# Ùkrajina

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

| Ùkrajina *Україна* |
| --- |
|  Fana |  Herb |
| *Mòtto: (ukr.) Воля, Злагода, Добро* |
| *Himn: Szcze ne wmerla Ukrajina* |
|  |
| Òficjalny jãzëk | ùkrajińsczi |
| Stolëca | Czijew |
| Fòrma państwa | repùblika |
| Prezydeńt | Wołodymyr Zełensczi |
| Premiéra | Julija Swyrydenko |
| Data ùsadzeniô | 24 zélnika 1991 |
| Wiéchrzëzna % wòdë | 603 700 km² 12% |
| Lëdztwò (2007) | 45 830 000 |
| Dëtk | hrywna (UAH) |
| Czasowô cona | UTC +2 |
| Nôrodné swiãto | 24 zélnika |
| Kòd ISO 3166 | UA |
| Internet | .ua |
| Aùtowi kòd | UA |
| Telefón | 380 |

 |

**Ùkrajina** (ùkr. *Україна*) – państwò w pòrénkòwi Eùropie. Jegò lëdztwò skłôdô 42 mln 965 tës. òsób (stój na lëstopadnik 2014 rokù, bez teritorium Krimu), wiéchrzëzna – 603 628 km². Na nordze greńczë z Biôłorusją, na zôpadze z Pòlską, Słowacką i Wãgrama, na pôłniowim zôpadze z Rumùńską i Mòłdawską, na pòrénkù i nordowim pòrénkù – z Ruską. Na pôłnim i pôłniowim pòrénkù Ùkrajina mô przëstãp do Czôrnégò i Azowsczégò Mòrza.

Ùkrajina dzeli sã na 24 òbwodë, Aùtonomiczną Repùblikã Krim i dwa gardë z osoblëwim statusã: Czijew (stolëca i nôwiãkszi gard) i Sewastopòl. Ùkrajina jawi sã parlamentarno-prezydencką repùbliką. Głównym òrganã państwòwi władzë je Nôwëższô Radzëzna Ùkrajinë (ùkr. *Верховна рада України*), a głową państwa – prezydent.

Wedle òglowégò spisënkù z 2001 Ùkrajińcë skłôdają 77,8% lëdztwa. Ùkrajinã zamieszkiwają téż m.jin. Rëskòwie (17,3% mieszkańców), Biôłorusënowie (0,6%), Mòłdawiónë (0,5%), Pòlôszë (0,3%). Wiãkszosc lëdztwa słëchô do chrzescyjańsczich kòscołów wschòdnégò òbrządkù – prawòsławiô i grekòkatolëcëzmù.

Państwòwim jãzëkã je ùkrajińsczi. W rezultace pôrãsetlatny rusëfikacje we wschódnëch i pôłniowëch òbwodach baro rozkòscerzony je rusczi jãzëk.

## Geògrafiô

Ùkrajina to drëdżé nôwiãkszé państwò w Eùropie pòdług miarë wiérzchù – 603 628 km², a òbczasã téż nôwiãkszé państwò, chtërno całowno leżi w Eùropie. Na swiece Ùkrajina zajimô 45. plac pòdług rozległoscë ji wiérzchù. Całownô długòsc grańcë Ùkrajinë to 6992 km. Nôwiãkszą górą Ùkrajinë je *Gowerła*.

Krajné pùńktë Ùkrajinë:

* Północny – sedlëszcze Grémiacz w czernihowsczim òbwodze.
* Pôłniowi – gard Foros na Krimie.
* Zôpadny – wies Solomònowò w zakarpacczim òbwodze.
* Wschodni – wies Raniô Zôria w ługańsczim òbwodze.

## Òbaczë téż

* Biôłorus
* Ruskô

## Przëpisë

## Bùtnowé lënczi

 **Commons: Ùkrajina** – Zbiérk òdjimków na Wikimedia Commons

* Atlas Ùkrajinë na Wikimedia Commons

| Państwa w Eùropie |
| --- |
| Albańskô | Andorra | Aùstriô | Belgijskô | Biôłorus | Bòsnijô ë Hercegòwina | Bùlgarskô | Chòrwackô | Cyper | Czeskô Repùblika | Czôrnogóra | Dëńskô | Estóńskô | Fińskô | Francëjô | Greckô | Irlandëjô | Islandëjô | Italskô | Lëtewskô | Liechtenstein | Luksembùrskô | Łotewskô | Madżarskô | Malta | Miemieckô | Mòłdawskô | Mònakò | Néderlandzkô | Nordowô Macedoniô | Norweskô | Pòlskô | Pòrtugalskô | Rumùńskô | Ruskô | San Marino | Serbskô | Sloweńskô | Słowackô | Szpańskô | Szwajcarskô | Szwedzkô | Tëreckô | Ùkrajina | Watikan | Wiôlgô Britanijô |
| **Zanôléżné teritoria:** Alandsczé òstrowë | Farersczé òstrowë | Gibraltar | Grenlandzkô | Guernsey | Jersey | Man | Svalbard |
| **Ògrańczoné ùznanié:** Kòsowò | Pòdniéstrze |