Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Ymosodiadau Pont Llundain (2017)

Ymosodiadau Pont Llundain|  |
| Enghraifft o: | ymosodiad terfysgol â cherbyd, stabio, llofruddiaeth dorfol  |
| Dyddiad | 3 Mehefin 2017  |
| Lladdwyd | 11  |
| Rhan o | terfysgaeth yn y Deyrnas Gyfunol, terfysgaeth Islamaidd yn Ewrop  |
| Lleoliad | Pont Llundain, Borough Market  |
|  |
| Gwladwriaeth | y Deyrnas Unedig  |
| Rhanbarth | Llundain  |
| Dynodwyr |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Ar 3 Mehefin 2017 gynhaliwyd digwyddiad terfysgaeth ar Bont Llundain, Lloegr. Gyrrwyd fan yn fwriadol i mewn i gerddwyr ar y bont cyn cael damwain ger Afon Tafwys. Yna rhedodd y tri theithiwr i ardal Borough Market a dechrau trywanu pobl mewn ac o amgylch bwytai a thafarndai. Roedd yr ymosodwyr yn Islamyddion a ysbrydolwyd gan Islamic State (ISIS). Fe'u saethwyd gan swyddogion Heddlu Dinas Llundain a chanfuwyd eu bod yn gwisgo festiau ffrwydrol ffug. Lladdwyd wyth o bobl a chafodd 48 eu hanafu, gan gynnwys aelodau o'r cyhoedd a phedwar plismon a geisiodd atal yr ymosodwyr.

## Cyfeiriadau
# Dramodydd

Un sy'n cyfansoddi dramâu yw **dramodydd** neu **dramodwr**.

## Rhai dramodwyr enwog

* Aeschulos
* Aristophanes
* Aphra Behn
* Bhartrihari
* Noël Coward
* Ewripides
* Goethe
* Guan Hanqing
* Saunders Lewis
* Federico García Lorca
* Thomas Middleton
* Molière
* Joe Orton
* Racine
* William Shakespeare
* Soffocles
* Terens
* Tennessee Williams
* Ben Travers
* Twm o'r Nant
* Oscar Wilde

## Gweler hefyd

* Drama
* Theatr
* Rhestr o ddramodwyr Cymraeg

 *Eginyn erthygl sydd uchod am **lenyddiaeth**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato*.
# Pab Clement XII

| Pab Clement XII |
| --- |
|  |
| Ganwyd | Lorenzo Corsini  7 Ebrill 1652  Fflorens  |
| Bu farw | 6 Chwefror 1740  Rhufain  |
| Man preswyl | Fflorens  |
| *Alma mater* | * Prifysgol Pisa
* Y Brifysgol Archoffeiriadol Gregoraidd
 |
| Galwedigaeth | offeiriad Catholig, esgob Catholig, llywodraethwr, archesgob  |
| Swydd | pab, camerlengo, cardinal, archesgob teitlog  |
| Tad | Bartolomeo Corsini  |
| Mam | Lisabetta Strozzi  |
| Llinach | Orsini, Corsini  |
| Gwobr/au | Urdd Goruchaf Crist  |
| llofnod |
|  |

Pab yr Eglwys Gatholig Rufeinig a rheolwr Taleithiau'r Babaeth o 12 Gorffennaf 1730 hyd ei farwolaeth oedd
**Clement XII** (ganwyd **Lorenzo Corsini**) (2 Ebrill 1652 – 6 Chwefror 1740).

Yn 1738 cyhoeddodd y bwl (llythyr Pab) *In eminenti apostolatus specula*, a waharddodd Gatholigion rhag dod yn Seiri Rhyddion.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Rhagflaenydd: **Bened XIII** | **Pab** 12 Gorffennaf 1730 – 6 Chwefror 1740
 | Olynydd: **Bened XIV** |

 *Eginyn erthygl sydd uchod am **bab**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.*
# Michael Caine

| Michael Caine |
| --- |
|  |
| Llais | Michael Caine BBC Radio4 Front Row 29 Sept 2010 b00tyv8c.flac  |
| Ganwyd | Maurice Joseph Micklewhite  14 Mawrth 1933  Rotherhithe  |
| Man preswyl | Windsor  |
| Dinasyddiaeth |  Lloegr |
| *Alma mater* | * Hackney Downs School
 |
| Galwedigaeth | actor ffilm, ysgrifennwr, hunangofiannydd, actor llwyfan, actor teledu, actor  |
| Priod | Patricia Haines, Shakira Caine  |
| Plant | Natasha Caine, Dominique Caine  |
| Gwobr/au | CBE, Gwobr Donostia, Gwobr Cymdeithas Academi BAFTA, Gwobr yr Academi i'r Actor-gynorthwyydd Gorau, Gwobr yr Academi i'r Actor-gynorthwyydd Gorau, Commandeur des Arts et des Lettres‎, Gwobr BAFTA am Actor Gorau mewn Prif Rhan, Gwobr Golden Globe am Actor Gorau - Ffilm Sioe-gerdd neu Gomedi, Gwobr y Golden Globe i'r Actor Gorau - Cyfres Bitw neu Ffilm Deledu, Gwobr Golden Globe am Actor Gorau - Ffilm Sioe-gerdd neu Gomedi, Britannia Awards, Gwobr Ffilm Ewropeaidd am Actor Gorau, European Film Academy Honorary Award, Marchog Faglor, Gwobr Urdd yr Actorion Sgrin am Berfformiad Rhagorol gan Actor Gwrywaidd mewn Rôl Gefnogol  |
| Gwefan |   |
| llofnod |
|  |

Actor ac awdur o Lundain, Lloegr yw **Syr Maurice Joseph Micklewhite, Jr.** (ganwyd 14 Mawrth 1933), sy'n fwy adnabyddus dan ei enw llwyfan **Michael Caine**. Mae'n adnabyddus am ei acen Cocni cryf ac mae wedi serennu mewn 115 neu ragor o ffilmiau. Ystyrir ef fel un o brif actorion Lloegr.

Daeth i'r amlwg yn y 1960au gyda ffilmiau megis: *Zulu* (1964), *The Ipcress File* (1965), *Alfie* (1966) (cynigiwyd ei enw am Gwobrau'r Academi), *The Italian Job* (1969), a *Battle of Britain* (1969). Yn y 1970au serenodd yn *Get Carter* (1971), *Sleuth* (1972), *The Man Who Would Be King* (1975), a *A Bridge Too Far* (1978). Yn y 1980au, fodd bynnag, y cafodd y ganmoliaeth fwyaf a hynny am *Educating Rita* (1983) pan dderbyniodd Wobr BAFTA am yr actor gorau mewn rôl flaenllaw a'r Golden Globe am yr Actor Gorau. Ym 1986 derbyniodd Wobr Academi am Actor Cynorthwyol am ei rôl yn *Hannah and Her Sisters*.

Yn 2022 bu'n ffilmio *The Great Escaper* gyda Glenda Jackson. Rhyddhawyd y ffilm ar 6 Hydref 2023 a cadarnhaodd ar 13 Hydref y byddai yn ymddeol o actio, yn 90 mlwydd oed.

## Ffilmiau (detholiad)

* *Alfie* (1966)
* *Zulu*
* *Get Carter* (1971)
* *Dirty Rotten Scoundrels*
* *The Muppet Christmas Carol*
* *The Cider House Rules*
* *Austin Powers in Goldmember*
* *Batman Begins*
* *The Dark Knight*
* *Now You See Me* (2013)
* *Interstellar* (2014)
* *Kingsman: The Secret Service* (2015)
* *Youth* (2015)
* *Going in Style* (2017)
* *King of Thieves* (2018)
* *Tenet* (2020)
* *The Great Escaper* (2023)

## Cyfeiriadau

 *Eginyn erthygl sydd uchod am **un o Loegr**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.*
# Trawiad ar y galon

Trawiad ar y galon|  |
| Enghraifft o: | achos marwolaeth, dosbarth o glefyd, symptom neu arwydd  |
| Math | clefyd y rhydwelïau coronaidd, ischemia, cnawdnychiad, clefyd  |
| Symptomau | Poen y frest, necrosis  |
| Dynodwyr |
| Thesawrws NCI | C27996  |
| Freebase | /M/0gk4g  |
| OMIM | 608557  |
| MeSH | D009203  |
| UMLS CUI | C0027051  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Aflonyddwch yn y cyflenwad gwaed i gyhyr y galon yw **trawiad ar y galon** neu **cnawdnychiad myocardiaidd**.

Y rheswm amlaf am drawiad ar y galon yw rhwystr yn y rhydwelïau coronaidd, y rhydwelïau sy'n arwain o siambrau'r galon at gyhyr y galon, neu'r *myocardiwm*. Achosir y rhwystr gan haenau o golesterol sy'n adeiladu yn y rhydwelïau, ac yn ffurfio clot.

Mae difrifwch y trawiad yn dibynnu ar leoliad union y clot; os mai i ran fechan o'r cyhyr y rhwystrir cyflenwad y gwaed, gallai'r trawiad ar y galon fod yn fach, heb i'r claf wybod amdano. Ond os rhwystrir cyflenwad y gwaed i ran fwy o'r cyhyr, gall arwain yn gyflym at arest cardiaidd a marwolaeth.

Mae dros 300,000 o bobl yn dioddef o drawiad ar y galon bob blwyddyn yn y DU, ac mae hanner ohonynt yn marw, ond gallai mwy o fywydau gael eu harbed trwy driniaeth cyflym â CPR, diffibriliad a meddyglynnoedd cardiadd. Felly mae GIG Cymru (a gwasanaethau eraill) yn cynghori pobl i alw am ambiwlans pan geir y tybiaeth cyntaf o drawiad ar y galon. Mae'r symptomau mwyaf cyffredin yn cynnwys:

* diffyg anadl
* golwg afliwiog neu lwyd, oerni chwysu,
* poen yng nghanol y frest, gall ymestyn i'r breichiau, i lawr i'r bol neu i fyny i'r gwar
* chwydu
* cyfog neu deimlad cyffredinol o salwch
* ymdeimlad enbyd o fod marwolaeth gerllaw.

## Gweler hefyd

Methiant y galon
Calonnau Cymru