# Etoposid

Etoposid|  |
| Enghraifft o: | math o endid cemegol  |
| Math | (5S,5aR,8aR,9R)-5-[(7,8-dihydroxy-2-methyl-4,4a,6,7,8,8a-hexahydropyrano[3,2-d][1,3]dioxin-6-yl)oxy]-9-(4-hydroxy-3,5-dimethoxyphenyl)-5a,6,8a,9-tetrahydro-5H-isobenzofuro[6,5-f][1,3]benzodioxol-8-one, (8aR,9R)-5-[[(2R,4aR,6R,7R,8R,8aS)-7,8-dihydroxy-2-methyl-4,4a,6,7,8,8a-hexahydropyrano[3,2-d][1,3]dioxin-6-yl]oxy]-9-(4-hydroxy-3,5-dimethoxyphenyl)-5a,6,8a,9-tetrahydro-5H-isobenzofuro[6,5-f][1,3]benzodioxol-8-one  |
| Màs | 588.184 uned Dalton  |
| Fformiwla gemegol | C₂₉h₃₂o₁₃  |
| Enw WHO | Etoposide  |
| Clefydau i'w trin | Niwroblastoma, canser y ceilliau, canser ar yr ymennydd, mycosis ffyngaidd, neoplasm troffoblastig, sarcoma ewing, histiocytosis, neoplasm diniwed ar yr ysgyfaint, canser y brostad, canser y groth, sarcoma kaposi, liwcemia myeloid aciwt, rhabdomyosarcoma, canser y bledren, lymffoma, germ cell cancer, b-cell lymphoma, lymffoma ddi-hodgkin, testicular malignant germ cell cancer, bone sarcoma, neuroblastoma, susceptibility to, diffuse large b-cell lymphoma, canser y ceilliau, carsinoma cell bychain yr ysgyfaint  |
| Beichiogrwydd | Categori beichiogrwydd awstralia d, categori beichiogrwydd unol daleithiau america d  |
| Rhan o | response to etoposide  |
| Dynodwyr |
| Freebase | /M/077tsy  |
| CAS | 33419-42-0  |
| PubChem CID | 36462  |
| ChEBI | 4911  |
| ChEMBL | Chembl44657  |
| ChemSpider | 33510  |
| UNII | 6plq3cp4p3  |
| ATC | L01cb01  |
| KEGG | C01576, d00125  |
| Llawlyfr Ligand | 6815  |
| Rhif EC | 251-509-1  |
| Drugbank | Db00773  |
| ECHA | 100.046.812  |
| HMDB | Hmdb0014911  |
| PDB | 4lb9, 3qx3, 5cdp, 5cdn  |
| RxNorm CUI | 4179  |
| UMLS CUI | C0015133  |
| NDF-RT | N0000146478  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Mae **etoposid**, sy’n cael ei werthu dan yr enw brand Etopophos ymysg eraill, yn feddyginiaeth cemotherapi a ddefnyddir i drin nifer o fathau o ganser. Y fformiwla cemegol ar gyfer y cyffur hwn yw C₂₉H₃₂O₁₃.

## Defnydd

Mae etoposid yn feddyginiaeth cemotherapi a ddefnyddir ar gyfer trin nifer o fathau o ganser. Mae'n cael ei werthu o dan yr enwau brand *Eposin*, *Etopophos* a *Vepesid*,. Mae'r mathau o ganser sydd yn cael eu trin gan etoposide yn cynnwys canser y ceilliau, canser yr ysgyfaint, lymffoma, lewcemia, neuroblastoma, a chanser yr ofari. Fe'i gweinir trwy'r geg neu chwistrelliad i mewn i wythïen.

## Sgil effeithiau

Mae sgil effeithiau yn gyffredin iawn. Gallant gynnwys cyfrif isel o gelloedd gwaed, chwydu, colli archwaeth, dolur rhydd, colli gwallt a thwymyn. Mae sgil effeithiau difrifol eraill yn cynnwys adweithiau alergaidd a phwysedd gwaed isel. Bydd ei ddefnyddio yn ystod beichiogrwydd yn debygol o niweidio'r babi. Mae etoposide yn perthyn i'r teulu meddyginiaeth ataliol topoisomerase. Credir ei fod yn gweithio trwy niweidio DNA.

## Hanes

Cymeradwywyd etoposide ar gyfer defnydd meddygol yn yr Unol Daleithiau ym 1983. Mae ar Restr Meddyginiaethau Hanfodol Sefydliad Iechyd y Byd, y meddyginiaethau mwyaf effeithiol a diogel sydd eu hangen mewn system iechyd. Mae'r gost gyfanwerthol yn y byd sy'n datblygu tua 3.24 i 5.18 $ UDA fesul ffiol 100 mg. Yn y Deyrnas Unedig, mae'n costio'r GIG tua £12.15 o 2015.

## Defnydd meddygol

Fe'i rhoddir fel triniaeth ar gyfer gwahanol gyflyrau meddygol, gan gynnwys:

- niwroblastoma
 - canser y ceilliau
 - canser ar yr ymennydd
 - mycosis ffyngaidd
 - neoplasm troffoblastig
 - sarcoma Ewing
 - neoplasm diniwed ar yr ysgyfaint
 - canser y prostad
 - canser y groth
 - sarcoma Kaposi
 - lewcemia myeloid aciwt
 - canser y bledren
 - lymffoma
 - lymffoma ddi-Hodgkin
 - canser y ceilliau
 - carsinoma cell bychain yr ysgyfaint

## Enwau

Caiff cyffuriau eu hadnabod gan amryw o enwau gwahanol yn aml. Enw cemegol y cyffur hen yw Etoposid, ond rhoddir enwau masnachol a brand iddo hefyd, gan gynnwys;

- VP 16-213
 - VePesid®
 - trans-etoposide
 - Toposar®
 - Etopophos®
 - 9-((4
 - 6-O-Ethylidine-beta-D-glucopyranosyl)oxy)-5
 - 8a
 - 9-tetrahydro-5-(4-hydroxy-3
 - 4-dimethyloxyphenyl)furo(3'
 - 4*:6*
*- 7)naptho-(2**- 3-d)-1**- 3-dioxol-6(5aH)-one**- 4'-Demethylepipodophyllotoxin 9-(4**- 6-O-(R)-ethylidene-beta-D-glucopyranoside)**- 4-demethylepipodophyllotoxin beta-D-ethylideneglucoside**- (-)-etoposide**- VP-16*
## Cyfeiriadau