# Rhanbarthau Ffrainc

Rhanbarthau Ffrainc| Enghraifft o: | math o adran weinyddol Ffrainc, ffurf gyfreithiol  |
| Math | awdurdod lleol yn Ffrainc, is-adran weinyddol gwlad lefel gyntaf, adran tiriogaethol Ffrainc, etholaeth, rhanbarth gweinyddol  |
| Dechrau/Sefydlu | 4 Mehefin 1960  |
| Gwladwriaeth | Ffrainc  |
| Dynodwyr |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Rhennir Ffrainc yn 18 *région* (**rhanbarth gweinyddol**), sy'n cynnwys 13 *région* yn y Ffrainc ddinesig a 5 rhanbarth tramor. Mae un o'r rhanbarthau dinesig, Corsica (*Corse*), yn cael ei ddiffinio fel "cymuned diriogaethol". Y rhanbarthau yw'r lefel uchaf yn israniadau tiriogaethol a gweinyddol Gweriniaeth Ffrainc; rhennir y rhanbarthau hyn yn eu tro yn départements.

Daeth y 18 rhanbarth i fodolaeth ar 1 Ionawr 2016; cyn hynny roedd 27 rhanbarth. Bathwyd y term *région* yn swyddogol yn Neddf Datganoli 2 Mawrth 1982.

Mae rhanbarthau Ffrainc yn ardaloedd daearyddol diffiniedig yn ogystal, i gryn raddau, a gysylltir â hunaniaeth ddiwyllianol a hanesyddol sy'n aml yn rhagddyddio Ffrainc ei hun fel uned wleidyddol.

 Hauts-de-
France
Normandi
Ile-de-
France
Grand Est
Bourgogne-
Franche-
Comté
Centre-
Val de
Loire
Pays de
la Loire
Llydaw
Nouvelle-
Aquitaine
Auvergne-
Rhône-Alpes
Ocsitania
Provence-
Alpes-
Côte d'Azur
Corsica
Guyane
Guadeloupe
Martinique
Mayotte
Réunion*Gwlad
Belg*
*Lwcsembwrg*
*Yr Almaen*
*Y Swistir*
*Yr Eidal*
*Y Deyrnas Unedig*
*Andorra*
*Brasil*
*Swrinam*
*Sbaen*
*Monaco**Môr Udd*
*Bae
Bizkaia*
*Môr
Liguria*
*Môr
Canoldir*

## Swyddogaeth

Gan fod Ffrainc yn wladwriaeth ganolog, nid oes gan y rhanbarthau rym i greu deddfau na chodi trethi. Ond maent yn derbyn cyfran o'r arian a gofir gan drethi cenedlaethol gan y llywodraeth ganolog ac felly mae ganddynt gyllid sylweddol ac mae ganddynt ryddid i'w gwario yn ôl yr angen.

O bryd i'w gilydd, mae dadl yn codi dros gael mwy o ymreolaeth ar lefel ranbarthol, ond mae hyn yn arwain at anghytundeb yn aml. Mae rhai pobl wedi galw yn ogystal am gael gwared â'r cynghorau yn y *départements* a rhoi ei grym a'u swyddogaeth i'r rhanbarthau, gan gadw'r départements fel israniadau gweinyddol yn unig, ond hyd yn hyn nid oes symudiad i'r cyfeiriad hwnnw.

## Diwygio ac uno'r rhanbarthau

Yn 2014, pasiodd Senedd Ffrainc (y Cynulliad Cenedlaethol a'r Senedd) cyfraith i leihau nifer y rhanbarthau ar dir mawr Ffrainc a Chorsica o 22 i 13. Daeth y rhanbarthau newydd i rym ar 1 Ionawr 2016.

Rhoddwyd enwau dros dro i'r rhan fwyaf o ranbarthau newydd drwy gyfuno enwau'r hen ranbarthau, e.e. enw dros dro'r rhanbarth newydd oedd yn cynnwys Aquitaine, Poitou Charentes a Limousin oedd *Aquitaine-Limousin-Poitou Charentes*. Cafodd enwau parhaol eu cynnig gan y cynghorau rhanbarthol newydd a'u gadarnhau gan y Conseil d'etat erbyn 1 Gorffennaf 2016. Dewisodd dau ranbarth – Auvergne-Rhône-Alpes a Bourgogne-Franche-Comté – gadw eu henwau interim.

## Y rhanbarthau ers 2016

Map o 13 rhanbarth dinesig Ffrainc ers 2016, gan ddangos eu rhaniad yn *départements*
Rhanbarthau a arhosodd yr un fath:

|  |  |
| --- | --- |
|  | Bretagne
 |
|  | Centre-Val de Loire
 |
|  | Corsica
 |
|  | Île-de-France
 |
|  | Pays de la Loire
 |
|  | Provence-Alpes-Côte d'Azur
 |

Rhanbarthau a gafodd eu cyfuno:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  | **Cyn-ranbarthau** | **Rhanbarthau newydd** |
|  | Bourgogne
 | Bourgogne-Franche-Comté
 |
| Franche-Comté
 |
|  | Aquitaine
 | Nouvelle-Aquitaine (*Aquitaine-Limousin-Poitou-Charentes*)
 |
| Limousin
 |
| Poitou-Charentes
 |
|  | Basse-Normandie
 | Normandie
 |
| Haute-Normandie
 |
|  | Alsace
 | Grand Est (*Alsace-Champagne-Ardenne-Lorraine*)
 |
| Champagne-Ardenne
 |
| Lorraine
 |
|  | Languedoc-Roussillon
 | Ocsitania (*Languedoc-Roussillon-Midi-Pyrénées*)
 |
| Midi-Pyrénées
 |
|  | Nord-Pas-de-Calais
 | Hauts-de-France (*Nord-Pas-de-Calais-Picardie*)
 |
| Picardie
 |
|  | Auvergne
 | Auvergne-Rhône-Alpes
 |
| Rhône-Alpes
 |

## Rhestr o'r hen ranbarthau

22 *région* y Ffrainc ddinesig (*métropolitaine*) cyn 2016:

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|
1. Alsace
2. Aquitaine
3. Auvergne
4. Basse-Normandie
5. Bourgogne
6. Bretagne
7. Centre-Val de Loire
8. Champagne-Ardenne
9. Corsica
10. Franche-Comté
11. Haute-Normandie

 |
12. Île-de-France
13. Languedoc-Roussillon
14. Limousin
15. Lorraine
16. Midi-Pyrénées
17. Nord-Pas-de-Calais
18. Pays de la Loire
19. Picardie
20. Poitou-Charentes
21. Provence-Alpes-Côte d'Azur
22. Rhône-Alpes

 |  |

Sylwer fod gan Corsica statws gyfansoddiadol o fewn Ffrainc fel cymuned diriogaethol (*collectivité territoriale*) sy'n wahanol i'r 21 rhanbarth arall.

## Rhanbarthau tramor

Mapiau o ranbarthau tramor Ffrainc, pob un ohonynt hefyd yn *département* tramor

* Guadeloupe
* Guyane
* Réunion
* Mayotte

## Gweler hefyd

* *Départements* Ffrainc
* *Arrondissements* Ffrainc
* *Cantons* Ffrainc
* *Communes* Ffrainc