# Diemwnt

Diemwnt|  |
| Enghraifft o: | mineral species  |
| Math | carbon-silicon family, covalent network solid, elfen frodorol ar ffurf mwyn, allotrope of carbon, glain  |
| Deunydd | carbon  |
| Fformiwla gemegol | C  |
| Yn cynnwys | carbon  |
| Dynodwyr |
| Freebase | /M/027\_y  |
| Thesawrws y BNCF | 32579  |
| CAS | 7782-40-3  |
| UNII | 6grv67n0u2  |
| Rhif EC | 231-953-2  |
| ECHA | 100.029.048  |
| RxNorm CUI | 1362686  |
| Quora | Diamonds  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Gomin Wicimedia |

Maen neu garreg yw **Diemwnt**, sy'n alotrop o garbon lle mae'r atomau carbon wedi eu trefnu mewn ffurf dellten o grisialau isomedrig-hecsoctahedraidd. Mae ei galetrwydd a'i gwasgariad uchel o olau yn ei wneud yn ddefnyddiol ar gyfer diwylliant a gemwaith. Hon yw'r mwyn caletaf sy'n digwydd yn naturiol. Mae'n bosib trin diemyntau arferol o dan gyfuniad o bwysedd a thymheredd uchel er mwyn creu diemyntau Math-II, sy'n galetach na'r diemyntau a ddefnyddir mewn medryddion mesur caletwch.

Daw'r gair *diemwnt* (neu "diamwnd") o'r Groeg hynafol ἀδάμας (adámas) "anorchfygol", "di-ddofi", o ἀ- (a-), "di-" + δαμάω (damáō), "i drechu, i ddofi". Maent wedi cael eu trysori fel cerrig gemau ers eu defnydd yn yr eiconau crefyddol yn India hynafol ac mae eu defnydd mewn offer ysgythru yn dyddio o hanes dyn cynnar. Mae poblogrwydd diemyntau wedi cynyddu ers yr 19g oherwydd cynnydd yn y cyflenwad, a gwelliannau yn nhechnoleg torri a sgleinio, twf economi'r byd, ac ymgyrchau hysbysebu arloesol a llwyddiannus.

## Gweler hefyd

* Diemwnt synthetig
* Diemyntau gwaed
* Emrallt
* Rhuddem
* Saffir

## Cyfeiriadau

## Ffynonellau

* David, Joshua (Medi 2003). "The New Diamond Age". *Wired*, rhifyn 11.09.
* De Beers Group. "De Beers Group" Archifwyd 2008-12-19 yn y Peiriant Wayback.
* Epstein, Edward Jay (Chwefror 1982). "Have You Ever Tried To Sell a Diamond?" (angen cofrestru). *The Atlantic Monthly*.
* Epstein, Edward Jay (1982). "THE DIAMOND INVENTION" Archifwyd 2021-02-11 yn y Peiriant Wayback (Llyfr cyfan yn cynnwys "Pennod 20: Have you ever tried to sell a diamond?" )
* Chaim Evevn-Zohar (2007). "From Mine to Mistress - Corporate Strategies and Government Policies in the International Diamond Industry" Archifwyd 2020-03-10 yn y Peiriant Wayback (ail rifyn) Mining Journal Press.
* Eppler, W.F. *Praktische Gemmologie*. Rühle-Diebner-Verlag, 1989
* Government of Gujarat (2004). "Vibrant Gujarat: Sector Profiles" Archifwyd 2012-11-17 yn y Peiriant Wayback.
* Kjarsgaard, B.A. and Levinson, A. A. (2002). Diamonds in Canada. *Gems & Gemology*, Vol. 38, No. 3, pp. 208–238.
* Kunz, George Frederick, *Curious Lore of Precious Stones*, Lippincott Co., 1913
* Pagel - Theisen, Verena. *Diamond Grading ABC: the Manual* Rubin & Son, Antwerp, Gwlad Belg, 2001. ISBN 3-9800434-6-0
* Streeter - *The Great Diamonds of the World* , Llundain, George Bell & Sons, 1882
* Taylor, W.R., Lynton A.J. & Ridd, M., (1990) Nitrogen defect aggregation of some Australasian diamonds: Time-temperature constraints on the source regions of pipe and alluvial diamonds. *American Mineralogist*, 75, tud. 1290–1310.
* Tolkowsky, Marcel (1919). *Diamond Design: A Study of the Reflection and Refraction of Light in a Diamond.* Llundain: E. & F.N. Spon, Ltd. (Rhifyn gwe golygwyd gan Jasper Paulsen, Seattle, 2001)
* Tyson, Peter (Tachwedd 2000). "Diamonds in the Sky".
* United Nations Department of Public Information (21 Mawrth 2001). "Conflict Diamonds".
* Weiner, K.L., Hochleitner, R., Weiss, S., Voelstadt H. *Diamant*, Lapis, München, 1994.
* Yarnell, Amanda (2 Chwefror 2004). "The Many Facets of Man-Made Diamonds". *Chemical & Engineering News*, cyfrol 82, rhif. 5, tud 26–31.
* American Museum of Natural History. "The Nature of Diamonds".
* Carnegie Institution."Very Large Diamonds Produced Very Fast" Archifwyd 2008-10-26 yn y Peiriant Wayback.
* Williams, Gardner, *The Diamond Mines of South Africa*, New York, B.F. Buck & Co., 1905
* World Diamond Council. "About The WDC".
* Wise, Richard W. "Secrets Of The Gem Trade, The Connoisseur's Guide To Precious Gemstones". (2003) Brunswick House Press. Gwefan llyfr: Secrets of the Gem Trade
* GIA "A Contribution to the Understanding of Blue Fluorescence on the Appearance of Diamonds" Archifwyd 2007-04-11 yn y Peiriant Wayback. (2007) GIA

## Dolenni allanol

* (Saesneg) *Video: How a Diamond is Cut and Polished at Eurostar Diamonds International*
* (Saesneg) *Diamond formation phase diagrams and geotherms*
* (Saesneg) *Interactive structure of bulk diamond* (Java applet)