Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Süveyş kanalı

**Süveyş kanalı** (arapça قناة السويس‎‎ – *Qanā as-Suways*) - Aq ve Qırmızı deñizlerni bağlağan ve Avropanı Asiyağa qoşuluvnıñ eñ qısqa yolu ile imkân yaratqan Mısırdaki gemi yaldav kanalı. Kanal, 1869 senesi qasım aynıñ 17-sinde açılğan edi. O, şimalde Port Said ve cenüpte Süveyş arasında keçe. Kanalnıñ başlanğıç uzunlığı 162,5 km, terenligi ise - 8 m. 2010 senesine qadar Süveyş kanalınıñ uzunlığı, 193,30 km edi, terenligi - 24 m, keñiligi ise - 205 m. O, dünyadaki eñ çoq yüklü olğan halqara deñiz gemi yaldav hattıdır. Kanalnıñ şlüzi yoq: deñiz suvu, Qırmızı deñizden kanal ile Büyük Albav gölüne aqqanınen beraber buvlanğan suvnı deñiştire. Aq deñiz ve Büyük Albav gölü arasında aqıntı yoq. Kanal, Mısır Arap Cumhuriyetiniñ mülkiyeti olıp Suez Canal Authority devlet şirketi tarafından idare etile. Kanal boyunca gemi yaldavı resmiy tarzda bütün devletlernen açıq olıp Süveyş kanalı aqqında şartnamenen idare etile, lâkin bazı allarda gemilerniñ keçüvi saylama tarzda ya da bütünley yasaq etile.
# Büyük Sahra

Büyük Sahra
**Büyük Sahra** (arapça الصحراء الكبرى‎ – *aṣ-ṣaḥrā´ al-kubrā*) – dünyanıñ eñ büyük sıcaq sahrası olıp, Afrikanıñ şimalinde, qıtanıñ ortası ile şimalini qaplağan 9 000 000 km² büyükliginde balaban bir sahradır. Eñ büyük suvuq sahra ise Antarktidadır.
# Atlantik okean

Atlantik Okean

**Atlantik okean** – Tınç okeandan soñ eñ büyük ekinci okeandır. Bir zamanlar bir parça olğan qıtanıñ bölüngeninen meydanğa kelgen olıp, Avropa ve Afrikanı Amerika qıtasından ayıra. Yan deñizlerinen beraber (Aq deñiz, Şimaliy deñiz ve Baltik deñiz) 106,2 mln. km² meydanlıqqa saip olıp, yer yüzüniñ beşte bir meydanlığını qaplay.

3314 m ortalama terenligi bulunğan okeannıñ eñ teren noqtası Puerto Riko çuqurıdır (9219 m). Ayrıca dünyanıñ eñ uzun okean dağ sırası olğan Orta Atlantik sırtı bu okeanda buluna.