Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Heilongjiang

Heilongjiang|  |
| Math | talaith Tsieina  |
|  |
| Prifddinas | Harbin  |
| Poblogaeth | 38,312,224, 31,850,088  |
| Sefydlwyd | * 1954
 |
| Pennaeth llywodraeth | Lu Hao, Wang Wentao, Hu Changsheng, Liang Huiling  |
| Cylchfa amser | UTC+08:00  |
| Gefeilldref/i | Niigata, Yamagata, Alberta  |
| Daearyddiaeth |
| Sir | Gweriniaeth Pobl Tsieina  |
| Gwlad |  Tsieina |
| Arwynebedd | 454,800 ±1 km²  |
| Yn ffinio gyda | Mongolia Fewnol, Jilin, Crai Primorsky, Oblast Amur, Oblast Ymreolaethol Iddewig, Crai Khabarovsk, Crai Zabaykalsky  |
| Cyfesurynnau | 48°N 129°E  |
| CN-HL  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff deddfwriaethol | Q106775820  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Lu Hao, Wang Wentao, Hu Changsheng, Liang Huiling  |
|  |
| Ariannol |
| Cyfanswm CMC (*GDP*) | 1,369,850 miliwn ¥  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Talaith yng ngogledd-ddwyrain Gweriniaeth Pobl Tsieina yw **Heilongjiang** (Tsieinëeg syml: 黑龙江省; Tsieinëeg draddodiadol: 黑龍江省; pinyin: *Hēilóngjiāng Shěng*). Daw enw'r dalaith o enw Tsinëeg afon Amur, "Hēilóngjiāng". Mae gan y dalaith arwynebedd o 460,000 km², ac roedd y boblogaeth yn 2002 yn 38,170,000. Y brifddinas yw Harbin.

Yn y gogledd, mae'r dalaith yn ffinio ar Rwsia yr ochr draw i afon Amur, yn y de ar dalaith Jilin, ac yn y gorllewin ar ranbarth ymreolaethol Mongolia Fewnol.

Lleoliad Heilongjiang

|  | Israniadau gweinyddol Gweriniaeth Pobl Tsieina |
| --- | --- |
| Taleithiau
 | Anhui • Fujian • Gansu • Guangdong • Guizhou • Hainan • Hebei • Heilongjiang • Henan • Hubei • Hunan • Jiangsu • Jiangxi • Jilin • Liaoning • Qinghai • Shaanxi • Shandong • Shanxi • Sichuan • Yunnan • Zhejiang
 |
| Taleithiau dinesig
 | Beijing • Chongqing • Shanghai • Tianjin
 |
| Rhanbarthau ymreolaethol
 | Guangxi • Mongolia Fewnol • Ningxia • Tibet • Xinjiang
 |
| Rhanbarthau Gweinyddol Arbennig
 | Hong Cong • Macau
 |

 **Dinasoedd Heilongjiang**[cuddio]

Daqing ·Fujin ·Harbin ·Hegang ·Heihe ·Hulin ·Jiamusi ·Jixi ·Mudanjiang ·Qinyang ·Qiqihar ·Qitaihe ·Shuangcheng ·Shuangyashan ·Suihua ·Tongjiang ·Yichun
# Hubei

Hubei|  |
| Math | talaith Tsieina  |
|  |
| Prifddinas | Wuhan  |
| Poblogaeth | 57,752,557  |
| Pennaeth llywodraeth | Li Dianxun  |
| Cylchfa amser | UTC+08:00  |
| Daearyddiaeth |
| Sir | Gweriniaeth Pobl Tsieina  |
| Gwlad |  Tsieina |
| Arwynebedd | 185,900 ±1 km²  |
| Yn ffinio gyda | Shaanxi, Henan, Anhui, Jiangxi, Hunan, Chongqing  |
| Cyfesurynnau | 31.2°N 112.3°E  |
| CN-HB  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff deddfwriaethol | Hubei Provincial People's Congress  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Li Dianxun  |
|  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Talaith yng nghanolbarth Gweriniaeth Pobl Tsieina yw **Hubei** (Tsieinëeg: 湖北省; pinyin: *Húběi Shěng*). Mae'r enw "Hubei" yn golygu "i'r gogledd o'r llyn", sy'n cyfeirio at ei lleoliad ger Llyn Dongting.

Lleoliad Hubei
Roedd y boblogaeth yn 2002 yn 59,880,000. Y brifddinas yw Wuhan.

|  | Israniadau gweinyddol Gweriniaeth Pobl Tsieina |
| --- | --- |
| Taleithiau
 | Anhui • Fujian • Gansu • Guangdong • Guizhou • Hainan • Hebei • Heilongjiang • Henan • Hubei • Hunan • Jiangsu • Jiangxi • Jilin • Liaoning • Qinghai • Shaanxi • Shandong • Shanxi • Sichuan • Yunnan • Zhejiang
 |
| Taleithiau dinesig
 | Beijing • Chongqing • Shanghai • Tianjin
 |
| Rhanbarthau ymreolaethol
 | Guangxi • Mongolia Fewnol • Ningxia • Tibet • Xinjiang
 |
| Rhanbarthau Gweinyddol Arbennig
 | Hong Cong • Macau
 |

 **Dinasoedd Hubei**[cuddio]

Anlu ·Badong ·Chibi ·Danjiangkou ·Daye ·Huangshi ·Lichuan ·Linxiang ·Qianjiang ·Songzi ·Suizhou ·Tianmen ·Wuhan ·Xiangyang ·Yichang ·Zhijiang
# Jiangsu

Jiangsu|  |
| Math | talaith Tsieina  |
|  |
| Prifddinas | Nanjing  |
| Poblogaeth | 84,748,016  |
| Pennaeth llywodraeth | Xu Kunlin  |
| Cylchfa amser | UTC+08:00  |
| Gefeilldref/i | {{int:show}}Fukuoka, Aichi, Ontario, Dinas Melaka  |
| Daearyddiaeth |
| Sir | Gweriniaeth Pobl Tsieina  |
| Gwlad |  Tsieina |
| Arwynebedd | 98,285 km²  |
| Yn ffinio gyda | Shandong, Anhui, Zhejiang, Shanghai  |
| Cyfesurynnau | 33°N 120°E  |
| CN-JS  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff gweithredol | People's Government of Jiangsu Province  |
| Corff deddfwriaethol | Jiangsu Provincial People's Congress  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Xu Kunlin  |
| Wikimedia | © OpenStreetMap |
| Ariannol |
| Cyfanswm CMC (*GDP*) | 10,271,900 miliwn ¥  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Talaith yn nwyrain Gweriniaeth Pobl Tsieina yw **Jiangsu** (Tsieinëeg syml: 江苏省; Tsieinëeg draddodiadol: 江蘇省; pinyin: *Jiāngsū Shěng*). Daw'r enw o dalfyriad o enwau dinasoedd Jiangning (Nanjing yn awr), a Suzhou.

Roedd y boblogaeth yn 2002 yn 73,810,000. Y brifddinas yw Nanjing. Llifa afon Yangtze trwy ran ddeheuol y dalaith.

Lleoliad Jiangsu

|  | Israniadau gweinyddol Gweriniaeth Pobl Tsieina |
| --- | --- |
| Taleithiau
 | Anhui • Fujian • Gansu • Guangdong • Guizhou • Hainan • Hebei • Heilongjiang • Henan • Hubei • Hunan • Jiangsu • Jiangxi • Jilin • Liaoning • Qinghai • Shaanxi • Shandong • Shanxi • Sichuan • Yunnan • Zhejiang
 |
| Taleithiau dinesig
 | Beijing • Chongqing • Shanghai • Tianjin
 |
| Rhanbarthau ymreolaethol
 | Guangxi • Mongolia Fewnol • Ningxia • Tibet • Xinjiang
 |
| Rhanbarthau Gweinyddol Arbennig
 | Hong Cong • Macau
 |

 **Dinasoedd Jiangsu**[cuddio]

Changshu ·Huai'an ·Changzhou ·Jiangdu ·Jiangyan ·Jingjiang ·Jurong ·Lianyungang ·Liyang ·Nanjing ·Nantong ·Suqian ·Suzhou ·Taixing ·Qidong ·Rugao ·Suqian ·Taicang ·Taixing ·Taizhou ·Wuxi ·Xuzhou ·Yangzhou
# Jiangxi

Jiangxi|  |
| Math | talaith Tsieina  |
|  |
| Prifddinas | Nanchang  |
| Poblogaeth | 44,567,475, 45,188,635  |
| Pennaeth llywodraeth | Yi Lianhong, Ye Jianchun  |
| Cylchfa amser | UTC+08:00  |
| Gefeilldref/i | Gifu, Okayama  |
| Daearyddiaeth |
| Rhan o'r canlynol | De Canol Tsieina  |
| Sir | Gweriniaeth Pobl Tsieina  |
| Gwlad |  Tsieina |
| Arwynebedd | 166,900 km²  |
| Yn ffinio gyda | Hubei, Anhui, Zhejiang, Fujian, Guangdong, Hunan  |
| Cyfesurynnau | 27.3°N 116°E  |
| CN-JX  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Yi Lianhong, Ye Jianchun  |
|  |
| Ariannol |
| Cyfanswm CMC (*GDP*) | 2,569,150 miliwn ¥  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Talaith yn ne-ddwyrain Gweriniaeth Pobl Tsieina yw **Jiangxi** (Tsieinëeg: 江西省; pinyin: *Jiāngxī Shěng*). Ystyr yr enw yw "i'r de-orllewin o afon Yangtze".

Saif y dalaith rhwng afon Yangtze yn y gogledd ac ardal fynyddig yn y de. Roedd y boblogaeth yn 2002 yn 42,220,000. Y brifddinas yw Nanchang. Roedd y dalaith yn un o gadarnleoedd y Comiwnyddion yn eu cyfnod cynnar.

|  | Israniadau gweinyddol Gweriniaeth Pobl Tsieina |
| --- | --- |
| Taleithiau
 | Anhui • Fujian • Gansu • Guangdong • Guizhou • Hainan • Hebei • Heilongjiang • Henan • Hubei • Hunan • Jiangsu • Jiangxi • Jilin • Liaoning • Qinghai • Shaanxi • Shandong • Shanxi • Sichuan • Yunnan • Zhejiang
 |
| Taleithiau dinesig
 | Beijing • Chongqing • Shanghai • Tianjin
 |
| Rhanbarthau ymreolaethol
 | Guangxi • Mongolia Fewnol • Ningxia • Tibet • Xinjiang
 |
| Rhanbarthau Gweinyddol Arbennig
 | Hong Cong • Macau
 |

 **Dinasoedd Jiangxi**

Dexing ·Gao'an ·Jingdezhen ·Nanchang ·Pingxiang
# Jilin

Jilin|  |
| Math | talaith Tsieina  |
|  |
| Prifddinas | Changchun  |
| Poblogaeth | 27,462,297, 24,073,453  |
| Pennaeth llywodraeth | Jing Junhai, Han Jun  |
| Cylchfa amser | UTC+08:00  |
| Gefeilldref/i | Shimane, Saskatchewan, Nakhodka  |
| Daearyddiaeth |
| Sir | Gweriniaeth Pobl Tsieina  |
| Gwlad |  Tsieina |
| Arwynebedd | 187,400 ±1 km²  |
| Yn ffinio gyda | Heilongjiang, Liaoning, Mongolia Fewnol, Crai Primorsky, Talaith Gogledd Hamgyong, Talaith Ryanggang, Talaith Chagang  |
| Cyfesurynnau | 43.8842°N 125.3083°E  |
| CN-JL  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff gweithredol | Llywodraeth Pobl Dalaith Jilin  |
| Corff deddfwriaethol | Jilin Provincial People's Congress  |
| Swydd pennaeth   y Llywodraeth | Governor of Jilin  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Jing Junhai, Han Jun  |
| Wikimedia | © OpenStreetMap |
| Ariannol |
| Cyfanswm CMC (*GDP*) | 1,231,130 miliwn ¥  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Talaith yng ngogledd-ddwyrain Gweriniaeth Pobl Tsieina yw **Jilin** (Tsieinëeg: 吉林省; pinyin: *Jílín Shěng*). Mae gan y dalaith arwynebedd o 187,400 km², ac roedd y boblogaeth yn 2002 yn 26,990,000. Prifddinas Jilin yw Changchun.

Yn y dwyrain, mae'r dalaith yn ffinio gyda Gogledd Corea. O fewn y dalaith ceir mynydd Changbaishan, sydd a llyn sylweddol o faint, Tianchi, ar ei gopa.

Mae nifer fawr o Koreaid yn byw yn y dalaith hon.

|  | Israniadau gweinyddol Gweriniaeth Pobl Tsieina |
| --- | --- |
| Taleithiau
 | Anhui • Fujian • Gansu • Guangdong • Guizhou • Hainan • Hebei • Heilongjiang • Henan • Hubei • Hunan • Jiangsu • Jiangxi • Jilin • Liaoning • Qinghai • Shaanxi • Shandong • Shanxi • Sichuan • Yunnan • Zhejiang
 |
| Taleithiau dinesig
 | Beijing • Chongqing • Shanghai • Tianjin
 |
| Rhanbarthau ymreolaethol
 | Guangxi • Mongolia Fewnol • Ningxia • Tibet • Xinjiang
 |
| Rhanbarthau Gweinyddol Arbennig
 | Hong Cong • Macau
 |

 **Dinasoedd Jilin**[cuddio]

Baicheng ·Baishan ·Changchun ·Changyi ·Chaoyang ·Chingdao ·Daan ·Dehui ·Dunhua ·Fuyu ·Gongzhuling ·Helong ·Huadian ·Hunchun ·Jiaohe ·Jilin ·Jishu ·Jiutai ·Liaoyuan ·Linjiang ·Longjing ·Meihekou ·Nongan ·Panshi ·Qianguo ·Shulan ·Siping ·Songyuan ·Taonan ·Tumen ·Wangqing ·Yanji ·Yushu ·Zhangjiatun
# Liaoning

Liaoning|  |
| Math | talaith Tsieina  |
|  |
| Prifddinas | Shenyang  |
| Poblogaeth | 43,746,323, 42,591,407  |
| Sefydlwyd | * 1907
 |
| Pennaeth llywodraeth | Li Lecheng  |
| Cylchfa amser | UTC+08:00  |
| Gefeilldref/i | Kanagawa, Toyama  |
| Daearyddiaeth |
| Sir | Gweriniaeth Pobl Tsieina  |
| Gwlad |  Tsieina |
| Arwynebedd | 145,900 km²  |
| Yn ffinio gyda | Hebei, Mongolia Fewnol, Jilin, Talaith Gogledd Pyongan  |
| Cyfesurynnau | 41.8039°N 123.4258°E  |
| CN-LN  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff deddfwriaethol | Liaoning Provincial People's Congress  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Li Lecheng  |
| Wikimedia | © OpenStreetMap |
| Ariannol |
| Cyfanswm CMC (*GDP*) | 2,511,500 miliwn ¥, 2,758,410 miliwn ¥, 2,897,510 miliwn ¥  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Talaith ger yr arfordir yng ngogledd-ddwyrain Gweriniaeth Pobl Tsieina yw **Liaoning** (Tsieinëeg syml: 辽宁省; Tsieinëeg draddodiadol: 遼寧省; pinyin: *Liáoníng Shěng*). Mae gan y dalaith arwynebedd o 145,900 km², ac roedd y boblogaeth yn 2002 yn 42,030,000. Y brifddinas yw Shenyang.

Mae'r dalaith yn adnabyddus am ei ffosilau, yn deillio o'r cyfnod 120-125 miliwn o flynyddoedd yn ôl pan oedd yr ardal yn fforest law drofannol.

|  | Israniadau gweinyddol Gweriniaeth Pobl Tsieina |
| --- | --- |
| Taleithiau
 | Anhui • Fujian • Gansu • Guangdong • Guizhou • Hainan • Hebei • Heilongjiang • Henan • Hubei • Hunan • Jiangsu • Jiangxi • Jilin • Liaoning • Qinghai • Shaanxi • Shandong • Shanxi • Sichuan • Yunnan • Zhejiang
 |
| Taleithiau dinesig
 | Beijing • Chongqing • Shanghai • Tianjin
 |
| Rhanbarthau ymreolaethol
 | Guangxi • Mongolia Fewnol • Ningxia • Tibet • Xinjiang
 |
| Rhanbarthau Gweinyddol Arbennig
 | Hong Cong • Macau
 |

 **Dinasoedd Liaoning**[cuddio]

Beining ·Dashiqiao ·Donggang ·Fuxin ·Haicheng ·Huludao ·Jinzhou ·Kaiyuan ·Linghai ·Pulandian ·Shenyang ·Yingkou
# Qinghai

Qinghai|  |
| Math | talaith Tsieina  |
|  |
| Prifddinas | Xining  |
| Poblogaeth | 5,930,000, 5,923,957  |
| Sefydlwyd | * 1928
 |
| Pennaeth llywodraeth | Liu Ning, Wu Xiaojun  |
| Cylchfa amser | UTC+08:00  |
| Daearyddiaeth |
| Sir | Gweriniaeth Pobl Tsieina  |
| Gwlad |  Tsieina |
| Arwynebedd | 696,700 km²  |
| Yn ffinio gyda | Xinjiang, Rhanbarth Ymreolaethol Tibet, Gansu, Sichuan  |
| Cyfesurynnau | 35°N 96°E  |
| CN-QH  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff deddfwriaethol | Q106088413  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Liu Ning, Wu Xiaojun  |
| Wikimedia | © OpenStreetMap |
| Ariannol |
| Cyfanswm CMC (*GDP*) | 300,590 miliwn ¥  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Talaith yn rhan orllewinol Gweriniaeth Pobl Tsieina yw **Qinghai** (Tsieinëeg: 青海省; pinyin: *Qīnghǎi Shěng*). Daw'r enw o ene Llyn Qinghai. Mae'r dalaith yn ffinio ar Ranbarthau Ymreolaethol Sinkiang, (Xinjiang) a Tibet a thalaeithiau Gansu a Sichuan. Gyda phoblogaeth o 5.3 miliwn, mae'n un o daleithiau lleiaf poblog Tsieina. Y brifddinas yw Xining.

Hen enw y dalaith oedd Amdo, ac roedd yn rhan o Tibet hanesyddol. Crewyd talaith Qinghai yn 1950, wedi i Tsieina feddiannu Tibet. Cyn hynny, roedd rhan o'r hyn sy'n awr yn rhan ogledd-ddwyreiniol y dalaith yn rhan o dalaith Gansu. Ffurfia'r Tibetiaid 23% o'r boblogaeth, gyda Tsineaid Han yn y mwyafrif gyda 54%. Grwpiau ethnig eraill yw'r Hui (16%), Mongoliaid, Tu a'r Salar.

Yn ddaearyddol, mae'r rhan fwyaf o Qinghai yn rhan o Ucheldir Tibet, gyda rhan o Anialwch Gobi yn y gogledd-orllewin. Ceir y mynyddoedd uchaf yng nghadwyni y Kunlun, Tanggula a'r Nan Shan. Mae nifer o afonydd pwysicaf Asia yn tarddu yma, yn cynnwys y Huang He, yr Yangtze ac afon Mekong.

Lleoliad Qinghai

|  | Israniadau gweinyddol Gweriniaeth Pobl Tsieina |
| --- | --- |
| Taleithiau
 | Anhui • Fujian • Gansu • Guangdong • Guizhou • Hainan • Hebei • Heilongjiang • Henan • Hubei • Hunan • Jiangsu • Jiangxi • Jilin • Liaoning • Qinghai • Shaanxi • Shandong • Shanxi • Sichuan • Yunnan • Zhejiang
 |
| Taleithiau dinesig
 | Beijing • Chongqing • Shanghai • Tianjin
 |
| Rhanbarthau ymreolaethol
 | Guangxi • Mongolia Fewnol • Ningxia • Tibet • Xinjiang
 |
| Rhanbarthau Gweinyddol Arbennig
 | Hong Cong • Macau
 |

 **Dinasoedd Qinghai**[cuddio]

Da Qaidam ·Golmud ·Qiatou ·Xining ·Yushu
# Shaanxi

Shaanxi|  |
| Math | talaith Tsieina  |
| Zh-Shaanxi.ogg  |
| Prifddinas | Xi'an  |
| Poblogaeth | 37,327,378, 39,528,999  |
| Pennaeth llywodraeth | Liu Guozhong, Zhao Gang  |
| Cylchfa amser | UTC+08:00  |
| Gefeilldref/i | {{int:show}}Kyoto, Ehime, Nara, Kagawa  |
| Daearyddiaeth |
| Sir | Gweriniaeth Pobl Tsieina  |
| Gwlad |  Tsieina |
| Arwynebedd | 205,800 km²  |
| Yn ffinio gyda | Shanxi, Henan, Hubei, Chongqing, Sichuan, Gansu, Ningxia, Mongolia Fewnol  |
| Cyfesurynnau | 35.6°N 109.3°E  |
| CN-SN  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff deddfwriaethol | Cyngress Pobl Shaanxi  |
| Swydd pennaeth   y Llywodraeth | Governor of Shaanxi  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Liu Guozhong, Zhao Gang  |
|  |
| Ariannol |
| Cyfanswm CMC (*GDP*) | 2,618,190 miliwn ¥  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Talaith yng nghanolbarth Gweriniaeth Pobl Tsieina yw **Shaanxi** (Tsieinëeg syml: 陕西省; Tsieinëeg draddodiadol: 陝西省; pinyin: *Shǎnxī Shěng*). Mae gan y dalaith arwynebedd o 205,800 km², ac roedd y boblogaeth yn 2002 yn 36,740,000. Y brifddinas yw Xi'an.

Mae'r dalaith yn cynnwys rhan o ddalgylch afon Huang He, ac yn y de ceir mynyddoedd Qinling, gydag anialwch yn y gogledd. Ystyrir Shaanxi fel crud y diwylliant Tsineaidd. Dinas Xi'an, dan ei hen enw Chang'an, oedd prifddinas yr ymerodraeth am ganrifoedd. Yma y ceir Y Fyddin Derracotta, sy'n gwarchod bedd ymerawdwr cyntaf Tsieina, Qin Shi Huang. Yn yr ardal yma y mae Ffordd y Sidan yn dechrau, ac yn arwain i Ewrop a gogledd Affrica. Daeth yn dalaith yn y 13g, dan reolaeth y Mongoliaid. Bu daeargryn mawr yma yn 1556, pan gredir i tua 830,000 o bobl gael eu lladd. Yn y dalaith yma y diweddordd y Daith Hir gan y comiwnyddion dan Mao Zedong.

## Dinasoedd

* Xi'an (prifddinas)
* Xianyang

|  | Israniadau gweinyddol Gweriniaeth Pobl Tsieina |
| --- | --- |
| Taleithiau
 | Anhui • Fujian • Gansu • Guangdong • Guizhou • Hainan • Hebei • Heilongjiang • Henan • Hubei • Hunan • Jiangsu • Jiangxi • Jilin • Liaoning • Qinghai • Shaanxi • Shandong • Shanxi • Sichuan • Yunnan • Zhejiang
 |
| Taleithiau dinesig
 | Beijing • Chongqing • Shanghai • Tianjin
 |
| Rhanbarthau ymreolaethol
 | Guangxi • Mongolia Fewnol • Ningxia • Tibet • Xinjiang
 |
| Rhanbarthau Gweinyddol Arbennig
 | Hong Cong • Macau
 |

 **Dinasoedd Shaanxi**[cuddio]

Xi'an ·Tongchuan ·Baoji ·Xianyang ·Weinan ·Yan'an ·Hanzhong ·Yulin ·Ankang ·Shangluo
# Shandong

Shandong|  |
| Math | talaith Tsieina  |
| Zh-Shandong.ogg  |
| Prifddinas | Jinan  |
| Poblogaeth | 95,793,065, 101,527,453  |
| Pennaeth llywodraeth | Li Ganjie, Zhou Naixiang  |
| Cylchfa amser | UTC+08:00  |
| Gefeilldref/i | {{int:show}}Bangkok, Yamaguchi, Wakayama, Bafaria  |
| Daearyddiaeth |
| Sir | Gweriniaeth Pobl Tsieina  |
| Gwlad |  Tsieina |
| Arwynebedd | 156,700 km²  |
| Yn ffinio gyda | Hebei, Henan, Anhui, Jiangsu  |
| Cyfesurynnau | 36.4°N 118.4°E  |
| CN-SD  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff gweithredol | Llywodraeth Pobl Dalaith Shandong  |
| Corff deddfwriaethol | Shandong Provincial People's Congress  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Li Ganjie, Zhou Naixiang  |
| Wikimedia | © OpenStreetMap |
| Ariannol |
| Cyfanswm CMC (*GDP*) | 7,312,900 miliwn ¥, 8,309,590 miliwn ¥  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Talaith yn nwyrain Gweriniaeth Pobl Tsieina ar yr arfordir yw **Shandong** (Tsieinëeg syml: 山东省; Tsieinëeg draddodiadol: 山東省; pinyin: *Shāndōng Shěng*). Ystyr yr enw yw "i'r dwyrain o'r mynyddoedd".

Yn y dalaith yma y mae afon Huang He yn cyrraedd y môr. Roedd y boblogaeth yn 2002 yn 90,820,000. Y brifddinas yw Jinan. Mae gan Shandong le pwysig ym myd Conffiwsiaeth am y ganed Conffiwsiws yn ninas Qufu yn 551 CC. Cyrhaeddodd Bwdhaeth yma yn 412, ac yn 1996 cafwyd hyd i dros 200 o gerfdluniau Bwdhaidd oedd wedi eu cuddio yng nghyfnod Brenhinllin Song. Mae Shandong yn un o daleithiau cyfoethocaf Tsieina.

## Pobl enwog o Shandong

* Conffiwsiws

|  | Israniadau gweinyddol Gweriniaeth Pobl Tsieina |
| --- | --- |
| Taleithiau
 | Anhui • Fujian • Gansu • Guangdong • Guizhou • Hainan • Hebei • Heilongjiang • Henan • Hubei • Hunan • Jiangsu • Jiangxi • Jilin • Liaoning • Qinghai • Shaanxi • Shandong • Shanxi • Sichuan • Yunnan • Zhejiang
 |
| Taleithiau dinesig
 | Beijing • Chongqing • Shanghai • Tianjin
 |
| Rhanbarthau ymreolaethol
 | Guangxi • Mongolia Fewnol • Ningxia • Tibet • Xinjiang
 |
| Rhanbarthau Gweinyddol Arbennig
 | Hong Cong • Macau
 |

 **Dinasoedd Shandong**[cuddio]

Anqiu ·Binzhou ·Dezhou ·Gaomi ·Jiaozhou ·Jinan ·Laizhou ·Leling ·Linqing ·Qingdao ·Qixia ·Qufu ·Rushan ·Shouguang ·Weifang ·Weihai ·Wendeng ·Yantai ·Yanzhou ·Zaozhuang ·Zibo
# Shanxi

Shanxi|  |
| Math | talaith Tsieina  |
|  |
| Prifddinas | Taiyuan  |
| Poblogaeth | 36,500,000, 34,915,616  |
| Pennaeth llywodraeth | Lin Wu, Lan Fo'an, Jin Xiangjun  |
| Cylchfa amser | UTC+08:00  |
| Gefeilldref/i | Saitama  |
| Daearyddiaeth |
| Sir | Gweriniaeth Pobl Tsieina  |
| Gwlad |  Tsieina |
| Arwynebedd | 156,000 km²  |
| Yn ffinio gyda | Henan, Shaanxi, Mongolia Fewnol, Hebei, Shijiazhuang, Baoding, Zhangjiakou, Anyang, Handan, Xingtai, Xinxiang, Jiaozuo, Jiyuan, Luoyang, Sanmenxia, Weinan, Yan'an, Hohhot, Ulanqab  |
| Cyfesurynnau | 37.8733°N 112.5644°E  |
| CN-SX  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff deddfwriaethol | Shanxi Provincial People's Congress  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Lin Wu, Lan Fo'an, Jin Xiangjun  |
|  |
| Ariannol |
| Cyfanswm CMC (*GDP*) | 1,765,190 miliwn ¥  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Talaith yng ngogledd Gweriniaeth Pobl Tsieina yw **Shanxi** (Tsieinëeg: 山西省; pinyin: *Shānxī Shěng*). Mae gan y dalaith arwynebedd o 156,800 km², ac roedd y boblogaeth yn 2002 yn 32,940,000. Y brifddinas yw Taiyuan.

Saif y dalaith i'r de o Beijing. Mae'r diwydiant glo yn bwysig yma, gyda meysydd glo ger Datong, Hedong, Qinshui a Xishan yn cynhyrchu tua traean o holl lo Tsieina. Ceir llawer o ddiwydiant yma hefyd, ac mae llygredd yr amgylchedd yn fwy o boblem yma nac yn unman arall yn Tsieina. Dinas Pingyao yw'r esiampl orau o ddinas gaerog yn Tsieina, ac fe'i dynodwyd yn Safle Treftadaeth y Byd.

## Pobl enwog o Shanxi

* Hua Guofeng

|  | Israniadau gweinyddol Gweriniaeth Pobl Tsieina |
| --- | --- |
| Taleithiau
 | Anhui • Fujian • Gansu • Guangdong • Guizhou • Hainan • Hebei • Heilongjiang • Henan • Hubei • Hunan • Jiangsu • Jiangxi • Jilin • Liaoning • Qinghai • Shaanxi • Shandong • Shanxi • Sichuan • Yunnan • Zhejiang
 |
| Taleithiau dinesig
 | Beijing • Chongqing • Shanghai • Tianjin
 |
| Rhanbarthau ymreolaethol
 | Guangxi • Mongolia Fewnol • Ningxia • Tibet • Xinjiang
 |
| Rhanbarthau Gweinyddol Arbennig
 | Hong Cong • Macau
 |

 **Dinasoedd Shanxi**

Datong (gyda Heiliushui a Nanjiao) ·Gaoping ·Hedi (gyda Renjiayu) ·Hejin ·Houma ·Huozhou ·Jiexiu ·Lishi ·Lucheng ·Shuozhou ·Taiyuan ·Xiaoyi ·Yangquan ·Yongji ·Yuanping
# Sichuan

Sichuan|  |
| Math | talaith Tsieina  |
|  |
| Prifddinas | Chengdu  |
| Poblogaeth | 81,100,000, 83,674,866  |
| Sefydlwyd | * 7 Awst 1952
 |
| Pennaeth llywodraeth | Yin Li, Huang Qiang  |
| Cylchfa amser | UTC+08:00  |
| Gefeilldref/i | Ceprano, Yamanashi, Hiroshima  |
| Daearyddiaeth |
| Sir | Gweriniaeth Pobl Tsieina  |
| Gwlad |  Tsieina |
| Arwynebedd | 485,000 km²  |
| Yn ffinio gyda | Chongqing, Rhanbarth Ymreolaethol Tibet, Gansu, Yunnan, Qinghai, Guizhou, Shaanxi  |
| Cyfesurynnau | 30°N 103°E  |
| CN-SC  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff gweithredol | People's Government of Sichuan Province  |
| Corff deddfwriaethol | Sichuan Provincial People's Congress  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Yin Li, Huang Qiang  |
|  |
| Crefydd/Enwad | Taoaeth, Bwdhaeth, yr Eglwys Gatholig Rufeinig, Protestaniaeth, Islam  |
| Ariannol |
| Cyfanswm CMC (*GDP*) | 4,859,880 miliwn ¥  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Talaith yng ngorllewin Gweriniaeth Pobl Tsieina yw **Sichuan** (Tsieinëeg: 四川省; pinyin: *Sìchuān Shěng*). Roedd y boblogaeth yn 2002 yn 86,730,000. Prifddinas y dalaith yw Chengdu.

Hyd 1997, Sichuan oedd talaith fwyaf poblog Tsieina, ond y flwyddyn honno daeth Chungking, oedd cyn hynny yn rhan o'r dalaith, yn dalaith ddinesig ar wahân. gan leihau'r boblogaeth o 30.2 miliwn. Saif Sichuan yn awr yn drydydd ymhlith taleithiau Tsieina o ran poblogaeth. Perthyna 95% o boblogaeth y dalaith i grŵp ethnig y Tsineaid Han, gyda'r 5% arall yn perthyn i nifer o grwpiau megis yr Yi, Tibetiaid, Qiang, Miao a Hui.

Mae rhan orllewinol y dalaith yn cynnwys mynyddoedd mwyaf dwyreiniol yr Himalaya. Y copa uchaf yw Gongga Shan, 7590 medr uwch lefel y môr. Perthyna'r rhan yma o'r dalaith i diriogaeth hanesyddol Tibet. Yn 2006, cyhoeddwyd Gwarchodfa Natur Wolong, gwarchodfa a sefydlwyd i ddiogelu'r Panda Mawr, yn Safle Treftadaeth y Byd.

Ar 12 Mai 2008 effethiwyd ar y dalaith gan ddaeargryn difrifol.

|  | Israniadau gweinyddol Gweriniaeth Pobl Tsieina |
| --- | --- |
| Taleithiau
 | Anhui • Fujian • Gansu • Guangdong • Guizhou • Hainan • Hebei • Heilongjiang • Henan • Hubei • Hunan • Jiangsu • Jiangxi • Jilin • Liaoning • Qinghai • Shaanxi • Shandong • Shanxi • Sichuan • Yunnan • Zhejiang
 |
| Taleithiau dinesig
 | Beijing • Chongqing • Shanghai • Tianjin
 |
| Rhanbarthau ymreolaethol
 | Guangxi • Mongolia Fewnol • Ningxia • Tibet • Xinjiang
 |
| Rhanbarthau Gweinyddol Arbennig
 | Hong Cong • Macau
 |

 **Dinasoedd Sichuan**[cuddio]

Chengdu ·Zigong ·Panzihua ·Luzhou ·Deyang ·Mianyang ·Guangyuan ·Suining ·Neijiang ·Leshan ·Nanchong ·Meishan ·Yibin ·Guang'an ·Dazhou ·Ya'an ·Bazhong ·Ziyang