# Ӏийса денвалар

| Ӏийса денвалар |
| --- |
|  |
|  Викиларми чохь медиафайлаш |

**Ӏийса денвалар**- керсталлехь йоккха меттиг а дӀалоцуш Ӏилма ду. Керлачу Весетахь дийцина хабар ду иза. Керстанаш теша Туьта (Голгота) олучу тархан тӀехь Ӏийса жӀарах дӀатоьхначул тӀаьхьа Дала кхоалгӀачу дийнахь иза веллачуьра денвина хиларх. Ӏийса денвалар- керста-динан бух бу, цуьнан сийнна керстанаш даздо шайн коьрта дезаде — Пасха (желтойн маттахь πάσχα, латинан маттахь Pascha, ивритехь ‏פסח‏‎ [Pesaḥ/Песах]). Ортодоксан керстанаша иза лору къа а, Ӏожалла а эшор санна.

## Шайхаллаш

> *Дуьхьалволийла Дела Шен мостагІашна, хӀаллакхуьлийла Цуьнан мостагІий. ДӀауьдийла Далла хьалхара Иза цавезарш.*
>
>
> *3Мохо дӀасабаржош болу кІур санна, дӀасабаржабойла Ахьа уьш. ЦӀеро башош болу балоз санна, хӀаллакхуьлийла Делан лаамехь боцурш .*
>
>
> *4Ткъа Делан лаамехь берш самукъадаьлла хуьлийла. Далла хьалхā дог айаделла а, баккхийбеш а хуьлийла уьш.*
>
>
> *… 33Лаьттарчу пачхьалкхаша Далла ала иллеш. Вазве Хьалдолу Эла шайн иллешца! 34Вазве аш дуьне кхуллуш дуьйна стигалшкахь Леларг. **(Забур 67:2-4…33-34)
>
>

Ширачу Весетехь дукха а шайхаллаш ду Ӏийсан денваларх лаьцна:

> *«3Нах ца баьшна а, наха дӀатесна а вара Иза. Лазарш хааделла а, эгІазаллаш евзина а стаг вара Иза. Шена тІера йуьхь дӀайерзайечу стагах санна,*
>
>
> *Цунах даша а ца даьшна, вай Цуьнан хама а ца бинера…5Вайн аьрхаллина чов йина вара Иза, вайн къиношна хьаьшна вара Иза. Вайна машар бахьаш долу таІзар дара Цунна тІехь, ткъа Цуьнан чевнаш бахьана долуш вай тодина лаьтта. 7Цунна гІело а йора, ницкъ а бора,*
>
>
> *амма Шен бага хьала ца гІаттийра Цо. Урс хьакха дӀабуьгуш болчу Іахаро санна, ша лоргучунна хьалха шен Іаь ца йолуьйтучу уьстагІо санна, Шен бага хьала ца гІаттийра Цо. Нагахь Шен синах Цо гІуда такхаран сагІа дахь, тІаьхьенах берш гур бу Цунна, Цуьнан дахар дах а дийр ду Цо,*
>
>
> *ткъа Цуьнан куьйгахула кхиамца Везачу Элан лаам кхочушхир бу. 11Шен сино бала хьегначул тІаьхьа, Цунна йуха а дахаран серло а гур йу,*
>
>
> *Шена тосаделлачуьнгахула Ша тІекхаьчначунна Иза реза а хир ву. Нийсаверг волчу Сан Йалхочо дуккха а нах Суна хьалха бакъбийр бу,*
>
>
> *церан къинош Шена тІехь дӀа а хьур ду. 12Цундела Ас сийлахьчарна йукъахь дакъа лур ду Цунна, ондачаьрца ижу йоькъур йу Цо, Цо Шен дахар Іожаллина дӀадаларна а, зуламхойх Иза дӀатоьхна хиларна а. Цо дуккха а болчеран къинош дӀа а даьхьира, зуламхошна тІера доӀанаш а дора.»* (ЕшаІ-ЯхӀу-пайхамаран тептар 53 дакъа)
>
>

Жуьгтийн ШавуӀот цӀе йолчу ялта чудерзоран дезачу дийнахь а, хьалхарчу керстанан хьехамехь Даудан Забурера шайхаллех лаьцна дийцира:

> *22"Исраилхой, ладогӀалаш соьга: Назартара Ӏийса адам делахь а, Дала Иза шуна хьалха къобалвира. ХӀунда аьлча шуна ма-хаъара, Дала Цуьнгахула шуна йукъахь тамашийна хӀуманаш а, билгалонаш а кхочушйора. 23 Ӏийса Делан лаамца а, Цунна хьалххе гуш ма-хиллара а, шун кара дӀавелира, ткъа аша дин доцучу нахе, жӀарах дӀа а тохийтина, вейтира Иза. 24 Амма Дала веллачуьра денвира Иза, Ӏожаллин багара а ваьккхина. Ӏожаллин ницкъ ца кхечира Иза шен карахь сацо. 25 Дауда олура Цунах лаьцна:*
>
>
> *«Суна гуттар а гора Веза Эла сайна хьалха.*
>
>
> *Иза суна аьтту агӀор ву, со воха ца вохийта.*
>
>
> *26 Цу бахьанина хазахетарх дуьзна ду сан дог,*
>
>
> *Сан матто гуттар а хеставо Хьо,*
>
>
> *Сан дегӀ а ду сатуьйсийлах дуьзна.*
>
>
> *27 ХӀунда аьлча Ахьа вуьтур вац со кошахь.*
>
>
> *Хьайна тешаме Волчунна вахкавалар гойтур дац Ахь.*
>
>
> *28 Ахьа бакъдолчу дахаран некъ гайтина суна.*
>
>
> *Хьайн йуьхьа дуьхьал суна хазахетар дийр ду Ахьа».*
>
>
> *29 Вежарий, аса билггала бакъдерг дӀахоуьйту шуна вайн тайпанан да Дауд вала а велла, дӀа а воьллина. Цуьнан каш таханлерачу дийне кхаччалц лаьтташ а ду. 30 Иза пайхамар вара. Дала цунна чӀагӀо йинера, цуьнан тӀаьхьенах стагана паччахьалла лур ду Ша аьлла. 31 Хиндерг хууш, Дауда дийцинера Дала леррина Къобалвинарг денлург хиларх а, Иза кошахь вуьсург ца хиларх а, Цуьнан дегӀана дахкадалар гург ца хиларх а лаьцна. 32 Дала Ӏийса денвира, вай Цуьнан тешаш а ду. **(Ӏийсан векалийн гӀуллакхаш (2:22-36))
>
>

## Инжилехь

## Сарташ

* Ӏийса веллачуьра денвалар, Мемлинг Ханс, 15-гӀа бӀешо
* *Resurrection*, Лука Джордано, 1665 шарал тӀаьхьа
* *Resurrection*, Ханс Мульчер, 1437-гӀа шо
* *Resurrection*, Дирк Баутс, гергарч. 1450–1460
* *Der Auferstanden*, by Lucas Cranach, 1558
* Piero della Francesca, 15-гӀа бӀешо
* *The Resurrection of Christ*, Кеп:Interlanguage link, гергарч. 1625
* *The Resurrection* (La Résurrection) – James Tissot, c. 1890, Brooklyn Museum
* Resurrection of Jesus, by Anton von Werner, Berlin Cathedral
* Stained glass depiction with two Marys, Lutheran Church, Къилбан Калифорни
* *Women at the empty tomb*, by Fra Angelico, 1437–1446
* *Lamentation at the Tomb*, 15-гӀа бӀешо