# Toronto

Toronto|  |
|  |
| Arwyddair | Diversity Our Strength  |
| Math | dinas, provincial or territorial capital city in Canada, single-tier municipality, dinas fawr, y ddinas fwyaf, canolfan ariannol, census division of Canada  |
| Enwyd ar ôl | Fort Rouillé  |
| EN-Toronto.ogg  |
| Poblogaeth | 2,794,356  |
| Sefydlwyd | * 1750
 |
| Pennaeth llywodraeth | Olivia Chow  |
| Cylchfa amser | America/Toronto, UTC−05:00, Cylchfa Amser y Dwyrain  |
| Gefeilldref/i | Quito  |
| Iaith/Ieithoedd   swyddogol | Saesneg  |
| Daearyddiaeth |
| Rhan o'r canlynol | Greater Toronto Area  |
| Lleoliad | Greater Toronto Area  |
| Sir | Ontario  |
| Gwlad |  Canada |
| Arwynebedd | 630.21 km²  |
| Uwch y môr | 76 ±1 metr  |
| Gerllaw | Llyn Ontario, Afon Humber, Afon Don, Afon Rouge  |
| Yn ffinio gyda | Regional Municipality of York, Regional Municipality of Durham, Regional Municipality of Peel, Vaughan, Mississauga, Markham, Pickering, Brampton  |
| Cyfesurynnau | 43.6703°N 79.3867°W  |
| Cod post | M  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff deddfwriaethol | Cyngor Dinas Toronto  |
| Swydd pennaeth   y Llywodraeth | Maer Toronto  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Olivia Chow  |
|  |
| Sefydlwydwyd gan | John Graves Simcoe  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Toronto yn y gaeaf
Gorsaf reilffordd Toronto
Dinas yng Nghanada yw **Toronto**, prifddinas talaith Ontario. Roedd gan y ddinas boblogaeth o 2,794,356 yn 2021. Toronto yw’r ddinas fwyaf yng Nghanada a’r 4edd yng Ngogledd America. Mae’n ganolfan bwysig i fusnes, arian, celf a diwylliant ac un o’r mwyaf cosmopolitaidd y byd.

Mae pobl cynhenid wedi byw in yr ardal ers dros 10,000 o flynyddoedd.

Sefydlwyd York ym 1793 ar ôl pwrcas Toronto; daeth York yn brifddinas i Ganada Uwch. Dioddefwyd y dref difrod mawr mewn brwydr yn y rhyfel yn erbyn Yr Unol Daleithiau ym 1812. Newidiwyd enw York i Toronto ym 1834, a daeth Toronto yn brifddinas Ontario ym 1867. Erbyn hyn, maint y ddinas yw 630.2 cilomedr sgwâr.

Iaith gyffredin y ddinas yw'r Saesneg, sy'n cael ei siarad gan y rhan fwyaf o'i bobl. Mae enw'r ddinas yn tarddu oddi wrth y gair Mohawk *tkaronto*, sy'n golygu 'man lle mae coed yn sefyll yn y dŵr'. Yn y gorffennol, roedd Toronto yn cael ei gweinyddu fel pum dinas annibynnol, a gafodd eu huno yn 1996.

Mae Eglwys Dewi Sant yn cynnal gwasanaethau yn yr iaith Gymraeg, yn ogystal â chyrsiau ieithol.

## Adeiladau a chofadeiladau

* Amffitheatr Molson
* Amgueddfa Brenhinol Ontario
* Amgueddfa Gardiner
* Canolfan Toronto Eaton (siopa)
* Parc HTO
* Sgwâr Yonge-Dundas
* Tŵr CN

## Enwogion

* Raymond Massey (1896-1983), actor
* Carmen Silvera (1922-2002), actores
* David Cronenberg (g. 1943), cyfarwyddwr ffilm
* John Candy (1950-1994), actor

## Cludiant Cyhoeddus

Mae Comisiwn Cludiant Toronto (Saesneg: Toronto Transit Commission) yn cynnig gwasanaethau bws, tramffyrdd a rheilffyrdd tanddaearol. Mae 11 tramffordd a 4 lein danddaearol.

Mae gan Toronto 2 maes awyr, Maes awyr Pearson a Maes awyr Billy Bishop. Mae gwasanaethau rhyngwladol yn cyrraedd Maes awyr Pearson. Mae Maes awyr Billy Bishop ar Ynys Toronto; defnyddir gan wasanaethau lleol.

Mae gwasanaethau fferri yn mynd o Toronto i Ynys Ward, Ynys Canol a Pwynt Hanlan, ac mae un arall, siwrnai 121 medr o hyd, i Faes Awyr Billy Bishop..

## Cyfeiriadau

## Dolen allanol

* Gwefan y ddinas

 *Eginyn erthygl sydd uchod am **Ontario**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato.*