Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Дипломати

**Дипломати**- пачхьалкхийн а, мехкан урхаллийн а куьйгалхоша а, арахьарчу йукъаметтигийн меженаш а шайн пачхьалкхан арахьара политикин Ӏалашонаш а, хьесапаш а кхочушдаран болх бу. Иштта дипломати- шайн пачхьалкхан хьашташ дозанал дехьа лардаран гӀуллакх ду.

## Дипломатин кеп

Дипломати вуно чӀогӀа кодификаци а, формализаци а йолуш гӀуллакх ду. Дипломатин лард йу 1961-чу шеран дипломатин йукъаметтигаш ларйеш йолу Венан конвенци.

## Дипломатин Ӏалашонаш

* Векалалла
* дипломатин тӀекере а, дипломатин кехаташ дӀасакхехьийтар а
* дагадовларш дӀадахьар
* информаци лахар йа дипломатин таллам
* Кхечу пачхьалкхашкахь болу шайн махкахойн хьашташ лардар а.

## Дипломатин методаш а, гӀирсаш а

* Официалан а, кхин тайпа а хьажа-хӀоттар а, дагадовларш а
* дипломатин гуламаш а, конференцеш а, кхеташонаш а
* шина а, масийтта а агӀор дуьненайукъара барт бар
* дуьненайукъара кхолламийн а, церан меженийн балхахь дакъалацар
* кхечу пачхьалкхехь xӀop дийнан векалалла дар
* дипломатин кехаташ кхехьийтар
* дипломатийн кехаташ зорба тохар
* массийн хаамийн гӀирсашкахь дуьненйукъарчу хаттаршкахь мехкан урхаллин позици йовзийтар
* дипломатин хаам (нота)
* дипломатин йукъаметтигаш хадор
* Интернет машонан гӀирсаш а, хаамийн-коммуникацийн технологеш а, социалан машаш а лелайар.

## Дипломатин баххаш а, башхаллаш а

* Халкъашна йуккъерачу бакъоно ца магдо диплотамийн векалшна болх беш болу пачхьалкхан чоьхьарчу гӀуллакхийн йукъагӀерта.
* Болх беш болу пачхьалкхашкахь дипломатин меженийн а, дипломатин гӀуллакх дӀакхоьхьу жоьпаллин белхалойн массара а тӀеэцна бакъонаш а, гӀолинаш а йу (иммунитет а, дипломатин персоналан а, чоьнийн а корта-мукъалла а, дипломатин къевлина зӀенан а, шифраца йаздина кехаташ кхехьийтар а, пачхьалкхан байракх айар а, таможнин гӀолинаш а).

## Дипломатин тайпанаш

Пачхьалкхан арахьарчу политикин Ӏалашонашка а, цу Ӏалашонашна тӀекхача кепашка а хьаьжжина дипломатин тайпанаш хуьлу:

* машар баран политика
* канонеркин политика
* йукъалелар
* лехам-девнан дипломати
* долларийн дипломати
* йукъара  дипломати
* халкъан дипломати
* экономикин дипломати
* цифрийн (электронан) дипломати

## Дипломатехь лелаеш цхьацца говзадешнаш

Дуьненйукъара йукъаметтигаш; Дуьненйукъара кхолламаш; Дипломатин кехаташ кхьехийтар; Дипломатин таллам; Дипломатин юкъаметтигаш; Йукъара дипломати; Зарратан (атоман) дипломати; Дипломатин протокол; Тешаллин грамоташ; Векал; Дипломат; Дипломатан де; Дипломаташ бохор (махкахбахар); Дипломатийн иммунитет.

## Хьостанаш