# Serbòchòrwacczi jãzëk

| Srpskohrvatski Српскохрватски |
| --- |
| Òbsëga | Serbskô, Czôrnogóra, Chòrwackô, Bòsnijô ë Hercegòwina ë jine |
| Lëczba mówiącëch | kòl 21 milionów |
| Pòchodzeniowe régòwanié | Jindoeùropejsczé jãzëczi
* Słowiańsczé jãzëczi
	+ Pòłniowòsłowiańsczi jãzëk
 |
| Alfabét | łacëzniany ë cërylica |
| Òficjalny sztatus |
| Ùrzãdny jãzëk | Serbskô, Czôrnogóra, Chòrwackô, Bòsnijô ë Hercegòwina |
| Regùlowany òb | ? |
| Kòdë jãzëka |
| ISO 639-1 | sh *(wëcopany)* |
| ISO 639-2 | (feleje) |
| ISO 639-3 | {{{iso3}}} |
| SIL | SRC *(wëcopany)* |

Ethno-political variants of the Serbo-Croatian language or Serbo-Croatian diasystem (as of 2006)
**Serbòchorwacczi jãzëk** – dzysdniowò je to kontrowërsëjne miono na karno krótko sparłãczonych ze sobą sztandardowich jãzëków ë dialektów (diasystema), chtërne są dzélã pôłniowégò karna słowiańsczich jãzëków. Jãzëczi ne ë dialektë brëkòwane są w Chòrwacëji, Bòsni ë Hercegòwinie a téż w Serbsczi ë Czôrni Górze a téż bez serbsczé ë chòrwacczé miészizne w Sloweńsczi, Aùstrëjacczi, Madżarsczi ë Rumùńsczi. Nym jãzëkã gôdô kòl 21 milionów lëdzy.

| Kaszëbsczi | Chòrwacczi | Bòsniacczi | Serbsczi |
| --- | --- | --- | --- |
| Pòdobno jak w przëpôdku spalënów i nôkalëniô pòwietrza w Jerozolëmie, kònieczne bëło-bë pòdjimniãce dzejaniów mającëch na célë zabezpieczenié bëlnotë! | Glede ispušnih plinova i zagađivanja zraka u Jeruzalemu, bilo bi potrebito poduzeti mjere sigurnosti! | U pogledu izduvnih gasova i zagađivanja vazduha u Jerusalimu, bilo bi potrebno preduzeti mjere bezbjednosti! | У погледу издувних гасова и загађивања ваздуха у Јерусалиму, било би потребно предузети мере безбедности! |

| Chòrwacczi | Bòsniacczi | Serbsczi | Kaszëbsczi |
| --- | --- | --- | --- |
| B*ije*la so*l* za ku*h*anje *k*emijski *je spoj* natri*j*a i *k*lora. | B*ije*la so za ku*h*anje *je h*emijski *spoj* natri*jum*a i *h*lora. | B*e*la so za ku*v*anje *je h*emijsko *jedinjenje* natri*jum*a i *h*lora. | Biôłô kùchëńskô sól to chemiczny zwiãzk bùrlichù ë chlorù. |
| *Vlak* sa žel*je*zničkoga *kolodvora* krenu*t ć*e t*o*čno u deset *sati*. | *Voz* sa žel*je*zničke *stanice* krenu*t ć*e t*a*čno u deset *sati*. | *Voz* sa žel*e*zničke *stanice* krenu*ć*e t*a*čno u deset *sati*/*časova*. | Cug ze banófù rëszë dokładno ò dzesąti gòdzënie. |

## Dialektë

Na òbéńdze serbòchòrwacczi diasystemy mòznô wëapartnic trzë wiôldżie dialektë (abò grëpë dialektów): sztokawsczi, kajawsczi ë czakawsczi. Sztokawsczi dialekt Hercegòwinë je pòdspòdlã dla wszëtczich trzëch sztandardowich jãzëków: serbsczégò, chòrwacczégò ë bòsnianégò. Mùszi sã pòstrzéc, że nierównosce w brëkòwanim dialektów ë jich zjinakach zanôléżne są geògrafnie, a nié etnicznie. Lëczba nierównoscë je na tëli wiôlgô, że nie wszëtczé dialektë są midze sobą rozmióne.

Sztokawsczim dialetktã gôdô sã w Serbsczi ë Czôrni Górze, Bòsniji ë w wikszi òbéńdze Chòrwacczi. Równoznaczëzną słowa "co" je "što". Pòrénkòwô abò ekawskô zjinaka sztokawsczégò, chtërną gôdô sã na wnetka całim môlu Serbsczi é na pòrénkòwich kùńcach Chòrwacczi, òddôwô prasłowiańsczi zwãk \*ě (jać) przë pòmòcë "e". Zôpôdnô abò jekawskô zjinaka òddôwô \*ě jakno "je" abò "ije". Gôdô sã tak w Chòrwacczi, Bòsni ë Czôrnogòrze a téż w niechtërnëch òbéndach zôpôdniej Serbsczi. Je téż ikawskô zjinaka, dze \*ě je dzysdniowò reprezentowóna bez "i".

Kajawsczi dialekt je rozpòmiónowóny w nordowi Chòrwacczi. Słowò "co" je òddôwóne bez "kaj". Je òn juwerny do westrzédnych sloweńsczich dialektów, nié mô równak dëbeltné lëczbë. Jać je òddôwanô jakò "e".

Czakawsczim dialektã gôdô sã z zôpôdné Chòrwacczi, òsoblëwie w Istrëji ë Dalmacczi. Słowò "co" je òddôwanë bez "ča". W nym dialekce je wiele makaroniznów (zapòżëczeń z italsczégò).

## Alfabetë

Jãzëczi z serbòchòrwacczé diasystemy mòżno zapisac łacëńsczim alfabetã abò cërylicã. Sztandardowi wersëje serbsczégò ë bòsnianégò brëkùją òbù alfabetów, a chòrwacczi blós łacëńsczi. W òbù przëpôdkach zapisënk je wnetka taczi sóm, a kôżderny znak w jednym alfabece mô swoją równoznaczënã w drëdżim (w łacënce je përznã dwaznaków). Szlach cërylicy brëkòwana w serbòchòrwacczim òstał ùsôdzony w XIX s. òb Vuka Stefanovica Karadžicia, a szlach łacëńczi òb Ljudevita Gaja.

```
A a B b C c Č č Ć ć D d Dž dž Đ đ E e F f G g H h I i J j K k
А а Б б Ц ц Ч ч Ћ ћ Д д Џ  џ  Ђ ђ Е е Ф ф Г г Х х И и Ј ј К к
```

```
L l Lj lj M m N n Nj nj O o P p R r S s Š š T t U u V v Z z Ž ž
Л л Љ  љ  М м Н н Њ  њ  О о П п Р р С с Ш ш Т т У у В в З з Ж ж
```

## Òbaczë téż

* Jãzëczi swiata
* Serbsczi jãzëk
* Chòrwacczi jãzëk
* Bòsniacczi jãzëk

## Bùtnowé lënczi

 **Commons: Serbòchòrwacczi jãzëk** – Zbiérk òdjimków na Wikimedia Commons

* Serbòchòrwackô Wikipedijô
* Ùczbë serbòchòrwacczich dialektów pò kaszëbskù