# 1959

19g - **20g** - 21g

1900au 1910au 1920au 1930au 1940au - **1950au** - 1960au 1970au 1980au 1990au 2000au

1954 1955 1956 1957 1958 - **1959** - 1960 1961 1962 1963 1964

---

## Digwyddiadau

* 3 Ionawr - Alaska yn dod yn 49fed Talaith Unol Daleithiau America.
* 8 Ionawr - Arwisgiad Charles de Gaulle, Arlywydd cyntaf 5ed Gweriniaeth Ffrainc.
* 12 Ionawr - Darganfod ogofâu Nerja yn Sbaen
* 22 Ionawr - Trychineb Pwll Glo Knox ger Ddinas Pittston, Pennsylvania, UDA.
* 29 Ionawr - Première y ffilm Disney *Sleeping Beauty*.
* 3 Chwefror - Trychineb awyr ger Clear Lake, Iowa, UDA; y cerddorion Buddy Holly, Ritchie Valens a'r Big Bopper, gyda'r peilot Roger Peterson, yn colli ei bywydau.
* 16 Chwefror - Fidel Castro yn dod yn Brif Weinidog Cuba.
* 9 Mawrth - Lansio dol Barbie i'r cyhoedd am y tro cyntaf
* 31 Mawrth - Tenzin Gyatso, 14eg Dalai Lama, yn gadael Tibet.
* 25 Ebrill - Agoriad y St. Lawrence Seaway.
* 23 Mehefin - Sean Lemass yn dod yn Taoiseach (prif weinidog) Iwerddon.
* 2 Gorffennaf - Priodas Tywysog Albert o Wlad Belg a Donna Paola Ruffo di Calabria, ym Mrwsel.
* 21 Awst - Hawaii yn dod yn 50fed Talaith yr Unol Daleithiau.
* 13 Medi - Glaniad ar y Lleuad: Y gwrthrych cyntaf a wnaed gan bobl i gyrraedd arwyneb y Lleuad, gan Luna 2 (Yr Undeb Sofietaidd).
* 8 Hydref – Etholiad cyffredinol y Deyrnas Unedig
* 2 Tachwedd - Agoriad Traffordd yr M1.
* 1 Rhagfyr - Cytundeb yr Antarctig rhwng 12 gwledydd.
* 14 Rhagfyr - Archesgob Makarios III yn dod yn Arlywydd cyntaf Cyprus

## Genedigaethau

* 16 Chwefror - John McEnroe, chwaraewr tenis
* 25 Chwefror - Mike Peters, cerddor
* 21 Mawrth - Colin Jones, paffiwr
* 3 Mai
	+ Ben Elton, comediwr ac awdur
	+ Eddie Niedzwiecki, pêl-droediwr
* 7 Mehefin - Mike Pence, gwleidydd
* 26 Gorffennaf
	+ Kevin Spacey, actor
	+ Hiroshi Soejima, pêl-droediwr
* 5 Medi - Mike Ruddock, hyfforddwr tîm rygbi
* 10 Hydref
	+ Kirsty MacColl, cantores (m. 2000)
	+ Bradley Whitford, actor
* 15 Hydref - Sarah Ferguson, Duges Efrog
* 20 Hydref - Mark Little, actor a digrifwr
* 22 Hydref - Marc Shaiman, cyfansoddwr
* 23 Hydref - "Weird Al" Yankovic, actor a canwr
* 26 Hydref - Evo Morales, Arlywydd Bolifia

## Marwolaethau

* 13 Ionawr - Henry Weale, arwr rhyfel, 61
* 3 Chwefror - Buddy Holly, cerddor, 22
* 3 Mawrth - Lou Costello, comediwr, 52
* 9 Ebrill - Frank Lloyd Wright, pensaer, 91
* 18 Mehefin - Nantlais Williams, bardd
* 15 Gorffennaf - Billie Holiday, cantores, 44
* 5 Awst - D. W. Davis, gwleidydd, 86
* 6 Medi - Edmund Gwenn, actor, 81
* 7 Hydref - Mario Lanza, canwr, 38
* 31 Hydref - Sophie Pemberton, arlunydd, 90
* 2 Tachwedd - Evan Jenkins, bardd, 64
* 27 Tachwedd - Grenville Morris, pêl-droediwr, 82

## Y celfyddydau

### Ffilmiau

* *Ben-Hur*, gyda Hugh Griffith
* *Tiger Bay*, gyda Meredith Edwards, Megs Jenkins a Rachel Thomas
* *Some Like It Hot*
* *Les Quatre Cents Coups*
* *North by Northwest*

### Llyfrau

* Albert Evans-Jones - *Cerddi Cynan, y casgliad cyflawn*
* Menna Gallie - *Strike for a Kingdom*
* D. Gwenallt Jones - *Gwreiddiau*
* Cornelius Ryan - *The Longest Day*
* Kate Roberts - *Te yn y Grug*

### Cerddoriaeth

* Miles Davis - *Kind of Blue*
* Grace Williams - *All Seasons Shall Be Sweet*

## Eisteddfod Genedlaethol (Caernarfon)

* **Cadair:** T. Llew Jones
* **Coron:** Tom Huws
* **Medal Ryddiaeth:** William Owen (Gwilym Gwyrfai), *Pen y Dalar*

## Gwobrau Nobel

* **Ffiseg:** Emilio Segrè ac Owen Chamberlain
* **Cemeg:** Jaroslav Heyrovský
* **Meddygaeth:** Severo Ochoa, Arthur Kornberg
* **Llenyddiaeth:** Salvatore Quasimodo
* **Heddwch:** Philip Noel-Baker