# Arlywydd yr Unol Daleithiau

| Arlywydd Unol Daleithiau America
 *President of the United States* |
| --- |
| Sêl Arlywydd Unol Daleithiau America |
| Baner Arlywydd Unol Daleithiau America |
| **Deilydd Donald Trump** ers 20 Ionawr 2025 |
| Arddull | * Mr Llywydd (anffurfiol)
* Yr Anrhydeddus (ffurfiol)
* Ei Ardderchogrwydd (diplomyddol)
 |
| Type | * Pennaeth y wladwriaeth
* Pennaeth y llywodraeth
* Cadlywydd
 |
| Abbreviation | POTUS (en Saesneg) |
| Residence | Y Tŷ Gwyn |
| Lleoliad | Washington, D.C. |
| Penodwr | Coleg Etholiadol neu drwy olyniaeth |
| Cyfnod y swydd | 4 blynedd, adnewyddadwy unwaith |
| Ffurfwyd | Mawrth 4, 1789 (1789-03-04) |
| Deilydd cyntaf | George Washington |
| Gwefan | whitehouse.gov |

Mae **Arlywydd Unol Daleithiau America** yn ben gwladwriaeth Unol Daleithiau America. Yn ôl cyfansoddiad yr Unol Daleithiau (UDA) ef hefyd yw prifweithredwr y llywodraeth ffederal a chadbennaeth y lluoedd arfog.

Etholir yr Arlywydd a'r Is-Arlywydd gan y Coleg Etholiadol UDA pob pedair blynedd. Mae pob talaith yn anfon yr un nifer o etholwyr i'r coleg etholiadol ag sydd ganddynt o seneddwyr a chynrychiolwyr yng Nghyngres UDA. Mae'r etholwyr yn ymrwymo i bleidleisio yn ôl canlyniadau etholiad cyffredinol a gynhelir ym mhob talaith ar yr un diwrnod.

* Arlywyddion Gerald Ford, Richard Nixon, George H.W. Bush, Ronald Reagan a Jimmy Carter
* Y Tŷ Gwyn, Washington DC, swyddfa'r Arlywydd UDA
* Mount Rushmore - George Washington; Thomas Jefferson; Theodore Roosevelt ac Abraham Lincoln

Bu o leiaf 8 Arlywydd o dras Gymreig gan gynnwys:

* John Adams – Ail Arlywydd (1735 – 1826)
* Thomas Jefferson – 3ydd Arlywydd (1743 – 1826)
* James Madison – 4ydd Arlywydd (1751 – 1836)
* James Monroe – 5ed Arlywydd (1758-1831)
* John Quincy Adams – 6ed Arlywydd (1767 – 1848)
* William Henry Harrison – 9fed Arlywydd (1773 – 1841)
* Abraham Lincoln – 16ed Arlywydd (1809 – 1865)
* James A. Garfield – 20fed Arlywydd (1831 – 1881)

## Rhestr Arlywyddion Unol Daleithiau America

| Rhif | Arlywydd | O | I | Plaid | Is-Arlywydd(au)
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1
 | George Washington |  | 30 Ebrill 1789 | 4 Mawrth 1797 | *dim plaid gwleidyddol* | John Adams
 |
| 2
 | John Adams |  | 4 Mawrth 1797 | 4 Mawrth 1801 | Ffederalwr | Thomas Jefferson
 |
| 3
 | Thomas Jefferson |  | 4 Mawrth 1801 | 4 Mawrth 1809 | Gweriniaethwr-Democrataidd | Aaron Burr George Clinton
 |
| 4
 | James Madison |  | 4 Mawrth 1809 | 4 Mawrth 1817 | Gweriniaethwr-Democrataidd | George Clinton
 |
| 5
 | James Monroe |  | 4 Mawrth 1817 | 4 Mawrth 1825 | Gweriniaethwr-Democrataidd | Daniel Tompkins
 |
| 6
 | John Quincy Adams |  | 4 Mawrth 1825 | 4 Mawrth 1829 | Gweriniaethwr-Democrataidd | John Calhoun
 |
| 7
 | Andrew Jackson |  | 4 Mawrth 1829 | 4 Mawrth 1837 | Democrat | John Calhoun Martin Van Buren
 |
| 8
 | Martin Van Buren |  | 4 Mawrth 1837 | 4 Mawrth 1841 | Democrat | Richard Johnson
 |
| 9
 | William H. Harrison |  | 4 Mawrth 1841 | 4 Ebrill 1841 | Chwig | John Tyler
 |
| 10
 | John Tyler |  | 4 Ebrill 1841 | 4 Mawrth 1845 | Chwig *Democrat ar docyn Chwig* | -
 |
| 11
 | James K. Polk |  | 4 Mawrth 1845 | 4 Mawrth 1849 | Democrat | George Dallas
 |
| 12
 | Zachary Taylor |  | 4 Mawrth 1849 | 9 Gorffennaf 1850 | Chwig | Millard Fillmore
 |
| 13
 | Millard Fillmore |  | 9 Gorffennaf 1850 | 4 Mawrth 1853 | Chwig | -
 |
| 14
 | Franklin Pierce |  | 4 Mawrth 1853 | 4 Mawrth 1857 | Democrat | William King
 |
| 15
 | James Buchanan |  | 4 Mawrth 1857 | 4 Mawrth 1861 | Democrat | John Breckinridge
 |
| 16
 | Abraham Lincoln |  | 4 Mawrth 1861 | 15 Ebrill 1865 | Gweriniaethwr National Union | Hannibal Hamlin Andrew Johnson
 |
| 17
 | Andrew Johnson |  | 15 Ebrill 1865 | 4 Mawrth 1869 | Gweriniaethwr *Democrat ar docyn Gweriniaethwr* | -
 |
| 18
 | Ulysses S. Grant |  | 4 Mawrth 1869 | 4 Mawrth 1877 | Gweriniaethwr | Schuyler Colfax Henry Wilson
 |
| 19
 | Rutherford B. Hayes |  | 4 Mawrth 1877 | 4 Mawrth 1881 | Gweriniaethwr | William Wheeler
 |
| 20
 | James A. Garfield |  | 4 Mawrth 1881 | 19 Medi 1881 | Gweriniaethwr | Chester A. Arthur
 |
| 21
 | Chester A. Arthur |  | 19 Medi 1881 | 4 Mawrth 1885 | Gweriniaethwr | -
 |
| 22
 | Grover Cleveland |  | 4 Mawrth 1885 | 4 Mawrth 1889 | Democrat | Thomas Hendricks
 |
| 23
 | Benjamin Harrison |  | 4 Mawrth 1889 | 4 Mawrth 1893 | Gweriniaethwr | Levi Morton
 |
| 24
 | Grover Cleveland |  | 4 Mawrth 1893 | 4 Mawrth 1897 | Democrat | Adlai E. Stevenson
 |
| 25
 | William McKinley |  | 4 Mawrth 1897 | 14 Medi 1901 | Gweriniaethwr | Garret Hobart Theodore Roosevelt
 |
| 26
 | Theodore Roosevelt |  | 14 Medi 1901 | 4 Mawrth 1909 | Gweriniaethwr | Charles Fairbanks
 |
| 27
 | William H. Taft |  | 4 Mawrth 1909 | 4 Mawrth 1913 | Gweriniaethwr | James Sherman
 |
| 28
 | Woodrow Wilson |  | 4 Mawrth 1913 | 4 Mawrth 1921 | Democrat | Thomas Marshall
 |
| 29
 | Warren G. Harding |  | 4 Mawrth 1921 | 2 Awst 1923 | Gweriniaethwr | Calvin Coolidge
 |
| 30
 | Calvin Coolidge |  | 2 Awst 1923 | 4 Mawrth 1929 | Gweriniaethwr | Charles Dawes
 |
| 31
 | Herbert Hoover |  | 4 Mawrth 1929 | 4 Mawrth 1933 | Gweriniaethwr | Charles Curtis
 |
| 32
 | Franklin D. Roosevelt |  | 4 Mawrth 1933 | 12 Ebrill 1945 | Democrat | John Garner Henry Wallace Harry S. Truman
 |
| 33
 | Harry S. Truman |  | 12 Ebrill 1945 | 20 Ionawr 1953 | Democrat | Alben Barkley
 |
| 34
 | Dwight D. Eisenhower |  | 20 Ionawr 1953 | 20 Ionawr 1961 | Gweriniaethwr | Richard Nixon
 |
| 35
 | John F. Kennedy |  | 20 Ionawr 1961 | 22 Tachwedd 1963 | Democrat | Lyndon B. Johnson
 |
| 36
 | Lyndon B. Johnson |  | 22 Tachwedd 1963 | 20 Ionawr 1969 | Democrat | Hubert Humphrey
 |
| 37
 | Richard Nixon |  | 20 Ionawr 1969 | 9 Awst 1974 | Gweriniaethwr | Spiro Agnew Gerald Ford
 |
| 38
 | Gerald Ford |  | 9 Awst 1974 | 20 Ionawr 1977 | Gweriniaethwr | Nelson Rockefeller
 |
| 39
 | Jimmy Carter |  | 20 Ionawr 1977 | 20 Ionawr 1981 | Democrat | Walter Mondale
 |
| 40
 | Ronald Reagan |  | 20 Ionawr 1981 | 20 Ionawr 1989 | Gweriniaethwr | George H. W. Bush
 |
| 41
 | George H. W. Bush |  | 20 Ionawr 1989 | 20 Ionawr 1993 | Gweriniaethwr | Dan Quayle
 |
| 42
 | Bill Clinton |  | 20 Ionawr 1993 | 20 Ionawr 2001 | Democrat | Al Gore
 |
| 43
 | George W. Bush |  | 20 Ionawr 2001 | 20 Ionawr 2009 | Gweriniaethwr | Dick Cheney
 |
| 44
 | Barack Obama |  | 20 Ionawr 2009 | 20 Ionawr 2017 | Democrat | Joe Biden
 |
| 45
 | Donald Trump |  | 20 Ionawr 2017 | 20 Ionawr 2021 | Gweriniaethwr | Mike Pence
 |
| 46
 | Joe Biden |  | 20 Ionawr 2021 | 20 Ionawr 2025 | Democrat | Kamala Harris
 |
| 47
 | Donald Trump |  | 20 Ionawr 2025 | *deiliad* | Gweriniaethwr | JD Vance
 |

## Cyfeiriadau