcsembwrg, Madagasgar, Rwanda, Seychelles, Tsiad, Fanwatw, Algeria, Andorra, Cambodia, Beilïaeth Ynys y Garn, India, Yr Eidal, Beilïaeth Jersey, Libanus, Mawritania, Mawrisiws, Moroco, Fietnam, Gwlad Belg, Tiwnisia, Laos, Unol Daleithiau America  |
| System ysgrifennu | French alphabet, French Braille  |
| Corff rheoleiddio | Académie française, Academi Frenhinol Gwlad Belg, iaith a llenyddiaeth, Office québécois de la langue française  |
| Dynodwyr |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Mae'r **Ffrangeg** (*français*, IPA [fʁɑ̃sɛ]) yn iaith Romáwns sy'n cael ei siarad yn frodorol yn Ffrainc, Walonia a Rhanbarth Brwsel-Prifddinas yng Wlad Belg, y Swistir, Monaco, broydd Québec ac Acadia yng Nghanada, yn ogystal â chymunedau eraill, fel y Caribî. Yn wir, siaredir Ffrangeg mewn 53 o wledydd yn y byd.

Ceir y rhan fwyaf o'r gwledydd lle siaredir Ffrangeg fel ail iaith yng Ngogledd a Gorllewin Affrica.

Mae llenyddiaeth Ffrangeg yn un o lenyddiaethau mwyaf y byd.

## Ymadroddion cyffredin

* français : *Ffrangeg*
* gallois : *Cymraeg*
* anglais : *Saesneg*
* salut ! : *helô! / hwyl!* (Gallwch ddweud *salut!* wrth gyfarfod neu wrth ymadael.)
* ça va ? : *sut mae?*
* bonjour ! : *bore/p'nawn da!*
* bonsoir ! / bonne soirée! : *noswaith dda!*
* au revoir ! : *da boch chi! / Hwyl fawr!*
* bonne nuit ! : *nos da!*
* excusez-moi ! : *esgusodwch fi!* (er mwyn tynnu sylw)
* pardon ! : *esgusodwch fi!* (er mwyn mynd heibio)
* s'il vous plaît : *os gwelwch chi'n dda*
* merci / non merci : *dim diolch* (Gofalwch chi! Gall *merci* feddwl "diolch" neu "dim diolch". Peidiwch â dweud *merci !* nes bod y peth yn ddiogel yn eich dwylo! Os ydy e ddim yn eich dwylo eto dywedwch *je veux bien !* yn hytrach na *merci !* neu gewch chi 'mohono fe.)
* merci bien : *diolch*
* merci beaucoup : *diolch yn fawr*
* de rien : *da chi* (pan fydd rhywun yn dweud *merci beaucoup*, atebwch gyda *de rien*.)
* (je suis) desolé(e) : *mae'n flin gen i*
* oui : *ie / do / oes* etc.
* si : *ie / do / oes* etc. pan fyddych chi'n anghytuno â rhywun.
* non : *nage / naddo / nag oes* etc.
* Bon appétit! : *Mwynhewch eich bwyd!*
* À votre santé! / À la vôtre! : *Iechyd da!*

### Dywediadau

* bordel : *lle didrefn* (yn wreiddiol - *tŷ wedi wneud o fyrddiau pren*), Bordel! : *Yfflon wen!*
* Ce n'est pas grave. : *Dydy e ddim yn ddifrifol.*
* Je m'en fiche! : *Dwi'n malio dim!* (neu braidd yn gryfach -) Je m'en fous! : *Dwi'n malio 'mor diawl!*
* oh là là! : *o diar!*

## Geiriau diddorol

* baragouiner : *baldorddi* (Maen nhw'n dweud mae dynwared y Llydáwyr yn baldorddi am y **bara** a'r **gwin** wrth fwyta ydy gwraidd y gair hwn.)
* chauffard : *gyrrwr anystyriol/diofal*

## Dosbarthiad daearyddol

     Mae Ffrangeg yn iaith frodorol i'r mwyafrif
     Mae Ffrangeg yn iaith swyddogol neu weinyddol
     Mae Ffrangeg yn ail iaith answyddogol

### Gwledydd lle mae'r Ffrangeg yn iaith swyddogol

* Arfordir Ifori
* Benin
* Bwrcina Ffaso
* Bwrwndi
* Camerŵn
* Canada
* Comoros
* Fanwatw
* Ffrainc
* Gabon
* Gini
* Gini Gyhydeddol
* Gweriniaeth Canolbarth Affrica
* Gweriniaeth Ddemocrataidd y Congo
* Gweriniaeth y Congo
* Gwlad Belg
* Haiti
* Jibwti
* Lwcsembwrg
* Madagasgar
* Mali
* Monaco
* Niger
* Rwanda
* Senegal
* Seychelles
* Y Swistir
* Togo
* Tsiad

### Gwledydd lle mae'r Ffrangeg yn iaith weinyddol/ddiwylliannol

* Algeria
* Lebanon
* Moroco
* Mawrisiws
* Mawritania
* Tiwnisia

### Gwledydd lle mae'r Ffrangeg yn iaith swyddogol mewn endidau adrannol

* Caledonia Newydd
* Guernsey
* Jersey
* Mayotte
* Polynesia Ffrengig
* Pondicherry
* Saint Barthélemy
* Saint-Martin
* Saint-Pierre-et-Miquelon
* Tiroedd Deheuol ac Antarctig Ffrainc
* Valle d'Aosta
* Wallis a Futuna
* Ynys Clipperton

### Sefydliadau rhyngwladol sy'n defnyddio'r Ffrangeg fel iaith swyddogol

* Académie française

## Cyfeiriadau

## Dolenni allanol

* Geiriadur Sylfaenol, Cymraeg - Ffrangeg, Ffrangeg - Cymraeg. Archifwyd 2012-05-23 yn y Peiriant Wayback
* Geiriadur iaith Ffrangeg - Cymraeg Archifwyd 2012-05-19 yn y Peiriant Wayback

Wikipedia
 Argraffiad Ffrangeg Wicipedia, y gwyddoniadur rhydd

Wiciadur
Chwiliwch am Ffrangeg
yn Wiciadur.

 *Eginyn erthygl sydd uchod am **iaith**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.*