Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Çĕртме, 19

## Уявсем

* Революци кунĕ (Алжир)
* Пăхăнманлăх кунĕ (Кувейт)
* Хосе Артигас çуралнă кун (Уругвай)

## Пулса иртнĕ

Юлиус тата Этель Розенбергсем
* 1767 — британ капитанĕ Сэмюэл Уоллис халăх тачă пурăнакан утрав çине аннă, ăна Георг III ятне тивĕçтернĕ
* 1787 — Екатерина II хăйĕн еркĕнне Потёмкина Тавр кнеçĕ титула парать
* 1807 — Дмитрий Сенявинăн вырăс эскадри Афон çыранĕ çумĕнче турккă флотне çапса аркатни
* 1846 — Нью-Джерси штатĕнче историре пĕрремĕш бейсбол матчĕ иртнĕ
* 1917 — британ патша ăрăвне, малтан Саксен-Кобург-Гот ятлăскерне, Виндзор ята куçарнă
* 1919 — «Интернационал» революци юрри чăвашла тухнă, вăл франци литературин чи пĕрремĕш чăвашла куçарнă сыпăкĕ.
* 1953 — Синг-Синг тĕрмере, электрика пуканĕ çинче совет шпионĕсене Юлиуспа Этель Розенбергсене айăпласа вĕлернĕ (*капăрл.*)
* 1961 — Кувейт хăйĕн пăхăнманлăхĕ çинчен пĕлтернĕ.
* 1991 — совет çарĕсене Венгрирен кăларса пĕтернĕ
* 2006 — Шпицбергенра «тĕнче пĕтсен» тесе Мĕнпур тĕнчери вăрăлăх управлăхне туса хунă

## Çуралнă

* 1623 — Блез Паскаль, Франци математикĕ, физикĕ, литераторĕ тата философĕ.
* 1918 — Иванов-Таçук Трофим Иванович, сăвăç, прозаик, паллă кулăш ăсти.
* 1947 — Салман Рушди, Аслă Британи çыравçи, Букер парни лауреачĕ.
* 1962 — Лебедев Валерий Герасимович, техника ăслăлăхĕсен кандидачĕ, доцент.

## Вилнĕ

* 1968 — Пушкай Леонид Иванович — чăваш сăвăçи, драматург.
* 1992 — Шульгин Виктор Сергеевич, театрпа кино актёрĕ

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Ку вĕçлемен статья. Эсир статьяна тӳрлетсе тата хушса проекта пулăшма пултаратăр.* Çак асăрхаттарнине май пулсан тĕрĕсреххипе улăштармалла. |
# Çĕртме, 17Latinitsopa vulani

## Уявсем

* Пĕтĕм тĕнчери пушхирсен тата шăрăхпа кĕрешекенсен кунĕ

## Пулнисем

«Ланкастрия»
* 1081 — Роберт Гвискар Балканри висантисен Диррахийне хупăрласа илет.
* 1775 — АПШ ирĕклĕх вăрçи вăхăтĕнчи Банкер-Хилле патĕнчи çапăçу.
* 1866 — Австри Прусси çине вăрçăпа тухать; вăрçă пĕр уйăх ытларах тăсăлать.
* 1885 — Нью-Йорка францисен «Изер»пăрахучĕ Ирӗклӗх статуйине илсе çитерет.
* 1902 — Тяньцзиньре ватă китайăн хаçачĕ, «Дагунбао», тухать.
* 1940 — люфтваффе 4000 пассажир турттаракан «Ланкастрия» лайнера шыва путаонă (*капăрл.*)
* 1944 — Референдум иртернĕ хыççăн Данипе Исланди хушшинчи унине пĕтернĕ, Исланди республика пулса тăнă.
* 1953 — ГДРти правительствăна хирĕçле кĕрешӳсем.
* 1972 — АПШра Уотергейт харкашăвĕ сиксе тухать.

## Çуралнă

* 1923 — Краснов Иван Георгиевич, сăвăç, çар журналисчĕ.

## Вилнĕ

* 2009 Ржанов Василий Тимофеевич - драматург

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Ку вĕçлемен статья. Эсир статьяна тӳрлетсе тата хушса проекта пулăшма пултаратăр.* Çак асăрхаттарнине май пулсан тĕрĕсреххипе улăштармалла. |
# Çĕртме, 16Latinitsopa vulani

## Уявсем

* Пошёл нахуй, чуваши сосут хуй

## Пулса иртнĕ

Джеймс Джойса чыслакансем пĕтĕм тĕнчере Блум кунĕ, Блумсдэй (Bloomsday) тесе палăртаççĕ,— Ирландири Блумсдэй

* 1865 — генерал Черняев Ташкента илни
* 1903 — Руаль Амундсенăн арктикăри пĕрремĕш экспедицийĕ
* 1925 — Гурзуфра (Крым) «Артек» пионер лагерĕ уçăлать
* 1930 — Украина декрет вăхăтне кĕртнĕ
* 1960 — АПШ киноэкранĕсене А. Хичкокăн «Психо» триллерĕ тухать
* 1961 — Рудольф Нуреев «Ле Бурже» аэропортĕнче Францире хăварма йăлăнать
* 1963 — пĕрремĕш хĕрарăм-космонавтăн космослăха вĕçевĕ(*капăрл.*)
* 1967 — Калифорнири Монтерейăри рок-фестиваль

## Çуралнă

* 1972 — Мышкина Альбина Федоровна, чăваш çыравçи.

## Вилнĕ

* В этот день я сосу пенис у Владимира Владимировича Путина, а затем я пойду ебать барана.

|  |  |
| --- | --- |
|  | *Ку вĕçлемен статья. Эсир статьяна тӳрлетсе тата хушса проекта пулăшма пултаратăр.* Çак асăрхаттарнине май пулсан тĕрĕсреххипе улăштармалла. |
# Колюш

|  |
| --- |
| Колюш |
| Coluche |
|  |
| Çуралнă чухнехи ят |
Michel Colucci |
| Çуралнă вăхăт | 1944 çулхи юпа, 28-мĕшĕ(1944-10-28)[…] |
| Çуралнă вырăн | * XIV округ Парижа[d], Парис
 |
| Вилнĕ вăхăт | 1986 çулхи çĕртме, 19-мĕшĕ(1986-06-19) (41 çул) |
| Вилнĕ вырăн | * Опьо[d]
 |
| Гражданлăх | Франци Франци |
| Професси |
актёр

, сценарист |
| Чыславсемпе парнесем | премия «Сезар» за лучшую мужскую роль[d] |
| IMDb | ID 0173354 |
| Сайт | coluche.fr |
|  Медиафайлы на Викиампар |

**Колю́ш** (фр. *Coluche*, чăн ячĕ — **Мише́ль Колюччи́** (фр. *Michel Colucci*); юпа, 28 1944, Парис — çĕртме, 19 1986, Грас) — франци комикĕ, актёрĕ тата сценарисчĕ.

## Кун-çулĕпе ĕçĕ-хĕлĕ

1980 çулхи юпа уйăхĕнче Колюш патшалăхри политика лару-тăравĕпе килĕшменнине пула Франци пррезиденчĕ вырăнĕшĕн кĕрешес пирки пĕлтернĕ. Хаклавсемпе, вăл 16 % таран сасă пуçтарма пултарнă, уншăн чылайрахăш интеллектуал майлă пулнă. Хăйĕн вилĕмĕччен Колюш масштаблă социаллă акцие пуçарса ярать: Францири «Restaurants du coeur» социалă пулăшу — чухăнсене тӳлевсĕр апат çитермелли стационар пункчĕсене — йĕркелет. Çак ресторансем халĕ те ĕçлеççĕ.

1986 çулта çулла, Францин кăнтăр енче мотоциклпа çапăнса вилнĕ.

## Астăвăм

2006 çултанпа артист Парисре юлашки çулсенче пурăннă çуртран инçе мар лапама Колюш ятне панă.

## Фильмографи

* 1970 — Блатняга / Человек со связями / *Le Pistonne*
* 1971 — Пускай… это вальс / *Laisse aller…c’est une valse*
* 1972 — Бежит, бежит предместье / *Elle court, elle court la banlieue*
* 1972 — Темрок / *Themroc*
* 1973 — Большой переполох / *Le Grand bazar*
* 1976 — Крылышко или ножка / *L’aile ou la cuisse*
* 1976 — Туалет был заперт изнутри / *Les Vécés étaient fermés de l’intérieur*
* 1977 — Не видать вам Эльзаса с Лотарингией! / *Vous n’aurez pas l’Alsace et la Lorraine*
* 1980 — Знак Фуракс / *Signe Furax*
* 1980 — Инспектор-разиня / *Inspecteur la bavure*
* 1981 — Школьный учитель / *Le Maître d'école / The Schoolmaster*
* 1982 — Без пятнадцати два до Рождества Христова / *Deux heures moins le quart avant Jésus-Christ*
* 1983 — Женщина моего друга / *La Femme de mon pote*
* 1983 — Банзай! / *Banzai*
* 1984 — Дагобер / *Le Bon roi Dagobert*
* 1984 — Чао, паяц / *Ciao, pantin / Tchao Pantin / So Long, Stooge*
* 1984 — Месть пернатого змея / *Le Vengeance du serpent à plumes*
* 1985 — Короли шутки / *Les Rois du gag*
* 1985 — Авоська / Мешок узлов / *Sac de nœuds / All mixed up*
* 1985 — Дурак на войне / *Scemo Di Guerra / Le Fou De Guerre*

## Ссылки

* Официаллă сайт (фр.)

Шаблон:«Сезар» кинопарне лауреачĕсем, арçын ролĕшĕн