Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Roger Casement

| Roger Casement |
| --- |
|  |
| Ganwyd | 1 Medi 1864  Sandycove, Dumhach Thrá  |
| Bu farw | 3 Awst 1916  HM Prison Pentonville  |
| Dinasyddiaeth |  Gwyddel |
| *Alma mater* | * Ballymena Academy
 |
| Galwedigaeth | diplomydd, ysgrifennwr, bardd, gwleidydd, conswl, chwyldroadwr, national hero, Beamter  |
| Cyflogwr | * Y Swyddfa Dramor
 |
| Plaid Wleidyddol | Gwirfoddolwyr Gwyddelig  |
| Tad | Roger Casement  |
| Mam | Anne Jephson  |
| Gwobr/au | Cydymaith Urdd St.Mihangel a St.Siôr  |

Cenedlaetholwr Gwyddelig oedd **Roger David Casement** (Gwyddeleg: *Ruairí Mac Easmainn*) (1 Medi 1864 – 3 Awst 1916).

Ganed Casement yn ninas Dulyn. Protestant oedd ei dad, ond Catholig oedd ei fam, a dywedir iddi hi drefnu i'w ail-fedyddio yn eglwys Gatholig y Rhyl pan oedd yn dair oed. Roedd ei rieni ill dau wedi marw erbyn iddo gyrraedd deg oed.

Aeth Casement i Affrica yn 1883 pan oedd yn 19 oed. Yn y Congo, bu'n gweithio i nifer o gwmnïau, yn cynnwys yr *Association Internationale Africaine* a sefydlwyd gan Leopold II, brenin Gwlad Belg. Cyfarfu a Henry Morton Stanley a Joseph Conrad tra'r oedd yno.

Pan adawodd Casement y Congo,aeth i weithio dros Swyddfa Drefedigaethol y Deyrnas Unedig yn Nigeria. Yn 1895 daeth yn gonswl Prydeinig yn Lourenço Marques (yn awr Maputo). Yn 1892 dychwelodd i'r Congo a dod yn gonswl Prydeinig yno. Rhoddodd gyhoeddusrwydd i'r modd yr oedd y brodorion yn cael eu camdrin gan system Leopold II o waith gorfodol. Yn 1903, gofynnodd y Senedd iddo ymchwilio i'r mater. Cyhoeddwyd ei adroddiad yn 1904, a chafodd effaith fawr ar y farn gyhoeddus. Yn 1906 gyrrwyd ef i Dde America, a daeth yn gonswl yn Rio de Janeiro. Tra yno, tynnodd sylw at gamdriniaeth brodorion Periw gan y *Peruvian Amazon Company* Prydeinig, oedd yn gweithredu system debyg i gaethwasiaeth ar gyfer cynhyrchu rwber. Gwnaed ef yn farchog am ei waith yn 1911.

Yn 1912 gadawodd y gwasanaeth trefedigaethol, a daeth yn aelod o'r Irish Volunteers dan Eoin MacNeill. Pan oedd Gwrthryfel y Pasg yn cael ei baratoi, aeth i'r Almaen i geisio cefnogaeth. Ni chafodd lawer o lwyddiant, ond gyrrodd yr Almaenwyr long, yr *Aud Norge*, yn cario arfau i Iwerddon. Wedi i'r llong hwylio, aed a Casement i Iwerddon mewn llong danfor a'i ollwng ar draeth Banna yn Swydd Kerry. Dymunai Casement atal y gwrthryfel, gan nad oedd wedi cael digon o gefnogaeth iddo fedru llwyddo. Cymerwyd ef yn garcharor yn fuan wedi iddo lanio.

Rhoddwyd ef ar ei brawf yn Llundain am deyrnfradwriaeth, a dedfrydwyd ef i farwolaeth. Roedd ganddo nifer o gefnogwyr amlwg, yn cynnwys George Bernard Shaw ac Arthur Conan Doyle, ond llwyddodd y llywodraeth Brydeinig i leihau y gefnogaeth iddo trwy gyhoeddi ei ddyddiaduron personol. Roedd y rhain yn dangos fod Casement yn gyfunrywiol gyda hoffder o fechgyn cynharol ieuainc, rhywbeth hollol annerbyniol yn y cyfnod. Mae rhai wedi awgrymu fod y rhannau yma yn y dyddiaduron wedi eu ffugio gan y llywodraeth.

Crogwyd Casement yn ngharchar Pentonville yn Llundain ar 3 Awst, 1916, a chladdwyd ef o fewn y carchar. Yn 1965, dychwelwyd ei gorff i Iwerddon, a'i gladdu ym Mynwent Glasnevin.
# Halogenoalcan

Halogenoalcan| Enghraifft o: | dosbarth strwythurol cyfansoddion cemegol  |
| Math | halogenated hydrocarbon, saturated compound  |
| Dynodwyr |
| Freebase | /M/0jzs8  |
| Thesawrws y BNCF | 31092  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Mae bromoethan yn enghraifft o Halogenoalcan.
Grŵp o gyfansoddion cemegol sydd wedi deillio o alcannau ac yn cynnwys un neu mwy o'r halogenau (fel Grŵp gweithredol) yw **halogenoalcan** (a elwir hefyd yn **haloalcanau** neu **alcyl halidau**). Defnyddir halogenau yn fasnachol dan nifer o enwau cemegol a masnachol. Defnyddir halogenoalcanau fel deunydd gwrthdan, diffoddwyr tan, oeryddion, toddyddion ac ar gyfer deunydd fferyllol. Cyn i'r defnydd mawr mewn masnach, mae nifer o'r hydrocarbonau yma wedi profi i fod yn llygryddion peryglus. Mae gwacâd yr Haen osôn gyda clorofflwrocarbonnau yn enghraifft o hyn.

## Dulliau enwi

Gall haloalcanau gael eu henwi trwy ychwanegu rhagddodiad y halogen at enw llawn y alcan, er enghraifft: fflworomethan, cloroethan, bromopropan ac yn y blaen. Cewch chi hefyd enwi'r halogenau trwy defnyddio'r halogen fel olddodiad, ac yn rhoi enw'r grŵp alcyl cyn iddo, er enghraifft: methyl fflworid, ethyl clorid, propyl bromid ayb. Mae gyda rai halogenoalcanau enwau cyffredin sy'n cael eu defnyddio yn fwy na'r enwau systemig, e.e. clorofform yw'r enw cyffredin am dricloromethan.

 *Eginyn erthygl sydd uchod am **gemeg**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.*
# 14 Mehefin

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| <<
 | Mehefin
 | >>
 |
| Ll
 | Ma
 | Me
 | Ia
 | Gw
 | Sa
 | Su
 |
| 01 | 02 | 03 | 04 | 05 | 06 | 07
 |
| 08 | 09 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14
 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21
 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28
 |
| 29 | 30 |  |  |
| **2026** |
| Rhestr holl ddyddiau'r flwyddyn
 |

**14 Mehefin** yw'r cant chwedeg pumed (165ed) dydd o'r flwyddyn yng Nghalendr Gregori (166ed mewn blynyddoedd naid). Mae 200 diwrnod arall yn weddill hyd ddiwedd y flwyddyn.

## Digwyddiadau

* Diwrnod Rhoddwyr Gwaed y Byd
* 1645 - Brwydr Naseby
* 1982 - Diwedd Rhyfel y Falklands.
* 1999 - Thabo Mbeki yn dod yn Arlywydd De Affrica.
* 2017 - Tân Tŵr Grenfell yn Llundain

## Genedigaethau

Harriet Beecher Stowe
Rowan Williams
Olaf Scholz
* 1726 - Thomas Pennant, hynafiaethydd a naturiaethwr (m. 1798)
* 1811 - Harriet Beecher Stowe, nofelydd (m. 1896)
* 1842 - William Abraham, arweinydd glowyr De Cymru (m. 1922)
* 1868 - Karl Landsteiner, meddyg (m. 1943)
* 1895 - Pan Yuliang, arlunydd (m. 1977)
* 1909 - Burl Ives, actor a chanwr (m. 1995)
* 1915 - Ingrid Almqvist, arlunydd (m. 1993)
* 1919
	+ Sam Wanamaker, actor (m. 1993)
	+ Eudoxia Woodward, arlunydd (m. 2008)
* 1923 - Judith Kerr, awdures (m. 2019)
* 1924 - Syr James Black, ffarmacolegydd (m. 2010)
* 1926 - Danuta Romana Urbanowicz, arlunydd (m. 1989)
* 1928 - Che Guevara, chwyldroadwr (m. 1967)
* 1946 - Donald Trump, dyn busnes a gwleidydd, 45ed Arlywydd yr Unol Daleithiau
* 1949 - Syr Antony Sher, actor (m. 2021)
* 1950 - Rowan Williams, Archesgob Caergaint
* 1954 - Gianna Nannini, cantores
* 1955 - Paul O'Grady, actor, digrifwr a chyflwynydd teledu (m. 2023)
* 1956 - Keith Pontin, pêl-droediwr (m. 2020)
* 1958 - Olaf Scholz, gwleidydd, Canghellor yr Almaen
* 1961 - Boy George, canwr
* 1966 - Gilberto Carlos Nascimento, pel-droediwr
* 1969 - Steffi Graf, chwaraewraig tenis
* 1976 - Alan Carr, digrifwr
* 1982 - Lang Lang, pianydd
* 1991 - Alyona Alyona, rapiwraig
* 1992 - Daryl Sabara, actor a digrifwr

## Marwolaethau

Emmeline Pankhurst
John Logie Baird
* 1594 - Orlande de Lassus, cyfansoddwr, tua 62
* 1837 - Giacomo Leopardi, awdur, 39
* 1883 - Edward FitzGerald, bardd, 74
* 1926
	+ Mary Cassatt, arlunydd, 63
	+ Rees Thomas, chwaraewr rygbi, 43
* 1927 - Jerome K. Jerome, awdur, 68
* 1928 - Emmeline Pankhurst, swffragét, 71
* 1936 - G. K. Chesterton, awdur, 62
* 1946 - John Logie Baird, difeisiwr, 68
* 1961 - Eulabee Dix, arlunydd, 83
* 1963 - Elvezia Michel-Baldini, arlunydd, 75
* 1986 - Jorge Luis Borges, awdur, 87
* 1991 - Peggy Ashcroft, actores, 84
* 1994 - Henry Mancini, cyfansoddwr, 70
* 1995 - Roger Zelazny, awdur, 58
* 2005 - Mimi Parent, arlunydd, 80
* 2007
	+ Kurt Waldheim, gwleidydd, 88
	+ Ruth Graham, arlunydd, 87
* 2014 - Ultra Violet, arlunydd, 78
* 2016 - Valli Lember-Bogatkina, arlunydd, 94
* 2017 - June Blum, arlunydd, 87

## Gwyliau a chadwraethau

* Diwrnod y Faner (yr Unol Daleithiau)
* Diwrnod Rhyddfryddio (Ynysoedd y Falklands)
# Sirosis

Sirosis| Delwedd:Hepaticfailure.jpg, Cirrhosis Liver 4x.jpg, Liver Cirrhosis es.png, Liver Cirrhosis-it.png, Liver Cirrhosis-ar.png, Karaciğer sirozu.png |
| Enghraifft o: | dosbarth o glefyd  |
| Math | clefyd yr afu, cirrosis, clefyd  |
| Dynodwyr |
| Thesawrws NCI | C2951  |
| Freebase | /M/097ns  |
| Thesawrws y BNCF | 20788  |
| MeSH | D008103  |
| UMLS CUI | C0023890, c0239946  |
| Quora | Liver-cirrhosis  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Cyflwr yw **sirosis** ble nad yw'r afu yn gweithio yn iawn oherwydd difrod tymor hir. Nodweddir y difrod hwn gan feinwe yn cael ei gyfnewid gan feinwe greithiol. Fel arfer, mae'r clefyd yn datblygu yn araf dros fisoedd neu flynyddoedd. Yn aml, nid oes symptomau yn y cyfnod cynnar. Wrth i'r clefyd waethygu, gall person ddod yn flinedig, yn wan, coslyd, gael chwyddo yng ngwaelod y coesau, datblygu clefyd melyn, cleisio'n hawdd, cael hylif yn casglu yn yr abdomen, neu ddatblygu gwaedlestri tebyg i gorynnod ar y croen. Gall y casgliad o hylif yn yr abdomen gael ei heintio'n ddigymell. Mae cymhlethdodau eraill gynnwys enseffalopathi hepatig, gwaedu o gwythiennau lledagroed yn y oesophagus neu wythiennau ystumog lledagored, neu ganser yr afu. Mae enseffalopathi hepatig yn achosi dryswch ac yn gallu arwain at anymwybyddiaeth.

Achosion mwyaf cyffredin sirosis yw alcohol, hepatitis B, hepatitis C, a chlefyd afu brasterog di-alcohol. Fel arfer, mae angen mwy na dau neu dri diod alcoholaidd y dydd dros gyfnod o flynyddoedd i achosi siroris alcoholaidd. Mae nifer o achosion i glefyd afu brasterog di-alcohol, gan gynnwys bod dros bwysau, clefyd y siwgr, brasterau gwaed uchel, a phwysedd gwaed uchel. Mae nifer o achosion llai cyffredin o sirosis i'w cael, gan gynnwys hepatitis hunanimíwn, primary biliary cholangitis bustlaidd cynradd, hemochromatosis, meddyginiaethau penodol, a cherrig bustl. Mae diagnosis yn seiliedig ar brofion gwaed, delweddu meddygol, a biopsi afu.

Mae rhai o achosion sirosis, megis hepatitis B, yn gallu cael eu hatal trwy frechiad. Mae triniaeth yn dibynnu yn rhannol ar yr achos sylfaenol, ond y nod yn aml yw atal gwaethygiad a chymhlethdodau. Argymhellir osgoi alcohol ym mhob achos o sirosis. Gellir trin hepatitis B ac C gyda meddyginiaethau gwrth-feirol. Gellir trin hepatitis hunanimiwn gyda meddyginiaethau steroid. Gall ursodiol fod yn ddefnyddiol os yw'r clefyd o ganlyniad i dwythellau bustl. Gall meddyginiaethau eraill fod yn ddefnyddiol ar gyfer cymhlethdodau megis chwyddo yn yr abdomen neu goesau, enseffalopathi hepatig, a gwythiennau oesophagaeal lledagored. Mewn achosion dwys o sirosis, gall trawsblannu'r afu fod yn opsiwn.

Mae tua 2.8 miliwn o bobl yn dioddef o sirosis ac arweiniodd y cyflwr at 1.3 miliwn o farwolaethau yn 2015. O'r rhain, achoswyd 348,000 gan alcohol, 326,000 gan hepatitis C, a 371,000 gan hepatitis B. Yn yr Unol Daleithiau, mae mwy o ddynion nag o fenywod yn marw o sirosis. Ceir y disgrifiad cyntaf at y cyflwr gan hippocrates yn y 5g CC.

## Cyfeiriadau
# Rwsia Ewropeaidd

Rwsia Ewropeaidd| Map o Ewrasia gyda ffin Rwsia wedi ei amlinellu'n goch, a Rwsia Ewropeaidd wedi ei lliwio'n goch. |
| Math | rhanbarth  |
|  |
| Daearyddiaeth |
| Rhan o'r canlynol | Dwyrain Ewrop  |
| Gwlad | Rwsia  |
| Arwynebedd | 4,000,000 km²  |
| Cyfesurynnau | 60°N 50°E  |
|  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Y rhan orllewinol o Ffederasiwn Rwsia, a leolir yn ddaearyddol yn Nwyrain Ewrop, yw **Rwsia Ewropeaidd** (Rwseg: Европейская Россия, европейская часть России) neu **Rwsia yn Ewrop**. Dyma'r rhan fwyaf ddwyreiniol o gyfandir Ewrop, a rennir oddi ar weddill Rwsia—Siberia, neu Rwsia yn Asia—gan Fynyddoedd yr Wral, Afon Wral a Môr Caspia., sy'n diffinio'r ffin rhwng Ewrop ac Asia. Gwlad drawsgyfandirol felly yw Rwsia, sy'n ymestyn dros y rhan fwyaf o ogledd yr uwchgyfandir Ewrasia, gan gynnwys holl diriogaeth Gogledd Asia. Mae gan Rwsia Ewropeaidd arwynebedd o 3.9 miliwn km2, ac er ei bod yn cynnwys llai na 25% o diriogaeth Rwsia, mae'n cynnwys 110 miliwn o bobl, rhyw 77% o boblogaeth y ffederasiwn. Mae Rwsia Ewropeaidd yn cyfri am y rhan fwyaf o dir Dwyrain Ewrop, a rhyw 40% o dirfas Ewrop oll, ac yn cynnwys mwy na 15% o boblogaeth y cyfandir. Rwsia felly ydy'r wlad fwyaf yn Ewrop yn nhermau ei harwynebedd a'i phoblogaeth. Yn Rwsia Ewropeaidd lleolir nifer o ddinasoedd mwyaf y wlad, gan gynnwys Moscfa a St Petersburg.

Estynna Rwsia Ewropeaidd o ffiniau'r wlad â Norwy, y Ffindir, Estonia, Latfia, Belarws, ac Wcráin yn y gorllewin i Fynyddoedd yr Wral yn y dwyrain. I'r gogledd mae Cefnfor yr Arctig, gan gynnwys Môr Barents, ac i'r de mae Mynyddoedd y Cawcasws (a ffiniau Rwsia â Georgia ac Aserbaijan), y Môr Du a Môr Azov i'r de-orllewin, a Môr Caspia i'r de-ddwyrain. Yng ngogledd-orllewin y rhanbarth mae gwastatir isel gyda thirwedd gymysg o goedwigoedd, llynnoedd, a chorsydd a elwir Gwastadedd Dwyrain Ewrop, sy'n rhan o Wastadedd Mawr Ewrop. Tua'r dwyrain mae'r tir yn fwy amrywiol, gan gynnwys Ucheldir Canolbarth Rwsia a basn Afon Volga cyn cyrraedd ardal yr Wral.

## Cyfeiriadau
# Olyniaeth apostolaidd

*Cysegriad Deodatus* (tua 1620) gan Claude Bassot.
Athrawiaeth eglwysig Gristnogol yw **olyniaeth apostolaidd** sy'n honni bod yr esgobyddiaeth yn cynrychioli llinach ddi-dor y gellir ei holrhain yn ôl i Ddeuddeg Apostol yr Iesu. Yn ôl y ddysgeidiaeth hon, mae esgobion yn berchen ar rymoedd arbennig y maent wedi etifeddu oddi ar yr apostolion, gan gynnwys yr hawliau i gonffyrmio aelodau'r eglwys, i ordeinio offeiriaid, i gysegru esgobion eraill, ac i lywodraethu'r glerigiaeth ac aelodau'r eglwys yn eu hesgobaethau.

Mae'r athrawiaeth yn dyddio'n ôl i oes yr Eglwys Fore, er bod ei union darddiad yn ansicr. Dehonglir hanes ac athrawiaeth boreuaf y ffydd Gristnogol yn y Testament Newydd yn wahanol gan wahanol eglwysi a diwinyddion. Tua'r flwyddyn 95, ysgrifennodd Clement, Esgob Rhufain, lythyr at yr eglwys yng Nghorinth sy'n cadarnhau'r olyniaeth apostolaidd. Yn aml dyfynnir Mathew 28:19–20, anerchiad Iesu at ei apostolion, fel tystiolaeth o sefydlu'r esgobyddiaeth ganddo:

> "Felly ewch i wneud pobl o bob gwlad yn ddisgyblion i mi, a'u bedyddio nhw fel arwydd eu bod nhw wedi dod i berthynas â'r Tad, a'r Mab a'r Ysbryd Glân. A dysgwch nhw i wneud popeth dw i wedi'i ddweud wrthoch chi. Gallwch chi fod yn siŵr y bydda i gyda chi bob amser, nes bydd diwedd y byd wedi dod."
>
>

Derbynir athrawiaeth yr olyniaeth apostolaidd gan yr eglwysi Catholig, Uniongred Ddwyreiniol, Hen Gatholig, Lwtheraidd (Llychlyn), Anglicanaidd, a Morafaidd. Mae eglwysi eraill yn dal nad yw'r olyniaeth apostolaidd a'r esgobyddiaeth yn angenrheidiol i weinyddu'r ffydd Gristnogol.

## Cyfeiriadau

## Darllen pellach

* Arnold Ehrhardt, *The Apostolic Succession in the First Two Centuries* (Llundain: Lutterworth, 1953).
* Thomas M. Kocik, *Apostolic Succession in an Ecumenical Context* (Efrog Newydd: Alba House, 1996).
* Hans Küng, *Apostolic Succession: Rethinking a Barrier to Unity* (Efrog Newydd: Paulist Press, 1968).
* Ola Tjørhom (gol.), *Apostolicity and Unity: Essays on the Porvoo Common Statement* (Grand Rapids, Michigan: Eerdmans, 2002).
# Hanner oes

Hanner oes|  |
| Math | hyd, meintiau sgalar  |
| Y gwrthwyneb | doubling time  |
| Dynodwyr |
| Freebase | /M/03jqc  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

**Hanner-oes** neu **hanner oes** ydy'r cyfnod o amser mae'n ei gymryd i elfen ymbelydrol i haneru ei egni. Mae hefyd yn berthnasol i unrhyw elfen sy'n dadelfennu (Saesneg: *decay*).

Mae'r term yn deillio o 1907 a'r ffurf gwreiddiol oedd "half-life period", a dalfyrwyd yn y 1950au i "hanner oes".

## Cyfeiriadau

 *Eginyn erthygl sydd uchod am **ffiseg niwclear**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.*
# De Revolutionibus Orbium Coelestium

De Revolutionibus Orbium Coelestium|  |
| Enghraifft o: | gwaith ysgrifenedig  |
| Golygydd | Johannes Petreius  |
| Awdur | Nicolaus Copernicus  |
| Gwlad | y Freiniarllaeth–Neuburg  |
| Iaith | Lladin  |
| Dyddiad cyhoeddi | 1543  |
| Genre | traethawd  |
| Lleoliad cyhoeddi | Nürnberg  |
| Prif bwnc | seryddiaeth, Copernican Revolution, cyfundrefn heliosentrig  |
| Statws hawlfraint | parth cyhoeddus, parth cyhoeddus  |
| Dynodwyr |
| Freebase | /M/03\_ml1  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Tudalen deitl *De Revolutionibus Orbium Coelestium* (Nürnberg: Johannes Petreus, 1543), yr argraffiad cyntaf
Tudalen deitl *De Revolutionibus Orbium Coelestium* (Basel: Henricus Petrus, 1566), yr ail argraffiad
Llyfr gan Nicolaus Copernicus o'r pwysigrwydd mwyaf i hanes gwyddoniaeth oedd De Revolutionibus Orbium Coelestium ("Ynglŷn â chylchdroadau sfferau'r nef").
Cyhoeddwyd argraffiad cyntaf yn Nürnberg, Yr Ymerodraeth Lân Rufeinig, ym 1543. Mae gan y llyfr cyflwyniad i Bab Pawl III.
Yn y gyfrol mae Copernicus yn cyflwyno ei theori heliosentrig ei theori i esbonio symudiadau'r planedau yn lle system geosentrig Ptolemi a dderbyniwyd yn gyffredinol ers oes yr Henfyd.

Dadleuodd Copernicus fod y bydysawd yn cynnwys wyth sffêr.
Yn y sffêr mwyaf allanol oedd y sêr disymud, sefydlog; yn y canolbwynt oedd yr Haul.
Roedd y planedau a oedd yn hysbys i seryddwyr ar y pryd yn cylchdroi o amgylch yr Haul, pob un yn ei sffêr ei hun, yn y drefn: Mercher, Gwener, Daear, Mawrth, Iau, Sadwrn.
Fodd bynnag, roedd y Lleuad yn cylchdroi yn ei sffêr ei hun o gwmpas y Ddaear.
Yr hyn yr ymddengys oedd chwyldro dyddiol yr Haul a sêr sefydlog o gwmpas y Ddaear mewn gwirionedd oedd cylchdro dyddiol y Ddaear ar ei echelin ei hun.

Diagram Copernicus o'r bydysawd, *De Revolutionibus Orbium Coelestium* (Nürnberg, 1543), ffolio 9v
## Dolenni allanol

* *De Revolutionibus Orbium Coelestium*, argraffiad cyntaf (1543) ym Mhrifysgol Harvard
* *De Revolutionibus Orbium Coelestium* Archifwyd 2020-10-28 yn y Peiriant Wayback, argraffiad cyntaf (1543) yn Rare Book Room
* *De Revolutionibus Orbium Coelestium* argraffiad cyntaf (1543) yn Llyfrgell y Gyngres
* *De Revolutionibus Orbium Coelestium* ail argraffiad (1566) yn Llyfrgell y Gyngres
* *De Revolutionibus Orbium Coelestium*, trawsgrifiad y testun Lladin yn Wicidestun