# سەردەمی ئێدۆ

**سەردەمی ئێدۆ** (江戸時代- ئێدۆ جیدای) یان  **سەردەمی تۆکوگاوا** (徳川時代, تۆکوگاوا جیدای) سەردەمێکی دەرەبەگایەتی بوو لە ژاپۆن لە ١٦٠٣ بۆ ١٨٦٧ کە لەو سەردەمە ژاپۆن لەژێر فەرمانڕەوایەتی تۆکوگاوا بوو کە ماوەکەی دەکاتە سێ سەد ساڵ، سەردەمی ئێدۆ دوای شکستی سەردەمی سێگۆکو دروست بوو کە سەردەمێکی شکست خواردوو بوو، لە سەردەمی ئێدۆدا باری ئابووری وڵات لە گەشەسەندن دابوو، وە دووبارە داڕشتنەوەی سیاسەتی کۆمەڵایەتی و دووربوون لە ھەر سیاسەتێکی دەرەکی، جێگیربوونی باری دانیشتووان، گەشەسەندنی ئاشتی و ھوونەر و چاندی وڵات، وە زنجیرە فەرمانڕەواییەکە بە فەرمی لە ئێدۆ دامەزرابوو (ئێدۆ لە ئەمڕۆدا تۆکیۆیە) لە ٢٤ی ئازاری ١٦٠٣ لەلایەن شۆگن تۆکوگاوا لێیاسو.

ھەرچۆنێک بێت سەردەمەکە کۆتایی پێھات کاتێک ئیمپڕاتۆر مێیجی دەستی بە چاکسازییەکانی کرد و لە ٣ی ئایاری ١٨٦٨ وڵاتی گەڕاندەوە بۆ بارودۆخی پێشووتر و سەردەمی ئیمپڕاتۆری، ئەمەش بووە کۆتایی و کەوتنی سەردەمی ئێدۆ.

## سەرچاوەکان

* بەشداربووانی ویکیپیدیا، «Edo period»، ویکیپیدیای ئینگلیزی. سەردان لە ٣٠ی ئەیلوولی ٢٠٢١.

* Birmingham Museum of Art (٢٠١٠)، *Birmingham Museum of Art : guide to the collection*، Birmingham, Alabama: Birmingham Museum of Art، ژپنک ٩٧٨-١-٩٠٤٨٣٢-٧٧-٥
* Beasley، William G. (١٩٧٢)، *The Meiji Restoration*، Stanford, California: Stanford University Press، ژپنک ٠-٨٠٤٧-٠٨١٥-٠
* Diamond، Jared (٢٠٠٥)، *Collapse: How Societies Choose to Fail or Succeed*، New York, N.Y.: Penguin Books، ژپنک ٠-١٤-٣٠٣٦٥٥-٦
* Frédéric، Louis (٢٠٠٢)، *Japan Encyclopedia*، Harvard University Press Reference Library، Belknap، ژپنک ٩٧٨٠٦٧٤٠١٧٥٣٥
* Flath، David (٢٠٠٠)، *The Japanese Economy*، New York: Oxford University Press، ژپنک ٠-١٩-٨٧٧٥٠٤-٠
* Gordon، Andrew (٢٠٠٨)، *A Modern History of Japan: From Tokugawa Times to Present* (چاپی Second)، New York: Oxford University press، ژپنک ٩٧٨-٠-١٩-٥٣٣٩٢٢-٢، لە ڕەسەنەکە لە ٦ی شوباتی ٢٠١٠ ئەرشیڤ کراوە، لە ٢ی تشرینی یەکەمی ٢٠٢١ ھێنراوە
* Hall، J.W.؛ McClain، J.L. (١٩٩١)، *The Cambridge History of Japan*، The Cambridge History of Japan، Cambridge University Press، ژپنک ٩٧٨٠٥٢١٢٢٣٥٥٣
* Iwao، Nagasaki (2015). «Clad in the aesthetics of tradition: from kosode to kimono». لە Jackson، Anna (ed.). *Kimono: the art and evolution of Japanese fashion*. London: Thames & Hudson. لاپەڕە ٨–١١. ژپنک ٩٧٨٠٥٠٠٥١٨٠٢١. OCLC ٩٩٠٥٧٤٢٢٩.
* Jackson، Anna (2015). «Dress in the Edo period: the evolution of fashion». لە Jackson، Anna (ed.). *Kimono: the art and evolution of Japanese fashion*. London: Thames & Hudson. لاپەڕە ٢٠–١٠٣. ژپنک ٩٧٨٠٥٠٠٥١٨٠٢١. OCLC ٩٩٠٥٧٤٢٢٩.
* Jansen، Marius B. (٢٠٠٢)، *The Making of Modern Japan* (چاپی Paperback)، Belknap Press of Harvard University Press، ژپنک ٠-٦٧٤-٠٠٩٩١-٦
* Lewis، James Bryant (٢٠٠٣)، *Frontier Contact Between Choson Korea and Tokugawa Japan*، London: Routledge، ژپنک ٠-٧٠٠٧-١٣٠١-٨
* Longstreet، Stephen؛ Longstreet، Ethel (١٩٨٩)، *Yoshiwara: the pleasure quarters of old Tokyo*، Yenbooks، Rutland, Vermont: Tuttle Publishing، ژپنک ٠-٨٠٤٨-١٥٩٩-٢ `{{citation}}`: زیاتر لە یەک دانە لە `|بەستەری نووسەر2=` و `|بەستەری نووسەر=` دیاری کراوە (یارمەتی)
* Seigle، Cecilia Segawa (١٩٩٣)، *Yoshiwara: The Glittering World of the Japanese Courtesan*، Honolulu, Hawaii: University of Hawaii Press، ژپنک ٠-٨٢٤٨-١٤٨٨-٦
* Totman، Conrad (٢٠٠٠)، *A history of Japan* (چاپی 2nd)، Oxford: Blackwell، ژپنک ٩٧٨٠٦٣١٢١٤٤٧٢

## بەستەرە دەرەکییەکان

* دەروازەی ژاپۆن
* دەروازەی مێژوو