Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Bidog

Bidog|  |
| Enghraifft o: | dosbarth o arfau yn ôl swyddogaeth  |
| Math | pole weapon, cold weapon  |
| Dyddiad darganfod | 17 g  |
| Dynodwyr |
| Freebase | /M/0f02s  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Bidogau Americanaidd o'r Ail Ryfel Byd.
Cyllell neu gleddyf byr wedi ei ddylunio i'w osod ar flaen dryll, gan amlaf reiffl, yw **bidog**.

Dyfeiswyd gyntaf yn Bayonne, Ffrainc, oddeutu 1670, a fe'i gelwid yn *baïonnette* gan y Ffrancod. Dechreuwyd eu defnyddio ym Mhrydain yn 1693. Yn y dechrau roedd ganddo goesyn pren i'w osod i mewn i faril y dryll. Yn 1688 dyfeisiwyd y bidog soced, sy'n galluogi'r milwr i saethu'r dryll heb ddatgysylltu'r bidog, a rhoddir yr enw bidog plwg ar yr hen fath o fidog.

## Cyfeiriadau
# Magnelaeth

Gynnau mawr y fyddin, yn enwedig arfau pellgyrhaeddol, yw **magnelaeth** neu **fagnelau** sydd yn saethu ffrwydron rhyfel y tu hwnt i gyrhaeddiad drylliau'r troedfilwyr. Mae magnelau o galibr mwy na'r mân-arfau y mae'r milwr unigol yn eu cario, ac yn cael eu cludo a'u tanio ar ryw fath o gerbyd neu fownt. Mae canonau, mortarau, a howitsers i gyd yn fathau o fagnelau.

Datblygwyd magnelaeth ar ei ffurf gyntefig, y "peiriannu rhyfel" neu "beiriannau gwarchae", yn yr Henfyd. Cynhyrchwyd y rheiny o bren, ac yn eu plith oedd y blif, yr onagr, a'r balista. Dyfeisiwyd y canon yn ystod yr Oesoedd Canol, â'r gallu i lansio teflynnau gyda grym powdwr gwn.

## Gweler hefyd

* Magnelfa

## Cyfeiriadau

 *Eginyn erthygl sydd uchod am **luoedd milwrol** neu **wyddor filwrol**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato*.
# Reiffl led-awtomatig

Reiffl sydd yn saethu un fwled gyda phob gwasgiad o'r glicied yw **reiffl led-awtomatig**.

Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia
gyfryngau sy'n berthnasol i:
reifflau lled-awtomatigEginyn erthygl sydd uchod am **arf**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato*.
# Baricêd

Baricêd| Baricedau yn Bordeaux, Ffrainc, yn ystod terfysgoedd Mai 1968. |
| Math | dyfais, nodwedd ddaearyddol a wnaed gan bobl, obstacle  |
| Dechrau/Sefydlu | 1830  |
| Dynodwyr |
| Freebase | /M/0583b1  |
| Quora | Barricade  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Mur byrfyfyr a godir i lesteirio'r gelyn rhag symud yn ei flaen yw **baricêd**, **brysglawdd**, **gwrthglawdd**, neu **atalglawdd**. Amddiffynfa dros dro ydyw a wneir o ddaear, boncyffion, cerrig palmant, cerbydau, dodrefn, neu ddefnyddiau eraill sydd wrth law, a phentyrrir ar draws stryd neu ffordd gan amlaf.

Yr achos mawr cyntaf o ddefnydd y baricêd oedd Diwrnod y Baricedau (Ffrangeg: *Journée des barricades*) ar 12 Mai 1588 yn ystod Rhyfeloedd Crefydd Ffrainc. Dan arweiniad Henri, Dug Guise, pennaeth y Cynghrair Sanctaidd, gwrthryfeloedd trigolion Paris yn erbyn bwriad y Brenin Henri III i fwrw lluoedd Catholig allan o'r ddinas. Cynllwyniodd y Dug Henri a chyngor y *quartiers* i ddosbarthu cadwyni ar draws y ddinas, ac i gyfarwyddo'r trigolion i bentyrru casgenni (*barriques*), wagenni, a choed yn y strydoedd a'u cadwyno i atal lluoedd y brenin rhag chwilio'u tai. Sefydlwyd baricedau ar sawl achlysur pwysig arall yn hanes Ffrainc, gan gynnwys y gwrthryfel yn erbyn Louis XIV ar 27 Awst 1648, cyfnod y Chwyldro Ffrengig ym Mai 1795, Comiwn Paris ym 1871, a therfysgoedd 1968. Codwyd baricedau ar draws Ewrop yn ystod chwyldroadau 1848.

## Cyfeiriadau
# Tanc

Tanc|  |
| Enghraifft o: | dosbarth o arfau yn ôl swyddogaeth, vehicle functional class  |
| Math | armored fighting vehicle  |
| Dyddiad darganfod | 1915  |
| Yn cynnwys | tank running gear, continuous track  |
| Dynodwyr |
| Freebase | /M/07cmd  |
| Thesawrws y BNCF | 16504  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Cerbyd ymladd amgaeëdig durblatiog iawn a arfogir â chanon a gynau peiriant yw **tanc** sy'n symud ar draciau treigl. Mae wedi'i fwriadu ar gyfer ymladd uniongyrchol.

Roedd nifer o fyddinoedd wedi bod yn ystyried y posibilrwydd o gael cerbydau o'r math yma cyn y Rhyfel Byd Cyntaf. Y Fyddin Brydeinig oedd y cyntaf i'w defnyddio mewn rhyfel, ar 15 Medi 1916. Ni fuont yn llwyddiannus iawn y tro hwnnw, ond yn fuan datblygwyd mathau mwy effeithiol.

Bu datblygiadau pellach rhwng y ddau ryfel byd. Yn yr Ail Ryfel Byd roedd y tanc yn arf o bwysigrwydd mawr, yn enwedig ar y ffrynt dwyreiniol, lle bu brwydrau tanc enfawr rhwng yr Almaen Natsïaidd a'r Undeb Sofietaidd, yn arbennig Brwydr Kursk yn 1943. Ymhlith y tanciau a gymerodd ran yn y rhain roedd y T-34 Sofietaidd a'r Tiger I a'r Panther Almaenig. Parhaodd y tanc i fod yn arf pwysig wedi'r rhyfel.

* Tanc Sherman yn Normandi ym Mehefin 1944
* Tanc Challenger 2
* Tanc Leopard 2
# Dryll peiriant

Milwyr Awstralaidd wrth ddryll peiriant Vickers yng Ngini Newydd ym 1943.
Dryll awtomatig sy'n gallu saethu heb saib yw **dryll peiriant**, **dryll peiriannol**, **gwn peiriant**, **peirianddryll**, **peiriantwn**, neu **gwn buan**. Mae'r mwyafrif o ddrylliau peiriant yn gallu saethu 500 i 1000 o rowndiau pob munud ac yn parhau i saethu tra bo'r saethwr yn tynnu'r glicied.

## Cyfeiriadau

Comin Wikimedia
Mae gan Gomin Wikimedia
gyfryngau sy'n berthnasol i:
ddryll peiriantEginyn erthygl sydd uchod am **arf**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato*.