Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ڕیچارد نیکسۆن

| ڕیچارد نیکسۆن |
| --- |
|  |
| Richard Nixon  |
| لەدایکبوون | Richard Milhous Nixon  ٩ی کانوونی دووەمی ١٩١٣  Yorba Linda  |
| مەرگ | ٢٢ی نیسانی ١٩٩٤  (٨١ ساڵ ژیاوە) مانھاتن  |
| گۆڕ | Richard Nixon Presidential Library and Museum  |
| زانکۆ | * Whittier College
* Duke University
* Duke University School of Law
* Whittier High School
* Fullerton Union High School
 |
| پیشە | سیاسەتوان، ئەفسەری سەربازی، پارێزەر، خوودژیاننامەنووس، کەسایەتی دەوڵەت، دادوەر  |
| حیزب | پارتی کۆماری  |
| ھاوسەر | Pat Nixon  |
| مناڵ | Tricia Nixon Cox، Julie Nixon Eisenhower  |
| باوان | * Francis A. Nixon
* Hannah Milhous Nixon
 |
| خێزان | Donald Nixon، Edward Nixon  |
| خەڵاتەکان | * American Campaign Medal
* Asiatic-Pacific Campaign Medal
* World War II Victory Medal
* Cavaliere di Gran Croce Ordine al Merito della Repubblica Italiana (١٩٨٨)
* کەسایەتیی ساڵ (١٩٧١)
* کەسایەتیی ساڵ (ھێنری کیسینجەر، ١٩٧٢)
* National Defense Service Medal
* Armed Forces Reserve Medal
* Commendation Medal
* Ellis Island Medal of Honor
* Order of Merit of the Italian Republic
* Nishan-e-Pakistan
* Navy and Marine Corps Commendation Medal
 |
| واژوو |
|  |
| پلە | ئەندامی ئەنجومەنی نوێنەرانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا (١٩٤٧–١٩٥٠)، سەرۆک کۆماری ویلایەتە یەکگرتووەکان (١٩٦٩–١٩٧٤)، جێگری سەرۆک کۆماری ویلایەتە یەکگرتووەکان (١٩٥٣–١٩٦١)، ئەندامی ئەنجومەنی پیرانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا (١٩٥٠–١٩٥١)، ئەندامی ئەنجومەنی پیرانی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا (١٩٥١–١٩٥٣)، President-elect of the United States (١٩٦٨–١٩٦٩)، سەرۆک  |
| Rank | lieutenant commander (–١٩٤٦)، captain 3rd rank  |
| لق | ھێزی دەریاییی ویلایەتە یەکگرتووەکان (١٩٤٢–١٩٤٦)  |

**ڕیچارد نیکسۆن** (بە ئینگلیزی: Richard Nixon) (٩ی کانوونی دووەمی ١٩١٣ – ٢٢ی نیسانی ٢٠١٤) ٣٧ەمین سەرۆککۆماری ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا بوو لەماوەی ١٩٦٩ تاکوو ١٩٧٤. ڕیچارد نیکسۆن تاکە سەرۆککۆماری ئەمریکایە کەوازی لەپۆستەکەی ھێنابێت. ڕیچارد ٣٦ەمین جێگری سەرۆککۆماری ئەمریکابوو لەماوەی ١٩٥٣ تاکوو ١٩٦١ ئەمەش کاتێک جێگری دوایت ئایزنھاوەر بوو. جگە لەمەش ڕیچارد خزمەتی دەریاییشی ھەیە بۆ وڵاتەکەی لەماوەی شەڕی جیھانی دووەم.

## سەرچاوەکان

* ویکیپیدیای ئینگلیزی ساکار

* دەروازەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
* دەروازەی کالیفۆڕنیا
* دەروازەی ژیاننامە
* دەروازەی شەڕی سارد
* دەروازەی سیاسەت
# بارنم ڕاست بوو

| بارنم ڕاست بوو |
| --- |
| سەرناو | Barnum Was Right |
| چەشن | فیلمی بێدەنگ |
| ڕێکەوتی بڵاوکردنەوە | ٢٢ی ئەیلوولی ١٩٢٩ |
| وڵاتی بنەڕەت | ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| زمانی سەرەکی | زمانی ئینگلیزی |
| دەرھێنەر | Del Lord |
| بەرھەمھێنەر | Carl Laemmle Jr. |
| کۆمپانیای بەرھەمھێنان | یوونیڤەرساڵ پیکچەرز |
| ڕەنگ | ڕەش و سپی |
| لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە  |

**بارنم ڕاست بوو**، فیلمێکی درامای کۆمیدی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٦ی تشرینی یەکەمی ١٩٢٩ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن دێل ھێندەرسۆن بۆ کراوە.

## سەرچاوەکان
# خۆشەویستیم دەبەخشم (فیلمی ١٩٣٣)

| خۆشەویستیم دەبەخشم |
| --- |
| سەرناو | I Give My Love |
| چەشن | دراما |
| ڕێکەوتی بڵاوکردنەوە | ١٧ی تەممووزی ١٩٣٤ |
| وڵاتی بنەڕەت | ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| زمانی سەرەکی | زمانی ئینگلیزی |
| دەرھێنەر | Karl Freund |
| ئاوازدانەر | Howard Jackson |
| بەرھەمھێنەر | B. F. Zeidman |
| ڕەنگ | ڕەش و سپی |
| لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە  |

**خۆشەویستیم دەبەخشم**، فیلمێکی ڕۆمانسی و درامای ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٠١ی حوزەیرانی ١٩٣٣ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن کارڵ فرۆیند بۆ کراوە. داھاتی فیلمەکە بریتییە لە ناھات ملیۆن دۆلار.

## سەرچاوەکان
# خۆشەویستی لە خانووی بچووکدا (فیلمی ١٩٣٧)

| خۆشەویستی لە خانووی بچووکدا |
| --- |
| سەرناو | Love in a Bungalow |
| چەشن | فیلمی کۆمیدی |
| ڕێکەوتی بڵاوکردنەوە | ١ی کانوونی دووەمی ١٩٣٧ |
| وڵاتی بنەڕەت | ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| زمانی سەرەکی | زمانی ئینگلیزی |
| دەرھێنەر | Ray McCarey |
| بەڕێوەبەری وێنەگرتن | Milton Krasner |
| ڕەنگ | ڕەش و سپی |
| لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە  |

**خۆشەویستی لە خانووی بچووکدا**، فیلمێکی کۆمیدی-ڕۆمانسی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٢٧ی حوزەیرانی ١٩٣٧ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن ڕەیمۆند ب. مەککاری بۆ کراوە.

## سەرچاوەکان
# بەیانی باش، دادوەر (فیلمی ١٩٤٣)

| بەیانی باش، دادوەر |
| --- |
| سەرناو | Good Morning, Judge |
| چەشن | فیلمی کۆمیدی |
| ڕێکەوتی بڵاوکردنەوە | ٧ی ئایاری ١٩٤٣ |
| وڵاتی بنەڕەت | ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| زمانی سەرەکی | زمانی ئینگلیزی |
| دەرھێنەر | Jean Yarbrough |
| ئەکتەران | Dennis O'Keefe |
| ڕەنگ | فیلمی بە ڕەنگ |
| لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە  |

**بەیانی باش، دادوەر**، فیلمێکی کۆمیدی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٧ی ئایاری ١٩٤٣ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن جین یاربرۆ بۆ کراوە.

## سەرچاوەکان
# دڵدار بگەڕێوە (فیلمی ١٩٤٦)

| دڵدار بگەڕێوە |
| --- |
| سەرناو | Lover Come Back |
| چەشن | کۆمیدیای ڕۆمانتیک |
| ڕێکەوتی بڵاوکردنەوە | ١ی کانوونی دووەمی ١٩٤٦ |
| وڵاتی بنەڕەت | ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| زمانی سەرەکی | زمانی ئینگلیزی |
| دەرھێنەر | William A. Seiter |
| ئەکتەران | جۆرج برێنت، لوسیال باڵ |
| بەڕێوەبەری وێنەگرتن | Joseph A. Valentine |
| دیزاینەری بەرھەمھێنان | Martin Obzina |
| ئاوازدانەر | Hans J. Salter |
| کۆمپانیای بەرھەمھێنان | یوونیڤەرساڵ پیکچەرز |
| دابەشکەر | یوونیڤەرساڵ پیکچەرز |
| ڕەنگ | ڕەش و سپی |
| لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە  |

**دڵدار بگەڕێوە**، فیلمێکی ڕۆمانسی-کۆمیدی ئەمریکییە. لە ڕێکەوتی ٢١ی تەممووزی ١٩٤٦ لە ئەمریکا بڵاوکراوەتەوە، و کاری دەرھێنانی لەلایەن ویلیام ئەی. سایتەر بۆ کراوە.

## سەرچاوەکان
# ژمارەی پێوانەییی نێونەتەوەییی کتێب

ژپنکێکی ١٣ ژمارەیی
**ژپنک** کورتکراوی:(**ژمارەی پێوانەییی نێودەوڵەتیی کتێب**) (بە ئینگلیزی: ISBN International Standard Book Number) ئەم دەزگایە لە ساڵی ١٩٧٠ دامەزراوە و لە ١٩٧٢ەوە دەست بەکاربووە. یەکێک لە سیستەمە نێودەوڵەتییەکانە کە ھەموو کەسێک لە ڕێگەی ئەم ژمارەیەوە دەتوانێ زانیاری لەسەر سەرچاوەکان بەدەست بھێنێ. سەرەتا ئەم کۆدە لە ١٠ ژمارە پێک ھاتبوو و ئێستا بووە بە ١٣ ژمارە.

## پێناسە

ئەم کۆدە ١٠ یا ١٣ ژمارەیییە و بەپێی ژمارە لە چوار یا پێنج بەش پێک ھاتووە:

* ئەگەر کۆدەکە ١٣ ژمارە بێ، ژمارەیەکی ٩٧٨ یا ٩٧٩ی ھەیە؛
* چوار ژمارەی یەکەمی کۆدی (وڵات، زمان، ناوچەیەکی دیاریکراوە…) کە کتێبەکەی لێ دەردەچێت- بۆ وێنە ئێران ٠٩٦٤ و تورکیا ٠٩٧٨؛
* ژمارەی دوای ئەمیش کۆدی دەزگای بڵاوکەرەوەکەیە؛
* چوار ژمارەش تایبەتن بە کۆدی کتێبەکە،
* دوا ژمارەش ژمارەی وردبینینە.

## ژپنک لە کوردستان

لەگەڵ بوونی وەزارەتی پێوەندیدار- وەزارەتی ڕۆشنبیری- و کۆمەڵێک دەزگا و لایەنی بەرپرسی ئەم جۆرە بوارانە، ھیچ ھەوڵێک بۆ دەستەبەرکردنی ژپنک(ISBN): بۆ کتێبی کوردی بەتایبەت لە باشووری کوردستاندا نەدراوە و تەنیا ژمارەی سپاردنی کتێب لە بەڕێوەبەرێتی چاپ و بڵاوکردنەوەکانی وەزارەتی ڕۆشنبیری بەشێوەی ناوخۆ تۆمار دەکرێت.

## بەستەرە دەرەکییەکان

وێبگەی ژپنک =www.isbn%20-international.org

## سەرچاوەکان

* دەروازەی کتێب
# بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان

بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان
Internet Movie Database (IMDb)‎|  |
| چەشنی وێبگە | بنکەدراوەی سەرھێڵ بۆ فیلمەکان، زنجیرە تەلەڤیزیۆنییەکان و یاری ڤیدیۆیییەکان. |
| بەردەستە بە | ئینگلیزی |
| خاوەن | ئەمازۆن.کۆم |
| دروستکراو لەلایەن | کۆل نیدام (CEO) |
| وێبگە | imdb.com |
| ڕیزبەندیی ئەلێکسا |  45 (January 2014) |
| بازرگانی | بەڵی |
| تۆمارکردن | تۆمارکردن بۆ ئەندامان دڵخوازانەیە بۆ بەشداری لە وتووێژەکان، بۆچوونەکان، پلەپێدانەکان و دەنگدان. |
| خستنەکار | ١٧ی تشرینی یەکەمی ١٩٩٠ (١٩٩٠-١٠-17) |
| ڕەوشی ھەنووکەیی | چالاک |

**بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان** (بە ئینگلیزی: Internet Movie Database, IMDb) بنکەدراوەیەکی سەرھێڵی گەورەیە تایبەت بە فیلمەکان لە ئینتەرنێت. بەشێوەیەکی گشتی پێکھاتووە لە کۆمەڵێکی زۆر زانیاری لەبارەی ئەکتەرەکان، فیلمەکان، زنجیرە تەلەڤیزیۆنیەکان وە یاری ڤیدیۆییەکان.

لە ١ی تشرینی یەکەمی ١٩٩٠ دروستکراوە، وە لە ساڵی ١٩٩٨ەوە موڵکی کۆمپانیای ئەمازۆن.کۆمە ھەتا ئێستا.

بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان بە گرینگتری سایتی کات بەسەربردن دادەنرێت لە ئینتەرنێت، مانگانە زیاتر لە ١٠٠ میلیۆن بەکارھێنەری ھەیە، لە ٢٧ی نیسانی ٢٠١٣ ژمارەی ناونیشانەکانی گەیشتە ٢٬٥٠٣٬٧٨٣ (زنجیرەی دراماکان دەگرێتەوە) وە زانیاری دەربارەی ٥٬١٩٢٬٤٩٣ کەس وە ٤٣ میلیۆن بەکارھێنەر لە سایتەکە.

## ئامارەکان

تا کانوونی یەکەمی ٢٠١٩، ئامارەکانی ماڵپەڕەکە بەمشێوەیەبوون:

| جۆر | ژمارە |
| --- | --- |
| فیلمی درێژ | ٥٣٨٬٣٥٣ |
| کورتە فیلم | ٧١٥٬٧٩٩ |
| زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی | ١٧٥٬٩٤٢ |
| ئەڵقەی تەلەڤیزیۆنی | ٤٬٥٠١٬٥٠٣ |
| فیلمی تەلەڤیزیۆنی | ١٢٠٬٣٨٤ |
| تیڤی سپێشەڵ | ٢٦٬٧٠٤ |
| کورتە زنجیرەی تەلەڤیزیۆنی | ٢٨٬٦٩٦ |
| کورتە بەرھەمی تیڤی | ١١٬٧١٥ |
| ڤیدیۆ | ٢٤٩٬٥٢٥ |
| یاری ڤیدیۆیی | ٢٤٬٧٣٢ |

## سەرچاوەکان

* دەروازەی بی بی سی
* دەروازەی ئینتەرنێت
* دەروازەی کایەی ڤیدیۆیی
* دەروازەی شانشینی یەکگرتوو
* دەروازەی تەلەڤیزیۆن
* دەروازەی فیلم
* دەروازەی کۆمپانیا
# گۆڕێک بدۆزەوە

گۆڕێک بدۆزەوە|  |
| چەشنی وێبگە | بنکەدراوەی ئۆنڵاین |
| بەردەستە بە | ئینگلیزی |
| خاوەنەکان | جیم تیمپتن (١٩٩٥–٢٠١٣) Ancestry.com (٢٠١٣–ئێستا) |
| دەستکاریکەر | جیم تیمپتن |
| وێبگە | www.findagrave.com |
| ڕیزبەندیی ئەلێکسا |  ٥٬٢٣١ (تشرینی یەکەمی ٢٠١٨) |
| بازرگانی | بەڵێ |
| تۆمارکردن | ئارەزوومەندانەیە |
| خستنەکار | ١٩٩٨ |
| ڕەوشی ھەنووکەیی | چالاک |

**گۆڕێک بدۆزەوە** (بە ئینگلیزی: Find a Grave) وێبگەیەکی ئەمریکییە کە ڕێگە بە خەڵکی دەدات کە بگەڕێن و زیادبکەن لە بنکەدراوەیەکی سەرھێڵ کە تۆماری گۆڕستانەکانی تێدایە. وێبگەکە لەژێر دەستی Ancestry.com دایە.

وێبگەکە وێنەی دیجیتاڵی پێدەگات کە وێنەکان کێلی گۆڕەکانن لە شوێنی ناشتنیان، کە لەلایەن خێرخوازانەوە ئەگیرێت لە گۆڕستانەکانەوە. گۆڕێک بدۆزەوە پاشان وێنەکە لە وێبگەکەیان بڵاوئەکاتەوە.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

* وێبگەی فەرمی

* دەروازەی ئینتەرنێت
* دەروازەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
# ئەکتەر

| ئەکتەر |
| --- |
|  |
| لقی | performing artist، creative and performing artist |
| بواری پیشە | نواندن |
| Patron saint | Genesius of Rome |
| پۆلی پیشەیی (ISCO-08) | 2655 |
| EntitySchema for this class | Entity schema not supported yet (E25) |
| پۆلی پیشەیی (ISCO-88) | 2455، 2655 |
| پۆل بۆ پۆلە هاوناوەکان |  |
| لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە  |

**ئەکتەر** یان **ڕۆڵگێڕ** یان **نواندنکار** (زاراوەی یۆنانی: ὑποκριτής hupokritḗs)، ئەکتەر بە واتای وشەیی **کەسێک کە وەڵام دەداتەوە**. بریتییە لە کەسێک کە ڕۆڵێک بەرجەستە دەکات لە بەرنامەیەکی تەلەڤیزیۆنی یاخود لە شانۆیەک یان لە فیلمێک، لێکدانەوەی ئەکتەر بۆ ڕۆڵێکی ھونەری نواندن، پەیوەندی بەو ڕۆڵەوە ھەیە کە دەیگێڕێت جا چ لەسەر بنەمای کەسێکی ڕاستەقینە بێت یان کارەکتەرێکی خەیاڵی. ھەروەھا دەتوانرێت ئەمە بەھۆی بەکارھێنانی پەڕتووکەکان لە شانۆکاندا بەکارببرێت یان سوود وەرگرتن لە ڕۆمان و چیرۆکە ھەڵبەستراو و ڕاستەقینەکان، تەنانەت ھەندێک کات ئەکتەر خۆی ڕۆڵی تێدا دەگێڕێت بە جۆرێک ئەو بەشەی لە شانۆکەدا نمایش دەکرێت ئەکتەر خۆی چیرۆکەکەی بۆ دروست دەکات بەپێی جۆری ھونەری ئەزموونی ئەکتەرەکە.

## مێژوو

نەخشەیەک بۆ شانۆیەکی ئەلیزابێسی، ١٥٩٦.
یەکەم نواندنی ناسراو لە مێژووی مرۆڤایەتیدا نزیکەی ساڵی ٥٣٤ پێش زایین بوو، کاتێک نواندنکاری یۆنانی تێسپیس لە شانۆی دیۆنیسۆس ھەنگاوی نا و بە ڕۆڵی کەسایەتییەک لە شانۆگەرییەک یان چیرۆکێکدا قسەی کرد. پێش سەردەمی کاری تێسپیس، سەما و گۆرانی ڕێگاکانی دەربڕینی چیرۆکە یۆنانییەکان بوون. نواندنکارە پیاوەکان لە شانۆی یۆنانی کۆندا سێ جۆر درامایان پێشکەش دەکرد: تراژیدیا و شانۆگەریی کۆمیدی و شانۆگەریی ساتیری. شانۆی ڕۆژاوایی پەرەی سەند و بە شێوەیەکی بەرچاو فراوان بوو لەژێر دەسەڵاتی ڕۆمانەکاندا. شانۆی ڕۆمای کۆن شێوازێکی ھونەریی گەشەسەندوو و ھەمەجۆر بوو، لە فیستیڤاڵە ڕۆمانییەکانی شانۆی سەر شەقام و سەمای ڕووت و یارییە ئەکرۆباتییەکانەوە دەستی پێ دەکرد، تاوەکوو نمایشی کۆمیدیای بارودۆخ و تراژیدیای وردی زارەکی.

### سەدەی بیستەم

شانۆکان و سینەماکان و تەلەڤیزیۆن لە شەستەکانی سەدەی بیستەمدا دەرکەوتن. و شێوازێکی ڕێکخراوتریان وەرگرت، و ئەو ئەکادیمیایانە دەرکەوتن کە بنەماکانی ھونەری نواندن فێر دەکەن و بەھرەمەندان و ئەو کەسانەی ئارەزووی بەشداری لە کاری ھونەریدا دەکەن پەروەردە دەکەن بە شێوەیەکی ئەکادیمیی ڕێکخراو کە بە بڕوانامەی فەرمیی باوەڕپێکراو دانپێدانراون. سەندیکا و یەکێتی و کۆمەڵەکانی نواندنکاران دەرکەوتن بۆ پاراستنی مافی نواندنکاران لە کۆمەڵگەدا و پشتیوانی لەوانە دەکەن کە بەھۆی پیرییەوە خانەنشین دەبن، ھەروەھا بڕیار لەسەر کێشە و ململانێکان دەدەن کە لە نێوان ئەندامانی پیشەسازیی سینەما یان شانۆ و لایەنەکانی تردا ڕوو دەدەن. نواندنکاران لە دیارترین ئەستێرە و ھونەرمەندانی کۆمەڵگەن لە زۆربەی وڵاتانی جیھانی شارستانیدا.

## سەرچاوەکان

* دەروازەی شانۆ
* دەروازەی فیلم
* دەروازەی ئەنیمەیشن
* دەروازەی تەلەڤیزیۆن
* دەروازەی ھۆڵیوود
* دەروازەی خەیاڵی زانستی
* دەروازەی بۆڵیوود
* دەروازەی ڕادیۆ
# ٨ی ئازار

بۆ ڕۆژی جیھانی ژنان، کرتە لە بەستەرەکە بکە.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| << | ئازار | >> |
| ی | د | س | چ | پ | ھ | ش |
| 0١ | 0٢ | 0٣ | 0٤ | 0٥ | 0٦ | 0٧ |
| 0٨ | 0٩ | ١٠ | ١١ | ١٢ | ١٣ | ١٤ |
| ١٥ | ١٦ | ١٧ | ١٨ | ١٩ | ٢٠ | ٢١ |
| ٢٢ | ٢٣ | ٢٤ | ٢٥ | ٢٦ | ٢٧ | ٢٨ |
| ٢٩ | ٣٠ | ٣١ |   |
| **٢٠٢٦** |

**٨ی ئازار** ٦٧ەم ڕۆژی ساڵە (٦٨ەم لە ساڵە پڕەکاندا) لە ڕۆژژمێری زایینی؛  ٢٩٨ ڕۆژی ماوە بۆ کۆتاییی ساڵ.

## ڕووداوەکان

## لەدایک بوونەکان

* ١٨٠٤ - ئالڤان کلارک، دروستکەری تەلەسکۆب و گەردوونناسی ئەمریکی.(مردن ١٨٨٧)

## مردنەکان

* ١٨٦٨ - ھێکتۆر بێرلیۆز ئاوازدانەری فەڕەنسی. (لەدایکبوون ١٨٠٣)

## بۆنە و ئاهەنگەکان

* ڕۆژی جیھانی ژنان، یان ڕۆژی دایک (لە ڕۆژھەڵاتی ئەورووپا، ڕووسیا و بەرەی سۆڤێتیی پێشوو)
* شۆڕشی ٨ی ئازاری سوریا

---

* دەروازەی ڕۆژژمێر
* دەروازەی کات
# ٢٦ی تشرینی یەکەم

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| << | تشرینی یەکەم | >> |
| ی | د | س | چ | پ | ھ | ش |
|  |  |  |  | 0١ | 0٢ | 0٣ |
| 0٤ | 0٥ | 0٦ | 0٧ | 0٨ | 0٩ | ١٠ |
| ١١ | ١٢ | ١٣ | ١٤ | ١٥ | ١٦ | ١٧ |
| ١٨ | ١٩ | ٢٠ | ٢١ | ٢٢ | ٢٣ | ٢٤ |
| ٢٥ | ٢٦ | ٢٧ | ٢٨ | ٢٩ | ٣٠ | ٣١ |
| **٢٠٢٦** |

**٢٦ی تشرینی یەکەم** ٢٩٩یەم ڕۆژی ساڵە (٣٠٠ەم لە ساڵە پڕەکاندا) لە ڕۆژژمێری زایینی؛  ٦٦ ڕۆژی ماوە بۆ کۆتاییی ساڵ.

## ڕووداوەکان

## لە دایکبوونەکان

## مردنەکان

## بۆنەکان

## بەستەری دەرەکی

---

* دەروازەی ڕۆژژمێر
* دەروازەی گەردوون
* دەروازەی کات
# ئۆھایۆ

| ئۆھایۆ |
| --- |
| بە ئینگلیزی: State of Ohio |
|  |
| بەشێکە لە | ویلایەتەکانی ڕۆژاوای ناوەڕاستی ئەمریکا، ویلایەتە یەکگرتووە پێکلکاوەکان |
| دامەزران | ١ی ئازاری ١٨٠٣ |
| ناو بە زمانی فەرمی | Ohio |
| ناسناو | The Buckeye State |
| کورتەناو | OH |
| ئەرشیڤەکان لە | Ohio History Center |
| ناونراوە لەدوای | Ohio |
| ناسناوی خەڵک | Ohioan، Ohajec، Ohajka |
| زمانی فەرمی | بێ نرخ |
| سروودی نیشتمانی | Beautiful Ohio |
| دروشم بە کوردی | With God, all things are possible |
| دروشم | With God, all things are possible، Ohio. Find It Here. |
| کیشوەر | ئەمریکای باکوور |
| وڵات | ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| پایتەخت | کۆڵومبس، ئۆھایۆ |
| دابەشکاریی کارگێڕی | ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| ناوچەی کاتی | ناوچەی کاتی ڕۆژھەڵات، ئەمریکا/نیویۆرک |
| پۆتانی شوێن | ٤٠°٣٠′٠″N ٨٢°٣٠′٠″W |
| Coordinates of geographic center | ٤٠°١٧′١٠″N ٨٢°٤٧′٣٧″W |
| Coordinates of easternmost point | ٤٠°٠′٠″N ٨٠°٣١′٠″W |
| Coordinates of northernmost point | ٤٢°١٩′٣٨″N ٨٠°٣١′١١″W |
| Coordinates of southernmost point | ٣٨°٢٤′١٢″N ٨٢°٣٣′٤″W |
| Coordinates of westernmost point | ٣٩°٦′٢٠″N ٨٤°٤٩′١٣″W |
| بەرزترین خاڵ | Campbell Hill |
| نزمترین خاڵ | Ohio |
| نووسینگەی بەڕێوەبردن | Governor of Ohio |
| سەرۆک | Mike DeWine |
| دەسەڵات | State of Ohio |
| ئەنجومەنی یاسادانەر | Ohio General Assembly |
| دەسەڵاتی دادوەری باڵا | Supreme Court of Ohio |
| ئەندامی | Ohio River Valley Water Sanitation Commission |
| دانیشتووان | ١١٬٧٩٩٬٤٤٨ |
| بەرزی لە ئاستی دەریا | ٢٦٠ مەتر |
| خوشکەشارەکان | بوێنس ئایریس، پارێزگای سایتاما، Jalisco |
| دەقی بنەڕەتی | Ohio Constitution of 1851 |
| زمانەکان | پێنسیلڤانیای ئەڵمانی |
| ڕووبەر | ١١٦٬٠٩٦٫٠ کیلۆمەتر چوارگۆشە |
| وێبگە |  |
| Official map URL |   |
| ھاشتاگ | Ohio، ohio |
| وەسفی ئاڵا | flag of Ohio |
| مۆر (نیشانە) | Seal of Ohio |
| ھێمای فەرمی | Cardinalis cardinalis |
| ئابووری بابەت | economy of Ohio |
| دیمۆگرافیای بابەت | demographics of Ohio |
| ئاستی زوومکردنی نەخشەی شەقامی کراوە | 7 |
|  |
| لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە  |

شوێنی ئۆھایۆ لەسەر نەخشەی ئامریکا
**ئۆھایۆ** (بە ئینگلیزی: Ohio) ویلایەتێکە لە ناوچەی ڕۆژاوای ناوەڕاست و دەریاچە گەورەکانی ئەمریکا. ئۆھایۆ لە ٥٠ ویلایەتی ئەمریکادا لە پلەی سێیەمی گەورەترین و حەوتەمی ژمارەی دانیشتوواندایە و لە پلەی ١٠ی چڕترینی دانیشتوواندایە. پایتەختی ویلایەتەکە و گەورەترین شاری کۆلۆمبۆسە.

ئەم ویلایەتە ناوی خۆی لە ڕووباری ئۆھایۆ وەرگرتووە. ناوەکە لە وشەی ئیرۆکوای "ئۆھێ-یۆ" وەرگیراوە، بە واتای "ڕووباری مەزن" یان "کانی مەزن". لە خاکی باکووری ڕۆژاوا دابەشکرا و وەک ١٧ھەمین ویلایەت لە یەکێتییەکە وەرگیرا (و یەکەم ویلایەت بەپێی یاسای باکووری ڕۆژاوا) لە یەکەمی ئازاری ١٨٠٣. ئۆھایۆ لە مێژوودا بە "ویلایەتی باکای" ناسراوە دوای دارەکانی قەستەنەی ئەسپەکانی ئۆھایۆ و خەڵکی ئۆھایۆ بە "باکای" ناسراون.

حکوومەتی ئۆھایۆ لە دەسەڵاتی جێبەجێکردن پێکدێت، کە پارێزگار سەرۆکایەتی دەکات؛ لقی یاسادانان کە ئەنجومەنی گشتی ئۆھایۆ لەخۆدەگرێت؛ دەسەڵاتی دادوەری لەلایەن دادگای باڵای ویلایەتەوە سەرۆکایەتی دەکرێت. ئۆھایۆ خاوەنی ١٦ کورسی ئەنجومەنی نوێنەرانی ئەمریکایە. بە پێگەی خۆی وەک ویلایەتی سوینگ و پێشەنگی ھەڵبژاردنە نیشتمانییەکان ناسراوە. شەش کەس لە دانیشتووانی ئەو ویلایەتە بۆ پۆستی سەرۆککۆماری ئەمریکا ھەڵبژێردراون.

## سەرچاوەکان

* دەروازەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
* دەروازەی جوگرافیا
# ھۆڵیوود (کالیفۆڕنیا)

واژوو یان لۆگۆی ھۆلیوود کەپێیوەی دەناسرێتەوە
**ھۆلیوود** (بەئینگلیزی:Hollywood) مەڵبەندێکە یان ناوچەیەکە دەکەوێتە شاری لۆس ئانجلەس لە ویلایەتی کالیفۆرنیا لە ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا، ئەم مەڵبەندە تایبەتە بە دەرھێنانی فیلم و ھۆکاری ناسراوی مەڵبەندی مێژوویی سینەمای جیھانییە و ژیانی زۆرێ لەھوونەرمەندە ناسراوەکانی نێو دراما و فیلمەکان لەوشوێنە، ساڵانەش چەندین گەشتیار ڕوو لەو ناوچەیە دەکەن. ھۆلیوود بەمانای (دارستانی پیرۆز) دێت.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

* دەروازەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
* دەروازەی فیلم
* دەروازەی کالیفۆڕنیا
* دەروازەی ھۆڵیوود
* دەروازەی جوگرافیا
* دەروازەی ھونەرەکان
# ھاری بیومۆنت

**ھاری بیومۆنت** (لەدایکبووی ١٠ی شوباتی ١٨٨٨ - کۆچی دوایی ٢٢ی کانوونی یەکەمی ١٩٦٦) دەرھێنەرێکی سینەمایی ئەمریکی بوو، لە ساڵی ١٩١٥ ھەتا ١٩٥٨ چالاک بوو.

## سەرچاوەکان

* دەروازەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
* دەروازەی ژیاننامە
* دەروازەی ھۆڵیوود
# فرانک بۆرزەیج

| فرانک بۆرزەیج |
| --- |
| بە ئینگلیزی: Frank Borzage |
|  |
| لەدایکبوون | ٢٣ی نیسانی ١٨٩٤ سەڵت لەیک ستی، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| مردن | ١٩ی حوزەیرانی ١٩٦٢(١٩٦٢-٠٦-١٩) (٦٨ ساڵ ژیاوە) ھۆڵیوود (کالیفۆڕنیا)، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| ھۆی مەرگ | شێرپەنجە |
| شوێنی ناشتن | Forest Lawn Memorial Park |
| زمانی زگماکی | زمانی ئینگلیزی |
| زمانەکانی ئاخاوتن | زمانی ئینگلیزی |
| زمانی نووسین | زمانی ئینگلیزی |
| کارە کۆکراوەکان | مۆزەخانەی ھونەری مۆدێرن |
| خەڵاتەکان | خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین دەرھێنەر، Academy Award for Best Director (Dramatic Picture)، ئەستێرە لەسەر ڕێڕەوی ناوبانگ لە ھۆلیوود |
| پاڵێوراوە بۆ | خەڵاتی ئۆسکار بۆ باشترین دەرھێنەر، Academy Award for Best Director (Dramatic Picture) |
| دۆخی مافەکانی لەبەرگرتنەوە | ئەو کارانەی کە لە مافی چاپکردن و بڵاوکردنەوە پارێزراون |
| لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە  |

**فرانک بۆرزەیج** (بە ئینگلیزی: Frank Borzage) دەرھێنەرێکی ئەمریکی بوو کە دوو جار خەڵاتی ئۆسکاری باشترین دەرھێنەری بەدەست ھێناوە و بە فیلمە ڕۆمانسییەکانی ناسراوە، لەوانە «حەوتەم بەھەشت» (١٩٢٧).

## سەرچاوەکان

* دەروازەی فیلم
* دەروازەی ھۆڵیوود
* دەروازەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
* دەروازەی ژیاننامە
# پابست

| پابست  |
| --- |
|  |
| لەدایکبوون | ٢٥ی ئاب ١٨٨٥ ڕاودنیز، نەمسا |
| مەرگ | ٢٩ی ئایار ١٩٦٧ ڤیێنا، نەمسا |
| پیشە | دەرھێنەر، فیلمنامەنوون، بەرھەمھێنەر، ئێدیتۆر |
| چالاکبوون | ١٩٠١–١٩٥٧ |
| خاوەنکار | بۆکسی پاندۆرا |

**گیۆرگ ڤیلھیم پابست** (١٨٨٥–١٩٦٧) دەرھێنەر، فیلمنامەنووسی نەمسایی و ئەڵمانییە. پابست بە یەکێک لە کاریگەرترین و بەناوبانگترین دەرھێنەرانی سینەمای ئەڵمانی و نەمسایی پێناسە دەکرێت. لە ژیانی ھونەریدا، پابست کاری دەرھێنانی زیاتر لە چل فیلمی کردووە کە ھەندێکیان وەکوو «بۆکسی پاندۆرا»، «بەرەی ڕۆژاوا ١٩١٨» و «ئۆپێرای سێ پێنی» بە شاکاری سینەمای ئەڵمانی پێناسە دەکرێن.

## بیبلیۆگرافی پابست

* کارزان کاردۆزی. سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر، بەرگی شەشەم: پابست (٢٠٢٤/غەزەلنووس/٩٩٨ لاپەڕە)
* Atwell, Lee. G.W. Pabst. Boston, Twayne Publishers, 1977
* Jacobsen, Wolfgang (ed.) G.W. Pabst. Berlin, Argen, 1997

## ئەمانەش ببینە

* سینەمای جیھان
* سەد ساڵ سینەما، سەد دەرھێنەر

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

* پابست لە بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان

* دەروازەی ژیاننامە
* دەروازەی فیلم
* دەروازەی ھونەرەکان
* دەروازەی نووسین
* دەروازەی ئەڵمانیا
# ویلیام وایلەر

| ویلیام وایلەر |
| --- |
| بە ئینگلیزی: William Wyler |
|  |
| لەدایکبوون | ١ی تەممووزی ١٩٠٢ Mulhouse، فەڕەنسا |
| مردن | ٢٧ی تەممووزی ١٩٨١(١٩٨١-٠٧-٢٧) (٧٩ ساڵ ژیاوە) لۆس ئانجلەس، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| ھۆی مەرگ | جەڵدەی دڵ |
| شوێنی ناشتن | Forest Lawn Memorial Park |
| خوشک و برا | Robert Wyler |
| ھاوسەر | Margaret Sullavan، Margaret Tallichet |
| منداڵ | Catherine Wyler |
| خزمەکان | Carl Laemmle، Cathy O'Donnell |
| زمانی زگماکی | زمانی ئەڵمانی، زمانی ئینگلیزی، زمانی یدیش |
| زمانەکانی ئاخاوتن | زمانی ئەڵمانی، زمانی فەڕەنسی، زمانی ئینگلیزی، زمانی یدیش |
| زمانی نووسین | زمانی ئینگلیزی |
| Municipal affiliation of a Swiss national | Endingen |
| پەروەردە | Conservatoire de Paris |
| دەستپێکی چالاکی | ١٩٢٥ |
| کۆتایی ساڵانی چالاکی | ١ی کانوونی دووەمی ١٩٧٠ |
| ئایین | جوویەتی |
| ناکۆکی | جەنگی جیھانیی دووەم |
| فیلمۆگرافی | William Wyler filmography |
| کارە کۆکراوەکان | مۆزەخانەی ھونەری مۆدێرن، Harvard Film Archive |
| دۆخی مافەکانی لەبەرگرتنەوە | ئەو کارانەی کە لە مافی چاپکردن و بڵاوکردنەوە پارێزراون |
| Documentation files at | SAPA Foundation, Swiss Archive of the Performing Arts |
| لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە  |

**ویلیام وایلەر** (بە ئینگلیزی: William Wyler؛ ١ی تەممووزی ١٩٠٢ لە مولھاوس – ٢٧ی تەممووزی ١٩٨١ لە لۆس ئانجلەس) ئەکتەرێکی ئەمریکی بوو. لە ١٩٢٥ دەستی بە چالاکی کردووە و تا ١٩٧٠ بەردەوام بووە.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

* ویلیام وایلەر لە بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان

* دەروازەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
* دەروازەی ھۆڵیوود
* دەروازەی فیلم
* دەروازەی ئەکتەران
* دەروازەی ژیاننامە
* دەروازەی ھونەرەکان
* دەروازەی تەلەڤیزیۆن
* دەروازەی سویس
# ئیرڤینگ کەمینگز

**ئێرڤینگ کەمینگز** (لەدایکبووی ٩ی تشرینی یەکەمی ١٨٨٨ - کۆچی دوایی ١٨ی نیسانی ١٩٥٩) دەرھێنەرێکی سینەمایی ئەمریکی بوو، لە ساڵی ١٩٢١ ھەتا ١٩٥٩ چالاک بوو.

## سەرچاوەکان

* دەروازەی ژیاننامە
* دەروازەی ھۆڵیوود
* دەروازەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
* دەروازەی فیلم
* دەروازەی شانۆ
# نۆرمن فۆستەر

| نۆرمن فۆستەر |
| --- |
|  |
| لەدایکبوون | ١٣ی کانوونی یەکەمی ١٩٠٣ Richmond، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| مردن | ٧ی تەممووزی ١٩٧٦(١٩٧٦-٠٧-٠٧) (٧٢ ساڵ ژیاوە) سانتا مۆنیکا، کالیفۆرنیا، ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| ھۆی مەرگ | شێرپەنجە |
| شوێنی ناشتن | Holy Cross Cemetery |
| دایک | Blanche Cummins Hoeffer |
| ھاوسەر | کلاودێت کۆلبێرت، سالی بلەین |
| زمانی زگماکی | زمانی ئینگلیزی |
| زمانەکانی ئاخاوتن | زمانی ئینگلیزی |
| زمانی نووسین | زمانی ئینگلیزی |
| پەروەردە | قوتابخانەی ئامادەیی ڕیچمۆند |
| شوێنی کار | ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا |
| دەستپێکی چالاکی | ١٩٢٩ |
| لە ویکیدراوە دەستکاریی زانیارییەکان بکە  |

**نۆرمن فۆستەر** (بە ئینگلیزی: Norman Foster؛ ١٣ی کانوونی یەکەمی ١٩٠٣ لە ڕیچمۆند، ئیندیانا – ٧ی تەممووزی ١٩٧٦ لە سانتا مۆنیکا، کالیفۆرنیا) ئەکتەرێکی ئەمریکی بوو. لە ١٩٢٩ دەستی بە چالاکی کردووە.

## سەرچاوەکان

## بەستەرە دەرەکییەکان

* نۆرمن فۆستەر لە بنکەدراوەی ئینتەرنێتیی فیلمەکان

* دەروازەی ویلایەتە یەکگرتووەکانی ئەمریکا
* دەروازەی ھۆڵیوود
* دەروازەی فیلم
* دەروازەی ئەکتەران
* دەروازەی ژیاننامە
* دەروازەی ھونەرەکان
* دەروازەی تەلەڤیزیۆن
# کاتی گەردوونیی ھاوھەنگاو

کاتی گەردوونیی ھاوھەنگاو|  |
|

| گشت کاتەکان بە پێی کاتی گەردوونیی ھاوھەنگاو جیاواز |
| --- |
| خوولەک | لەدواوە(−) | 0 | لەپێش(+) |
| :٠٠ | ١٢ | ١١ | ١٠ | ٩ | ٨ | ٧ | ٦ | ٥ | ٤ | ٣ | ٢ | ١ | ٠ | ١ | ٢ | ٣ | ٤ | ٥ | ٦ | ٧ | ٨ | ٠ | ١٠ | ١١ | ١٢ | ١٣ | ١٤ |
| :٣٠ |  | ٩ |  | ٣ | ٢ |  |  |  | ٣ | ٤ | ٥ | ٦ |  | ٨ | ٩ | ١٠ |  |
| :٤٥ |  |  |  | ٥ |  | ١٢ | ١٣ |  |
| ئەو ناوچانەی بە ڕەنگی تۆخ دیاری کراون ، کاتی ھاوینە بەکار دێنن، ڕەنگەکانی تر کاتە ستاندارەکان نیشان دەدەن. |
| ██ کاتی گەردوونیی ھاوھەنگاو ~  – all year | کاتی ناوچەیی: ٢٠٢٦-٠٥-٢١ ١١:٣٥:٣٤  |

 |
| ھێڵەکانی ئەستوونی زەوی |
| ھی تر |
| پەیوەندی بە دەرەوە |

کاتی ناوچەکانی جیھان بەپێی کاتی گەردوونیی ھاوھەنگاو لە ١٠ی تشرینی دووەمی ٢٠١٢
**کاتی گەردوونی ھاوھەنگاو** یان **یوو تی سی** (بە ئینگلیزی: UTC) ستاندارێکی کاتە بۆ دیاریکردنی کات و سات و جیاوازەکانییان لە گشت زەوی.

ئەم کاتە تەنیا ٠٫٠٩ چرکە لەگەڵ کاتژمێری گرینیچ جیاوازی ھەیە. و بۆ زۆرتری کارە ڕۆژانەکان ئەم جیاوازییە لەبەرچاو ناگیرێ.

ئەوکاتەی کورتکراوەiەکییان بۆ ئەم کاتە گەردوونییە دانا فەڕەنسییەکان پێداگرییان دەکرد کە دەبی بە زمانی فەڕەنسی بێت، لە کۆتایی دا بڕیار درا کە نە کورتکراوەکەی بە ئینگلیزی: CUT: coordinated universal time و نە بە فەڕەنسی: *TUC: temps universel coordonné* بەکار نەھێندرێن.
ھەر بۆیە کاتەکە بە **UTC** ناونرا.

## سەرچاوەکان

* ماڵپەڕی کڵاک ئاڕ ئای
* کاتی ھەنووکە
* کاتی فەرمی ئەتۆمی ئەمریکا (ناوچەی کاتی UTC)

* دەروازەی گەردوون
* دەروازەی فیزیک
* دەروازەی جوگرافیا
* دەروازەی کات