Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Куц-аьзни

Куц-аьзнин суьрташ дохуш
Куц-аьзни подиум тӀехь
**Куц-аьзни** — сурсаташна (масала, модан духар) реклама ярхьама уьш гойтуш йолу зуда. Церан куьцан, дегӀан, хенан цхьацца бехкамаш хуьлу. Уггаре баьржина куц-аьзнин тайпа ду керла духар гойтуш берш а, фотокуц-аьнеш а (журналашна а, газеташна а, рекламан а суьрташ дохуьйтурш).

## Боцца хаамаш

Подиуман куц-аьзний хила беза лекха, нийса дегӀ долуш, коьрта фактор ю хазалла. Фотокуц-аьхнешна ладам ею хазалла, церан суьрташ хуьлу божарийн журналаш тӀехь. Куц-аьзни 1,72 метрал лоха хила йиш йац; цуьнан цӀена чкъор хила деза, дика куьйгаш, мӀараш, цергаш, могаш месаш, тӀехь бӀаьрг соцуш юьхьан аматаш.

И говзалла Ӏамош леррина ишколаш хуьлу.

Йоккха Британехь (2016 шеран хьолехь) духарийн каталогашна суьрташ дохуш куц-аьзнин алапа хуьлу 50-60 стерлинган фунт денна, уггаре лакхара алапаш долу куц-аьзнешна кхочу 600—1000 фунт дийнахь; модан цӀа чохь бечу балхо 10-40 эзар фунт дахьа шарахь. Куц-аьзнин болх лохуш волчу куц-аьзнин агента дӀаэца таро ю 20 % куц-аьзнин алапех ша бинчу белхана.

Емалхоша дуьйцу, модан журналаш тӀехь гайтина Ӏаламца догӀуш доцу куц-аьзнийн гӀийла догӀмаш, кегийрачу зударшна лелалур боцу бехкамаш бо, тӀаккха церан а, зудаберийн а юурган раж юхий цомгуш хуьлу. Цул сов, емалхойн ойланашца, куц-аьзнийн журналаш тӀиера суьрташ чӀогӀа редакци йой хуьлу компьютеран графикца, юккъерачу зудчунна оццалла хазалле ша кхочур йац моьттуьйтуш. Ткъа дахарехь цхьа а ца хуьлу журналан суьрта тӀехь санна, куц-аьзнеш шешша а.

## Билгалдахарш

## Литература

* *Азархи С. В.* Модные люди: к истории художественных жестов нашего времени. — Санкт-Петербург: Изд-во Ивана Лимбаха, 2012. — 373 с. — ISBN 978-5-89059-175-3
* Демонстрация одежды и тканей на манекенщицах / Центросоюз. Главкоопторгреклама. — Москва: 1971. — 43 с.
* *Ермилова Д. Ю.* История домов моды. — 2-е изд. — М. : Academia, 2004 (ГУП Сарат. полигр. комб.). — 287 с. — (Высшее образование).; ISBN 5-7695-1064-1
* *Старикова Ю. А.* История и индустрия моды. — Москва: А-Приор, 2009. — 126 с. — ISBN 978-5-384-00243-7
* *Хейнен Рената.* Модель: Советы будущим манекенщицам. — М.: ННН, 1997. — 109 с. — ISBN 5-87927-041-6
# Гонконг

**Леррина административан кӀошт Гонко́нг** (иер. полн. 香港特別行政區, упр. 香港特别行政区, инг. *Hong Kong Special Administrative Region*, кант. *Хёнкон такпит ханчинкхёй*?, пут. *Сянган тэбе синчжэнцюй*?), доца **Гонконг** (иер. 香港, инг. *Hong Kong*, кант. *Heūnggóng, Хёнкон*?, пут. *Сянга́н*?) — Цийн Халкъан Республикин Леррина административан кӀошташ, Азин а дуьненан а финансови центр.

*Гонконган панорама*

## Билгалдахарш
# Масийхь вина де

| Масийхь вина де |
| --- |
|  «Ӏийса пайхамар вина де» *икона Андрей Рублёвн, 1410-гӀа(?)* |
| Официалан |
шир.-желт. Ή κατά σάρκα Γέννησις τού Κυρίου καί Θεού καί Σωτήρος ἡμῶν Ιησού Χριστού, слав.-килс. Є҆́же по пло́ти ржⷭ҇тво̀ гдⷭ҇а бг҃а и҆ сп҃са на́шаго і҆и҃са хрⷭ҇та̀ Ӏийса пайхамар варан деза де (лат. *Sollemnitas in Nativitate Domini*) |
| МаьӀна |
керсталлин коьртачехь цхьа Ӏида |
| Даздо |
керсталлехь |
| Терахь | *православехь:*
— юлианан рузманца: 25 декабрь (7 январь);
— Керла юлианан рузманца: 25 декабрь;
*католицизмехь а, протестантизмехь а:*
25 декабрь григорин рузманца;
*ширамалхбален килсашкахь:*
6 январь |
|  Викиларми чохь медиафайлаш |

**Масийхь вина де** (оьрс. *Рождество Христово*; инг. *Christmas*, *Крисмас*) — иза Ӏийса пайхамар Марьямах дуьнен чу валаран сий дархьама къастийна насарийн коьртачу дезчу денойх цхьаъ ду.

## Билгалдахарш

## Хьажоргаш

* Рождество Христово Архивйина 2014-01-19 — Wayback Machine // Российский этнографический музей
* Празднование Рождества и Нового года в разных странах мира, история и сегодняшний день
* Рождество в русской поэзии. На сайте Православие и мир.
* Рождество в истории. На сайте Православие и мир.
* *Прот. Александр Шмеман.* «Преодоление язычества» // Сайт Православие и мир
* *Агамбен Дж.* От сказки к истории. Размышления о сценографии Рождества Архивйина 2018-12-21 — Wayback Machine
* Александр Валентинович Амфитеатров. «Рождество „Непобедимого Солнца“»

Кеп:Ӏийса пайхамар вина де
Кеп:Православин Ӏиданаш
# Университет

**Университе́т** (схьадаьлла нем. *Universität*, иза, шен рогӀехь, схьадаьлла лат. *universitas* — цхьаьна, йукъарло) — фундаментан а, дуккха прикладни Ӏилманан а говзанчаш кечбаран лакхара дешаран меттиг. Цигахь бо Ӏилманан-талламан белхаш а. Дукхаха йолу хӀинцалера университеташ болх бо дешаран-Ӏилманан-практикан комплексаш санна. Университеташ цхьаьнатуху шена чохь масех факультет, царна йукъахь хуьлу цхьаьна тайп-тайпана говзаллаш, цара бух бо Ӏилманан дешаран.

## Истори

859 шарахь Мароккон Фес гӀалахь, кхоьллира Аль-Карауин университет. Оццу IX бӀешарахь хилира Салернон университет, 1861 шо кхаччалц лаьттина йолу, ткъа иштта литературин ишколаш Велики-Преславехь а, Охридехь а, болгарин паччахьо Борис I-чо кхоьллина йолу (керсталлехь Михаил).

1218 ш. кхоьллина Саламанкера университет
ЮккъерабӀешерашкахь университеташ йукъайовлар доьзна гӀаланаш кхиарца. Уггаре хьалха, XI бӀешарахь, уьш йукъаевлира Италехь. Цигахь дӀайиллира Болоньян университет, юьхьанца руман бакъон тӀехь юрисдикцин нормаш еш йолу ишкол яра иза. Масех килсан ишколийн бух тӀехь XII бӀешо чекхдолуш кхиира Парижан университет.

>
> XII бӀешарахь Парижехь, «шен дешархойн барам меттигерчу бахархойл алсама болу ирсе гӀалахь», кафедран ишкол, сий. Женевьеван а, сий. Викторан а аббатийн ишколаш, «маьрша говзаллаш» шешша хьохуш болу дуккха а профессораш, цхьаьнакхийтира ассоциаце — «Universitas magistrorum et scolarum Parisensium». Университет йекъало факультеташка: делан дош Ӏаморан, медицинан, юридически, «артистийн», ткъа уггаре дукха адам долу «артистийн факультетан» (цигахь Ӏамайора ВорхӀ «маьрша говзалла»: грамматика, риторика, логика, арифметика, геометри, музыка, астрономи) ректор — хӀоьттира университетан коьрте: цуьнан куьйга кӀела бара йисинчу факультетийн деканаш. Парижан университет хуьлу Европин делан дош Ӏаморан йукъ, дуьненан суьдах маьрша а йолуш, шен бакъонаш папийн Ӏедало чӀагӀйина а йолуш.
>
>

## Билгалдахарш

## Литература

* Университет // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона: В 86 томах (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
* *Суворов Н.* Средневековые университеты. — М., 1898; 2013.
* *Ощепков М. Ю.* Академические свободы // *Комиссия РАН по борьбе с лженаукой и фальсификацией научных исследований* В защиту науки. — 2016. — № 17.

## Хьажоргаш

* Из истории университетов. Как появились университеты Архивйина 2018-04-01 — Wayback Machine
* *Камалдинова Э. Ш., Сагитов Р. В.* Учебная тропа в современном вузе // Знание. Понимание. Умение. — 2005. — № 3. — С. 39-50.
* *Луков Вл. А.* Мировая университетская культура // Знание. Понимание. Умение. — 2005. — № 3. — С. 30-38.
* *Тлостанова М. В.* Судьба университета в эпоху глобализации // Знание. Понимание. Умение. — 2005. — № 3. — С. 180-185.
* Хайдуков Д. С. Университетские города — точки роста // Сб.: Материалы Международного молодёжного научного форума «Ломоносов — 2012». — М.: МАКС Пресс, 2012
* Интеллектуальный университет — инкубатор талантов
* У истоков университетской корпорации. Лекция Павла Уварова Архивйина 2018-11-18 — Wayback Machine
* *Липатникова Г. И.* Документы по истории университетов Европы XII—XV вв.