# Nordowô Macedoniô

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

| Repùblika Nordowi Macedonie *Република Северна Македонија* |
| --- |
|  Fana |  Herb |
| *Mòtto: Слобода или смрт за Македонија (Wòlnosc lub smierc dla Macedonie)* |
| *Himn: „Denes nad Makedonija”* |
|  |
| Òficjalny jãzëk | macedońsczi |
| Stolëca | Skòpje |
| Fòrma państwa | repùblika |
| Prezydeńt | Gordana Siłjanowska-Dawkowa |
| Premiéra | Hristijan Mickoski |
| Wiéchrzëzna % wòdë | 25 713 km² 1,9% |
| Lëdztwò (2017) | 2 103 721 |
| Dëtk | macedońsczi denar (MKD) |
| Czasowô cona | UTC +1 |
| Nôrodné swiãto | 8 séwnika |
| Kòd ISO 3166 | MK |
| Internet | .mk |
| Telefón | 389 |

 |

**Nordowô Macedoniô** (do 2019: **Macedońskô**; maced. Република Северна Македонија) – państwò w pôłniowi Eùropie, na Bałkańsczim Półòstrowie. Stolëcą je gard Skòpje. Òd 2020 nôleży do NATO.

## Geògrafiô

### Pòłożenié

Nordowô Macedoniô na tle szerszégò historiczno-geògraficznégò regionu Macedoniô
Leżi w pôłniowò-pòrénkòwi Eùropie, na nordã òd Grecje.

### Wiéchrzëzna

Kôrta Macedonie
* całownô: 25,713 km²
* wiéchrzëzna lądu: 25,433 km²
* wiéchrzëzna wòdów: 280 km²
* môl na swiece wedle wiéchrzëznë: 150.

### Lądowé grańce

* òglowô długòsc wszëtczich grańców: 838 km
* państwa, z jaczima mô grańce: Albaniô (181 km), Bùłgariô (162 km), Grecjô (234 km), Kòsowò (160 km), Serbiô (101 km)

### Brzegòwô liniô

0 km (państwò strzódlądowé)

### Klimat

cepło i sëchò òb lato i jeséń, dosc chłodno i snieżësto òb zëmã.

### Ùsztôłcenié terenu

Fizycznô kôrta Macedonie
górzësté z głãbòczima dolënama; trzë wiôldżé jezora, przez kòżdé bieżi państwòwô grańca; rzéka Wardar rozdzelô Macedoniã na dwa dzéle

### Wësokòsc terenu

Góra Kòrab (2,764 m. n.r.m)
* strzédnô wësokòsc: 741 m. n.r.m.
* nôniższô wësokòsc: 50 m. n.r.m. (rzéka Wardar)
* nôwëższi czëp: 2,764 m. n.r.m. (góra Kòrab)

### Gruńtë wedle ùżiwaniô

* rolné gruńtë: 44,3% (w tim 16,4% òrnëch gruńtów)
* lasë: 39,8% (stój na 2011 r.)

## Lëdze i spòlëzna

### Pòpùlacjô

* wielëna lëdztwa: 2,103,721 (stój na lëpińc 2017)
* môl na swiece wedle wielënë lëdztwa: 145.

### Etniczné karna

Macedończicë
Macedończicë 64.2%, Albańczicë 25.2%, Tërcë 3.9%, Cëgóni 2.7%, Serbòwie 1.8%, jinszi 2.2% (wôrtoscë szacowóné na 2002)

### Jãzëczi

* macedońsczi (òficjalny) 66,5%, albańsczi 25,1%, tërecczi 3,5%, romani 1,9%, serbsczi 1,2%
* Miészëznowé jãzëczi są w òficjalnym (kòle macedońsczégò) ùżëcym w gminach, w jaczich co nômni 20% mieszkańców nôleżi do gwësny jãzëkòwi miészëznë.

### Religijné karna

Prawòsławny mònastér swiãtégò Naùma
Macedońsko Prawòsławnô Cerkwiô 64,8%, mùzułmanie 33,3%

### Ùrbanizacjô

* mieskô pòpùlacjô: 57,3% (w 2017 r.)
* wikszé miesczé westrzódczi: Skòpje (stolëca) – 503,000 mieszkańców (w 2015 r.)

## Pòliticzny system

* òficjalnô pòzwa: Repùblika Macedoniô (mac. *Република Македонија*)
* pòliticzny ùstôw: parlamentarnô repùblika
* stolëca: Skòpje
* czasowô cona: UTC+1
* państwowé swiãto: 8 séwnika – Dzéń Samòstójnotë
* nôrodny himn: „Denes nad Makedonija” (*Dzysô nad Macedonią*)

### Wëkònôwczô władza

* pezydent Ǵorge Iwanow (òd 12 maja 2009)
* premier Zoran Zaew (òd 31 maja 2017)

### Ùstawòdôwczô władza

jednojizbòwi parlament – Zéńdzenié Repùbliczi Macedoniô (mac. *Собрание на Република Македонија*)

## Bibliografiô

* Macedoniô w „The World Factbook”

## Bùtnowé lënczi

 **Commons: Nordowô Macedoniô** – Zbiérk òdjimków na Wikimedia Commons

| Państwa w Eùropie |
| --- |
| Albańskô | Andorra | Aùstriô | Belgijskô | Biôłorus | Bòsnijô ë Hercegòwina | Bùlgarskô | Chòrwackô | Cyper | Czeskô Repùblika | Czôrnogóra | Dëńskô | Estóńskô | Fińskô | Francëjô | Greckô | Irlandëjô | Islandëjô | Italskô | Lëtewskô | Liechtenstein | Luksembùrskô | Łotewskô | Madżarskô | Malta | Miemieckô | Mòłdawskô | Mònakò | Néderlandzkô | Nordowô Macedoniô | Norweskô | Pòlskô | Pòrtugalskô | Rumùńskô | Ruskô | San Marino | Serbskô | Sloweńskô | Słowackô | Szpańskô | Szwajcarskô | Szwédzkô | Tëreckô | Ùkrajina | Watikan | Wiôlgô Britanijô |
| **Zanôléżné teritoria:** Alandsczé òstrowë | Farersczé òstrowë | Gibraltar | Grenlandzkô | Guernsey | Jersey | Man | Svalbard |
| **Ògrańczoné ùznanié:** Kòsowò | Pòdniéstrze |