# Y Philipinau

y Philipinau|  |
| Republika ng Pilipinas |
| Arwyddair | Mae'n fwy o hwyl yn y Philipinau  |
| Math | gwladwriaeth sofran, gwladwriaeth archipelagig, gwlad, ynys-genedl  |
| Enwyd ar ôl | Felipe II, brenin Sbaen  |
|  |
| Prifddinas | Manila  |
| Dinas fwyaf | Dinas Quezon  |
| Poblogaeth | 112,729,484  |
| Anthem | Lupang Hinirang  |
| Pennaeth llywodraeth | Bongbong Marcos  |
| Cylchfa amser | Amser Safonol y Philipinau, Asia/Manila  |
| Iaith/Ieithoedd   swyddogol | Philipineg, Saesneg, Taglish  |
| Daearyddiaeth |
| Gwlad |  Y Philipinau |
| Arwynebedd | 343,448 km²  |
| Gerllaw | West Philippine Sea, Môr y Philipinau, Môr Celebes  |
| Yn ffinio gyda | Gweriniaeth Pobl Tsieina, Indonesia, Japan, Maleisia, Palaw, Taiwan  |
| Cyfesurynnau | 12°N 123°E  |
| Gwleidyddiaeth |
| Corff gweithredol | Llywodraeth y Philipinau  |
| Corff deddfwriaethol | Cyngres y Philipinau  |
| Swydd pennaeth   y wladwriaeth | Arlywydd y Philipinau  |
| Pennaeth y wladwriaeth | Bongbong Marcos  |
| Swydd pennaeth   y Llywodraeth | Arlywydd y Philipinau  |
| Pennaeth y Llywodraeth | Bongbong Marcos  |
|  |
| Crefydd/Enwad | Catholigiaeth, Islam, Cristnogaeth  |
| Ariannol |
| Cyfanswm CMC (*GDP*) | $394,087 miliwn, $404,284 miliwn  |
| Arian | Philippine peso  |
| Canran y diwaith | 7.1 canran  |
| Cyfartaledd plant | 2.89  |
| Mynegai Datblygiad Dynol | 0.699  |
|  Ffeiliau perthnasol ar Comin |
| [golygwch ar Wicidata] |

Gwlad o 7,107 o ynysoedd mawr a bychain yn ne-ddwyrain Asia yw'r **Philipinau** neu **Ynysoedd y Philipinau**, yn swyddogol **Gweriniaeth y Philipinau** (Ffilipineg: *Pilipinas*, Saesneg: *Philippines*). Mae wedi'i lleoli 1210 km (750 milltir) i'r dwyrain o dir mawr cyfandir Asia. Catholigion yw'r mwyafrif o'r boblogaeth. Ceir lleiafrif Islamaidd yn y de. Manila ar ynys Luzon yw prifddinas y wlad.

Ceir corff, Sentro Rizal er mwyn hyrwyddo iaith Tagalog safonnol y wlad a diwylliant y wladwriaeth. Sefydlwyd Sentro Rizal yn 2009.

## Rhanbarthau

| Rhanbarth | Dosbarthiad | Canolfan lywodraethol
 |
| --- | --- | --- |
| Gorllewin Luzon | Rhanbarth I | Dinas San Fernando, La Union
 |
| Dyffryn Cagayan | Rhanbarth II | Dinas Tuguegarao, Cagayan
 |
| Luzon Canolog | Rhanbarth III | Dinas San Fernando, Pampanga
 |
| CALABARZON | Rhanbarth IV-A | Dinas Calamba, Laguna
 |
| MIMARO | Rhanbarth IV-B | Dinas Calapan, Oriental Mindoro
 |
| Bicol | Rhanbarth V | Dinas Legazpi, Albay
 |
| Gorllewin Visayas | Rhanbarth VI | Dinas Iloilo
 |
| Canolbarth Visayas | Rhanbarth VII | Dinas Cebu
 |
| Dwyrain Visayas | Rhanbarth VIII | Dinas Tacloban, Leyte
 |
| Gorynys Zamboanga | Rhanbarth IX | Dinas Pagadian, Zamboanga del Sur
 |
| Gogledd Mindanao | Rhanbarth X | Dinas Cagayan de Oro
 |
| Davao | Rhanbarth XI | Dinas Davao
 |
| SOCCSKSARGEN | Rhanbarth | Dinas Koronadal, De Cotabato
 |
| Caraga | Rhanbarth XIII | Dinas Butuan
 |
| Mindanao | Filipino | Dinas Cotabato
 |
| Rhanbarth Gweinyddol Cordillera | CAR | Dinas Baguio
 |
| Metro Manila | NCR | Manila
 |

## Pobl nodedig o'r Philipinau

* Encarnacion Alzona (1895 - 2001) - Ymgyrchydd dros hawliau merched a hanesydd Philipinaidd. Hi oedd y fenyw Ffilipinaidd gyntaf i ennill Ph.D.

## Cyfeiriadau

 *Eginyn erthygl sydd uchod am **y Philipinau**. Gallwch helpu Wicipedia drwy ychwanegu ato*.