# Brwsel

Brwsel|  |
| Math | ardal fetropolitan  |
| LL-Q150 (fra)-Fhala.K-Bruxelles.wav, Nl-Brussel.ogg, Lb-Bréissel.ogg  |
| Poblogaeth | 2,639,000, 3,350,969, 3,343,303  |
| Cylchfa amser | UTC+01:00  |
| Daearyddiaeth |
| Lleoliad | Brussels  |
| Sir | Gwlad Belg  |
| Gwlad |  Gwlad Belg |
| Uwch y môr | 13 metr  |
| Gerllaw | Camlas Brussels–Charleroi, Camlas Brussels–Scheldt Maritime, Senne  |
| Cyfesurynnau | 50.8467°N 4.3525°E  |
| Wikimedia | © OpenStreetMap |
|  |
| [golygwch ar Wicidata] |

Prifddinas Gwlad Belg yw **Brwsel** (**Bruxelles** yn Ffrangeg, **Brussel** yn Iseldireg). Mae'r dref yng nghanolbarth Gwlad Belg. Mae hi'n brifddinas Fflandrys, ac yn ganolfan ei hardal weinyddol ddwyieithog ei hun, "Rhanbarth Brwsel-Prifddinas", sef Dinas Brwsel (*Bruxelles-Ville* neu *Ville de Bruxelles* yn Ffrangeg, *de Stad Brussel* yn Iseldireg). O'r cyfan, mae 19 o fwrdeistrefi yn ardal Brwsel-Prifddinas.

Mae gan ardal Brwsel-Prifddinas yr un statws â Fflandrys a Walonia, ond mae hi wedi'i hamgylchynu gan Fflandrys.

Sefydlwyd llywodraeth a gweinyddiaeth ym Mrwsel ar ôl sefydlu Senedd Fflandrys (y 'Vlaamse Raad' y newidiwyd ei henw i 'Vlaams Parlement').

Lleolir pencadlysoedd dau o brif sefydliadau'r Undeb Ewropeaidd ym Mrwsel, sef y Comisiwn Ewropeaidd a Chyngor Gweinidogion Ewrop. Ac er fod y Senedd Ewropeaidd yn cyfarfod yn Strasbwrg, cynhelir nifer o gyfarfodydd y Senedd, a rhai pwyllgorau, ym Mrwsel hefyd.

Mae pencadlysoedd NATO ac Undeb Gorllewin Ewrop (WEU) ym Mrwsel.

Siaredir Iseldireg yng ngogledd Gwlad Belg a Ffrangeg yn y de. Mae ardal Brwsel yn ddwyieithog yn swyddogol, ond mae mwyafrif ei thrigolion yn siarad Ffrangeg. Yn ôl astudiaeth a wnaed yn 2001 mae'r sefyllfa fel a ganlyn:

* 51% o boblogaeth Brwsel yn siarad Ffrangeg fel unig famiaith;
* 8.5% yn siarad Iseldireg fel unig famiaith;
* 10.2% yn ddwyieithog o oedran cynnar;
* 9.1% o siaradwyr uniaith yn dysgu'r iaith arall pan yn hŷn;
* 19.8% yn siarad Ffrangeg gydag iaith arall heblaw Iseldireg.

Neuadd y ddinas yn y Grote Markt
Pont fwaog y Dathlu

## Bwrdeistrefi

|  |  |
| --- | --- |
|

1
2
3
4
5
6
7
8
9
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19

*Y 19 bwrdeistref y Rhanbarth Brwsel-Prifddinas* | 1. Anderlecht
2. Dinas Brwsel (Iseldireg: *Stad Brussel*; Ffrangeg: *Ville de Bruxelles*)
3. Elsene (Ffrangeg: *Ixelles*)
4. Etterbeek
5. Evere
6. Ganshoren
7. Jette
8. Koekelberg
9. Molenbeek-Sant-Siôr (Iseldireg: *Sint-Jans-Molenbeek*; Ffrangeg: *Molenbeek-Saint-Jean*)
10. Oudergem (Ffrangeg: *Auderghem*)
11. Santes-Agatha-Berchem (Iseldireg: *Sint-Agatha-Berchem*; (Ffrangeg: *Berchem-Sainte-Agathe*)
12. Sant Giles (Iseldireg: *Sint-Gillis*; Ffrangeg: *Saint-Gilles*)
13. Sant-Iwseg-ten-Node (Iseldireg: *Sint-Joost-ten-Node*; Ffrangeg: *Saint-Josse-ten-Noode*)
14. Schaarbeek (Ffrangeg: *Schaerbeek*)
15. Ukkel (Ffrangeg: *Uccle*)
16. Vorst (Ffrangeg: *Forest*)
17. Watermaal-Bosvoorde (Ffrangeg: *Watermael-Boitsfort*)
18. Woluwe-Sant-Lambert (Iseldireg: *Sint-Lambrechts-Woluwe*; Ffrangeg: *Woluwe-Saint-Lambert*)
19. Woluwe-Sant-Pedr (Iseldireg: *Sint-Pieters-Woluwe*; Ffrangeg: *Woluwe-Saint-Pierre*)
 |

## Adeiladau a chofadeiladau

* Amgueddfa Magritte
* Arc du Cinquantenaire
* Grote Markt
* Manneken Pis
* Palais de Justice
* Stadiwm Brenin Baudouin
* Theatr La Monnaie
* Université libre de Bruxelles (prifysgol)
* Vrije Universiteit Brussel (prifysgol)
* Yr Atomium

## Trafnidiaeth Cyhoeddus

Mae'r MIVB (yn Ffrangeg y STIB) yn rhedeg bysiau, tramiau, cyn-metro a metro yn y ddinas. Mae'r NMBS (yn Ffrangeg yr SNCB) yn rhedeg trênau o'r ddinas i lleoedd arall. Yr Orsaf y De (Zuidstation neu Gare du Midi) yn ganolbwynt y rhwydwaith trafnidiaeth, mae trênau Eurostar a Thalys hefyd yn rhedeg o'r Orsaf y De, i Lundain, Amsterdam, Lille a Pharis.

## Enwogion o Frwsel

* Peyo (1928-1992), arlunydd
* Audrey Hepburn (1929-1993), actores
* François Weyergans (g. 1941), awdur
* Jacky Ickx (g. 1945), gyrrwr Fformiwla Un

 *Eginyn erthygl sydd uchod am **Wlad Belg**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.*